Orzeczenie · 2024-02-28

I GSK 1446/20

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-02-28
NSAAdministracyjneWysokansa
dotacjezwrot dotacjiniezgodne przeznaczeniepostępowanie nieważnościoweKodeks postępowania administracyjnegoNSAWSASKOuzasadnienie wyrokukontrola instancyjna

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Olsztynie, który oddalił skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Olsztyna dotyczącej zwrotu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem. NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że wyrok WSA był wadliwy z powodu naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. (brak uzasadnienia). Sąd kasacyjny wskazał na liczne błędy w uzasadnieniu wyroku WSA, w tym nieprawidłowe wskazanie daty i przedmiotu decyzji organu I instancji, brak odniesienia do wszystkich żądań skarżącej oraz ogólną akceptację ustaleń organów administracji bez należytego wyjaśnienia. NSA podkreślił, że uzasadnienie wyroku musi być jasne, przekonujące i umożliwiać kontrolę instancyjną. W związku z tym, sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania przez WSA, który ma odnieść się do żądań strony, rozważyć dopuszczenie dowodów i ocenić dokumenty dołączone do akt.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Wadliwość uzasadnień wyroków sądów administracyjnych, zasady prowadzenia postępowania nieważnościowego w kontekście decyzji dwuinstancyjnych, obowiązki sądu w zakresie sporządzania uzasadnień.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji organu I instancji, gdy istnieje już decyzja organu II instancji.

Zagadnienia prawne (3)

Czy sąd administracyjny może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji organu I instancji, gdy w obrocie prawnym pozostaje decyzja organu II instancji utrzymująca ją w mocy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, gdy wniosek dotyczy jedynie decyzji organu I instancji, która została utrzymana w mocy przez organ II instancji, stanowi to przeszkodę formalną do wszczęcia postępowania nieważnościowego.

Uzasadnienie

WSA i NSA uznały, że postępowanie nieważnościowe nie może dotyczyć decyzji organu I instancji, jeśli została ona utrzymana w mocy przez organ II instancji. W takim przypadku wniosek o stwierdzenie nieważności należy kierować przeciwko decyzji organu odwoławczego, a postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji organu I instancji nie może być wszczęte.

Czy wadliwe uzasadnienie wyroku sądu administracyjnego, uniemożliwiające kontrolę instancyjną, stanowi podstawę do uchylenia tego wyroku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, naruszenie art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia w sposób uniemożliwiający instancyjną kontrolę zaskarżonego wyroku stanowi podstawę do jego uchylenia.

Uzasadnienie

NSA uznał, że wyrok WSA był wadliwy z powodu rażących błędów w uzasadnieniu, które uniemożliwiły kontrolę instancyjną. Wskazano na nieprawidłowe przedstawienie stanu faktycznego, brak odniesienia do żądań strony i ogólną akceptację ustaleń organów administracji. Takie wady uzasadnienia są podstawą do uchylenia wyroku na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a.

Czy organ administracji może samodzielnie rozszerzyć zakres wniosku strony o stwierdzenie nieważności decyzji na inne decyzje niż wskazane przez stronę?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ nie może samodzielnie rozszerzyć wniosku strony, gdyż stanowiłoby to orzekanie poza granicami sprawy administracyjnej.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że organ działa w granicach wniosku strony. Jeśli skarżący wyraźnie wskazał, że wniosek dotyczy decyzji organu I instancji, organ nie może samodzielnie rozszerzyć jego zakresu o decyzję organu II instancji, nawet jeśli ta ostatnia utrzymuje w mocy decyzję organu I instancji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżony wyrok WSA został uchylony i sprawa przekazana do ponownego rozpoznania przez WSA w Olsztynie z powodu wadliwości uzasadnienia wyroku WSA.

Przepisy (13)

Główne

k.p.a. art. 61a § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Gdy żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. W przypadku przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, uzasadnienie powinno zawierać wskazania co do dalszego postępowania.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, przy czym z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.

p.p.s.a. art. 174

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną, to naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, albo naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 185 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku uwzględnienia skargi kasacyjnej, NSA orzeka o uchyleniu zaskarżonego orzeczenia i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania.

Pomocnicze

k.p.a. art. 157

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 106 § § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ord.pod. art. 70 § § 1

Ordynacja podatkowa

u.f.p. art. 251

Ustawa o finansach publicznych

u.s.o. art. 90 § ust. 3d

Ustawa o systemie oświaty

k.s.h. art. 210

Kodeks spółek handlowych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wadliwość uzasadnienia wyroku WSA, które nie spełnia wymogów art. 141 § 4 p.p.s.a. i uniemożliwia kontrolę instancyjną.

Odrzucone argumenty

Argumenty dotyczące naruszenia przepisów materialnych (np. ordynacji podatkowej, ustawy o systemie oświaty) i proceduralnych przez organy administracji, które nie zostały w pełni rozpatrzone przez WSA z powodu wadliwości jego uzasadnienia.

Godne uwagi sformułowania

brak logicznego związku wydanego w sprawie wyroku (...) z uzasadnieniem, które obrazuje rażące naruszenie art. 3 § 1 p.p.s.a. • uzasadnienie wyroku powinno być jasne i przekonujące, stanowić konsekwentną i logiczną całość • nie jest możliwe, w przypadku utrzymania decyzji organu I instancji przez organ II instancji uchylenie jedynie pierwszego rozstrzygnięcia.

Skład orzekający

Joanna Salachna

przewodniczący

Marek Sachajko

członek

Piotr Piszczek

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wadliwość uzasadnień wyroków sądów administracyjnych, zasady prowadzenia postępowania nieważnościowego w kontekście decyzji dwuinstancyjnych, obowiązki sądu w zakresie sporządzania uzasadnień."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji organu I instancji, gdy istnieje już decyzja organu II instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej dotyczącej wadliwości uzasadnień wyroków sądów administracyjnych, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej. Pokazuje również, jak istotne jest prawidłowe formułowanie wniosków w postępowaniu administracyjnym.

Wadliwe uzasadnienie wyroku WSA: NSA uchyla orzeczenie i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania.

Dane finansowe

WPS: 1 466 897,91 PLN

Sektor

administracyjne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst