I GSK 1440/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną, uznając doręczenie zastępcze wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi za skuteczne, mimo odbioru przez matkę skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę z powodu nieuzupełnienia braku formalnego. Skarżący w skardze kasacyjnej zarzucił naruszenie przepisów o doręczeniach, twierdząc, że wezwanie nie zostało mu skutecznie doręczone, ponieważ odebrała je jego matka, która nie przekazała mu pisma. Naczelny Sąd Administracyjny uznał jednak doręczenie zastępcze za prawidłowe, stwierdzając, że wszystkie przesłanki z art. 72 § 1 p.p.s.a. zostały spełnione.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez S. M. od postanowienia WSA w Krakowie, które odrzuciło jego skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie podatku akcyzowego. Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę, ponieważ skarżący nie uzupełnił braków formalnych, mimo wezwania. Wezwanie to zostało doręczone zastępczo matce skarżącego, która odebrała przesyłkę. Skarżący kasacyjnie zarzucił naruszenie art. 72 § 1 p.p.s.a., twierdząc, że doręczenie zastępcze było nieskuteczne, ponieważ matka nie przekazała mu pisma, a także podnosząc kwestie jej stanu zdrowia (skleroza) i braku wyraźnego zobowiązania do oddania pisma. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał sprawę w granicach skargi kasacyjnej i uznał, że zarzuty nie są uzasadnione. Sąd podkreślił, że doręczenie zastępcze zostało przeprowadzone prawidłowo, gdyż przesyłkę odebrała dorosła domowniczka (matka), która nie miała sprzecznych interesów i odebrała pismo, co zgodnie z utrwaloną praktyką oznacza zobowiązanie do jego przekazania adresatowi. NSA stwierdził, że brak przekazania pisma przez domownika nie wpływa na skuteczność samego doręczenia zastępczego, a ewentualne kwestie związane z niedostarczeniem pisma adresatowi mogłyby być podnoszone jedynie w postępowaniu o przywrócenie terminu. Wobec skutecznego doręczenia wezwania i nieuzupełnienia braków formalnych, NSA oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, doręczenie zastępcze jest skuteczne, jeśli zostały spełnione przesłanki z art. 72 § 1 p.p.s.a., niezależnie od tego, czy osoba odbierająca pismo faktycznie je przekazała adresatowi.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że odebranie pisma przez dorosłego domownika, który nie ma sprzecznych interesów i podjął się oddania pisma (co wynika z samego faktu odbioru), jest wystarczające do uznania doręczenia zastępczego za skuteczne. Brak przekazania pisma przez domownika nie podważa skuteczności doręczenia, a może być podstawą do ewentualnego przywrócenia terminu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (5)
Główne
p.p.s.a. art. 72 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zasady doręczenia zastępczego, które sąd uznał za prawidłowo zastosowane.
p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do odrzucenia skargi w przypadku nieuzupełnienia braków formalnych.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres rozpoznania sprawy przez NSA (granice skargi kasacyjnej).
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 49 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa termin na uzupełnienie braków formalnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Doręczenie zastępcze wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi było skuteczne, ponieważ spełniono przesłanki z art. 72 § 1 p.p.s.a.
Odrzucone argumenty
Doręczenie zastępcze wezwania do uzupełnienia braków formalnych było nieskuteczne, ponieważ matka skarżącego nie przekazała mu pisma, a także ze względu na jej stan zdrowia i brak wyraźnego zobowiązania do oddania pisma.
Godne uwagi sformułowania
Dla skuteczności doręczenia zastępczego nie miała natomiast znaczenia okoliczność, że matka skarżącego wyraźnie nie oświadczyła, że podejmie się oddania przesyłki adresatowi. Należy przyjąć założenie, że jeżeli dorosły domownik adresata, który nie ma sprzecznych interesów w sprawie, własnoręcznym podpisem kwituje odbiór przesyłki, to tym samym zobowiązuje się do jej przekazania adresatowi. Brak przekazania doręczonego zastępczo pisma adresatowi może natomiast prowadzić do obalenia domniemania, że pismo dotarło do rąk adresata, co mogłoby stanowić podstawę przywrócenia terminu.
Skład orzekający
Barbara Stukan-Pytlowany
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Skuteczność doręczenia zastępczego w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zwłaszcza w kontekście odbioru pisma przez domownika."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i interpretacji doręczenia zastępczego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu doręczeń i tego, jak formalne wymogi mogą prowadzić do odrzucenia skargi, nawet jeśli adresat nie otrzymał pisma. Jest to istotne dla praktyków prawa.
“Czy odbiór pisma przez Twoją matkę oznacza, że zostało Ci skutecznie doręczone? NSA wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI GSK 1440/12 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2012-11-15 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2012-10-24 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Barbara Stukan-Pytlowany /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6111 Podatek akcyzowy Hasła tematyczne Odrzucenie skargi Sygn. powiązane I SA/Kr 1025/11 - Postanowienie WSA w Krakowie z 2011-10-28 Skarżony organ Dyrektor Izby Celnej Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2012 poz 270 art. 72 § 1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Barbara Stukan-Pytlowany po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej S. M. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. z dnia 28 października 2011 r., sygn. akt I SA/Kr 1025/11 w sprawie ze skargi S. M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] kwietnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 28 października 2011 r., sygn. akt I SA/Kr 1025/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. odrzucił skargę S. M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] kwietnia 2011 r. w przedmiocie podatku akcyzowego. Sąd I instancji stwierdził, że zarządzeniem z dnia 29 czerwca 2011 r. skarżący został wezwany do usunięcia braku formalnego skargi poprzez podanie wartości przedmiotu zaskarżenia w terminie 7 dni od otrzymania wezwania. Wezwanie zawierało pouczenie, że nieuzupełnienie braków w zakreślonym terminie spowoduje odrzucenie skargi. Pismo zawierające wezwanie zostało doręczone na adres skarżącego w dniu 8 lipca 2011 r., przy czym odbiór pisma poświadczyła matka strony (Z. M.). Termin na uzupełnienie braków upływał w dniu 15 lipca 2011 r. W terminie tym skarżący nie wskazał wartości przedmiotu zaskarżenia. Skarga, której braków formalnych nie uzupełniono w terminie podlegała zatem odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. − Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia Sądu I instancji złożył S. M., zaskarżając to orzeczenie w całości. Wniósł o uchylenie tego postanowienia w całości. Zarzucił zaskarżonemu orzeczeniu naruszenie przepisów postępowania, to jest art. 72 § 1 p.p.s.a. – przez błędne przyjęcie, że skarżącemu skutecznie doręczono wezwanie do uzupełnienia braków formalnych złożonej przez niego skargi, co miało wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniu wnoszący skargę kasacyjną stwierdził, że nie doręczono mu zarządzenia, które zawierało wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi, bowiem osoba, która odebrała korespondencję nie przekazała jej skarżącemu. Prawdopodobnie pismo zaginęło lub dostało się w ręce dzieci, którymi matka skarżącego często się opiekuje. Matka skarżącego nie dopilnowała, ażeby przesyłka trafiła do rąk adresata. Zresztą jest to osoba, która cierpi na sklerozę, często zapomina, gdzie np. położyła określone przedmioty codziennego użytku. Wnoszący skargę kasacyjną dodał, że matka skarżącego wyraźnie nie oświadczyła, że podejmie się oddania przesyłki urzędowej synowi. Doręczyciel korespondencji nie zaznaczył na przesyłce, że osoba odbierająca przesyłkę podjęła się oddania pisma skarżącemu. Oznacza to, zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną, że nie doszło do skutecznego doręczenia zastępczego przesyłki z sądu zawierającej wspomniane wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi. Naruszenie przez Sąd I instancji art. 72 § 1 p.p.s.a. doprowadziło do wadliwej decyzji procesowej w postaci postanowienia o odrzuceniu skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie rozważań wskazać należy, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. − Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.), a zatem w zakresie wyznaczonym w podstawach kasacyjnych przez stronę wnoszącą ten środek odwoławczy, z urzędu biorąc pod rozwagę tylko nieważność postępowania, której przesłanki w sposób enumeratywny wymienione zostały w art. 183 § 2 tej ustawy, a które w niniejszej sprawie nie występują. Granice rozpoznania sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny strona wyznaczyła zarzucając naruszenie przez Sąd I instancji art. 72 § 1 p.p.s.a. Zdaniem strony skarżącej, brak było podstaw do odrzucenia skargi z powodu nieuzupełnienia braku formalnego w sytuacji, gdy skarżącemu nie zostało prawidłowo doręczone wezwanie do usunięcia wspomnianego braku formalnego skargi. Takie sformułowanie zarzutów kasacyjnych oznacza, że wnoszący skargę kasacyjną nie zakwestionował, że skarga do Sądu I instancji zawierała brak formalny, który podlegał uzupełnieniu w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a. w terminie siedmiu dni pod określonym w art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. rygorem w postaci odrzucenia skargi. Skarżący kwestionuje natomiast w istocie to, że termin na uzupełnienie braku formalnego skargi nie rozpoczął w ogóle biegu, bowiem doręczenie w trybie art. 72 § 1 p.p.s.a. wezwania do usunięcia wspomnianego braku formalnego nie było prawidłowe. Zarzut skargi kasacyjnej nie jest usprawiedliwiony. Zgodnie z art. 72 § 1 p.p.s.a. jeżeli doręczający nie zastanie adresata w mieszkaniu, może doręczyć pismo dorosłemu domownikowi, a gdyby go nie było – administracji domu lub dozorcy, jeżeli osoby te nie mają sprzecznych interesów w sprawie i podjęły się oddania mu pisma. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, określony w tym przepisie tryb doręczenia zastępczego został prawidłowo przeprowadzony w odniesieniu do przesyłki zawierającej wezwanie do usunięcia braku formalnego skargi wniesionej przez S. M. Ze znajdującej się w aktach sądowych WSA (k. 15) kserokopii zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki zawierającej wezwanie wynika, że przesyłka ta została doręczona na adres skarżącego, przy czym została odebrana przez Z. M. Z zaznaczeń i wpisów dokonanych na druku potwierdzenia odbioru przez doręczyciela wynika, że z powodu nieobecności adresata w mieszkaniu doręczył pismo Z. M. (matka), która jest dorosłym domownikiem adresata i nie jest jego przeciwnikiem w sprawie oraz podjęła się oddania pisma adresatowi. Również sam skarżący potwierdził w skardze kasacyjnej, że przesyłkę z wezwaniem do usunięcia braku formalnego odebrała jego matka z którą mieszka. Dla skuteczności doręczenia zastępczego nie miała natomiast znaczenia okoliczność, że matka skarżącego wyraźnie nie oświadczyła, że podejmie się oddania przesyłki adresatowi (synowi). Należy przyjąć założenie, że jeżeli dorosły domownik adresata, który nie ma sprzecznych interesów w sprawie, własnoręcznym podpisem kwituje odbiór przesyłki, to tym samym zobowiązuje się do jej przekazania adresatowi; natomiast jeśli domownik nie zobowiązuje się oddać przesyłki adresatowi, to przesyłka nie powinna mu zostać wydana przez doręczyciela (zob. postanowienie NSA z dnia 21 lutego 2012 r., sygn. akt II OZ 70/12; treść dostępna w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). W związku z tym brak jest podstaw do twierdzenia, że nie doszło do doręczenia przedmiotowej przesyłki w trybie art. 72 § 1 p.p.s.a., skoro wszystkie przesłanki określone w tym przepisie zostały spełnione. Na zmianę tej oceny nie mogą natomiast wpłynąć argumenty skargi kasacyjnej, w których skarżący podnosi, że matka nie przekazała mu odebranej przesyłki. Tego rodzaju okoliczność nie zaprzecza temu, że przesyłka została zastępczo doręczona w dniu wskazanym na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Jeżeli zostały zachowane wszystkie przesłanki z art. 72 § 1 p.p.s.a., to doręczenie zastępcze jest skuteczne, niezależnie od tego, czy osoba, której wręczono pismo za pokwitowaniem w stosownym czasie oddała to pismo adresatowi. Brak przekazania doręczonego zastępczo pisma adresatowi może natomiast prowadzić do obalenia domniemania, że pismo dotarło do rąk adresata, co mogłoby stanowić podstawę przywrócenia terminu, który rozpoczął bieg wraz z odebraniem pisma przez osobę, o której mowa w art. 72 § 1 p.p.s.a. (por. B. Dauter [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. 3, Warszawa 2009, s. 233). Jednakże tego rodzaju okoliczności mogą być skutecznie podnoszone tylko w postępowaniu dotyczącym przywrócenia terminu do dokonania czynności określonej w doręczonym zastępczo wezwaniu do usunięcia braku formalnego. Argumenty o braku przekazania przesyłki adresatowi przez osobę, która odebrała przesyłkę doręczaną w trybie art. 72 § 1 p.p.s.a. nie świadczą natomiast o tym, że samo doręczenie przesyłki w tym trybie nie nastąpiło. Skoro zatem wezwanie do usunięcia braku formalnego skargi zostało skutecznie doręczone, zaś skarżący w zakreślonym terminie nie uzupełnił tego braku formalnego, to art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. obligował Sąd I instancji do odrzucenia skargi. Mając powyższe na uwadze i działając na podstawie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI