Orzeczenie · 2023-11-10

I GSK 1430/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2023-11-10
NSAAdministracyjneWysokansa
egzekucja administracyjnakara pieniężnazakażeniakwarantannapostępowanie egzekucyjneumorzenie postępowaniaspadeknastępstwo prawneprawo administracyjneprawo podatkowe

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Bielsku-Białej, dotyczącą umorzenia postępowania egzekucyjnego. Sprawa wywodziła się z nałożenia administracyjnej kary pieniężnej na Ż. M. za naruszenie nakazu przebywania w kwarantannie. Po śmierci zobowiązanej, organ egzekucyjny umorzył postępowanie, uznając, że kara ma charakter osobisty i nie przechodzi na spadkobierców. Skarżący kasacyjnie zarzucał błędną wykładnię art. 48a ustawy o zapobieganiu zakażeniom oraz art. 97 Ordynacji podatkowej, twierdząc, że przepisy te powinny być stosowane łącznie, co oznaczałoby przejście obowiązku na spadkobierców. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że odesłanie do działu III Ordynacji podatkowej (w tym art. 97) ma charakter 'odpowiedniego stosowania', co nie oznacza automatycznego zastosowania. Stwierdzono, że administracyjna kara pieniężna nie jest zobowiązaniem podatkowym ani podatkiem w rozumieniu Ordynacji podatkowej. Ma ona charakter osobisty i nie wchodzi do spadku, w przeciwieństwie do zobowiązań podatkowych. W związku z tym, śmierć zobowiązanej stanowiła podstawę do umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ugruntowanie stanowiska, że administracyjne kary pieniężne o charakterze osobistym nie podlegają dziedziczeniu, nawet w przypadku odesłania do przepisów Ordynacji podatkowej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji śmierci zobowiązanego w trakcie postępowania egzekucyjnego dotyczącego administracyjnej kary pieniężnej.

Zagadnienia prawne (1)

Czy administracyjna kara pieniężna nałożona na podstawie ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, w przypadku śmierci zobowiązanego, podlega dziedziczeniu przez spadkobierców na podstawie art. 97 Ordynacji podatkowej, stosowanego odpowiednio na mocy art. 48a ust. 8 tej ustawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, administracyjna kara pieniężna ma charakter osobisty i nie przechodzi na spadkobierców.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że odesłanie do przepisów Ordynacji podatkowej w zakresie kar pieniężnych ma charakter 'odpowiedniego stosowania', co nie oznacza automatycznego zastosowania. Kara pieniężna nie jest zobowiązaniem podatkowym ani podatkiem, a jej charakter jest osobisty, co wyklucza jej przejście na spadkobierców.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Bielsku-Białej.

Przepisy (20)

Główne

u.z.z.z. art. 48a § ust. 1 i ust. 8

Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi

u.z.z.z. art. 48a § ust. 1 pkt 1 i ust. 3 pkt 1 w zw. z art. 46b

Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi

Pomocnicze

o.p. art. 97 § § 1

Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 173 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 182 § § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 176 § § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 189

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.e.a. art. 59 § § 1 pkt 6

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

o.p. art. 5

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 6

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 21 § § 1 pkt 1

Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 184

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 2 lit. b) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c)

Argumenty

Skuteczne argumenty

Administracyjna kara pieniężna ma charakter osobisty i nie podlega dziedziczeniu. • Kara pieniężna nie jest zobowiązaniem podatkowym w rozumieniu Ordynacji podatkowej. • Odesłanie do przepisów Ordynacji podatkowej ma charakter 'odpowiedniego stosowania', co pozwala na niestosowanie przepisów, które są bezprzedmiotowe lub sprzeczne z nowym zakresem stosowania.

Odrzucone argumenty

Administracyjna kara pieniężna powinna być traktowana jako zobowiązanie podatkowe podlegające dziedziczeniu na podstawie art. 97 Ordynacji podatkowej, stosowanego odpowiednio na mocy art. 48a ust. 8 ustawy o zakażeniach.

Godne uwagi sformułowania

odpowiednie stosowanie przepisów prawa nie jest czynnością o jednolitym charakterze • kary pieniężne z mocy ustawy (...) podlegające takiemu samemu reżimowi prawnemu jak zobowiązania podatkowe (...) nie są przejmowane przez spadkobierców, bo nie są ściśle związane z zobowiązanym • administracyjna kara pieniężna (...) z całą pewnością nie należy do przedmiotu regulacji ustawy Ordynacja podatkowa, albowiem nie jest zobowiązaniem podatkowym w rozumieniu art. 5 o.p. • obowiązek uiszczenia kar administracyjnych ma charakter osobisty, a zatem nie można go nałożyć na kogoś, kto nie popełnił czynu zabronionego, a więc np. na spadkobiercę.

Skład orzekający

Beata Sobocha-Holc

przewodniczący

Dariusz Dudra

członek

Marek Leszczyński

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska, że administracyjne kary pieniężne o charakterze osobistym nie podlegają dziedziczeniu, nawet w przypadku odesłania do przepisów Ordynacji podatkowej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji śmierci zobowiązanego w trakcie postępowania egzekucyjnego dotyczącego administracyjnej kary pieniężnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia dziedziczenia kar administracyjnych, co ma praktyczne znaczenie dla spadkobierców i organów egzekucyjnych, szczególnie w kontekście kar związanych z naruszeniem przepisów sanitarnych.

Czy kara za złamanie kwarantanny przechodzi na spadkobierców po śmierci dłużnika? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst