I GSK 143/22

I GSK 143/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-04-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-01-19
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Bogdan Fischer /przewodniczący/
Michał Kowalski /sprawozdawca/
Piotr Piszczek
Symbol z opisem
6550
Hasła tematyczne
Środki unijne
Sygn. powiązane
I SA/Ke 218/21 - Wyrok WSA w Kielcach z 2021-09-16
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 11
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2021 poz 735
art. 77 § 1, art. 80, art. 145 § 1 pkt 5
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Bogdan Fischer Sędzia NSA Michał Kowalski (spr.) Sędzia NSA Piotr Piszczek Protokolant starszy asystent sędziego Piotr Kaczmarek po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2025 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej M. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 16 września 2021 r. sygn. akt I SA/Ke 218/21 w sprawie ze skargi M. P. na decyzję Dyrektora Świętokrzyskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Kielcach z dnia 2 lutego 2021 r. nr 9013-2021-000087 w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z dnia 16 września 2021 r., sygn. akt I SA/Ke 218/21 na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (aktualnie: Dz. U. 2024 poz. 935, dalej: "p.p.s.a.") oddalił skargę M. P. na decyzję Dyrektora Świętokrzyskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Kielcach z dnia 2 lutego 2021 r. nr 9013-2021-000087 w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej na 2019 r.
Sąd I instancji orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Dnia 31 maja 2019 r. do organu wpłynął wniosek skarżącego, w którym zadeklarował w ramach płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej (PROW 2014-2020) realizację wariantu 4.1 Zmiennowilgotne łąki trzęślicowe na działkach rolnych o powierzchni 13,84 ha, wariantu 4.3 Murawy na działkach rolnych o powierzchni 13,20 ha, wariantu 5.3 Murawy na działce rolnej o powierzchni 16,30 ha oraz wariantu 4.5 Półnaturalne łąki świeże na działkach rolnych o powierzchni 18,77 ha. W dniach 14-29 listopada 2019 r. na gruntach deklarowanych przez stronę do płatności została przeprowadzona kontrola w ramach działania rolno-środowiskowo-klimatycznego.
Następnie do Biura Powiatowego ARiMR w Kielcach w dniu 18 grudnia 2019 r. wpłynęło zawiadomienie z Prokuratury Okręgowej w Tarnowie, sygn. akt PO I Ds. 116.2019 o przesłaniu aktu oskarżenia przeciwko R. P. i innym (m. in. M. P.) oskarżonemu o popełnienie przestępstwa z art. 286 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (Dz. U. z 2020 r. poz. 1444 ze zm.) w zw. z art 294 § 1 Kk i art. 297 § 1 Kk i art. 233 § 6 Kk w zw. z art. 11 § 2 Kk w zw. z art. 12 § 1 Kk.
W dniu 24 czerwca 2020 r. w Biurze Powiatowym ARiMR w Kielcach, w obecności pełnomocnika, skarżący złożył wyjaśnienia.
Pismem z dnia 8 października 2020 r. kierownik wezwał skarżącego do złożenia wyjaśnień lub dowodów potwierdzających faktyczne użytkowanie działek zadeklarowanych we wniosku o przyznanie płatności na rok 2019. W odpowiedzi na wezwanie, 23 października 2020 r. pełnomocnik strony wniósł o wyznaczenie nowego terminu na złożenie wyjaśnień, wskazując na trudną sytuację epidemiologiczną oraz fakt, że pozostaje w izolacji domowej.
Wyrokiem z dnia 18 listopada 2020 r. Sądu Okręgowego w Kielcach III Wydział Karny M. P. został uznany za winnego zarzucanego mu w akcie oskarżenia czynu.
Dyrektor Świętokrzyskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Kielcach decyzją z dnia 2 lutego 2021 r. utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Kielcach z dnia 5 listopada 2020 r. o odmowie przyznania M. P. płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej na rok 2019.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalając zaskarżonym wyrokiem skargę stwierdził, że skarżący faktycznie nie posiadał działek zadeklarowanych do płatności i nie prowadził samodzielnie działalności rolniczej, a relacje pomiędzy skarżącym a R. P. wskazują na sztuczne tworzenie warunków uprawniających do przyznania płatności, organy podatkowe obu instancji przedstawiły w uzasadnieniach swoich decyzji szereg ustaleń oraz argumentów.
Sąd pierwszej instancji uznał, że organy prawidłowo przyjęły, że celem umów dzierżawy gruntów był podział gospodarstwa rolnego na kilka mniejszych, by w ten sposób ominąć stawki degresywne i zakaz podejmowania nowych zobowiązań oraz aby uzyskać zwiększone płatności do gruntów rolnych. Tego rodzaju system składania wniosków o płatność przez skarżącego i inne podmioty miał jedynie na celu uzyskanie w ogólnym rozrachunku wyższych płatności, co jest sprzeczne z celami wsparcia unijnego. Z powyższego wynika, że skarżący stanowił dla R. P. jeden z podmiotów, którym posługiwał się w celu uzyskania wyższych korzyści z płatności do gruntów rolnych, niż jakie otrzymałby, gdyby jedynie on wnioskował o płatności, co potwierdza tezę organu, że skarżący nie spełnił podstawowej przesłanki przyznania płatności określonej w rozporządzeniu rolno-środowiskowo-klimatycznym tj. nie posiadał faktycznie działek zadeklarowanych do płatności i nie prowadził samodzielnie działalności rolniczej.
Podsumowując, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach stwierdził, że organy podatkowe wyczerpująco zebrały materiał dowodowy w zakresie niezbędnym do wydania zaskarżonej decyzji oraz dokonały jego wszechstronnej i prawidłowej oceny. Stan faktyczny i prawny sprawy zostały ustalone zgodnie z wymogami zawartymi w k.p.a., a w szczególności w art. 77 § 1 k.p.a. (obowiązek zebrania całego materiału dowodowego). Nie naruszono ponadto art. 7 k.p.a. (zasada prawdy obiektywnej i zasada uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli) i art. 8 (zasada zaufania do władzy publicznej). Zdaniem sądu, nieuzasadniony był również zarzut naruszenia art. 80 k.p.a. poprzez dowolną ocenę dowodów wyrażającą się w mechanicznym i bezkrytycznym recypowaniu przez organ wszelkich ustaleń poczynionych przez organy ścigania. Skarżący natomiast ograniczył się do złożenia ogólnikowych wyjaśnień, którymi w żaden sposób nie wskazał na konkretne, logiczne i spójne fakty, które potwierdziłyby jego argumentację i stanowisko w sprawie, że w 2019 r. samodzielnie prowadził działalność rolniczą we własnym gospodarstwie rolnym. Nie podważył skutecznie dokonanej przez organy oceny wyżej omówionych dowodów, a nade wszystko nie przedstawił wniosków dowodowych wskazujących na to, że nie doszło do stworzenia sztucznych warunków.
W skardze kasacyjnej zaskarżono powyższy wyrok w całości wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, ewentualnie o jego uchylenie, rozpoznanie skargi i orzeczenie wyrokiem o uwzględnieniu skargi i uchyleniu w całości decyzji Dyrektora Świętokrzyskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Kielcach z dnia 2 lutego 2021 r. oraz decyzji, którą utrzymała w mocy, zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz rozpoznanie sprawy na rozprawie. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:
I. naruszenie przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj:
1. naruszenie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2021.137 t.j., dalej p.u.s.a.) oraz art. 3 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. wyrażające się w nienależytym wykonaniu przez Sąd pierwszej instancji obowiązku kontroli legalności zaskarżonego aktu administracyjnego oraz bezkrytyczne przyjęcie ustaleń poczynionych w postępowaniu administracyjnym przez organ oraz zajętego przez organ stanowiska prawnego, w szczególności biorąc pod uwagę, że były one kwestionowane przez stronę postępowania.
2. naruszenie art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. oraz art. 151 p.p.s.a w zw. z:
a) art. 7, art. 8, art. 7a § 1 k.p.a. lub względnie art. 81a k.p.a., poprzez oddalenie skargi skarżącego i utrzymanie w całości w mocy zaskarżonej decyzji w sposób negatywny rozstrzygającej o prawach i obowiązkach strony w oparciu o dyspozycję art. 60 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 (Dz.U.UE.L.2013.347.549 z dnia 2013.12.20) w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i moni-1 torowania jej oraz uchylającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78. (WE) nr . 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008, dalej jako "Rozporządzenie nr 1306/2013", pomimo że decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego mających istotny wpływ na wynik tego postępowania, tj. organ II instancji (powielając w ten sposób błędy organu I instancji), który wydał zaskarżoną decyzję dokonał selektywnego doboru faktów, dowodów i argumentacji, w sposób zmierzający do utrzymania powziętej tezy, a nie do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy z uwzględnieniem słusznego interesu strony oraz oparł tę decyzję organu I instancji jak i Decyzji zaskarżonej na dowodach i dokumentach zgromadzonych w postępowaniu karnym, które nie zostało zakończone w sposób prawomocny:
b) art. 11, art. 77 § 1, art. 78 § 1 i 2, art. 80 k.p.a., 107 § 3 k.p.a. a także art. 21 ust. 2 pkt 2 i pkt 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U.2020.1371 t.j. z dnia 2020.08.11), dalej jako "Ustawa PROW 2007-2013", poprzez oddalenie skargi Skarżącego i utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji w całości, podczas gdy przy jej wydaniu (oraz przy wydaniu decyzji przez organ I instancji) organ II instancji nie dopełnił obowiązku wszechstronnego rozpatrzenia zgromadzonego materiału dowodowego, nie udowodnił łącznego spełnienia wszystkich przesłanek odmowy płatności, nie podjął wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, a także do zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, w szczególności brak rozpatrzenia całokształtu okoliczności faktycznych i prawnych sprawy oraz nie ustosunkował się do wszystkich zarzutów podniesionych przez stronę skarżącą w odwołaniu od decyzji organu 1 instancji, podczas gdy obowiązkiem organu odwoławczego jest sporządzenie adekwatnego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji, w tym ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów podnoszonych przez stronę w trakcie toczącego się postępowania;
c) art. 15 k.p.a. poprzez oddalenie skargi skarżącego i utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji w całości, podczas gdy organ II instancji, wydając decyzję nie rozpatrzył ponownie sprawy w sposób pełny i samodzielny, do czego był zobowiązany a ograniczył się do weryfikacji decyzji pierwszoinstancyjnej.
Powyższe naruszenia wskazane w pkt. 5 lit. a) -c) (każde z osobna i wszystkie łącznie) doprowadziły do bezpodstawnego przyjęcia przez Sąd I instancji, że skarżący wraz z innymi podmiotami stworzył sztuczne warunki poprzez podział gospodarstwa rolnego na kilka innych podmiotów w celu uzyskania maksymalnych kwot dopłat, w sytuacji, kiedy okoliczności sprawy wskazują, że skarżący i inne podmioty powstawały niezależnie, a ich powstanie nie wynikało z podziału innego podmiotu.
II. naruszenie przepisów prawa materialnego (na wypadek nieuwzględnienia zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik postępowania), tj:
a) art. 4 ust. 1 pkt a, b i c i art. 9 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009, dalej "Rozporządzenie nr 1307/2013" poprzez jego błędne zastosowanie i przyjęcie za podstawą faktyczną przyjętego w decyzji rozstrzygnięcia zarzutów niespełnienia przez stronę przesłanek niewymienionych w zawartych w ww. przepisach definicjach "rolnika", "gospodarstwa" oraz "działalności rolniczej", mających zastosowanie do postępowań o przyznanie płatności;
b) art. 60 Rozporządzenia nr 1306/2013 poprzez jego błędne zastosowanie, tj.:
• przyjęcie, że wskazana w nim sankcja ma zastosowanie pomimo braku ziszczenia się ku temu wskazanych tam warunków i podstaw,
• jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, iż warunki wymagane do uzyskania korzyści wynikających z sektorowego prawodawstwa rolnego zostały sztucznie stworzone podczas gdy okoliczności faktyczne sprawy i zgromadzony w toku postępowania materiał dowodowy nie dają ku temu podstaw;
w sytuacji, gdy prawidłowa ocena zebranych dowodów oraz obiektywnie ustalony stan faktyczny jednoznacznie wskazują, że brak jest podstaw do stwierdzenia, że Skarżący dopuścił się stworzenia sztucznych warunków a Skarżący jest samodzielnym i odrębnym podmiotem, który faktycznie prowadzi gospodarstwo rolne tj. kieruje nim i czerpie z niego korzyści.
c) art. 4 pkt 3 rozporządzenia Rady (WE, Euratom) nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich, dalej jako "Rozporządzenie nr 2988/95" poprzez zastosowanie przewidzianej w nim sankcji pomimo oczywistego braku wystąpienia koniecznych przesłanek, określonych w hipotezie normy prawnej tam wyrażonej;
d) art. 336 kodeksu cywilnego poprzez uznanie wbrew definicjom ustawowym, że zachowanie skarżącego nie spełnia kryteriów posiadania i tym samym należy utożsamiać to ze sztucznie wytworzonymi warunkami, co w dalszej kolejności w ocenie sądu miało stanowić zamiar oszukańczy po stronie skarżącego podczas gdy już pobieżna analiza uznanego za wiarygodny w tej części materiału dowodowego w sprawie prowadzi do wniosku, że zachowanie skarżącego i manifestowane przez niego czynności na gruncie stanowią elementarne znamiona posiadania sensu largo o jakim mowa w dyspozycji art. 336 kodeksu cywilnego.
Strona przeciwna nie skorzystała z prawa do wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie
W myśl art. 193 zd. 2 p.p.s.a. uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, daje Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu możliwość, w przypadku oddalenia skargi kasacyjnej, ograniczenia się w uzasadnieniu wyroku, jedynie do oceny zasadności podniesionych w niej zarzutów.
W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny, korzystając z tego rodzaju możliwości, wobec oddalenia skargi kasacyjnej spółki, w uzasadnieniu swojego wyroku ograniczył się do oceny zasadności podniesionych w niej zarzutów.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę tylko nieważność postępowania.
Jak stanowi zaś art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1), bądź na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2).
W odniesieniu do zarzutów dotyczących naruszenia przepisów prawa materialnego, w postaci dopuszczenia się błędu wykładni, nadmienić należy, że na autorze skargi kasacyjnej ciąży obowiązek wskazania konkretnych przepisów prawa materialnego, które jego zdaniem zostały przez sąd naruszone zaskarżanym orzeczeniem, a także podania na czym polegała ich błędna wykładnia (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.). Innymi słowy skarżący kasacyjnie, formułując tego rodzaju zarzut, nie może się jedynie ograniczyć do wskazania przepisu, który został według niego błędnie zinterpretowany, ale winien również podać na czym ten błąd polegał. Najpełniejszą formą wskazania błędnego rozumienia przez sąd konkretnego przepisu jest zaś podanie, jak dany przepis winien być prawidłowo wykładany.
Tak samo w przypadku zarzucenia naruszenia prawa materialnego, poprzez jego błędne zastosowanie, zarzut skargi kasacyjnej winien zawierać jednoznaczne stwierdzenie na czym miał polegać w konkretnym przypadku błąd subsumpcji. Zarzut niewłaściwego zastosowania prawa materialnego, w formie pozytywnej, wiąże się z zarzuceniem zastosowania normy prawnej, która nie powinna być w danej sprawie zastosowana, zaś w formie negatywnej, z zarzuceniem niezastosowania normy prawnej, która w ocenie wnoszącego skargę kasacyjną powinna być zastosowana w sprawie ze względu na ustalenia jej stanu faktycznego (zob. np. wyrok NSA z dnia z 14 czerwca 2017 r., sygn. akt II GSK 2735/15 ).
W odniesieniu do zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania, podkreślić należy, że prawidłowo sformułowany zarzut tego typu winien wskazywać konkretne regulacje procesowe, którym uchybił sąd pierwszej instancji, a także to, że naruszenie tego rodzaju regulacji mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Skarżący kasacyjnie nie może więc ograniczyć się tylko do wskazania, że do naruszenia określonych przepisów faktycznie doszło, ale musi wykazać, co najmniej potencjalny, związek przyczynowy pomiędzy tym naruszeniem, a wynikiem sprawy, tj. treścią zapadłego orzeczenia (vide art. 176 § 1pkt 2 p.p.s.a.).
In principio – przechodząc do realiów niniejszej sprawy – wskazać należy, że z akt I GSK 143/22, w szczególności uzasadnienia wyroku WSA w Kielcach z dnia 16 września 2021 r., sygn. akt I SA/Ke 218/21 wynika, że wyrokiem Sądu Okręgowego w Kielcach Wydział III Karny z 18 listopada 2020 r., sygn. III K190/19 M. P. został uznany za winnego zarzucanego mu w akcie oskarżenia czynu, tj. że w okresie od dnia 29 kwietnia 2016 r. do dnia 11 marca 2019 r. działając w krótkich odstępach czasu i w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, oraz w celu uzyskania świadczenia na określony cel gospodarczy w postaci płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami, płatności rolno- środowiskowo-klimatycznej, płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, wspólnie z inną osobą, będąc pozornym posiadaczem należących do R. P. działek rolniczych, aby uzyskać z tytułu ich powierzchni 100 % płatności, po uprzednim wprowadzeniu w błąd Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Kielcach, w wyniku przedłożenia po uprzednim pouczeniu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń, poświadczających nieprawdę dokumentów o istotnym znaczeniu dla uzyskania ww. wsparcia finansowego, w postaci wniosków o ww. płatności, zawierających fałszywe oświadczenia, że nie stwarza pozorów prowadzenia działalności rolniczej i na zadeklarowanych we wniosku gruntach, prowadzi działalność rolniczą przez cały rok, podczas gdy w rzeczywistości działalność taką prowadził dla R. P., również na gruntach innych beneficjentów, a także w wyniku udostępnienia rachunku bankowego w mBank S.A. z siedzibą w Warszawie, na który przekazywano płatności, czym stworzył sztuczne warunki w celu uzyskania korzyści finansowych sprzecznych z celami systemów pomocy, doprowadził ww. Agencję do niekorzystnego rozporządzenia mieniem znacznej wartości w łącznej w kwocie 410 845,84 złotych, winnym popełnienia przestępstwa z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. i art. 297 § 1 k.k. i art. 233 § 6 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i w związku z art. 12 § 1 k.k.
W powyższym kontekście istotna jest kwestia związania - także Sądu II instancji – prawomocnym powyższym judykatem w rozumieniu art. 11 p.p.s.a. Tak więc dostrzec wypada, że pod pojęciem "ustalenia prawomocnego wyroku" rozumieć należy ustalenia wynikające z sentencji wyroku karnego, dotyczące osoby sprawcy, strony podmiotowej i przedmiotowej przestępstwa, miejsca i czasu jego popełnienia. Sąd administracyjny nie może zatem badać i we własnym zakresie oceniać, czy ustalenia te były prawidłowe i czy znajdowały potwierdzenie w zebranym przez sąd karny materiale dowodowym (zob. wyrok NSA z dnia 1.06.2023 r., sygn. akt I FSK 1979/18). Z kolei wynikające z art. 11 p.p.s.a. związanie sądu administracyjnego ustaleniami wyroku karnego należy rozumieć w ten sposób, że przepis ten zakazuje sądowi podważania ustaleń organu administracji publicznej zgodnych z ustaleniami prawomocnego wyroku skazującego oraz nakazuje akceptację ustaleń organu administracji publicznej zgodnych z ustaleniami wyroku skazującego (zob. wyrok NSA z 19.01.2024 r., sygn. akt I FSK 2211/19).
Z motywów wyroku wynika (vide str. 62), że Sąd Okręgowy w Kielcach doprecyzował, że skarżący kasacyjnie przypisanych przestępstw dopuścił się - działając wspólnie i w porozumieniu z R. P. - w okresie od dnia 29 kwietnia 2016 r. (tj. daty wypełnienia wniosku o wpis do ewidencji producentów rolnych) do dnia 11 marca 2019 r. (tj. daty wypłaty ostatniej transzy płatności), zaś łączna kwota niekorzystnego rozporządzenia mieniem wynosiła 410 845,84 zł. Ta konstatacja znalazła też adekwatne odzwierciedlenie w zastosowanym przez SO w Kielcach względem skarżącego kasacyjnie środku kompensacyjnym, a więc nałożonym obowiązku solidarnego naprawienia szkody poprzez wpłacenie na rzecz ARiMR w Warszawie w/w. kwoty (pkt XI wyroku).
Powyższe orzeczenie zostało zmodyfikowane wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 26 czerwca 2023r., sygn. II AKa 82/21 poprzez uchylenie powołanego wyżej pktu XI; z motywów tego judykatu wynika, że "uwzględniono dokonane wpłaty przez współoskarżonych na konto ARiMR w Kielcach" nie czyniąc żadnych modyfikacji w zakresie dokonanych ustaleń faktycznych. Wielce znamienny jest fakt, iż oskarżony M. P. nie wniósł apelacji względem wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie
Mając na uwadze powyższe judykaty wskazać należy, że sądy karne zanegowały wszystkie płatności otrzymane przez skarżącego. Wyrok ten obejmuje również i płatność objętą niniejszym postępowaniem, zaś związanie treścią tych judykatów Naczelnego Sądu Administracyjnego oznacza, że nie istnieje jakakolwiek prawna podstawa do negacji tych rozstrzygnięć, które oceniał Sąd I instancji w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Na marginesie należy też mieć na uwadze, że organy administracji publicznej są zobowiązane w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.) i dopiero na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 k.p.a.). Przepisy te należy stosować również we wznowionym postępowaniu, zwłaszcza objętym przedmiotem kontroli, które zostało wszczęte w oparciu o art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Wymaga w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreślenia, że mając na uwadze specyfikę postępowania prowadzonego w trybie nadzwyczajnym, organ miał prawo i obowiązek skorzystać ze wszelkich okoliczności lub dowodów nowo odkrytych lub po raz pierwszy zgłoszonych organowi, które dotyczyły przedmiotu sprawy i miały znaczenie prawne i które istniały w dniu wydania decyzji ostatecznej, lecz nieznane były organowi, który wydał decyzję. Dlatego też w sprawie niniejszej uzyskane materiały prokuratury i policji, które były nowe i nie znane organowi w momencie wydawania ostatecznej decyzji, mogły stanowić podstawę wznowienia postępowania i jako takie podlegały ocenie organu w światle przepisów art. 145 k.p.a. i następnych.
W konsekwencji stawiane zarzuty skargi kasacyjnej (oceniane in gremio) - stosownie do treści art. 11 w zw. z art. 174 w zw. z art. 184 p.p.s.a. - należało uznać za bezzasadne.