I GSK 141/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną R. A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie określającą kwotę długu celnego. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w tym dotyczące przedawnienia długu celnego (art. 56 Prawa celnego w zw. z art. 221 ust. 3-4 WKC) oraz sposobu ustalenia wartości celnej towarów na podstawie dokumentów z Chin (art. 121, 122, 123 op. w zw. z art. 73 Prawa celnego). Podniesiono również zarzuty naruszenia prawa materialnego dotyczące VAT. NSA oddalił skargę kasacyjną. Sąd wskazał, że kwestia przedawnienia została już rozstrzygnięta w prawomocnym wyroku WSA w innej sprawie dotyczącej tego samego zgłoszenia celnego, co wiąże sądy na mocy art. 170 ppsa. Ponadto, NSA uznał, że zastosowanie art. 221 ust. 4 WKC było uzasadnione, gdyż czyn będący podstawą powstania długu celnego był zagrożony sankcją karną. W odniesieniu do zarzutów proceduralnych dotyczących ustalenia wartości celnej, sąd stwierdził, że organy celne miały prawo zakwestionować zadeklarowaną wartość i ustalić ją na podstawie dokumentów uzyskanych od chińskich władz celnych, zgodnie z umową o współpracy celnej i przepisami WKC. Sąd uznał, że skarżący miał możliwość odniesienia się do zebranego materiału dowodowego. Zarzuty dotyczące prawa materialnego (VAT) zostały uznane za nieuzasadnione, częściowo z powodu nieprawidłowego sformułowania i braku wykazania błędów w wykładni lub zastosowaniu przepisów. Ostatecznie, skarga kasacyjna została oddalona, a skarżący został obciążony kosztami postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalanie wartości celnej na podstawie dokumentów zagranicznych, stosowanie przepisów o przedawnieniu długu celnego w kontekście postępowań karnych, związanie sądu oceną prawną z poprzednich orzeczeń.
Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów prawa celnego i procedury administracyjnej, a także specyfiki współpracy z Chinami. Kwestia rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym jest związana z przepisami specustawy COVID-19.
Zagadnienia prawne (4)
Czy organ celny może wydać decyzję określającą kwotę długu celnego po upływie trzech lat od jego powstania, jeśli czyn, który go spowodował, był zagrożony sankcją karną?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ celny może zawiadomić dłużnika o kwocie długu celnego po upływie trzech lat, nie później niż przed upływem pięciu lat, jeżeli czyn, który spowodował powstanie długu celnego, był w momencie popełnienia zagrożony przez obowiązujące przepisy sankcją karną.
Uzasadnienie
Zastosowanie art. 221 ust. 4 WKC w zw. z art. 56 Prawa celnego jest dopuszczalne, gdy organ celny wykaże, że czyn będący podstawą powstania długu celnego był zagrożony sankcją karną. Wystarczającą przesłanką jest samo zagrożenie karalne, a niekoniecznie wszczęcie postępowania karnego.
Czy ustalenie wartości celnej towarów na podstawie dokumentów uzyskanych od zagranicznych organów celnych, bez ich dodatkowej weryfikacji przez polskie organy, jest dopuszczalne i czy stanowi naruszenie praw strony?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ustalenie wartości celnej na podstawie dokumentów uzyskanych od zagranicznych organów celnych, zgodnie z umową o współpracy, jest dopuszczalne i nie stanowi naruszenia praw strony, jeśli dokumenty te są wystarczająco wiarygodne i strona miała możliwość odniesienia się do zebranego materiału dowodowego.
Uzasadnienie
Umowa o współpracy celnej z Chinami przewiduje wzajemną pomoc i wykorzystanie uzyskanych informacji jako dowodów. Organy celne nie mają obowiązku weryfikacji tych dokumentów w sposób określony w przepisach krajowych, a strona ma prawo zapoznać się z materiałem dowodowym i przedstawić kontrdowody.
Czy sąd administracyjny jest związany oceną prawną wyrażoną w prawomocnym orzeczeniu dotyczącym tej samej sprawy lub podobnego stanu faktycznego i prawnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd administracyjny jest związany oceną prawną wyrażoną w prawomocnym orzeczeniu dotyczącym tej samej sprawy lub podobnego stanu faktycznego i prawnego na mocy art. 170 ppsa.
Uzasadnienie
Prawomocne orzeczenie wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, ale także inne sądy i organy państwowe, co oznacza, że sąd rozpoznający kolejną sprawę dotyczącą tego samego zagadnienia jest związany wcześniejszym rozstrzygnięciem.
Czy sąd administracyjny ma obowiązek wystąpić z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnym na wniosek strony?
Odpowiedź sądu
Nie, sąd ma obowiązek wystąpić z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego tylko wtedy, gdy sam poweźmie wątpliwość co do zgodności przepisu prawa z Konstytucją, a od odpowiedzi zależy rozstrzygnięcie sprawy. Wniosek strony nie jest wystarczającą podstawą.
Uzasadnienie
Instytucja pytania prawnego do TK ma na celu usunięcie wątpliwości sądu orzekającego, a nie realizację wniosku strony. Brak wątpliwości po stronie sądu wyklucza obowiązek wystąpienia z pytaniem.
Przepisy (23)
Główne
Prawo celne art. 56
Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne
Umożliwia powiadomienie dłużnika o kwocie długu celnego po upływie trzech lat, nie później niż przed upływem pięciu lat, jeżeli czyn, który spowodował powstanie długu celnego, był w momencie popełnienia zagrożony przez obowiązujące przepisy sankcją karną.
WKC art. 29 § ust. 1
Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny
Definiuje wartość celną jako wartość transakcyjną towarów, pod warunkiem spełnienia określonych przesłanek.
WKC art. 30 § ust. 2
Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny
Określa metody ustalania wartości celnej, w tym wartość transakcyjną towarów podobnych (lit. b).
WKC art. 221 § ust. 3-4
Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny
Reguluje termin powiadomienia dłużnika o kwocie długu celnego, dopuszczając możliwość przedłużenia terminu w określonych przypadkach (czyn zagrożony sankcją karną).
Dz.U. 2016 poz. 858 art. 56
Ustawa z dnia 13 kwietnia 2016 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw
Dotyczy przedawnienia długu celnego.
Pomocnicze
Prawo celne art. 86 § ust. 1
Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne
Organ celny może przyjąć jako dowód w postępowaniu dokumenty sporządzone przez organy celne państwa obcego lub inne uprawnione podmioty państwa obcego.
op art. 121 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Przepis dotyczący prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie stron.
op art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Przepis dotyczący obowiązku organu do podejmowania wszelkich niezbędnych czynności do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
op art. 123 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Przepis dotyczący zapewnienia stronie możliwości wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego.
op art. 180 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dowody w postępowaniu podatkowym mogą być dopuszczone wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy i nie jest sprzeczne z prawem.
op art. 181
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Wymienia rodzaje dowodów w postępowaniu podatkowym, w tym 'inne dokumenty'.
op art. 194 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Definiuje dokument urzędowy jako dokument sporządzony w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w ich zakresie działania.
ppsa art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku.
ppsa art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą organy i sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.
ppsa art. 170
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe.
ppsa art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę tylko nieważność postępowania.
ppsa art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zasady dotyczące uzasadnienia wyroku oddalającego skargę kasacyjną oraz możliwość wystąpienia z pytaniem prawnym do TK.
RWKC art. 151 § ust. 1
Rozporządzenie Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiające przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny
Określa zasady ustalania wartości celnej na podstawie wartości transakcyjnej towarów podobnych, uwzględniając poziom handlu i ilości.
RWKC art. 181a § ust. 1
Rozporządzenie Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiające przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny
Dotyczy sytuacji, gdy organy celne mają uzasadnione wątpliwości co do zadeklarowanej wartości celnej.
Dz.U. 2016 poz. 858 art. 23 § ust. 3
Ustawa z dnia 13 kwietnia 2016 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw
Dotyczy określenia kwoty długu celnego.
ustawa VAT art. 29 § ust. 13
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Podstawa opodatkowania w imporcie towarów.
ustawa VAT art. 41 § ust. 1
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Stawka podatku od towarów i usług.
ustawa VAT art. 146a
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Przepis dotyczący stawek podatku VAT.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zastosowanie art. 221 ust. 4 WKC w zw. z art. 56 Prawa celnego było uzasadnione ze względu na zagrożenie czynu sankcją karną. • Ustalenie wartości celnej na podstawie dokumentów z Chin było prawidłowe i zgodne z umową o współpracy celnej. • Sąd był związany oceną prawną wyrażoną w prawomocnym wyroku WSA dotyczącym tej samej sprawy (art. 170 ppsa). • Brak podstaw do wystąpienia z pytaniem prawnym do TK.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia przepisów postępowania dotyczących przedawnienia długu celnego. • Zarzut naruszenia przepisów postępowania dotyczących sposobu ustalenia wartości celnej towarów (oparcia na dokumentach z Chin, braku udziału strony). • Zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego (VAT) poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie.
Godne uwagi sformułowania
Wobec zgłoszonego wniosku o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie i wobec wydanego w sprawie zarządzenia o skierowaniu sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym, trzeba wskazać, że zgodnie z art. 15 zzs4 ust. 1 ustawy COVID-19 w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich Naczelny Sąd Administracyjny nie jest związany żądaniem strony o przeprowadzenie rozprawy. • Wobec powyższego, zarówno WSA jak i Naczelny Sąd Administracyjny są obecnie związani oceną prawną wyrażoną w przywołanym wyroku, a więc tym, że w rozpoznawanej sprawie ma zastosowanie 5-letni termin przedawnienia. • Organ celny nie jest związany wartością transakcyjną towarów deklarowaną przez importera, może ją pominąć, gdy wskaże przyczyny zakwestionowania informacji składanych przez stronę. • Zgodnie z art. 180 § 1 op. Dowodami w postępowaniu podatkowym mogą być w szczególności księgi podatkowe, deklaracje złożone przez stronę, zeznania świadków, opinie biegłych, materiały i informacje zebrane w wyniku oględzin, informacje podatkowe oraz inne dokumenty zgromadzone w toku działalności analitycznej Krajowej Administracji Skarbowej, czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub kontroli celno-skarbowej oraz materiały zgromadzone w toku postępowania karnego albo postępowania w sprawach o przestępstwa skarbowe lub wykroczenia skarbowe (art. 181 op).
Skład orzekający
Beata Sobocha-Holc
przewodniczący
Dariusz Dudra
członek
Piotr Kraczowski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie wartości celnej na podstawie dokumentów zagranicznych, stosowanie przepisów o przedawnieniu długu celnego w kontekście postępowań karnych, związanie sądu oceną prawną z poprzednich orzeczeń."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów prawa celnego i procedury administracyjnej, a także specyfiki współpracy z Chinami. Kwestia rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym jest związana z przepisami specustawy COVID-19.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych i materialnych w prawie celnym, w tym ustalania wartości towarów i przedawnienia, co jest istotne dla profesjonalistów z branży.
“Jak chińskie dokumenty wpłynęły na ustalenie długu celnego w Polsce? NSA rozstrzyga.”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.