I GSK 1375/24

I GSK 1375/24 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2026-03-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-09-30
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Anna Apollo
Małgorzata Grzelak /sprawozdawca/
Tomasz Smoleń /przewodniczący/
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Środki unijne
Sygn. powiązane
I SA/Sz 215/24 - Wyrok WSA w Szczecinie z 2024-07-17
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 762
§ 3 ust. 3
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 kwietnia 2023 r. w sprawie realizacji przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zadań  związanych z ustanowieniem środka wsparcia w sytuacjach nadzwyczajnych dla sektorów zbóż i nasion oleistych
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Smoleń Sędzia NSA Anna Apollo Sędzia NSA Małgorzata Grzelak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej T. O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 17 lipca 2024 r. sygn. akt I SA/Sz 215/24 w sprawie ze skargi T. O. na decyzję Dyrektora Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Szczecinie z dnia 14 lutego 2024 r. nr 9016-2024-184/M-6480 w przedmiocie przyznania pomocy dla rolników działających w sektorze zbóż i nasion oleistych, którzy ponieśli straty gospodarcze spowodowane przywozem zbóż z Ukrainy oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z 17 lipca 2024 r., sygn. akt I SA/Sz 215/24, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie: tekst jedn. Dz. U. z 2026 r. poz. 143; dalej: p.p.s.a.), oddalił skargę T. O. (dalej: skarżący) na decyzję Dyrektora Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Szczecinie z 14 lutego 2024 r. w przedmiocie przyznania pomocy dla rolników działających w sektorze zbóż i nasion oleistych, którzy ponieśli straty gospodarcze spowodowane przywozem zbóż z Ukrainy.
Treść uzasadnienia tego wyroku oraz innych przywołanych w niniejszym orzeczeniu dostępna jest w serwisie internetowym CBOSA (orzeczenia.nsa.gov.pl).
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł skarżący zaskarżając go w całości. Jako podstawę skargi kasacyjnej skarżący wskazał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie dokonał naruszenia prawa materialnego, a to § 3 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 21.4.2023 r. w sprawie realizacji przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zadań związanych z ustanowieniem środka wsparcia w sytuacjach nadzwyczajnych dla sektora zbóż i nasion oleistych (Dz.U. poz. 762 ze zm.) poprzez błędną jego wykładnię i przyjęcie, że dla bezbłędnie poczynionych ustaleń faktycznych, przepis ten dawał i daje podstawę do odmowy przyznania pomocy, gdy tymczasem skarżący składając 16.6.2023 r. wniosek o przyznanie jemu pomocy spełniał kryteria jej otrzymania, zwłaszcza, że skarżący:
← dokonał sprzedaży rzepaku, na co przedłożył fakturę z [...] r. nr [...] oraz fakturę z [...] r. nr [...] za sprzedaż rzepaku;
← sprzedaż rzepaku w okresie obowiązywania wsparcia nie może być postrzegana jednocześnie jako skupowanie rzepaku, gdyż są to dwie całkowicie inne czynności prawne, gdyż sprzedaż prowadzi do przeniesienia własności przedmiotu sprzedaży na inny podmiot, a skupowanie prowadzi do nabycia (inkorporowania) przedmiotu własności przez kupującego;
← dokonał sprzedaży rzepaku, i jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą przy czym, tak: organ, tj. Dyrektor Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa jak i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie powiązali, do czego nie mieli uprawnienia – w świetle działania ww. § 3 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 21.4.2023 r. – wyżej opisane wydarzenia gospodarcze zdziałane przez skarżącego jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą z innymi wydarzeniami gospodarczymi, w ramach których skarżący jako producent rolny: nie tyle co skupił, ale nabył, kupił, nie na potrzeby działalności gospodarczej, ale na potrzeby prowadzonej produkcji rolnej (zwierzęcej): rzepak, na dowód czego organ powołał się na fakturę z [...] r. nr [...], wskutek czego doszło do wydania skarżonego wyroku jak i poprzedzających go decyzji z naruszeniem ww. przepisu na szkodę skarżącego.
W związku z powyższym skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku oraz poprzedzających je decyzji poprzez przyznanie skarżącemu pomocy, a także o obciążenie organu kosztami postępowania kasacyjnego, w tym kosztami zastępstwa prawnego. Skarżący oświadczył jednocześnie, że rezygnuje z rozprawy kasacyjnej.
Dyrektor Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Szczecinie nie skorzystał z możliwości wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 183 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Jeżeli nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły, to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej.
Sąd rozpoznał sprawę w granicach skargi kasacyjnej i podniesionych zarzutów. Okazały się nieuzasadnione, dlatego Sąd skarga kasacyjna podlegała oddaleniu, a motywy wyroku, zgodnie z art. 193 zdanie drugie p.p.s.a., ograniczono do oceny tychże zarzutów.
Stosownie do art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy rozporządzenia z dnia 21 kwietnia 2023 r. w sprawie realizacji przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zadań związanych z ustanowieniem środka wsparcia w sytuacjach nadzwyczajnych dla sektorów zbóż i nasion i nasion oleistych (Dz. U. z 2023 r., poz. 762). W rozpatrywanej sprawie podniesiono wyłącznie zarzut błędnej wykładni § 3 ust. 3 ww. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 kwietnia 2023 r. Zarzutu tego nie sposób podzielić.
W myśl powyższego przepisu pomocy nie przyznaje się rolnikowi będącemu jednocześnie podmiotem skupującym zboża lub nasiona oleiste w związku z prowadzoną przez ten podmiot produkcją zwierzęcą w odniesieniu sprzedaży danego rodzaju zbóż, rzepaku lub rzepiku, które zostały zakupione przez ten podmiot. Innymi słowy, producent rolny będący jednocześnie podmiotem skupującym zboża w związku z prowadzoną przez ten podmiot produkcją zwierzęcą może otrzymać pomoc wyłącznie dla tego rodzaju zbóż, tj. rzepaku lub rzepiku, wyprodukowanych we własnym gospodarstwie, które nie były przez niego skupowane. Dokonując wykładni tego przepisu WSA wskazał, że unormowanie to posługuje się pojęciem "podmiotu skupującego zboża" i chodzi tu zatem zarówno o podmiot, jak i o działalność polegającą na skupowaniu zboża. Sąd I instancji wskazał, że wykładnia językowa powyższego przepisu jest jasna. Skoro producent rolny, któremu zagraża utrata płynności finansowej, dokonuje sprzedaży danego rodzaju zbóż (w rozpoznawanej sprawie rzepaku), którą może wykorzystać w swoim gospodarstwie rolnym, a następnie dokonuje zakupu zboża tego samego rodzaju w związku z prowadzoną przez siebie produkcją zwierzęcą, nie może otrzymać wsparcia przewidzianego w przytoczonych powyżej przepisach. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wykładnia dokonana przez Sąd I instancji jest prawidłowa, a argumenty skarżącego kasacyjnie nie zasługiwały na uwzględnienie.
Skarżący kasacyjnie jest producentem rolnym i jednocześnie podmiotem skupującym oraz prowadzi produkcję zwierzęcą. Wnioskując o pomoc skarżący przedstawił fakturę na zakup rzepaku nr [...] z [...] r., w której jako nabywca został wskazany podmiot: A. NIP [...]. Tym samym numerem NIP oznaczone jest "B.". Prawidłowe jest zatem stanowisko Sądu, że T. O., jako osoba fizyczna, prowadzi dwie różne działalności gospodarcze. WSA wskazał również, że suma wagi sprzedanego przez skarżącego rzepaku – 105,11 ton jest znacznie mniejsza od wagi zakupionego rzepaku – 175 ton, co w połączeniu z datami sprzedaży (luty 2023 r.) i nabycia (lipiec 2023 r.), prowadzi do wniosku, że towar ten nie pochodził z produkcji rolnej prowadzonej przez skarżącego. Ten element ustalonego stanu faktycznego nie został przez skarżącego kasacyjnie podważony, przeciwnie, w jedynym zarzucie skargi kasacyjnej jest mowa o bezbłędnie poczynionych ustaleniach faktycznych.
Mając na uwadze powyższe wywody, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, dlatego, na mocy art. 184 w związku z art. 182 § 2 p.p.s.a., ją oddalił.