Orzeczenie · 2023-10-31

I GSK 1354/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2023-10-31
NSAAdministracyjneŚredniansa
egzekucja administracyjnaabonament RTVzarzuty w postępowaniu egzekucyjnympodpis na wnioskurozpłata ciężaru dowodupostępowanie dowodowePoczta PolskaNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Poczty Polskiej S.A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który uchylił postanowienie organu w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Sprawa dotyczyła opłat abonamentowych RTV, a zobowiązany S. Z. podniósł zarzut nieistnienia obowiązku, twierdząc, że nie dokonał rejestracji odbiorników, a podpis na wniosku został sfałszowany przez jego matkę. WSA uznał, że organ powinien był przeprowadzić dodatkowe dowody w celu wyjaśnienia tej kwestii, mimo że zarzut został podniesiony po terminie. Poczta Polska S.A. zarzuciła w skardze kasacyjnej naruszenie prawa materialnego i procesowego, twierdząc m.in. że obowiązek udowodnienia nieistnienia obowiązku spoczywa na zobowiązanym, a zarzut sfałszowania podpisu został podniesiony zbyt późno. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że choć co do zasady obowiązek dowodowy spoczywa na zobowiązanym, to w okolicznościach sprawy, gdy skarżący konsekwentnie kwestionuje autentyczność podpisu i twierdzi, że nie dokonał rejestracji, organ powinien był wyjaśnić, czy rejestracji mógł dokonać ktoś inny i czy opłaty były faktycznie uiszczane. Sąd wskazał, że naruszenie przepisów postępowania (art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a.) mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, uzasadniając uchylenie postanowienia przez WSA.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zwłaszcza w kontekście opłat abonamentowych RTV, oraz rozkładu ciężaru dowodu w przypadku kwestionowania autentyczności podpisu na dokumentach.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej z rejestracją odbiorników RTV i zarzutami w postępowaniu egzekucyjnym. Może być mniej bezpośrednio stosowalne do innych rodzajów spraw egzekucyjnych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy zarzut nieistnienia obowiązku, oparty na twierdzeniu o sfałszowaniu podpisu na wniosku rejestracyjnym RTV, może być skutecznie podniesiony po upływie terminu określonego w art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, w okolicznościach sprawy, gdy zobowiązany podniósł zarzut sfałszowania podpisu dopiero po uzyskaniu wiedzy o dokumentach stanowiących podstawę egzekucji, organ powinien był przeprowadzić dalsze postępowanie wyjaśniające.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że mimo podniesienia zarzutu po terminie, okoliczności sprawy uzasadniały konieczność wyjaśnienia przez organ kwestii autentyczności podpisu i możliwości dokonania rejestracji przez osobę trzecią, co mogło mieć wpływ na prawidłowe rozpatrzenie zarzutu nieistnienia obowiązku.

Na kim spoczywa ciężar dowodu w zakresie wykazania nieistnienia obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej RTV, gdy zobowiązany kwestionuje autentyczność podpisu na wniosku rejestracyjnym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Choć co do zasady ciężar dowodu spoczywa na zobowiązanym, to w sytuacji kwestionowania przez niego autentyczności podpisu i twierdzenia o braku własnej rejestracji, organ powinien podjąć czynności wyjaśniające, w tym zbadać możliwość dokonania rejestracji przez osobę trzecią i faktyczne opłacanie abonamentu.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że zasada prawdy obiektywnej i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego (art. 7, 77 § 1 K.p.a.) nakłada na organ obowiązek wyjaśnienia wątpliwości zgłaszanych przez stronę, zwłaszcza gdy dotyczą one kluczowych kwestii faktycznych, takich jak autentyczność podpisu.

Czy brak zawiadomienia o zmianie adresu przez abonenta RTV zwalnia wierzyciela (Pocztę Polską S.A.) z obowiązku prawidłowego doręczenia zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego?

Odpowiedź sądu

Nie, nawet przy braku zawiadomienia o zmianie adresu, wierzyciel powinien dołożyć starań, aby zawiadomienie zostało doręczone na adres wskazany przy rejestracji, a sama procedura nadania numeru identyfikacyjnego nie anuluje konieczności wyjaśnienia wątpliwości co do rejestracji.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że nadanie indywidualnego numeru identyfikacyjnego było czynnością techniczną, a nie zwalniało organu z obowiązku wyjaśnienia podstaw powstania obowiązku abonamentowego, zwłaszcza w kontekście kwestionowania przez zobowiązanego samej rejestracji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Poczty Polskiej S.A. od wyroku WSA w Gliwicach.

Przepisy (11)

Główne

u.p.e.a. art. 33 § 2 pkt 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przesłanki zarzutu nieistnienia obowiązku stanowią katalog zamknięty.

u.p.e.a. art. 27 § 1 pkt 9

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Określa termin do wniesienia zarzutu w postępowaniu egzekucyjnym.

u.o.a. art. 2 § 1 i 3

Ustawa o opłatach abonamentowych

Reguluje powstanie obowiązku uiszczania abonamentu RTV.

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. art. 18

u.o.a. art. 2 § 1 i 3

Ustawa z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych

Pomocnicze

k.p.a. art. 18

Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis dotyczący postępowania egzekucyjnego w administracji.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej i podejmowania czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego.

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Ocena materiału dowodowego na podstawie całokształtu.

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

WSA prawidłowo uznał, że organ powinien był przeprowadzić dodatkowe postępowanie dowodowe w celu wyjaśnienia wątpliwości co do autentyczności podpisu na wniosku rejestracyjnym RTV, mimo podniesienia zarzutu po terminie.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego przez WSA, w tym błędne zastosowanie art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. i art. 2 ust. 1 i 3 u.o.a., oraz naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.).

Godne uwagi sformułowania

zarzut nieistnienia obowiązku, zobowiązany oparł wyłącznie o twierdzenie, że nie dokonał rejestracji odbiorników RTV • z jednoczesnym pominięciem faktu, że na rzekome sfałszowanie podpisu zobowiązanego na wniosku rejestracyjnym i tym samym na nie dokonanie przez zobowiązanego rejestracji odbiornika RTV, zobowiązany powołał się dopiero w zażaleniu • z uchybieniem terminu określonego w art. 27 § 1 pkt.9 • obowiązek zweryfikowania autentyczności podpisu zobowiązanego na wniosku o rejestrację odbiornika poprzez przeprowadzenie dowodu na okoliczności opisywane i podnoszone przez zobowiązanego dopiero w piśmie z 28.04.2021 r • na zobowiązanym ciąży obowiązek przechowywania dowodu wyrejestrowania odbiornika • Zasadnicze bowiem znaczenie ma to, że skarżący konsekwentnie kwestionuje fakt rejestracji odbiorników, twierdząc, że rejestracji dokonała jego nieżyjąca matka, nie informując go o tym, bez jego woli i wiedzy.

Skład orzekający

Beata Sobocha-Holc

przewodniczący

Joanna Salachna

członek

Artur Adamiec

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zwłaszcza w kontekście opłat abonamentowych RTV, oraz rozkładu ciężaru dowodu w przypadku kwestionowania autentyczności podpisu na dokumentach."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej z rejestracją odbiorników RTV i zarzutami w postępowaniu egzekucyjnym. Może być mniej bezpośrednio stosowalne do innych rodzajów spraw egzekucyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego obowiązku abonamentowego RTV i pokazuje, jak ważne jest dokładne badanie dowodów, nawet jeśli strona podnosi zarzuty po terminie. Pokazuje też, jak sąd może ingerować w postępowanie organu, gdy ten nie dochowa należytej staranności.

Czy podpis na wniosku o rejestrację RTV może być podważony po latach? NSA wyjaśnia zasady postępowania egzekucyjnego.

Sektor

usługi pocztowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst