I GSK 134/07
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając, że premie od kontrahenta zagranicznego, związane ze sprzedażą leków, obniżają wartość celną towaru.
Spółka z o.o. zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Celnej dotyczącą weryfikacji zgłoszenia celnego i podatku VAT. Spór dotyczył wpływu premii od kontrahenta zagranicznego na wartość celną towaru. Sądy obu instancji uznały, że premie te, wynikające z umów dystrybucyjnych i promocyjnych, obniżają faktyczną cenę towaru i tym samym jego wartość celną. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że sądy prawidłowo zinterpretowały przepisy Kodeksu celnego.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej spółki z o.o. od wyroku WSA w Gliwicach, który oddalił jej skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej. Przedmiotem sporu była weryfikacja zgłoszenia celnego w zakresie wartości celnej towaru (leków) oraz określenie kwoty podatku od towarów i usług. Organy celne uznały zgłoszenie za nieprawidłowe, obniżając zadeklarowaną wartość celną, ponieważ premie pieniężne otrzymywane od kontrahenta zagranicznego, wynikające z umów dystrybucyjnych i promocyjnych, wpływały na faktyczną cenę towaru. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach podzielił to stanowisko, uznając, że premie te obniżają cenę transakcyjną, która stanowi podstawę wartości celnej. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 sierpnia 2007 r. oddalił skargę kasacyjną spółki. Sąd podkreślił, że wartość celna towaru jest jego wartością transakcyjną, czyli ceną faktycznie zapłaconą lub należną. W sytuacji, gdy umowa przewiduje upusty (rabaty) zależne od określonych warunków, które ziściły się po dokonaniu zgłoszenia celnego, cena transakcyjna jest ustalana po odliczeniu tych upustów. NSA odrzucił zarzuty naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym art. 23 Kodeksu celnego, uznając, że sądy prawidłowo zinterpretowały przepisy dotyczące ustalania wartości celnej towaru w oparciu o faktyczną cenę zapłaconą lub należną, uwzględniając rabaty wynikające z umowy. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia art. 2 Konstytucji RP.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, premie te obniżają faktyczną cenę towaru, a tym samym jego wartość celną.
Uzasadnienie
Wartość celna towaru jest jego wartością transakcyjną, czyli ceną faktycznie zapłaconą lub należną. Jeśli umowa przewiduje upusty zależne od warunków, które ziściły się po zgłoszeniu celnym, cena transakcyjna jest ustalana po odliczeniu tych upustów, nawet jeśli następuje to po przyjęciu zgłoszenia celnego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (11)
Główne
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.c. art. 23 § § 1
Kodeks celny
Wartość celna towaru jest jego wartością transakcyjną, czyli ceną faktycznie zapłaconą lub należną. Cena ta może być ustalana z uwzględnieniem upustów (rabatów) przewidzianych w umowie, nawet jeśli ich przyznanie następuje po przyjęciu zgłoszenia celnego.
k.c. art. 23 § § 9
Kodeks celny
O tym, czy płatność stanowi cenę faktycznie zapłaconą lub należną, decyduje to, czy została lub ma być dokonana jako warunek sprzedaży.
k.c. art. 85 § § 1
Kodeks celny
Należności celne przywozowe są wymagalne według stanu towaru i jego wartości celnej w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego.
Pomocnicze
u.o.VAT art. 19 § ust. 7
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Przepis ten (lub jego odpowiednik z 1993 r.) statuuje obowiązek uiszczenia podatku powstałego w związku z importem towarów.
u.o.VAT art. 6 § ust. 7
Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Przepis ten (lub jego odpowiednik z 2004 r.) statuuje obowiązek uiszczenia podatku powstałego w związku z importem towarów.
Ord.pod. art. 122
Ordynacja podatkowa
Ord.pod. art. 187 § § 1
Ordynacja podatkowa
Ord.pod. art. 191
Ordynacja podatkowa
k.p.a. art. 107 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Konst. RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Premie od kontrahenta zagranicznego, wynikające z umów dystrybucyjnych i promocyjnych, obniżają faktyczną cenę towaru i tym samym jego wartość celną. Zmiana podstawy prawnej decyzji przez organ odwoławczy nie narusza zasady dwuinstancyjności, jeśli nie zmienia zakresu rozstrzygnięcia.
Odrzucone argumenty
Premie otrzymywane od kontrahenta zagranicznego z tytułu działań promocyjnych nie mają wpływu na wartość celną towarów. Premie otrzymane od kontrahenta zagranicznego po dokonaniu importu towarów nie mają wpływu na wartość celną towarów. Naruszenie art. 2 Konstytucji RP poprzez błędną wykładnię dopuszczającą niekorzystne dla spółki efekty zastosowania się do praktyki stosowania prawa celnego. Naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 127 Ord.pod., art. 133 § 1, art. 141 § 4, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 Ord.pod., art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.).
Godne uwagi sformułowania
wartość celna towaru jest jego wartością transakcyjną, czyli ceną faktycznie zapłaconą lub należną cena faktycznie zapłacona lub należna, jeżeli nawet została ustalona lub zapłacona po przyjęciu zgłoszenia celnego o tym czy płatność w określonej wysokości stanowi cenę faktycznie zapłaconą lub należną przesądza to, czy została lub ma być dokonana jako warunek sprzedaży prawo powinno być interpretowane przede wszystkim prawidłowo, a nie tylko z uwzględnieniem wcześniej stosowanej wykładni
Skład orzekający
Krystyna Anna Stec
przewodniczący sprawozdawca
Marzenna Zielińska
członek
Zofia Borowicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie wartości celnej towarów w przypadku rabatów lub premii od kontrahentów zagranicznych, zwłaszcza gdy są one powiązane z umowami dystrybucyjnymi lub promocyjnymi."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji umownej i interpretacji przepisów Kodeksu celnego obowiązujących w tamtym okresie. Może wymagać analizy w kontekście późniejszych zmian prawnych i orzeczniczych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy kluczowego aspektu prawa celnego i podatkowego – ustalania wartości celnej, co ma bezpośredni wpływ na wysokość należności celnych i VAT. Interpretacja wpływu premii na cenę transakcyjną jest istotna dla importerów.
“Premie od zagranicznego kontrahenta obniżają Twoją wartość celną i VAT? NSA wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI GSK 134/07 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2007-08-07 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2007-01-23 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Krystyna Anna Stec /przewodniczący sprawozdawca/ Marzenna Zielińska Zofia Borowicz Symbol z opisem 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny 6110 Podatek od towarów i usług Hasła tematyczne Celne postępowanie Celne prawo Podatek od towarów i usług Sygn. powiązane III SA/Gl 638/05 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2006-08-25 Skarżony organ Dyrektor Izby Celnej Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 184 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Anna Stec (spr.) Sędziowie NSA Zofia Borowicz Marzenna Zielińska Protokolant Marta Gorajek po rozpoznaniu w dniu 7 sierpnia 2007 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej [...] Spółki z o.o. w Warszawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 25 sierpnia 2006 r. sygn. akt III SA/Gl 638/05 w sprawie ze skargi [...] Spółki z o.o. w Warszawie na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Katowicach z dnia [...] lutego 2005 r. nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe oraz określenia kwoty podatku od towarów i usług 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od [...] Spółki z o.o. w Warszawie na rzecz Dyrektora Izby Celnej w Katowicach 180 (sto osiemdziesiąt) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 25 sierpnia 2006 r., sygn. akt III SA/Gl 638/05, w sprawie ze skargi [...] Sp. z o.o. w Warszawie oddalił skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Katowicach z dnia [...] lutego 2005 r., nr [...] w przedmiocie weryfikacji zgłoszenia celnego co do wartości celnej towaru oraz podatku od towarów i usług. Sąd orzekał w następującym stanie sprawy. Na podstawie zgłoszenia celnego dokonanego przez spółkę [...] - sp. z o.o., według zgłoszenia celnego SAD z dnia [...] września 2001 r. nr OBR [...], objęto procedurą celną dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym towar w postaci leków, przyjmując deklarowaną wartość celną towaru w wysokości odpowiadającej cenie transakcyjnej wynikającej z przedstawionych przy zgłoszeniu celnym faktur handlowych wystawionych przez spółkę [...] Inc. Naczelnik Urzędu Celnego w Katowicach decyzją z dnia [...] sierpnia 2004 r. nr [...] uznał zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej wartości celnej i określił ją w wysokości niższej od zadeklarowanej, a ponadto określił kwotę podatku od towarów i usług. Dyrektor Izby Celnej w Katowicach decyzją z dnia 28 lutego 2005 r. uchylił decyzję organu celnego pierwszej instancji w części dotyczącej podstawy prawnej określenia podatku od towarów i usług i orzekł w tym zakresie; w pozostałej części utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ w uzasadnieniu decyzji wskazał, że podczas kontroli przeprowadzonej u importera przez pracowników Inspekcji Celnej ujawniono umowy z dnia 1 grudnia 2000 r. zawarte z kontrahentami zagranicznymi, dotyczące sprzedaży leków gotowych na receptę, a przewidujące kwartalne premie pieniężne stanowiące procent sprzedaży netto gotowych produktów farmaceutycznych na receptę. Zgodnie z postanowieniami tych umów wysokość premii uzależniona była od wartości sprzedaży. Oddalając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach stwierdził, że nie zasługuje ona na uwzględnienie, gdyż sporna jest przede wszystkim ocena stanu faktycznego oraz wynik dokonanej przez organy celne wykładani zastosowanych przepisów. Sąd nie podzielił zarzutu strony dotyczącego naruszenia przez organ odwoławczy art. 23 § 1 i 9 oraz art. 85 § 1 Kodeksu celnego wskutek błędnych ustaleń co do wpływu udzielonych jej przez eksportera premii na wartość celną towaru. Organ odwoławczy dokonał tych ustaleń w granicach zasady swobodnej oceny dowodów, wynikającej z art. 191 Ordynacji podatkowej na podstawie oceny całokształtu materiału dowodowego. W ocenie Sądu organ trafnie wskazał, że treść umowy zawartej z eksporterem towaru nie daje jednoznacznych podstaw do twierdzenia, iż premia jest należnością za dystrybucję i promowanie leków na rynku polskim. Umowy z 1 grudnia 2000 r. regulują warunki sprzedaży polskiej spółce produktów firm z grupy "[...]". Wynika z nich, że ich przedmiotem jest również dystrybucja leków i ich odsprzedaż w Polsce oraz to, że strona polska będzie prowadzić działania promocyjne. Nie zawierają jednak jednoznacznego stwierdzania, że stanowią regulację sposobu wynagradzania strony polskiej za owe czynności promocyjne. Sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego, że wyjaśnienia strony skarżącej nie znajdują podstaw w brzmieniu umów zawartych z eksporterami towaru i dlatego są ponad ich zapisy. Zdaniem Sadu, dla ustalenia rzeczywistego wpływu premii na wartość celną towaru, trafnie organ przeanalizował sposób obliczenia i realizacji premii i wskazał, że noty kredytowe przyznające premie odnosiły się do konkretnych towarów ujętych w fakturach wyłącznie do towarów sprzedawanych na receptę, obniżają kwotę, którą strona skarżąca obowiązana była za nie zapłacić, a więc obniżając ich cenę co miało wpływ na wartość transakcyjna towaru. Nie można zgodzić się z poglądem skarżącej, że przyznana premia pozostawała bez wpływu na wartość celną towaru. Art. 23 § 1 i 9 Kodeksu celnego odnosił wartość celna towaru do ceny faktycznie zapłaconej lub należnej i obejmującej wszelkie płatności dokonane lub mające być dokonane na rzecz sprzedającego. Chodziło zatem o cenę rzeczywistą i ostateczną. Sąd stwierdził następnie, że w myśl przepisu art. 85 § 1 Kodeksu celnego należności celne przywozowe są wymagalne według stanu towaru i jego wartości celnej w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego i według stawek w tym dniu obowiązujących. Stosownie do zasady przewidzianej w art. 23 § 1 Kodeksu celnego wartością celną towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny. Wbrew argumentom skarżącej wykładnia art. 23 § 1 i art. 85 § 1 Kodeksu celnego dopuszczająca możliwość uwzględnienia przy ustalaniu wartości celnej towaru według jego wartości transakcyjnej okoliczności mających wpływ na faktyczną cenę towaru, a zaszłych po dokonaniu zgłoszenia celnego znajduje potwierdzenie w Wyjaśnieniach Technicznego Komitetu Ustalania Wartości Celnej Światowej Organizacji Celnej (WCO) do Porozumienia w sprawie stosowania artykułu VII Układu Ogólnego w sprawie taryf celnych i handlu z 1994 r. zawartych w załączniku do rozporządzenia Ministra Finansów z 15 września 1999 r. - Wyjaśnienia dotyczące wartości celnej (Dz. U. Nr 80, poz. 908). Z opinii 5.2 i 5.3 wynika, że rabat powinien być uwzględniony przy ustalaniu wartości transakcyjnej towarów według ceny faktycznie zapłaconej lub należnej także wtedy, gdy w momencie ustalania wartości transakcyjnej jest jedynie możliwość uzyskania rabatu, lecz rabat nie został jeszcze faktycznie przyznawany. Opinia 15.1 dopuszcza uwzględnianie wartości w wartość transakcyjnej towaru, ustalanej według ceny faktycznie zapłaconej lub należnej, rabatu przyznanego z uwzględnieniem wcześniejszej transakcji, jeżeli tylko rabat stanowi element ceny towaru zgłaszanego do odprawy. Bez znaczenia jest, czy rabat dotyczy wyłącznie jednej transakcji, czy transakcji zrealizowanych w określonym czasie, jeżeli stanowił element ceny, jak było w rozpoznawanej sprawie. Sąd nie podzielił zarzutu naruszenia art. 11 c ustawy o VAT ani art. 122, art. 187 i art. 191 Ordynacji podatkowej. Nie jest uzasadniony także zarzut naruszenia zasady dwuinstancyjności w związku z rozstrzygnięciem organu odwoławczego co do podstawy prawnej określenia podatku VAT. Organ drugiej instancji nie uchylił bowiem decyzji organu I instancji co do zawartego w niej rozstrzygnięcia, ograniczył się jedynie do wskazania innej podstawy prawnej tego rozstrzygnięcia. Również za chybiony Sąd uznał zarzut naruszenia przez organ odwoławczy art. 65 Kodeksu celnego. Z treści art. 65 § 5 w związku z § 4 wynika, iż organem przyjmującym zgłoszenie celne, który na wniosek strony lub z urzędu wydaje decyzję uznającą zgłoszenie celne za nieprawidłowe, jest organ celny pierwszej instancji, a zatem trzyletni termin o którym mowa w § 5 odnosił się do decyzji organu pierwszej instancji. Od tego wyroku Spółka [...] Sp. z o.o. w Warszawie złożyła skargę kasacyjną zaskarżając go w całości; wniosła o jego uchylenie oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a także zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi skarżąca zarzuciła: 1) na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.), naruszenie prawa materialnego tj: art. 23 § 9 w zw. z art. 23 § 1 Kodeksu celnego poprzez nieprawidłowe ich zastosowanie będące konsekwencją naruszenia przepisów postępowania; art. 23 § 1 i 9 oraz art. 85 § 1 Kodeksu celnego poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że premie otrzymywane od kontrahenta zagranicznego z tytułu podejmowania działań o charakterze promocyjnym mają wpływ na wartość celną towarów oraz polegającą na przyjęciu, że premie otrzymane od kontrahenta zagranicznego po dokonaniu importu towarów, mają wpływ na wartość celną towarów; art. 2 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej poprzez błędną wykładnię przez przyjęcie takiego rozumienia tego przepisu, które dopuszcza niekorzystne dla spółki efekty zastosowania się do powszechnie akceptowanej praktyki stosowania prawa celnego oraz instrumentalne wykorzystanie uprawnień organów celnych. 2) na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. poprzez nieuchylenie decyzji Dyrektora Izby Celnej wydanej z naruszeniem art. 127 Ordynacji podatkowej; art. 133 § 1, art. 141 § 4 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. w związku z pominięciem istotnych dla sprawy okoliczności oraz błędnym przedstawieniem stanu faktycznego, a w szczególności poprzez niezgodne ze stanem faktycznym zaakceptowanie ustaleń Dyrektora Izby Celnej, że wartość celna importowanych towarów powinna zostać skorygowana z uwzględnieniem premii wynikających z not kredytowych wystawionych przez eksportera po dokonaniu zgłoszenia celnego i w związku z tym nieuchylenie decyzji błędnie ustalającej wartość celną importowanych towarów; art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. poprzez nieuchylenie w całości decyzji Dyrektora Izby Celnej wydanej z naruszeniem art. 122, art. 187 § 1 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej; art. 145 § 1 pkt 1 lit a/ p.p.s.a. poprzez nieuchylenie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej wydanej z naruszeniem przepisów prawa materialnego wskazanych powyżej. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Celnej w Katowicach wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej z uwagi na fakt, że nie doszło w sprawie do naruszenia zarówno prawa materialnego, jak i prawa procesowego. Ustalone już orzecznictwo sądów administracyjnych wskazuje na prawidłowość uwzględnienia przez organy celne upustów finansowych przewidzianych w umowach łączących kontrahentów przy określaniu wartości celnej sprowadzonych na polski obszar celny towarów. Z kolei usunięcie wady decyzji organu I instancji, jaką było błędne powołanie podstawy prawnej, mieści się w przysługujących organowi odwoławczemu kompetencjach reformatoryjnych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. W związku z powołaniem przez skarżącą obydwu podstaw wymienionych w art. 174 p.p.s.a. w pierwszej kolejności rozważenia wymaga zasadność zarzutów o charakterze procesowym, gdyż zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego mogą być przedmiotem oceny tylko w stosunku do prawidłowo ustalonego stanu faktycznego, tj. wówczas, gdy zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania nie są podnoszone lub okażą się nieuzasadnione. Odnośnie naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 127 Ordynacji podatkowej Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że Sąd I instancji prawidłowo ocenił rozstrzygniecie organu odwoławczego. Chybione jest twierdzenie strony, że zmiana przez Dyrektora Izby Celnej w Katowicach podstawy prawnej decyzji pierwszoinstancyjnej jest równoznaczna ze zmianą przedmiotowej tożsamości sprawy. Słusznie strona podniosła, że zakres przedmiotowy sprawy rozpoznawanej w postępowaniu odwoławczym jest wyznaczany przez zakres sprawy rozstrzygniętej przez organ I instancji. Należy jednak stwierdzić, iż nie doszło do zmiany zakresu rozpoznania sprawy wskutek powołania innych przepisów prawa materialnego i procesowego, gdyż organy celne obu instancji powołały się na przepisy tożsame w swej treści (por. wyrok NSA z dnia 12 grudnia 2006 r., sygn. akt I GSK 417/06). Organy wskazały na ciążący na stronie obowiązek podatkowy, który wynikał z obowiązujących w danym czasie przepisów prawa powszechnie obowiązującego. Bez wpływu zatem na ocenę powyższej okoliczności pozostaje w niniejszym przypadku powołanie przez organy odmiennych przepisów, jako podstawy prawnej rozstrzygnięcia, gdyż obowiązek ten w rzeczywistości istniał. Nie doszło więc do zmiany treści rozstrzygnięcia zawartego w decyzji, a tym samym naruszenia przepisów postępowania statuujących zasadę dwuinstancyjności postępowania celnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Odnosząc powyższe rozważania do rozpatrywanej sprawy należy stwierdzić, że treść ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) w zakresie powołanych przez organy celne przepisów odpowiada treści ustawy z 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm.). Przepisy zawarte w tych ustawach wyrażają de facto te same normy prawne statuujące obowiązek uiszczenia podatku powstałego w związku z importem towarów (art. 6 ust. 7 ustawy o VAT z 1993 r.; art. 19 ust. 7 ustawy o VAT z 2004 r.), a zatem - jak już wyżej wskazano - organ odwoławczy nie wyszedł poza ramy rozpoznawania danej sprawy administracyjnej. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 lipca 2005 r., sygn. akt OSK 1552/04) Należy również podkreślić, że w świetle art. 107 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. - Dz. U. z 1980 r., Nr 9, poz. 26 ze zm., dalej jako k.p.a.), będącego odpowiednikiem art. 210 § 1 Ordynacji podatkowej, która to ustawa znajduje zastosowanie w sprawach z zakresu prawa celnego, czym innym jest rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej, a czym innym powołanie podstawy prawnej rozstrzygnięcia rozumiane jako elementy składowe decyzji administracyjnej. Podkreśla się także, że wystarczające do zakwalifikowania aktu administracyjnego jako decyzji administracyjnej jest wskazanie w treści pisma organu wydającego akt, adresata aktu, rozstrzygnięcia o istocie sprawy oraz złożenie podpisu przez osobę reprezentującą organ administracji (por. wyrok NSA z 22 września 1981 r., sygn. akt SA 791/81, ONSA 1981 r., zeszyt 2, poz. 91). Do naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania doszłoby bowiem dopiero w sytuacji, gdy zmiana podstawy materialnoprawnej decyzji oznaczałaby wskazanie przepisów określających prawa lub obowiązki podmiotu ubiegającego się o wydanie decyzji administracyjnej inne niż te, o których orzeczono w pierwszej instancji. Nie jest słuszny również zarzut naruszenia art. 133 § 1, art. 141 § 4 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z pominięciem istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych, a w szczególności poprzez niezgodne ze stanem faktycznym zaakceptowanie ustaleń, że wartość celna powinna zostać skorygowana z uwzględnieniem premii wynikających z not kredytowych wystawionych po dokonaniu zgłoszenia celnego. Zawarta w uzasadnieniu skargi kasacyjnej argumentacja łączona jest z elementami wykładni art. 23 § 1 i § 9 Kodeksu celnego i zmierza do wykazania, że udzielana importerowi korzyść finansowa określana jako premia otrzymywana w związku z dystrybucją i sprzedażą leków pozostawała bez wpływu na wartość celną importowanych farmaceutyków. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego głęboko utrwalił się pogląd, zgodnie z którym w świetle art. 23 § 1 i 9 Kodeksu celnego wartością celną towaru jest jego wartość transakcyjna, czyli faktycznie zapłacona lub należna, jeżeli nawet została ustalona lub zapłacona po przyjęciu zgłoszenia celnego (por. wyrok NSA z 25 maja 2004 r., sygn. GSK 53/04 ONSAiWSA 2004/2/48). Tak jak w uzasadnieniu powołanego wyroku podkreśla się, że w warunkach wolności kontraktowej strony dowolnie mogą określić sposób ustalania ceny. Choć cena stanowi przedmiotowo istotny element umów sprzedaży i dostawy, wystarczające jest określenie w umowie podstaw jej ustalania, w tym poprzez odniesienie się do zdarzeń, jakie nastąpić mają po przeniesieniu na importera posiadania przedmiotu sprzedaży lub dostawy. Stąd też dla oceny prawidłowości stanowiska Sądu pierwszej instancji konieczne jest sprawdzenie, czy Sąd ten należycie odniósł się do tego, czy przyczyna udzielonego po przyjęciu zgłoszenia celnego upustu tkwiła w samej umowie, łączącej importera z eksporterem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach należycie odniósł się do tego zagadnienia słusznie eksponując analizę umowy jako zasadniczy element oceny. Z umowy jednoznacznie wynikało, że jej strony ukształtowały stosunek obligacyjny w ten sposób, że ostateczna cena importowanych leków zależna była od tego, w jakim zakresie ziściły się ściśle określone warunki wpływające na wysokość zastrzeżonego w umowie upustu (rabatu). Mając na uwadze treść umowy i wiedząc, o jakiej wartości leki sprzedano w danym okresie rozliczeniowym, wiadomo, o ile musi być obniżona wartość leków wynikająca z faktur wystawianych w związku z eksportem. Tak więc dopiero z chwilą udzielenia rabatów z przyczyn tkwiących w samej umowie zostaje ukształtowana cena transakcyjna. Wobec wyraźnego sformułowania klauzul umownych nie są przekonywujące zawarte w uzasadnieniu skargi kasacyjnej wywody, jakoby istniały okoliczności wskazujące na odmienny rzeczywisty zamiar stron. Twierdzenie, że eksportera z importerem łączyły dwa odrębne stosunki zobowiązaniowe, ma - zdaniem skarżącej spółki - wynikać z treści samej umowy, podczas gdy lektura tejże prowadzi, jak wyjaśniono, do odmiennych wniosków. Wskazywany cel gospodarczy udzielenia upustu związany z pobudzeniem sprzedaży krajowej jest efektem obniżania ceny i jego realizacja sama przez się nie świadczy o tym, by wystawianie not kredytowych znajdowało inne przyczyny niż kształtowanie ceny w określony w umowie sposób. Bez istotnego związku z odtworzeniem istoty stosunku obligacyjnego pozostaje sposób księgowania uwidocznianych w notach kredytowych kwot. Posługiwanie się systemem potrąceń ma uzasadnienie w treści prawidłowo odtworzonego przez Sąd pierwszej instancji stosunku zobowiązaniowego będącego źródłem odpowiedniego roszczenia importera wobec eksportera związanego ze zgodnym z umową ukształtowaniem ceny. Te same powody prowadzą do wniosku, że nie jest zasadny niemal identycznie jak poprzedni uzasadniany zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez odmowę uchylenia decyzji wydanej z naruszeniem art. 122, art.187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej. Wobec ostatnio przedstawionych argumentów zasadnie Sąd pierwszej instancji podtrzymał stanowisko organu odwoławczego co do znaczenia zastrzeżenia w umowie upustów. Zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. poprzez nieuchylenie decyzji wydanej z naruszeniem prawa materialnego ściśle wiąże się z zarzutami naruszenia prawa materialnego przez Sąd pierwszej instancji, które to zarzuty zostaną omówione poniżej. Zarzuty naruszenia art. 23 § 1 i § 9 Kodeksu celnego przez błędną wykładnię i zastosowanie stanowią w istocie kontynuację zarzutów naruszenia przepisów postępowania zmierzających do zakwestionowania ustaleń faktycznych Sądu pierwszej instancji dotyczących odtworzenia stosunku obligacyjnego łączącego importera z eksporterem, a zwłaszcza prawnego znaczenia przewidzianych umową upustów określanych przez stronę skarżącą jako premie pieniężne. W tym miejscu zaznaczyć należy, że według art. 23 § 1 Kodeksu celnego wartością celną towaru jest cena transakcyjna, to znaczy zarówno cena faktycznie zapłacona, jak i należna. Z treści art. 23 § 9 Kodeksu celnego wynika, że o tym czy płatność w określonej wysokości stanowi cenę faktycznie zapłaconą lub należną przesądza to, czy została lub ma być dokonana jako warunek sprzedaży. Stąd też jeśli, jak to wykazano w niniejszej sprawie, cena z przyczyn tkwiących w umowie poprzedzającej obrót z zagranicą obliczana jest z uwzględnieniem przewidzianych tą umową upustów, stanowi cenę zapłaconą lub należną dopiero po odliczeniu upustów, choćby odliczenie następowało już po przyjęciu zgłoszenia celnego. Nie jest też zasadny zarzut naruszenia art. 2 Konstytucji RP. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego sama zmiana przez organy celne wcześniej wyrażanego stanowiska w zakresie wykładni i stosowania przepisów celnych jest dopuszczalna i nie narusza zasady demokratycznego państwa prawa. Przeciwnie, w państwie prawa prawo powinno być interpretowane przede wszystkim prawidłowo, a nie tylko z uwzględnieniem wcześniej stosowanej wykładni. Wbrew stanowisku prezentowanemu w skardze kasacyjnej nie można twierdzić, że znajomość nowego sposobu interpretacji w sposób istotny mogłaby wpłynąć na zachowanie importera, to jest pozwoliłaby na uniknięcie konsekwencji nieuwzględnienia rabatów w zgłoszeniu celnym. Pozwoliłoby to jedynie uniknąć postępowania w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe. Efekty działania strony świadomej istnienia zmienionej interpretacji przepisów byłyby jednak zbieżne ze skutkami postępowania weryfikacyjnego. Przekonanie o instrumentalnym traktowaniu postępowania ma charakter subiektywny i pozostaje bez związku z koniecznością realizacji obowiązków przez organy celne. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną jako pozbawioną uzasadnionych podstaw. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono w oparciu o art. 204 pkt 1 p.p.s.a. oraz art. 205 § 3 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 2 pkt 2c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI