I GSK 1290/20

Naczelny Sąd Administracyjny2024-06-07
NSAAdministracyjneŚredniansa
dyscyplina finansów publicznychzamówienia publicznewartość umowywykładnia umowypostępowanie administracyjnesąd administracyjnyskarga kasacyjnafinanse publiczne

Podsumowanie

NSA oddalił skargę kasacyjną organu w sprawie naruszenia dyscypliny finansów publicznych, uznając, że wartość umowy była szacunkowa, a nie ostateczna.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej organu od wyroku WSA uchylającego orzeczenie o naruszeniu dyscypliny finansów publicznych. Organ zarzucał błędną wykładnię przepisów prawa cywilnego i zamówień publicznych, twierdząc, że wartość umowy była ostateczna, a nie szacunkowa. NSA uznał zarzuty za nieuzasadnione, podkreślając, że wartość umowy była szacunkowa, a działania skarżącego były zgodne z prawem.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Głównej Komisji Orzekającej w Sprawach o Naruszenie Dyscypliny Finansów Publicznych od wyroku WSA w Warszawie, który uchylił orzeczenie o odpowiedzialności P. K. za naruszenie dyscypliny finansów publicznych. Organ zarzucił sądowi pierwszej instancji błędną wykładnię przepisów prawa materialnego (art. 65 k.c., art. 86 ust. 3 Pzp) oraz naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 89 ust. 1 uondfp). Głównym zarzutem było uznanie przez WSA, że wartość umowy zawartej przez Gminę T. z Z. J. była jedynie szacunkowa, a nie ostateczna. NSA zwrócił uwagę na niestaranność i wadliwe sformułowanie skargi kasacyjnej, w tym brak precyzyjnego wskazania aktów prawnych i ich publikatorów. Sąd uznał, że zarzuty naruszenia prawa materialnego były nieuzasadnione, ponieważ wykładnia oświadczeń woli i dokumentacji przetargowej stanowi element stanu faktycznego. Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania, NSA stwierdził, że sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, iż dokumentacja przetargowa i umowa wskazywały na szacunkowy charakter wartości umowy. Podkreślono, że ewentualne niejasności w materiałach przetargowych nie obciążały wykonawcy umowy, a realizacja obowiązku opieki nad bezdomnymi zwierzętami na podstawie wiążącej umowy była zgodna z prawem. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Wartość umowy wskazana w jej postanowieniach, w kontekście dokumentacji przetargowej, może być uznana za wartość szacunkową, a nie ostateczną.

Uzasadnienie

Analiza dokumentacji przetargowej, specyfikacji istotnych warunków zamówienia oraz samej umowy wskazuje, że intencją stron było określenie szacunkowej wartości umowy. Nawet jeśli występowały niejasności w materiałach przetargowych, nie obciążały one wykonawcy umowy, a realizacja obowiązku publicznego na podstawie wiążącej umowy była zgodna z prawem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (11)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193 § zdanie drugie

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

uondfp art. 89 § ust. 1

Ustawa z dnia 17 grudnia 2004 r. o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych

uondfp art. 11 § ust. 1

Ustawa z dnia 17 grudnia 2004 r. o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych

u.o.f.p. art. 44 § ust. 3 pkt 3

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Pzp art. 86 § ust. 3

Ustawa z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych

k.c. art. 65 § § 1 i 2

Kodeks cywilny

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego dotyczący błędnej wykładni art. 65 k.c. i art. 86 ust. 3 Pzp. Zarzut naruszenia przepisów postępowania dotyczący art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 89 ust. 1 uondfp poprzez niedokonanie wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna należy do sformalizowanych środków prawnych, wymagających – w świetle art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. – określonej konstrukcji podnoszonych zarzutów. Wykładnia oświadczenia woli zawartego w umowie, treści dokumentacji przetargowej stanowi natomiast element stanu faktycznego, podlegającego weryfikacji w ramach oceny sądu dokonywanej w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Ewentualne wątpliwości czy niejasności występujące w tej sprawie mogłyby stanowić jedynie konsekwencję braku dostatecznej precyzji materiałów przetargowych. Z oczywistych powodów dostrzeżenie takich braków nie mogłoby obciążać podmiotu zobowiązanego do wykonywania tak przygotowanej i zawartej umowy.

Skład orzekający

Joanna Wegner

przewodniczący-sprawozdawca

Dariusz Dudra

członek

Jacek Boratyn

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych, w szczególności w kontekście wartości umów zawartych w wyniku przetargów oraz wymogów formalnych skargi kasacyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji oceny wartości umowy w kontekście naruszenia dyscypliny finansów publicznych; wymogi formalne skargi kasacyjnej są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych i precyzji w formułowaniu środków odwoławczych, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny: Jak precyzyjnie formułować skargę kasacyjną i oceniać wartość umowy w sprawach o naruszenie dyscypliny finansów publicznych.

Sektor

administracyjne

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

I GSK 1290/20 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-06-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-08-27
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Dariusz Dudra
Jacek Boratyn
Joanna Wegner /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6535 Odpowiedzialność za naruszenie dyscypliny finansów publicznych
Hasła tematyczne
Finanse publiczne
Sygn. powiązane
V SA/Wa 1314/19 - Wyrok WSA w Warszawie z 2020-02-06
Skarżony organ
Komisja Orzekająca
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 145 § 1 pkt 1 lit a.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2005 nr 14 poz 114
art. 89 ust. 1.
Ustawa z dnia 17 grudnia 2004 r. o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Wegner (spr.) Sędzia NSA Dariusz Dudra Sędzia del. WSA Jacek Boratyn Protokolant asystent sędziego Jarosław Lubryczyński po rozpoznaniu w dniu 7 czerwca 2024 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Głównej Komisji Orzekającej w Sprawach o Naruszenie Dyscypliny Finansów Publicznych od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 lutego 2020 r. sygn. akt V SA/Wa 1314/19 w sprawie ze skargi P. K. na orzeczenie Głównej Komisji Orzekającej w Sprawach o Naruszenie Dyscypliny Finansów Publicznych z dnia 10 września 2018 r. nr sygn. akt BDF1.4800.70.2018 w przedmiocie odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 6 lutego 2020 r., sygn. akt V SA/Wa 1314/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2019 poz. 2325) – zwanej dalej "p.p.s.a." uchylił orzeczenie Głównej Komisji Orzekającej w Sprawach o Naruszenie Dyscypliny Finansów Publicznych z 10 września 2018 r. w przedmiocie odpowiedzialności P. K. za naruszenie dyscypliny finansów publicznych.
Od tego wyroku Komisja wywiodła skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaskarżając wskazane orzeczenie w całości. Środek odwoławczy oparła na obydwu podstawach. Zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego dotyczył art. 65 § 1 i 2 kodeksu cywilnego oraz art. 86 ust. 3 ustawy Prawo zamówień publicznych, polegające na dokonaniu błędnej wykładni, umożliwiającej uznanie, że wartość umowy zawartej przez Gminę T. [...] z Z. J. brutto wskazana w jej § 3 ust. 1 nie określała ostatecznej wysokości wynagrodzenia wykonawcy lecz jedynie wartość szacunkową. Zdaniem organu Sąd pierwszej instancji niezasadnie uznał, że nie doszło do naruszenia art. 44 ust. 3 pkt 3 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych i tym samym działania P. K. nie wypełniły znamion czynu określonego w "art. 11 ust. 1 uondfp". W ocenie autora skargi kasacyjnej wykładnia wspomnianych przepisów kodeksu cywilnego i Prawa zamówień publicznych oraz oświadczenia woli stron umowy powinna doprowadzić Sąd pierwszej instancji do uznania, że wartość umowy określała ostateczną wysokość wynagrodzenia wykonawcy.
Zarzut naruszenia przepisów postępowania odnosił się do art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z "art. 89 ust. 1 uondfp" poprzez niedokonanie wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego i uznanie, że z dowodów zebranych w sprawie, tj. umowy i specyfikacji istotnych warunków zamówienia i ogłoszenia o zamówieniu wynika, że wartość umowy brutto nie określała ostatecznej wysokości wynagrodzenia wykonawcy.
Organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i oddalenie skargi, ewentualnie – o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie złożono.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wobec tego, że Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się wystąpienia żadnej spośród wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. podstaw nieważności postępowania, Sąd rozpoznał sprawę w granicach skargi kasacyjnej i podniesionych zarzutów. Okazały się nieuzasadnione, dlatego Sąd skarga kasacyjna podlegała oddaleniu, a motywy wyroku, zgodnie z art. 193 zdanie drugie p.p.s.a. ograniczono do oceny tychże zarzutów.
W pierwszej kolejności jednak należy zwrócić uwagę na niestaranność złożonego w tej sprawie środka odwoławczego. Spostrzeżenie to odnosi się zarówno do warstwy metodologicznej, jak i techniczno-redakcyjnej. Skarga kasacyjna należy do sformalizowanych środków prawnych, wymagających – w świetle art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. – określonej konstrukcji podnoszonych zarzutów. Powołując przepisy, których naruszenie skarżący kasacyjnie zarzuca Sądowi pierwszej instancji należy czynić to precyzyjnie. Poza numerem jednostki redakcyjnej skarżący obowiązany jest wskazać, w jakim akcie prawnym ta jednostka się znajduje. Uczynić to należy poprzez określenie tytułu aktu prawnego, daty uchwalenia oraz miejsca publikacji. Posługiwanie się skrótowcami jest rzecz jasna dopuszczalne i pożądane, pod warunkiem wszakże, że autor pisma wyjaśni oznaczenie skróconego tytułu przy pierwszym jego powołaniu. W sporządzonym w tej sprawie środku odwoławczym – poza ustawą p.p.s.a. i ustawą o finansach publicznych – ograniczono się do tytułów aktów prawnych, a nawet wyłącznie skrótowców (uondfp). Naczelny Sąd Administracyjny odkodował pełne nazwy tych aktów prawnych, ale zwraca uwagę że w przypadku wątpliwości co do stanu prawnego brak podania daty uchwalenia ustawy i prawnie znaczącego publikatora mogłoby doprowadzić do niemożliwości rozpoznania zarzutu.
Niezależnie od braku staranności środka odwoławczego, zarzuty zostały wadliwie sformułowane. W przypadku zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego organ wprawdzie podnosi błędną wykładnię, ale nie wyjaśnia na czym ów błąd miałby polegać, a w szczególności jaki rezultat wykładni miałby być prawidłowy. Zagadnienie wykładni oświadczenia woli zawartego w umowie, treści dokumentacji przetargowej stanowi natomiast element stanu faktycznego, podlegającego weryfikacji w ramach oceny sądu dokonywanej w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Tym samym wywody na ten temat w ramach pierwszej podstawy kasacyjnej są nieuzasadnione.
Odnosząc się z kolei do drugiej grupy zarzutów podnieść należy, że chociaż według deklaracji Sądu pierwszej instancji podstawą uwzględnienia skargi był jedynie przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., nie zaś art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., to analiza motywów Sądu pierwszej instancji prowadzi do wniosku o kumulatywnym stosowaniu obydwu podstaw, skoro Sąd pierwszej instancji dopatrzył się wad oceny materiału dowodowego. Jeżeli zatem chodzi o zarzut naruszenia art. 89 ust. 1 ustawy z 17 grudnia 2004 r. o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych (Dz. U. z 2019 r., poz. 1440), bo tak Naczelny Sąd Administracyjny zdekodował skrótowiec użyty przez organ, to pozostaje on nieuzasadniony, dlatego że Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, że dokumentacja przetargowa, to jest specyfikacja istotnych warunków zamówienia, ogłoszenie o zamówieniu i wreszcie sama umowa wskazują, że intencją najpierw zamawiającego, a potem stron umowy było określenie w § 3 ust. 1 umowy szacunkowej jej wartości. Do takiego wniosku prowadzi także analiza charakteru świadczeń, które były przedmiotem postępowania przetargowego i następnie umowy.
Należy podkreślić, że ewentualne wątpliwości czy niejasności występujące w tej sprawie mogłyby stanowić jedynie konsekwencję braku dostatecznej precyzji materiałów przetargowych. Z oczywistych powodów dostrzeżenie takich braków nie mogłoby obciążać podmiotu zobowiązanego do wykonywania tak przygotowanej i zawartej umowy. Tym samym nie można skutecznie zarzucać wykonującemu umowę obwinionemu, że realizując to zadanie wypełniał postanowienia kontraktu, którego postanowienia w kontekście dokumentacji przetargowej były jasne. Przypomnieć ponadto należy, że opieka nad bezdomnymi zwierzętami stanowi zadanie publiczne i władze gminy są bezwzględnie zobowiązane do jego wypełniania. Realizacja tego obowiązku na podstawie wiążącej Gminę umowy należy uznać za działanie zgodne z prawem. Stanowisko Sądu pierwszej instancji nie nasuwa zatem zastrzeżeń i wypada je podzielić.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę