I GSK 1240/18

Naczelny Sąd Administracyjny2021-02-16
NSAAdministracyjneŚredniansa
dotacje oświatowezwrot dotacjiniezgodne wykorzystanie środkówpostępowanie administracyjnesądy administracyjneprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymikodeks postępowania administracyjnegosamorząd terytorialnyfinanse publiczneustawa o systemie oświaty

Podsumowanie

NSA oddalił skargę kasacyjną dotyczącą zwrotu dotacji oświatowej, uznając, że sąd I instancji prawidłowo ocenił legalność decyzji organu administracji.

Sprawa dotyczyła zwrotu dotacji oświatowej wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem. Po wieloletnim postępowaniu administracyjnym i sądowym, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną od wyroku WSA w Gdańsku. NSA uznał, że sąd I instancji prawidłowo ocenił legalność decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, a zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych, w tym pominięcia wyroku stwierdzającego nieważność uchwały, okazały się niezasadne.

Sprawa dotyczyła zwrotu dotacji oświatowej wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem przez niepubliczne szkoły o uprawnieniach szkół publicznych. Po decyzjach organów administracji różnych instancji i wyrokach sądów administracyjnych, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Skarżący zarzucali m.in. naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 170 w zw. z art. 153 p.p.s.a. poprzez pominięcie wyroku WSA stwierdzającego nieważność uchwały Rady Miejskiej, która stanowiła podstawę do kontroli. NSA uznał jednak, że sąd I instancji prawidłowo ocenił sytuację, uwzględniając fakt przeprowadzenia kontroli na podstawie nowej, nieeliminowanej z obrotu prawnego uchwały. Sąd podkreślił, że nie stwierdzono przesłanek nieważności postępowania, a zarzuty procesowe okazały się niezasadne. NSA nie badał merytorycznej oceny zakwestionowanych wydatków, skupiając się na granicach skargi kasacyjnej. Ostatecznie, skarga kasacyjna została oddalona.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd I instancji prawidłowo ocenił sytuację, uwzględniając fakt przeprowadzenia kontroli na podstawie nowej, nieeliminowanej z obrotu prawnego uchwały, co uzasadniało kontynuowanie postępowania.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że sąd I instancji miał wiedzę o nieważności uchwały, ale kontrola została przeprowadzona na podstawie nowej uchwały, co stworzyło nową sytuację prawną. Dlatego zarzut naruszenia art. 170 w zw. z art. 153 p.p.s.a. uznano za niezasadny.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (32)

Główne

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 170

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 105

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 1 i 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 36 § § 1 i § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 35

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 61 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 6

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 9

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych art. 15 zzs4 § ust. 3

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 2

p.p.s.a. art. 133 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 176 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.s.o. art. 90 § ust. 3d

Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty

Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

u.f.p. z 2009 r. art. 236 § ust. 2 i 3

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

u.f.p. z 2005 r. art. 165a § ust. 5 i ust. 6

Ustawa z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych

u.f.p. art. 252 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 170 w zw. z art. 153 p.p.s.a. przez pominięcie wyroku WSA stwierdzającego nieważność uchwały Rady Miejskiej. Niewłaściwa kontrola legalności działalności administracji publicznej przez sąd I instancji, skutkująca brakiem umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego.

Godne uwagi sformułowania

Sąd I instancji miał nie tylko wiedzę w kwestii stwierdzenia nieważności przez WSA uchwały Rady Miejskiej w S. Nr [...], ale również dokonując kontroli zaskarżonej decyzji uwzględnił ten fakt. Dla rozpoznawanej sprawy stwierdzenie nieważności przedmiotowej uchwały nie ma takiego znaczenia, jakiego oczekują wnoszące skargę kasacyjną. Materiałem dowodowy gromadzony w sprawie został uzupełniony o nowy, zgodny z prawem dowód. Wnoszące skargę kasacyjną zbyt dużą wagę przywiązały do faktu (stwierdzenia nieważności uchwały), którego znaczenia dla sprawy zostało właściwie ocenione przez Sąd I instancji.

Skład orzekający

Dariusz Dudra

przewodniczący

Ludmiła Jajkiewicz

sprawozdawca

Piotr Piszczek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących związania sądów administracyjnych wcześniejszymi orzeczeniami oraz ocena prawidłowości postępowania administracyjnego w przypadku zmiany podstawy prawnej."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z dotacjami oświatowymi i uchwałami samorządowymi. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał sprawę w granicach skargi kasacyjnej, nie wkraczając w merytoryczną ocenę wydatków.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje złożoność postępowań administracyjnych i sądowych dotyczących zwrotu dotacji, a także znaczenie prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i prawnego.

Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzygnął spór o zwrot dotacji oświatowej: kluczowe znaczenie miała nowa podstawa prawna.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

I GSK 1240/18 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2021-02-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-03-01
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Dariusz Dudra /przewodniczący/
Ludmiła Jajkiewicz /sprawozdawca/
Piotr Piszczek
Symbol z opisem
6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne
Środki unijne
Sygn. powiązane
II GZ 706/15 - Postanowienie NSA z 2015-11-19
II GZ 707/15 - Postanowienie NSA z 2015-11-19
I SA/Gd 568/15 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2016-09-21
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 718
art. 170 w zw. z art. 153, art. 3 § 2, art. 134   § 1, art. art. 135 i art. 135,151, w zw. 145 § 1,
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Dz.U. 2017 poz 1257
art. 105, w zw. z art. 7,77 §, 80, 107 § 1 i 3, art. 8 ,11, 7,8,9,10 , art. 36 § i § 2, w zw. z art. 35 i 61 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Dariusz Dudra Sędzia NSA Ludmiła Jajkiewicz (spr.) Sędzia NSA Piotr Piszczek po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. B., M. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 21 września 2016 r. sygn. akt I SA/Gd 568/15 w sprawie ze skargi A. B., M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty dotacji przypadającej do zwrotu do budżetu miasta oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z 21 września 2016 r., sygn. akt I SA/Gd 568/15 oddalił skargę A. na decyzję S. z [...] grudnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie określenia wysokości dotacji oświatowej wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem i podlegającej zwrotowi.
Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy.
Prezydent Miasta S., decyzją z [...] grudnia 2012 r., w wyniku ponownego rozpoznania sprawy dotacji oświatowej wykorzystanej w latach 2009 i 2010 przez A., prowadzące niepubliczne szkoły o uprawnieniach szkół publicznych w S., tj. S. uznał przedmiotową dotację w części obejmującej kwotę 1.227.527,24 zł za wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem oraz orzekł o obowiązku jej zwrotu do budżetu Miasta S. wraz z należnymi odsetkami.
W wyniku przeprowadzonej kontroli prawidłowości wykorzystania dotacji ustalono niezgodne z przeznaczeniem wykorzystanie następujących kwot dotacji:
1. 456.940 zł wydatkowanych na wynagrodzenie wspólników spółki cywilnej TEDIM - organu prowadzącego szkoły - pełniących jednocześnie funkcje w prowadzonych przez spółkę szkołach;
- 262.849,75 zł przeznaczonych na pokrycie kosztów reklamy szkół;
- 138.180,85 zł na pokrycie wydatków na placówkę w B.;
- 103.700 zł na spłatę pożyczek;
- 210.753,27 zł na organizację wycieczek krajowych i zagranicznych;
- 16.304,72 zł z tytułu podwójnie rozliczonych składek ZUS i zawyżonej kwoty wynagrodzenia za usługi edukacyjne;
- 38.798,65 zł na pokrycie tzw. innych wydatków.
W ocenie organu I instancji, ww. kwoty nie mogły być zaliczone do wydatków bieżących szkoły w zakresie wskazanym w art. 90 ust. 3d ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (tekst jednolity Dz.U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.), zwanej dalej jako "u.s.o." w związku z art. 236 ust. 2 i 3 z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2009 r. Nr 157, poz. 1240 ze zm.), zwanej dalej "u.f.p. z 2009 r." oraz art. 165a ust. 5 i ust. 6 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 249, poz. 2104 ze zm.), zwanej dalej "u.f.p. z 2005 r."
S., po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia 15 lipca 2013 r. uchyliło decyzję organu I instancji w całości, określiło wysokość dotacji oświatowej z budżetu Miasta S. pobranej w okresie od maja 2009 r. do grudnia 2010 r. przez A. na prowadzenie niepublicznych szkół o uprawnieniach szkół publicznych tj. [...] i wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem na kwotę 1.207.934,52 zł, ustaliło, że A. zobowiązane są do solidarnej wpłaty ww. kwoty wraz z należnymi odsetkami od dnia otrzymania dotacji oświatowej ustalonymi z uwzględnieniem przepisów działu III ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji na wskazany rachunek bankowy Miasta S. oraz umorzyło postępowanie w sprawie w odniesieniu do kwoty 19.592,72 zł wpłaconej przez osoby zobowiązane wraz z należnymi odsetkami dnia 2 stycznia 2013 r.
W ocenie K., ustalenia organu I instancji dotyczące należności głównej są wyczerpujące, prawidłowe i w pełni uzasadnione. Organ w pełni podzielił zawartą w uzasadnieniu decyzji Prezydenta Miasta S. argumentację dotyczącą wskazanych w niej wydatków za wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem określonym w przepisach o dotacjach oświatowych. K. uwzględniło jedynie obniżenie kwoty dotacji do zwrotu wyliczonej przez organ I instancji w kwestionowanej decyzji wynikające z umorzenia postępowania w sprawie w części dot. kwoty 19.592,72 zł zapłaconej przez strony dobrowolnie w dniu 2 stycznia 2013 r.
Po rozpatrzeniu skargi na powyższą decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z 5 marca 2014 r., sygn. akt I SA/Gd 1381/13 uchylił zaskarżoną decyzję S.
Po ponownym przeprowadzeniu postępowania S. decyzją z [...] grudnia 2014 r. uchyliło w całości rozstrzygnięcie organu I instancji, określiło wysokość dotacji pobranej w okresie od maja 2009 r. do grudnia 2010 r. przez Panie A. na prowadzenie niepublicznych szkół o uprawnieniach szkół publicznych tj. [...] i wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem na kwotę 750.994,52 zł, orzekło o obowiązku jej zwrotu wraz z należnymi odsetkami oraz umorzyło postępowanie w sprawie w odniesieniu do kwoty 19.592,72 zł wpłaconej przez osoby zobowiązane wraz z należnymi odsetkami dnia 2 stycznia 2013 r.
Wykonując wytyczne Sądu dotyczące ustaleń w zakresie zarzutów odwołujących się stron K. przeprowadziło postępowanie dowodowe w szerokim zakresie. Część tego postępowania zlecono organowi I instancji. W ramach ponownego postępowania odwoławczego przeprowadzono ponadto dwie rozprawy administracyjne w celu dokładniejszego wyjaśnienia kwestii budzących wątpliwości organu i niedostatecznie udokumentowanych w dotychczasowym postępowaniu.
W szczególności ponownie została przeanalizowana zasadność wypłacania wynagrodzeń z dotacji oświatowej osobom będącym organem prowadzącym szkoły. Wypłacone z dotacji wynagrodzenie tych osób obejmowało kwotę 456.940 zł, stanowiło więc prawie trzecią część przypisanej do zwrotu sumy. Przeprowadzone dowody wskazywały w sposób niebudzący wątpliwości, że zarówno Pani B. wykonywały obowiązki, przypisane ustawą o systemie oświaty zarówno organowi prowadzącemu jak i przypisane dyrektorowi i pracownikom pedagogicznym szkół. W związku z powyższym S. dla uniknięcia zarzutu błędnej interpretacji prawa uznało wypłaty wynagrodzeń w kwocie 456.940 zł za podlegające pokryciu z dotacji światowej niepodlegające zwrotowi do budżetu.
K. uwzględniło także obniżenie kwoty dotacji do zwrotu, wyliczonej przez organ I instancji w zaskarżonej decyzji, wynikające z umorzenia postępowania w sprawie w części dot. kwoty 19.592,72 zł zapłaconej przez strony dobrowolnie w dniu 2 stycznia 2013 r. (po wydaniu decyzji I instancji).
Odnośnie pozostałych kwot dotacji uznanych za wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem i przewidzianych do zwrotu K. ustaliło, że brak jest podstaw do uwzględnienia zawartych w odwołaniu zarzutów oraz wniosków zgłaszanych dodatkowo w trakcie ponownego postępowania odwoławczego.
Orzekając w sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku stwierdził, że decyzja nie narusza prawa w stopniu powodującym konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Odnosząc się okoliczności stanowiących podstawę do uchylenia pierwotnej decyzji S., Sąd uznał, że K. w ponownie przeprowadzonym postępowaniu w pełni wykonało wytyczne Sądu, a zarzuty strony w tym zakresie są bezzasadne.
W szczególności ponownie została przeanalizowana zasadność wypłacania wynagrodzeń z dotacji oświatowej osobom będącym organem prowadzącym szkoły. Wypłacone z dotacji wynagrodzenie tych osób obejmowało kwotę 456.940 zł, stanowiło więc prawie trzecią część przypisanej do zwrotu sumy. Przeprowadzone dowody wskazywały w sposób niebudzący wątpliwości, że zarówno Pani B. wykonywały obowiązki, przypisane ustawą o systemie oświaty zarówno organowi prowadzącemu jak i przypisane dyrektorowi i pracownikom pedagogicznym szkół. W tej sytuacji K. zasadnie i z korzyścią dla skarżących uznało wypłaty wynagrodzeń w kwocie 456.940 zł za podlegające pokryciu z dotacji światowej niepodlegające zwrotowi do budżetu.
S. prawidłowo uwzględniło także obniżenie kwoty dotacji do zwrotu, wyliczonej przez organ I instancji w zaskarżonej decyzji, wynikające z umorzenia postępowania w sprawie w części dot. kwoty 19.592,72 zł zapłaconej przez strony dobrowolnie w dniu 2 stycznia 2013 r. (po wydaniu decyzji I instancji).
Odnośnie pozostałych kwot dotacji uznanych za wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem i przewidzianych do zwrotu Sąd w pełni zaakceptował stanowisko K., że brak było podstaw do uwzględnienia zarzutów stron oraz wniosków zgłaszanych dodatkowo w trakcie ponownego postępowania odwoławczego.
W postępowaniu podjętym w wyniku wyroku Sądu organ odwoławczy dokonał nie tylko czynności sprawdzających działania organu I instancji ale w szerokim zakresie przeprowadził postępowanie dowodowe pozwalające na ponowne ustalenie wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia faktów. Ustalenia dokonane przez organ odwoławczy w większości zgodne są z dokonanymi przez organ I instancji w trakcie kontroli. Odmiennie oceniona została jedynie sprawa wynagrodzeń członkiń organu prowadzącego pełniących jednocześnie funkcje wymagające uprawnień pedagogicznych.
Zdaniem WSA, zarzuty stron dotyczące naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, są o tyle bezpodstawne, że dotyczą przede wszystkim niewłaściwego ustalenia stanu faktycznego sprawy i związanego z tym niepełnego uzasadnienia. Czynności przeprowadzone po uchyleniu decyzji z 14 lipca 2013 r. czynią powyższy zarzut bezpodstawnym.
Reasumując Sąd uznał, że zakwestionowane przez organy i wydatki w żadnym razie nie odpowiadają wskazanym w ustawie o finansach publicznych zasadom oszczędności, celowości i racjonalizacji wydatków ze środków publicznych. Potwierdza to treść wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który w sposób wyraźny i jednoznaczny wskazuje na bezpodstawność pokrywania z dotacji oświatowej wszystkich (poza wynagrodzeniem) wydatków zakwestionowanych w zaskarżonej decyzji organu I instancji.
A. wniosły skargę kasacyjną od powyższego wyroku domagając się jego uchylenia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia Sadowi I instancji. Wniosły także o zasądzenie kosztów postępowania.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciły:
I. na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.), naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 170 w zw. z art. 153 p.p.s.a., poprzez pominięcie w procesie orzekania ustaleń prawomocnego wyroku WSA w Gdańsku z 18 kwietnia 2012 r., sygn. akt I SA/Gd 222/12 dotyczącego nieważności uchwały Rady Miejskiej w S. Nr [...] z [...] lipca 2010 r. w sprawie zmiany w załączniku do Uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w S. z [...] września 2008 r. w sprawie ustalenia trybu udzielania i rozliczania dotacji niepublicznym przedszkolom, niepublicznym szkołom o uprawnieniach szkół publicznych, prowadzonych na terenie miasta S., w którym stwierdzono, że powyższa uchwala stanowiąca ramy prawne do prowadzenia kontroli oraz umożliwiająca faktyczne podjęcie kontroli u skarżących nie podlega wykonaniu;
- art. 3 § 2, art. 134 § 1, art. 135 i art. 151 w zw. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., w zw. z art. 105 k.p.a., polegające na tym, że Sąd I instancji, w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej, nie zastosował przewidzianych ustawą środków prowadzących do umorzenia postępowania w sytuacji, gdy stało się ono bezprzedmiotowe;
- art. 3 § 2, art. 134 § 1, art. 135 i art. 151 w zw. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 1 i 3 w zw. z art. 8 i 11 k.p.a., oraz art. 36 § 1 i § 2 k.p.a. w zw. z art. 35 i art. 61 § 1 k.p.a., oraz art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 k.p.a., polegające na tym, że Sąd I instancji, w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej, nie zastosował przewidzianych ustawą środków, tj. oparł rozstrzygnięcie na przyjętych za własne podstawach faktycznych i prawnych ustalonych przez organ I instancji, bez podjęcia jakichkolwiek działań w celu weryfikacji prawidłowości tych ustaleń, a w konsekwencji niedokonania umorzenia prowadzonego postępowania administracyjnego, pomimo faktu, że stało się ono bezprzedmiotowe w wyniku stwierdzenia przez WSA w Gdańsku prawomocnym wyrokiem z 18 kwietnia 2012 r., sygn. akt I SA/Gd 222/12 nieważności uchwały Rady Miejskiej w S. Nr [...] z [...] lipca 2010 r. w sprawie zmiany w załączniku do Uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w S. z [...] września 2008 r. w sprawie ustalenia trybu udzielania i rozliczania dotacji niepublicznym przedszkolom, niepublicznym szkołom o uprawnieniach szkół publicznych, prowadzonych na terenie miasta S.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie jest zasadna.
Stosownie do art. 183 § 1 zd. pierwsze p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania określone w § 2 powołanego przepisu, co pozwoliło na rozpoznanie sprawy w zakresie wyznaczonym zarzutami skargi kasacyjnej i stosownie do art. 193 zd. drugie p.p.s.a. – przedstawienie motywów rozstrzygnięcia, w odniesieniu do tych zarzutów.
Wnoszące skargę kasacyjną podniosły pod adresem Sądu I instancji kilka zarzutów natury procesowej. W pierwszej kolejności zarzuciły naruszenia art. 170 w zw. z art. 153 p.p.s.a. przez pominięcie przez ten Sąd w procesie orzekania treści prawomocnego wyroku WSA z 18 kwietnia 2012 r., sygn. akt I SA/Gd 222/12. Wyrokiem tym WSA stwierdził nieważność uchwały Rady Miejskiej w S. Nr [...] z dnia [...] lipca 2010 r. w sprawie zmiany w załączniku do uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w S. z [...] września 2008 r. w sprawie ustalenia trybu udzielania i rozliczania dotacji niepublicznym przedszkolom, niepublicznym szkołom o uprawnieniach szkól publicznych, prowadzonych na termie miasta S.
Przedmiotem kontroli Sądu I instancji była decyzja organu odwoławczego z [...] grudnia 2014 r. określająca wysokość dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem, w okresie od maja 2009 r. do grudnia 2010 r., podlegającej zwrotowi do budżetu Miasta S. wraz z należnymi odsetkami. Decyzja ta kończyła administracyjne postępowanie w sprawie, po tym jak WSA uchylił wyrokiem z 5 marca 2014 r., sygn. akt I SA/Gd 1381/13 wcześniejszą decyzję organu odwoławczego wydaną w tej sprawie. Zaskarżoną decyzją organ II instancji uchylił decyzję organu I instancji z [...] grudnia 2012 r. i orzekł reformatoryjnie w zakresie zwrotu dotacji oświatowej. Z uzasadnienia tej decyzji wynika, że w przeprowadzonym postępowaniu organ I instancji uwzględnił nie tylko zalecenia wynikające z wcześniejszej decyzji organu II instancji uchylającej decyzję organu I instancji z [...] listopada 2011 r., ale również stwierdzenie przez WSA wyrokiem z 18 kwietnia 2012 r., sygn. akt I SA/Gd 222/12 nieważności uchwały Rady Miejskiej w S. Nr [...] z [...] lipca 2010 r. Ponieważ na podstawie tej uchwały organ wydał upoważnienie do przeprowadzenia kontroli, której materiał był podstawą wszczęcia postępowania administracyjnego w tej sprawie, organ wydał w dniu 6 czerwca 2012 r. nowe upoważnienie do przeprowadzenia kontroli, na podstawie nowej uchwały Rady Miejskiej w S. Nr [...] z [...] lutego 2012 r. Kontrola została przeprowadzona w dniach od 18 do 30 czerwca 2012 r. i w dniu 24 lipca 2012 r., z czego został sporządzony protokół dotyczący prawidłowości wykorzystania dotacji przekazanych szkołom prowadzonym przez skarżące, na podstawie którego została wydana decyzja z [...] grudnia 2012 r. Wbrew stanowisku wyrażonemu w skardze kasacyjnej Sąd I instancji rozpoznając skargę od decyzji z 17 grudnia 2014 r. miał nie tylko wiedzę w kwestii stwierdzenia nieważności przez WSA uchwały Rady Miejskiej w S. Nr [...], ale również dokonując kontroli zaskarżonej decyzji uwzględnił ten fakt, czemu dał wyraz na stronie 9 uzasadnienia swojego wyroku. Wypada jednak zauważyć, że dla rozpoznawanej sprawy stwierdzenie nieważności przedmiotowej uchwały nie ma takiego znaczenia, jakiego oczekują wnoszące skargę kasacyjną. Jak wcześniej zostało wskazane organ I instancji przed wydaniem decyzji z [...] grudnia 2012 r. dokonał kontroli na podstawie nowego upoważnienia, wystawionego w oparciu o nową uchwałę Rady Miejskiej w S. Nr [...] z [...] lutego 2012 r., która nie została wyeliminowana z obrotu prawnego. Można więc rzec, że materiał dowodowy gromadzony w sprawie został uzupełniony o nowy, zgodny z prawem dowód. Stworzyło to nową sytuację, którą Sąd I instancji musiał wziąć pod uwagę badając legalność zaskarżonej decyzji. Nie oznacza to jednak, że Sąd I instancji nie zastosował się do wyroku tego Sądu z 18 kwietnia 2012 r., sygn. akt I SA/Gd 222/12 stwierdzającego nieważności uchwały Rady Miejskiej w S. Nr [...] z [...] lipca 2010 r.
Wobec powyższego zarzut naruszenia art. 170 w zw. z art. 153 p.p.s.a., przepisów stanowiących o zakresie związania orzeczeniami sądów administracyjnych, należało uznać za niezasadny.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów kasacyjnych opartych na naruszeniu art. 3 § 2, art. 134 § 1, art. 135 i art. 151 w zw. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 105 k.p.a., oraz w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 1 i 3 w zw. z art. 8 i art. 11 k.p.a., oraz art. 36 § 1 i § 2 k.p.a. w zw. z art. 35 i art. 61 § 1 k.p.a., oraz art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 k.p.a. należy stwierdzić, że również nie zasługują one na uwzględnienie. Podstawą ich sformułowania było błędne przekonanie wnoszących skargę kasacyjną, że Sąd I instancji dokonał niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej, skutkiem czego było niezastosowanie przewidzianych ustawą środków. W ich ocenie Sąd I instancji powinien był uwzględnić fakt, że w sprawie istniały podstawy do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego, w związku ze stwierdzeniem przez WSA nieważności uchwały Rady Miejskiej w S. Nr [...], na podstawie której zostało wystawione upoważnienia nr [...] z [...] lutego 2011 r. do przeprowadzenia kontroli. Należy jednak jeszcze raz podkreślić, czego nie zauważają wnoszące skargę kasacyjną, że materiał dowodowy został uzupełniony o protokół z kontroli przeprowadzonej na podstawie nowego upoważnienie z [...] czerwca 2012 r. opartego na nowej uchwale Rady Miejskiej w S. Nr [...]. Nie ma więc podstaw do kwestionowania zarówno zaskarżonej decyzji jak i ją poprzedzającej decyzji organu I instancji. Z uwagi na stwierdzone podczas kontroli nieprawidłowości w wydatkowaniu dotacji oświatowej brak było podstaw do umorzenia postępowania wszczętego w dniu 22 czerwca 2011 r. Nie było też podstaw do wszczęcia po raz kolejny postępowania w sprawie. Protokół kontroli stanowi jedynie dowód w sprawie i podlega ocenie wespół z pozostałymi dowodami zgromadzonymi w sprawie. Wyniki tego postępowania wskazywały, że wnoszące skargę kasacyjną wykorzystały dotację oświatową niezgodnie z przeznaczeniem, a co za tym idzie w sprawie istniały materialne przesłanki do kontynuowania postępowania i wydania decyzji orzekającej co do istoty.
W tym miejscu należy zauważyć, że Naczelny Sąd Administracyjny związany na mocy art. 183 § 1 p.p.s.a. granicami skargi kasacyjnej dokonuje kontroli instancyjnej na podstawie i w granicach wyznaczonych treścią zarzutów kasacyjnych. W realiach sprawy oznacza to brak możliwości odniesienia się do zasadniczej kwestii, a mianowicie oceny pod względem merytorycznym zakwestionowanych wydatków sfinansowanych z dotacji oświatowej. Wnoszące skargę kasacyjną mimo powołania wielu przepisów p.p.s.a. i k.p.a. w istocie nie wykazały, na czym polegało ich naruszenie, jak też czy mogło to w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, do czego zobowiązuje art. 174 pkt 2 i art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Tym samym strona nie zakwestionowała ustaleń faktycznych i ich ocenę. Nie podniosła też ani zarzutu naruszenia art. 252 ust. 1 pkt 1 u.f.p., ani naruszenia art. 90 ust. 3d u.s.o. Zarzuty kasacyjne podobnie jak i przywołana w ramach tych zarzutów argumentacja skupiają się w istocie na wyroku WSA stwierdzającym nieważność uchwały Rady Miejskiej w S. Nr [...], co jednak okazało się być nietrafne.
Poza tym, w świetle przepisów krajowych sądy administracyjne nie dokonują ustaleń faktycznych, a jedynie stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (jt. Dz.U. z 2021 r., poz. 137) dokonują kontroli zaskarżonych aktów administracyjnych pod względem zgodności z prawem, co przejawia się w badaniu, czy organ administracji ustalił stan faktyczny zgodnie z regułami obowiązującymi w procedurze administracyjnej, a następnie czy dokonał prawidłowej subsumcji ustalonego stanu faktycznego do dyspozycji przepisów prawa materialnego. Kontrola ta nie może zasadniczo wykraczać poza materiał dowodowy zgromadzony w sprawie. Stosownie do art. 133 § 1 zd. pierwsze p.p.s.a. sąd orzeka na podstawie akt sprawy, co należy rozumieć jako oparcie rozstrzygnięcia na faktach udokumentowanych w aktach administracyjnych, a więc materiale dowodowym zgromadzonym przez organ w toku postępowania wyjaśniającego. Dokonana przez Sąd kontrola zaskarżonej decyzji odpowiada tym kryteriom. Sąd I instancji orzekł w granicach sprawy, w zgodzie z art. 134 § 1 p.p.s.a. W swoich rozważaniach Sąd odniósł się do istoty sprawy, natomiast brak podzielenia stanowiska wnoszących skargę kasacyjną nie świadczy o tym, że Sąd nie zbadał w pełnym zakresie sprawy. Wnoszące skargę kasacyjną zbyt dużą wagę przywiązały do faktu (stwierdzenia nieważności uchwały), którego znaczenia dla sprawy zostało właściwie ocenione przez Sąd I instancji.
Podsumowując, skarga kasacyjna została oparta na nieusprawiedliwionych podstawach kasacyjnych.
Mając na względzie powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (jt. Dz.U. z 2020 r., poz. 1842), orzekł jak w sentencji.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę