I GSK 107/22

I GSK 107/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-06-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-01-14
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Beata Sobocha-Holc
Grzegorz Dudar /sprawozdawca/
Piotr Pietrasz /przewodniczący/
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Środki unijne
Finanse publiczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
V SA/Wa 47/21 - Wyrok WSA w Warszawie z 2021-06-08
Skarżony organ
Minister Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2013 poz 885
art. 66a ust. 1, art. 67. art. 207
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - tekst jednolity
Dz.U.UE.L 1995 nr 312 poz 1 art. 1 ust. 1 i ust. 2, art. 3 ust. 1
Rozporządzenie Rady (WE, EURATOM) NR 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot  Europejskich.
Dz.U. 2020 poz 256
art. 107 par. 1 i par. 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Pietrasz Sędzia NSA Beata Sobocha-Holc Sędzia del. WSA Grzegorz Dudar (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Patrycja Czubała po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2025 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 czerwca 2021 r. sygn. akt V SA/Wa 47/21 w sprawie ze skargi Województwa Pomorskiego na decyzję Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 26 października 2020 r. nr DIR-IV.7343.59.2017.AP.20 IK:179442 w przedmiocie określenia kwoty dofinansowania przypadającej do zwrotu z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Ministra Finansów na rzecz Województwa Pomorskiego kwotę 5400 (pięć tysięcy czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 8 czerwca 2021 r. sygn. akt V SA/Wa 47/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyniku rozpoznania skargi Województwa Pomorskiego (dalej powoływane także jako województwo, skarżący, lider projektu, beneficjent) uchylił decyzję Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej (dalej powoływany także jako Minister, organ) z 26 października 2020 r. w przedmiocie określenia przypadającej do zwrotu kwoty dofinansowania oraz orzekł o kosztach postępowania sądowego.
Z akt sprawy wynika, że Województwo Pomorskie jako lider projektu, uzyskało dofinansowanie na realizacje projektu "[...] – rozwój turystyki wodnej. Etap I" w ramach Działania 6.4 Inwestycje w produkty turystyczne o znaczeniu ponadregionalnym Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka 2007-2013.
W wyniku przeprowadzonej kontroli związanej z zakończeniem realizacji przedsięwzięcia, Instytucja Wdrażająca (Polska Organizacja Turystyczna) stwierdziła łącznie 11 nieprawidłowości, z których 9 zostało uznanych przez lidera i partnerów projektu za zasadne i został dokonany dobrowolny zwrot środków finansowych. Natomiast względem dwóch nieprawidłowości – postępowania "Budowa przystani żeglarskiej w B." - Roboty Budowlane - przetarg nieograniczony; zamawiający - Gmina C. oraz postępowania "Strategia komunikacji i kreacji kampanii promocyjnej "[...]" - rozwój turystyki wodnej. Etap I. - przetarg nieograniczony; zamawiający - Urząd Marszałkowski Województwa Pomorskiego beneficjent nie zgodził się z wynikami kontroli i nie dokonał zwrotu środków finansowych.
Postanowieniem z 10 października 2016 r. Polska Organizacja Turystyczna wszczęła postępowanie administracyjne w zakresie dotyczącym zwrotu kwot wydatkowanych z naruszeniem procedur określonych w umowie o dofinansowanie projektu. Decyzją z dnia 16 stycznia 2017 r. organ pierwszej instancji określił województwu wysokość środków pieniężnych do zwrotu w kwocie 421.065,32 zł pochodzących w Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (EFRR) oraz z Budżetu Państwa (BP) w związku z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (tj. Dz.U. z 2013 r., poz. 885 ze zm., dalej powoływana jako u.f.p.). Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej decyzją z 26 października 2020 r.
Minister w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał, że w wyniku przeprowadzonej kontroli projektu POT ustaliła, iż skarżący naruszył art. 7 pkt 1 w zw. z art. 22 ust. 4 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (tj. Dz.U. z 2019 r., poz. 1986 ze zm., dalej powoływana jako p.z.p.) — w zakresie naruszenia zasady równego traktowania wykonawców oraz uczciwej konkurencji poprzez zawarcie w ogłoszeniu o zamówieniu innego katalogu dokumentów wymaganych od wykonawców mających miejsce zamieszkania bądź siedzibę na terytorium RP (węższy zakres wymagań) oraz wykonawców zagranicznych (szerszy zakres wymagań) a także naruszenie art. 41 pkt 7 w relacji z art. 36 ust. 1 pkt 5 p.z.p. — w zakresie niezgodności treści SIWZ z treścią ogłoszenia o zamówieniu, a w konsekwencji naruszenie § 5 ust. 1 pkt 1 w zw. z § 12 ust. 1 umowy o dofinansowanie.
W zakresie przedawnienia, Minister stwierdził, że w sprawie nie nastąpiło przedawnienie dochodzonej należności, odwołując się do treści art. 66a u.f.p., który to przepis doprecyzował na gruncie prawa krajowego okres przedawnienia i rozpoczęcia biegu terminu przedawnienia wynikająca z prawa unijnego czyli art. 3 rozporządzenia Rady (WE) EUROATOM nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich (Dz.U. UE.L.1995.312.1), dalej powoływane jako rozporządzenie nr 2988/95. Tym samym, zdaniem Ministra, w sprawie nie będą miały zastosowania przepisy o.p. dotyczące przedawnienia. Minister zaznaczył, że Komisja Europejska zamknęła Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka 2007-2013 w dniu 28 grudnia 2018 r. a zatem w sprawie nie można mówić o przesłance przedawnienia.
Wskazanym na wstępie wyrokiem, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylając zaskarżoną decyzję stwierdził, że skarga województwa zasługiwała na uwzględnienie.
Sąd pierwszej instancji wskazał, że w niniejszej sprawie nie może umknąć uwadze, iż w decyzji organu I instancji, utrzymanej w mocy zaskarżoną decyzją, Województwu Pomorskiemu określono wysokość środków pieniężnych do zwrotu w kwocie 421.065,32 zł, w tym środki pochodzące: - z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (EFRR) oraz - środki dotacji celowej z Budżetu Państwa (BP). Przyjął zatem, że o ile rozporządzenie nr 2988/95 ma zastosowanie w niniejszej sprawie do oceny przedawnienia prawa zwrotu środków tylko w stosunku do środków europejskich, to do zwrotu środków pochodzących z krajowej dotacji zastosowanie mają przepisy Ordynacji podatkowej.
Sąd pierwszej instancji wskazał, że Ordynacja podatkowa przewiduje termin przedawnienia zobowiązania z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności (art. 70 § 1 o.p.). Mając zaś na uwadze, że kwoty do zwrotu wynikają z faktur, w stosunku do których wskazano m.in. termin przekazania środków na dzień 26 sierpnia 2011 r., zaś decyzję wydano w dniu 16 stycznia 2017 r, a doręczono ją w dniu 20 stycznia 2017 r. tym samym w świetle powyższego przepisu Ordynacji podatkowej prawo do zwrotu kwoty w powyższym zakresie wydaje się, że uległo przedawnieniu, o ile nie doszło do przerwania lub zawieszenia biegu terminu przedawnienia tego prawa. Odnosząc się zaś do art. 3 rozporządzenie nr 2988/95, który ma zastosowanie w niniejszej sprawie do oceny przedawnienia prawa zwrotu środków w stosunku do środków europejskich należy wskazać, iż upływ terminu przedawnienia następuje najpóźniej w dniu, w którym mija okres odpowiadający podwójnemu terminowi okresu przedawnienia, jeśli do tego czasu właściwy organ władzy nie wymierzył kary (art. 3 ust. 1 akapit 4). Odwołując się do stanowiska zaprezentowanego przez NSA w wyroku z 16 lutego 2021 r., I GSK 1706/20, przyjął, że okres przedawnienia wynosi 4 lata od czasu dopuszczenia się nieprawidłowości określonej w art. 1 ust. 1.
Zdaniem WSA, w przypadku nieprawidłowości wynikających z umów zawartych z naruszeniem przepisów prawa o zamówieniach publicznych, naruszenie trwa przez cały okres trwania umowy zawartej z naruszeniem prawa pomiędzy usługodawcą a beneficjentem, z tym skutkiem, że tego rodzaju nieprawidłowość winna być traktowana jako "nieprawidłowość ciągła" w rozumieniu art. 3 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia nr 2988/95, która ustaje w dniu, w którym zakończono wykonywanie umowy na realizację zamówienia publicznego udzielonego z naruszeniem prawa.
Mając powyższe na uwadze, z treści umowy nr 3/11 (dotyczącej zadania inwestycyjnego w ramach projektu pn "[...] - rozwój turystyki wodnej. Etap I") wynika, że termin jej realizacji upłynął w dniu 30 kwietnia 2012 r., zaś z treści umowy nr 83/UM/ORPW-FP/11 (dotyczącej opracowania "Strategii komunikacji i kreacji kampanii promocyjnej na potrzeby realizacji projektu "[...]- rozwój turystyki wodnej. Etap I") – upłynął w dniu 30 września 2011 r. Zatem, o ile nie doszło do opóźnień w wykonaniu powyższych umów, podwójny okres przedawnienia upływałby odpowiednio w 2018 r. oraz w 2019 r. Tym samym organ powinien również zastosować powyższą wykładnię art. 3 rozporządzenia nr 2988/95 i dokonać ustaleń w zakresie ewentualnego przedawnienia prawa do zwrotu kwot w ramach środków europejskich.
Sąd pierwszej instancji zaznaczył, że w zaskarżonej decyzji organ wyjaśnił że kwestia przedawnienia środków wynikających z decyzji zwrotowej w zupełny sposób została już unormowana w przepisie art. 66a u.f.p., obowiązującym od 2 września 2017 r., który to przepis z uwagi na dzień jego wprowadzenia, w ocenie sądu, nie może mieć zastosowania w niniejszej sprawie. Z kolei w odpowiedzi na skargę organ wskazał, że zarzut przedawnienia jest nieskuteczny i odwołał się w tym zakresie rozporządzenia nr 2988/95. a konkretnie jego art. 3. Nie wskazał jednak początku biegu terminu przedawnienia, daty ostatecznego zakończenia programu, konkretnych aktów organów władzy, mających przerywać bieg terminu przedawnienia. Tym samym sąd pierwszej instancji nie był w stanie skontrolować sposobu ustalenia przez organ terminu przedawnienia prawa kwoty do zwrotu nawet w stosunku do środków europejskich. W tym zakresie organ również pominął kwestię, że w niniejszej sprawie doszło również do współfinansowania krajowego, a termin przedawnienia w tym zakresie podlega reżimowi Ordynacji podatkowej.
W ocenie sądu pierwszej instancji, uzasadnienie zaskarżonej decyzji sporządzone zostało zatem, choćby z tego powodu (braku wskazania konkretnego sposobu ustalenia terminu przedawnienia), z naruszeniem art. 107 § 1 pkt 6 (decyzja zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne) i § 3 k.p.a., na podstawie którego uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł Minister, zaskarżając powyższy wyrok w całości.
Realizując dyspozycję art. 176 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tj. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") zaskarżonemu wyrokowi zarzucono na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. następujące naruszenia:
1. prawa materialnego, tj.:
a. art 3 ust 1 rozporządzenia Rady (WE, EURATOM) nr 2988/95 w zw. z art. 60 pkt 6, art. 67, art. 184 i art. 207 ust 1 u.f.p. w zw. z art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 zwanej dalej "o.p."), a to poprzez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że termin przedawnienia zobowiązania do zwrotu środków uzyskanych tytułem dofinansowania projektu realizowanego na podstawie przepisów ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2021 r. poz. 1057, zwanej dalej "u.z.p.p.r.") jest określony odmiennie dla środków stanowiących "współfinansowanie UE", i wynika z art 3 ust 1 rozporządzenia 2988/95, a odmiennie dla środków stanowiących "współfinansowanie krajowe", do których zastosowanie miałby znajdować art. 70 § 1 o.p., podczas gdy prawidłowa wykładnia powyższych przepisów, dokonana z uwzględnieniem ugruntowanego dorobku judykatury, przemawia za przyjęciem, że przepisy dotyczące zwrotu środków traktują w sposób jednolity środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich (zgodnie z dyspozycją m.in. art 207 ust 1 u.f.p.), w żaden sposób nie różnicując pod względem prawnym środków stanowiących "współfinansowanie UE" oraz "współfinansowanie krajowe" (którymi to pojęciami nie operują mające zastosowanie przepisy prawa), oraz nie nakazując różnicowania długości okresu przedawnienia tych środków w zależności od źródła ich pochodzenia; przyjęcie poglądu sądu I instancji, że przepis art 3 ust 1 rozporządzenia 2988/95 dotyczący "nieprawidłowości w odniesieniu do prawa wspólnotowego" implikuje konieczność zastosowania odrębnego reżimu prawnego, opartego wyłącznie na aktach prawa krajowego, z wyłączeniem wszelkich aktów prawa UE, dla pochodzących ze źródeł krajowych środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich (o których mowa w ww. przepisach u.f.p.) oznaczałoby, że konsekwentnie wszelkie przepisy prawa UE dotyczące nieprawidłowości, w tym przepis art 2 pkt 7 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 (Dz. Urz. UE L 210 z 31.07.2006, s. 25, zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1083/2006"), określający definicję nieprawidłowości na potrzeby programów operacyjnych realizowanych w perspektywie finansowej 2007-2013, oraz art. 98 tego rozporządzenia, nakładający na państwa członkowskie obowiązek nakładania korekt finansowych w zakresie stwierdzonych nieprawidłowości, mogą mieć zastosowanie wyłącznie do "współfinansowania UE", a do środków dofinansowania stanowiących środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich pochodzące ze źródeł krajowych zarówno samo pojęcie nieprawidłowości, jak i procedura nakładania korekt finansowych z tytułu stwierdzonych nieprawidłowości, nie znajdują zastosowania, co w istocie oznaczałoby zanegowanie dotychczasowego dorobku orzeczniczego sądów administracyjnych, które konsekwentnie w sposób jednolity traktują środki przeznaczone na dofinansowanie projektu oraz korekty finansowe z tytułu stwierdzonych nieprawidłowości w wydatkowaniu środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich, a co znalazło wyraz m.in. w treści uzasadnienia uchwały NSA z dnia 27 października 2014 r. sygn. akt II GPS 2/14, w której sąd wyraźnie stwierdził, że korektę finansową można określić jako wyliczenie kwoty pomniejszenia przyznanego umownie dofinansowania, stanowiącego konsekwencję dopuszczenia się przez beneficjenta nieprawidłowości w związku z realizacją projektu objętego umową o dofinansowanie, w żaden sposób nie zawężając swojego rozumowania wyłącznie do środków "współfinansowania UE"; jednocześnie przyjęcie, że przepisy prawa UE określające podstawy prawne do stwierdzenia nieprawidłowości w projekcie i nałożenia odpowiedniej korekty finansowej znajdują zastosowanie w odniesieniu do środków przeznaczonych na dofinansowanie projektu, bez zróżnicowania źródła pochodzenia tych środków, zaś wyłącznie w odniesieniu do instytucji prawnej jaką jest przedawnienie zobowiązania do zwrotu środków dofinansowania określone w przepisach prawa UE pojęcie nieprawidłowości nie obejmuje całości środków przeznaczonych na dofinansowanie projektu realizowanego w ramach programu finansowanego z udziałem środków europejskich, ale jedynie część tego dofinansowania, tj. "współfinansowanie UE", prowadzi do wniosku, że brak jest podstaw prawnych dla dokonanego przez sąd I instancji rozróżnienia, a przyjęta przez ten sąd wykładnia przedmiotowych przepisów jest niekonsekwentna i abstrahuje zarówno od treści samych przepisów, jak i utrwalonego w orzecznictwie ich rozumienia;
b. art. 3 ust 1 rozporządzenia nr 2988/95 poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że termin początkowy dla określenia okresu przedawnienia dla nieprawidłowości ciągłych, o których mowa w tym przepisie, należy utożsamiać z momentem zakończenia realizacji umowy o zamówienie publiczne sfinansowane z naruszeniem przepisów prawa, podczas gdy prawidłowa wykładnia tego przepisu wymaga uwzględnienia, że okres przedawnienia, w przypadku nieprawidłowości ciągłych biegnie od dnia "w którym nieprawidłowość ustała", a mając na uwadze, że zgodnie z art. 1 ust 2 rozporządzenia 2988/95 nieprawidłowość oznacza jakiekolwiek naruszenie przepisów prawa wspólnotowego wynikające z działania lub zaniedbania ze strony podmiotu gospodarczego, które spowodowało lub mogło spowodować szkodę w ogólnym budżecie Wspólnot lub w budżetach, które są zarządzane przez Wspólnoty, albo poprzez zmniejszenie lub utratę przychodów, które pochodzą ze środków własnych pobieranych bezpośrednio w imieniu Wspólnot, albo też w związku z nieuzasadnionym wydatkiem, to w związku z tym brak jest podstaw do przyjęcia, że zakończenie realizacji umowy o zamówienie publiczne udzielone z naruszeniem prawa jest równoznaczne z tym, że "nieprawidłowość ustała"; skoro bowiem nieprawidłowością jest stan niezgodności z przepisami prawa skutkujący powstaniem szkody w budżecie poprzez finansowanie nieuzasadnionego wydatku, to stanu tego w żaden sposób nie neutralizuje fakt upływu okresu realizacji umowy zawartej z naruszeniem prawa; pomimo zakończenia realizacji takiej umowy, dopóki szkoda w stosownym budżecie nie zostanie zrekompensowana, dopóty trwa stan niezgodności z przepisami prawa skutkujący sfinansowaniem nieuzasadnionego wydatku, a zatem brak jest podstaw prawnych do przyjęcia, że "nieprawidłowość ustała" w rozumieniu art. 3 ust. 1 rozporządzenia 2988/95, co miałoby oznaczać rozpoczęcie biegu okresu przedawnienia należności z tytułu zwrotu środków dofinansowania;
c. art. 3 ust. 1 rozporządzenia nr 2988/95 poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że "o ile nie doszło do opóźnień w wykonaniu powyższych umów, podwójny okres przedawnienia upływałby odpowiednio w 2018 r. oraz w 2019 r., podczas gdy uszło uwadze sądu, że z przepisu tego jednoznacznie wynika, że przerwanie okresu przedawnienia jest spowodowane przez każdy akt właściwego organu władzy, o którym zawiadamia się daną osobę, a który odnosi się do śledztwa lub postępowania w sprawie nieprawidłowości. Po każdym przerwaniu okres przedawnienia biegnie na nowo, zaś zgodnie z utrwalonym orzecznictwem NSA, m.in. wyrokiem z dnia 10 grudnia 2020 r. wydanym w sprawie o sygn. akt I GSK 1516/20, "w praktyce polskich instytucji bieg przedawnienia przerywa doręczenie beneficjentowi pisma wzywającego do zwrotu dofinansowania", zaś niesporny między stronami jest fakt, że wezwanie do zwrotu środków zostało skierowane do beneficjenta w dniu 6 czerwca 2016 r., a to jednoznacznie potwierdza, że oprócz kwestii ewentualnych opóźnień w wykonaniu umów z zakresu zamówień publicznych, która to kwestia okazała się być prawnie doniosłą dla sądu I instancji sąd ten pominął istotną i niesporną okoliczność świadczącą o przerwaniu biegu okresu przedawnienia, co przesądza o bezprzedmiotowości powyższego wywodu sądu I instancji;
d. art. 70 § 1 o.p. w zw. z art. 67 u.f.p., poprzez ich niewłaściwe zastosowanie w niniejszej sprawie i przyjęcie, że przepis art. 70 § 1 o.p. stanowi podstawę dla wyznaczenia okresu przedawnienia należności z tytułu zwrotu środków przeznaczonych no realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich w zakresie obejmującym "współfinansowanie krajowe", podczas gdy ww. przepis mógłby w tym zakresie znaleźć zastosowanie jedynie poprzez normę wyrażoną w art. 67 u.f.p., wskazującą, że przepisy działu III o.p. podlegają odpowiedniemu stosowaniu w sprawach dotyczących należności, o których mowa w art. 60 pkt 6 u.f.p. wyłącznie w zakresie nieuregulowanym w u.f.p., a zgodnie z art. 66a u.f.p. zobowiązanie do zwrotu środków przedawnia się z upływem 5 lat licząc od dnia określonego w tym przepisie, co oznacza, że kwestia przedawnienia zobowiązania do zwrotu środków, o których mowa w art. 60 pkt 6 u.f.p. została uregulowana w u.f.p., a zatem nieuprawnione jest stosowanie w tym zakresie przepisów o.p., bowiem ich zastosowanie sprzeczne jest z dyspozycją art. 67 u.f.p.; jednocześnie z ostrożności wskazuję, że nawet gdyby przyjąć, że art. 70 § 1 o.p. znajduje w niniejszej sprawie zastosowanie w zakresie zarysowanym przez sąd I instancji, to należałoby przyjąć, że mamy do czynienia z błędną wykładnią ww. przepisu, ponieważ zgodnie z jego treścią "zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku", zaś jedynym prawnie określonym terminem płatności zobowiązania z tytułu zwrotu środków dofinansowania jest termin określony w art. 207 ust 1 u.f.p. Zgodnie z wywodem sądu I instancji zaprezentowanym na s. 15 uzasadnienia wyroku "terminem płatności podatku" w rozumieniu art 70 § 1 o.p. jest data przekazania środków dofinansowania w ramach umowy o zamówienie publiczne zawartej z naruszeniem przepisów prawa, podczas gdy prawidłowa wykładnia przedmiotowego przepisu w kontekście art 67 i art 60 pkt 6 oraz art 207 ust 1 u.f.p. jednoznacznie wskazuje, że odpowiednie stosowanie przepisów działu III o.p. w tym art 70 § 1 o.p., na podstawie art 67 u.f.p. dotyczy wyłącznie niepodatkowych należności budżetowych o charakterze publicznoprawnym, którymi w zakresie art 60 pkt 6 u.f.p. są m.in. należności z tytułu zwrotu środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich, a fakt przekazania środków w ramach umowy zamówienia publicznego w żaden sposób nie przesądza jeszcze o powstaniu należności z tytułu zwrotu tych środków, skoro jedynym prawnie określonym terminem na zwrot środków jest termin 14 dni od dnia otrzymania ostatecznej decyzji, o którym mowa w art 207 ust 1 u.f.p. Zgodnie z wykładnią przyjętą przez sąd I instancji należałoby uznać, że należności z tytułu zobowiązań do zwrotu środków europejskich ulegają przedawnieniu jeszcze zanim stały się wymagalne;
e. art 66a ust 1 u.f.p. poprzez jego błędne niezastosowanie przez sąd I instancji i odwoływanie się w swoich wywodach przez ten sąd do art 70 § 1 o.p., tudzież do art 3 ust. 1 rozporządzenia nr 2988/95, podczas gdy przepisy o.p. mogą być na mocy art 67 u.f.p. odpowiednio stosowane do należności, o których mowa w art 60 pkt 6 u.f.p. wyłącznie w zakresie nieuregulowanym w u.f.p., co oznacza, że w pozostałym zakresie, tj. w kwestiach uregulowanych w u.f.p. niedopuszczalne jest stosowanie przepisów o.p. do ww. należności, a zgodnie z art. 66a ust. 1 u.f.p. zobowiązanie do zwrotu środków, o których mowa w art pkt 6 u.f.p. przedawnia się z upływem okresu wskazanego w tym przepisie, a zatem niedopuszczalne jest przyjęcie, że kwestia przedawnienia zobowiązania do zwrotu środków, o których mowa w art. 60 pkt 6 nie jest uregulowana na poziomie u.f.p., a wyłącznie brak jej uregulowania na poziomie u.f.p. czyniłby możliwym próbę odpowiedniego stosowania art 70 § 1 o.p.; w odniesieniu zaś do stosowania art 3 ust 1 rozporządzenia nr 2988/95, to uszło uwadze sądu I instancji, że zgodnie z art. 3 ust 3 tego rozporządzenia "Państwa Członkowskie zachowują możliwość stosowania dłuższego okresu niż okres przewidziany odpowiednio w ust 1 i 2", a art 66a u.f.p., błędnie przez sąd niezastosowany, realizuje dyspozycję art 3 ust 3 rozporządzenia nr 2988/95 przewidując dłuższy okres przedawnienia niż wynikający z art 3 ust 1 rozporządzenia nr 2988/95, co oznacza, że w przedmiotowej sprawie przepis ten miał pierwszeństwo stosowania przed przepisami rozporządzenia nr 2988/95, a zgodnie z art 66a u.f.p. oczywistym jest, że przedmiotowe należności nie uległy przedawnieniu bowiem decyzja organu I instancji została wydana w dniu 26 października 2020 r.;
f. art. 66a ust. 1 u.f.p. poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że przepis ten "z uwagi na dzień jego wprowadzenia, w ocenie Sądu, nie może mieć zastosowania w niniejszej sprawie", podczas gdy przepis art. 66a u.f.p. posiada charakter materialnoprawny, a wobec braku odnoszących się do niego przepisów przejściowych w ustawie z dnia 7 lipca 2017 r. o zmianie ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1460), którą to ustawą ww. przepis został wprowadzony do porządku prawnego, należy przyjąć, że znajduje on bezpośrednio i wprost zastosowanie do stanów faktycznych objętych jego zakresem przedmiotowym, a reguła intertemporalna wyprowadzona przez sąd I instancji na podstawie przesłanek, których sąd nie ujawnił w uzasadnieniu swojego orzeczenia (wskazując jedynie, że "z uwagi na dzień wprowadzenia" przepis art. 66a u.f.p. jakoby nie może znaleźć zastosowania) nie znajduje odzwierciedlenia w treści obowiązujących przepisów prawa.
2. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 145 § 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez przyjęcie, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji zostało sporządzone przez organ z naruszeniem art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a., który to przepis wymaga zaopatrzenia decyzji administracyjnej w uzasadnienie faktyczne i prawne, podczas gdy zaskarżona decyzja zawiera wyczerpujące uzasadnienie faktyczne oraz prawne, w którym organ wyjaśnił stronie motywy, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy.
Mając na uwadze powyższe podstawy kasacyjne, Minister wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji, rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie oraz zasądzenie od skarżącego na rzecz organu niezbędnych kosztów postępowania kasacyjnego.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną, skarżące województwo wniosło o jej oddalenie oraz zasądzenie od organu na jego rzecz kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, co oznacza, że sąd jest związany podstawami określonymi przez ustawodawcę w art. 174 p.p.s.a. i wnioskami skargi zawartymi w art. 176 p.p.s.a. Zasada związania granicami skargi kasacyjnej nie dotyczy jedynie nieważności postępowania, o której mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a.; żadna jednak ze wskazanych w tym przepisie przesłanek w stanie faktycznym sprawy nie zaistniała. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny (dalej także jako: NSA) rozpoznając sprawę związany był granicami skargi kasacyjnej, czyli wnioskami skargi kasacyjnej i jej podstawami. Zaznaczenia wymaga, że zakres kontroli instancyjnej dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny jest ograniczony w tym sensie, że jest wyznaczony zarzutami i żądaniami strony zawartymi w skutecznie wniesionej skardze kasacyjnej. Innymi słowy, NSA może uwzględnić tylko te zarzuty kasacyjne, które zostały wyraźnie wskazane w skardze kasacyjnej. Nie może natomiast zastępować strony i uzupełniać przytoczonych podstaw kasacyjnych oraz badać, czy sąd administracyjny pierwszej instancji nie naruszył innych przepisów.
Stosownie do art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli nie ma usprawiedliwionych podstaw albo jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. Z dyspozycji tej normy wynika, że oddalenie skargi kasacyjnej jest następstwem uznania jej przez sąd za bezzasadną. Skarga kasacyjna jest bezzasadna także wówczas, gdy samo orzeczenie jest zgodne z prawem, a błędne jest jedynie jego uzasadnienie. Dotyczy to również przypadku, kiedy uzasadnienie prawidłowego orzeczenia jest błędne tylko w części (por. np. wyroki NSA z dnia 17 maja 2011 r. sygn. akt I OSK 113/11; z dnia 20 stycznia 2006 r. sygn. akt I OSK 344/05 i sygn. akt I OSK 345/05, te i inne orzeczenia przytoczone w niniejszym uzasadnieniu dostępna w bazie CBOSA). Orzeczenie odpowiada prawu mimo błędnego uzasadnienia, gdy nie ulega wątpliwości, że po usunięciu błędów zawartych w uzasadnieniu sentencja nie uległaby zmianie, jak również w sytuacji, gdy w uzasadnieniu wyroku sąd pierwszej instancji dokonał niewłaściwej wykładni przepisów prawa materialnego, brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonego wyroku, gdy jego sentencja jest prawidłowa (wyrok NSA z dnia 3 lutego 2011 r. sygn. akt II GSK 221/10).
Z tych względów mylne uzasadnienie prawidłowego w ostatecznym rezultacie orzeczenia nie powinno skutkować uwzględnieniem kasacji (por. np. wyrok NSA z dnia 13 lipca 2018 r., sygn. akt I OSK 318/18). W przypadku oddalenia skargi kasacyjnej, w okolicznościach o których mowa w art. 184 in fine, Naczelny Sąd Administracyjny obowiązany jest do skorygowania uzasadnienia sądu pierwszej instancji, zastępując w motywach swojego rozstrzygnięcia błędne poglądy czy przemilczenia sądu administracyjnego pierwszej instancji, wypowiedziami odpowiadającymi prawu. Uzasadnienie wyroku sądu kasacyjnego zastępuje wówczas uzasadnienie rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego w takim zakresie w jakim NSA dokonał korekty motywów wskazanych przez WSA.
Rozpoznając w tak zakreślonych granicach skargę kasacyjną uznać należy, iż nie było podstaw do jej uwzględnienia, chociaż uzasadnienie zaskarżonego wyroku jest częściowo nieprawidłowe. Poniesione zarzuty kasacyjne nie mogły skutkować innym rozstrzygnięciem, niż podjął sąd pierwszej instancji czyli uchyleniem zaskarżonej decyzji Ministra.
Stosownie do treści art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.); naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.).
Autor skargi kasacyjnej podniósł zarzuty z obu podstaw kasacyjnych, a w takiej sytuacji, co do zasady w pierwszej kolejności podlegają rozpoznaniu zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Jednakże w niniejszej sprawie istota sporu sprowadzała się do prawidłowej wykładni przepisów prawa materialnego, w szczególności dotyczących przedawnienia zobowiązania do zwrotu środków uzyskanych tytułem dofinansowania, zaś podniesione zarzuty natury procesowej stanowią jedynie pochodną wskazanych w pkt 1 lit. a-f petitum skargi kasacyjnej zarzutów błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania konkretnych regulacji materialnoprawnych. Dlatego też, Naczelny Sąd Administracyjny uznał za zasadne w pierwszej kolejności ustosunkowanie się do zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego, bowiem to od ich prawidłowej wykładni i zastosowania zależy, czy zaskarżony wyrok odpowiada prawu. Jednocześnie, z uwagi na charakter poszczególnych zarzutów, odnoszących się zarówno do błędnej wykładni jak i niewłaściwego zastosowania zarówno przepisów unijnych jak i krajowych, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał je łącznie.
Organ w zarzutach naruszenia przepisów prawa materialnego wskazał przede wszystkim na błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 3 ust. 1 rozporządzenia nr 2988/95, niewłaściwe zastosowanie art. 70 § 1 o.p. w zw. z art. 67 u.f.p. oraz błędną wykładnię i błędne niezastosowanie art. 66a ust. 1 u.f.p. Jedynie część z podniesionych zrzutów okazała się usprawiedliwiona, jednakże jak wskazano powyżej nie wpłynęło powyższe na trafność zaskarżonego wyroku.
Wskazać przede wszystkim należy, że w zaskarżonej do sądu pierwszej instancji decyzji Minister przyjął, że kwestie przedawnienia zobowiązania do zwrotu środków uzyskanych tytułem dofinansowania reguluje art. 66a u.f.p. Stosownie do art. 66a ust. 1 pkt 1 u.f.p., który wszedł w życie w dniu 2 września 2017 r. na mocy ustawy z dnia 7 lipca 2017 r. o zmianie ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014–2020 oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r. poz. 1475), zobowiązanie do zwrotu środków, o których mowa w art. 60 pkt 6, przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od dnia, w którym decyzja, o której mowa w art. 189 ust. 3b, albo decyzja, o której mowa w art. 207 ust. 9, stała się ostateczna albo wypłata salda końcowego, o którym mowa w art. 89 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 (Dz. Urz. UE L 210 z 31.07.2006, str. 25, z późn. zm.) - (art. 66a ust. 1 pkt 2 lit. a u.f.p.) - w zależności od tego, który z tych terminów nastąpi później. Na tej podstawie Minister przyjął, że początkową datą biegu terminu przedawnienia w niniejszej sprawie, zgodnie z art. 66a ust. 1 pkt 2 lit. a u.f.p. jest dzień zamknięcia Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka 2017- 2013 czyli 28 grudnia 2018 r., co w konsekwencji oznaczało, że w sprawie nie może być mowy o przedawnieniu zobowiązania do zwrotu środków uzyskanych tytułem dofinansowania.
Powyższe stanowisko, w świetle wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 6 lutego 2025 r. C-42/24 jest oczywiście błędne. We wskazanym wyroku Trybunał stwierdził, że art. 3 ust. 1 i 3 rozporządzenia nr 2988/95 w związku z zasadą pewności prawa należy interpretować w ten sposób, że nie stoi on na przeszkodzie uregulowaniom krajowym ustalającym termin przedawnienia dłuższy niż termin przewidziany w art. 3 ust. 1, z zastrzeżeniem poszanowania zasady proporcjonalności. Przepisy te stoją natomiast na przeszkodzie uregulowaniom krajowym, które przewidują, że ten termin przedawnienia biegnie od dnia, w którym organy krajowe stwierdziły nieprawidłowość w odniesieniu do przepisów tego rozporządzenia. Jednocześnie Trybunał podkreślił, że z samego brzmienia art. 3 ust. 1 i 3 rozporządzenia nr 2988/95 wynika, że ustanawiając ten przepis, prawodawca Unii zamierzał jedynie umożliwić państwom członkowskim wydłużenie terminu przedawnienia w stosunku do terminu przewidzianego w art. 3 ust. 1 rozporządzenia nr 2988/95, z wyłączeniem wszelkich zmian momentu rozpoczęcia biegu tego terminu.
Przyjąć zatem należało, że przepisy krajowe w świetle art. 3 ust. 3 rozporządzenia nr 2988/95 mogą jedynie wydłużyć termin przedawnienia natomiast nie mogą modyfikować momentu rozpoczęcia biegu terminu przedawnienia. Przyjęcie zatem przez Ministra jako daty początkowej biegu terminu przedawnienia moment zamknięcia Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka 2017- 2013 czyli dzień 28 grudnia 2018 r. było nieprawidłowe. Jednocześnie, na co zwrócił uwagę sąd pierwszej instancji, Minister nie określił początkowej daty biegu terminu przedawnienia w oparciu o art. 3 rozporządzenia nr 2988/95, dlatego też WSA w Warszawie zasadnie uchylił decyzję Ministra, wskazując na naruszenie art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a.
Naczelny Sąd Administracyjny podziela te z zarzutów skargi kasacyjnej odnoszące się do dokonania przez sąd pierwszej instancji nieprawidłowej wykładni przepisów art. 3 ust. 1 rozporządzenia nr 2988/95 i art. 70 § 1 o.p. w zakresie ich odrębnego stosowania w kwestii przedawnienia, odnośnie środków uzyskanych tytułem dofinansowania a pochodzących ze środków europejskich (Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego) i ze środków krajowych (Budżetu Państwa). Na tle tej kwestii oraz w kontekście zarzutów skargi kasacyjnej zawartych w jej pkt 1a i 1d wskazać należy, że błędne jest stanowisko sądu pierwszej instancji, co do rozróżniania źródeł finansowania projektu na te pochodzące ze środków unijnych oraz środków budżetu państwa jako mające znaczenie dla liczenia terminów przedawnienia. Zgodzić się należy z organem, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym aprobowane jest stanowisko ujmujące kwestię nieprawidłowości w projekcie realizowanym z udziałem środków europejskich oraz obowiązku ich zwrotu bez dokonywania jakiegokolwiek podziału na współfinansowanie ze środków europejskich i współfinansowanie krajowe. Środki te powinny być odzyskiwane zgodnie z art. 207 u.f.p. Przyjęcie poglądu zaprezentowanego przez sąd pierwszej instancji w istocie uniemożliwiałoby stosowanie do bliżej niezidentyfikowanej części środków dofinansowania stanowiących współfinansowanie krajowe regulacji w zakresie nieprawidłowości i korygowania ich skutków.
Natomiast nie można zgodzić się z Ministrem, jakoby sąd pierwszej instancji dokonał błędnej wykładni art. 3 ust. 1 rozporządzenia nr 2988/95 w zakresie rozumienia początkowego terminu dla określenia okresu przedawnienia. Art. 3 ust. 1 rozporządzenia nr 2988/95 stanowi, że okres przedawnienia wynosi cztery lata od czasu dopuszczenia się nieprawidłowości określonej w art. 1 ust 1. Zasady sektorowe mogą jednak wprowadzić okres krótszy, który nie może wynosić mniej niż trzy lata. W przypadku nieprawidłowości ciągłych lub powtarzających się okres przedawnienia biegnie od dnia, w którym nieprawidłowość ustała. W przypadku programów wieloletnich okres przedawnienia w każdym przypadku biegnie do momentu ostatecznego zakończenia programu.
Jak wynika z art. 1 ust. 2 rozporządzenia nr 2988/95 nieprawidłowość oznacza jakiekolwiek naruszenie przepisów prawa wspólnotowego wynikające z działania lub zaniedbania ze strony podmiotu gospodarczego, które spowodowało lub mogło spowodować szkodę w ogólnym budżecie Wspólnot lub w budżetach, które są zarządzane przez Wspólnoty, albo poprzez zmniejszenie lub utratę przychodów, które pochodzą ze środków własnych pobieranych bezpośrednio w imieniu Wspólnot, albo też w związku z nieuzasadnionym wydatkiem. Przepis ten wskazuje zatem, że dla stwierdzenia nieprawidłowości konieczne jest wykazanie działania podmiotu gospodarczego, prowadzące do powstania szkody rzeczywistej lub potencjalnej. Dla ustalenia początku biegu terminu przedawnienia istotna jest także ocena czy nieprawidłowość, o której mowa w art. 1 ust. 1 i 2 oraz art. 3 ust. 1 ww. rozporządzenia miała charakter jednorazowy, czy też były to nieprawidłowości ciągłe lub powtarzające się.
W niniejszej sprawie sąd pierwszej instancji przyjął, że w przypadku nieprawidłowości wynikających z umów zawartych z naruszeniem przepisów prawa o zamówieniach publicznych, naruszenie trwa przez cały okres trwania umowy zawartej z naruszeniem prawa pomiędzy usługodawcą a beneficjentem, z tym skutkiem, że tego rodzaju nieprawidłowość winna być traktowana jako "nieprawidłowość ciągła" w rozumieniu art. 3 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia nr 2988/95, która ustaje w dniu, w którym zakończono wykonywanie umowy na realizację zamówienia publicznego udzielonego z naruszeniem prawa. Z kolei zdaniem Ministra, zakończenie realizacji umowy o zamówienie publiczne udzielone z naruszeniem prawa nie jest równoznaczne z ustaniem nieprawidłowości, bowiem pomimo zakończenia realizacji umowy stan nieprawidłowości trwa dopóki szkoda w budżecie nie zostanie zrekompensowana.
Zaproponowana wykładnia wskazanej regulacji przez organ jest nieprawidłowa. Przyjęcie stanowiska Ministra, zgodnie z którym skoro nieprawidłowością jest stan niezgodności z przepisami prawa skutkujący powstaniem szkody w budżecie poprzez finansowanie nieuzasadnionego wydatku to trwa do czasu zrekompensowania powstałej szkody w budżecie, oznaczałby że taki termin w ogóle by się nie rozpoczął, nie tylko do czasu wydania stosownej decyzji nakazującej zwrot ale także przed wyegzekwowaniem stosownych kwot od beneficjenta. Powyższe przeczyłoby istocie instytucji przedawnienia i powodowałoby w zasadzie nieograniczoną czasem możliwość dochodzenia od beneficjentów zwrotu środków pochodzących ze środków europejskich.
Jednocześnie należy poddać w wątpliwość w niniejszej sprawie kategoryczne przyjęcie przez sąd pierwszej instancji, że w sprawie mamy do czynienia z nieprawidłowością ciągłą. Sama okoliczność, że w sprawie mamy do czynienia z programem wieloletnim - Programem Operacyjnym Innowacyjna Gospodarka 2017- 2013 oraz, że województwo nie sformułowano w tym zakresie żadnych zarzutów w skardze do sądu pierwszej instancji, nie oznacza, że w powyższym zakresie kwestia ta została prawidłowo przyjęta przez organ. Nadmienić przy tym należy, że w zaskarżonej decyzji Minister w ogóle nie analizował rozpoczęcia biegu terminu przedawnienia w oparciu o art. 3 ust. 1 rozporządzenia nr 2988/95, opierając się błędnie w tym zakresie na treści art. 66a ust. 1 pkt 2 lit. a u.f.p., który to przepis nie mógł mieć zastosowania w niniejszej sprawie. Tymczasem w świetle art. 3 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 2 rozporządzenia nr 2988/95 początek biegu terminu przedawnienia determinowany jest charakterem nieprawidłowości jaka zaistniała w danej sprawie. Dlatego też, określenie rodzaju stwierdzonej nieprawidłowości ma podstawowe znaczenie dla obliczenia daty rozpoczęcia biegu terminu przedawnienia. Powyższa kwestia została zupełnie pominięta w niniejszej sprawie przez organ, dlatego też Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wyrażone w wyroku sądu pierwszej instancji stanowisko co do rodzaju stwierdzonej nieprawidłowości było przedwczesne, skoro w tym przedmiocie nie wypowiadał się orzekający w sprawie organ. Ta kwestia powinna być jednoznacznie określona przez Ministra przy ponownym rozpoznaniu sprawy.
Mając na uwadze powyższe rozważania, za nieusprawiedliwiony należało uznać zarzut podniesione w pkt 1c petitum skargi kasacyjnej, odnoszący się do niewłaściwego zastosowania art. 3 ust. 1 rozporządzenia nr 2988/95 w zakresie przerwania biegu terminu przedawnienia. Raz jeszcze należy wskazać, że Minister w zaskarżonej decyzji, w kwestii liczenia biegu terminu przedawnienia zupełnie pominął wskazany przepis, dlatego też odnoszenie się w skardze kasacyjnej do okoliczności wskazujących na przerwanie biegu terminu przedawnienia w oparciu o powyższą regulację nie mogło odnieść oczekiwanego przez Ministra skutku.
Jednocześnie w świetle cytowanego powyżej wyroku TSUE z 6 lutego 2025 r. C-42/24 za nieskuteczne należało uznać zarzuty błędnej wykładni i błędnego niezastosowania art. 66a ust. 1 u.f.p. (zarzuty z pkt 1e i 1f petitum skargi kasacyjnej). W okolicznościach niniejszej sprawy nie może budzić wątpliwości, że kwestia ewentualnego przedawnienia roszczeń objętych zaskarżoną decyzją powinna być oceniania przez pryzmat treści przepisów rozporządzenia nr 2988/95. W zaskarżonej decyzji Ministra brak jest przede wszystkim ustaleń dotyczących charakteru stwierdzonej nieprawidłowości oraz daty dopuszczenia się przez skarżące województwo nieprawidłowości, co jest kluczowym momentem dla rozpoczęcia biegu terminu przedawnienia (art. 3 ust. 1 akapit 1 zdanie 1 rozporządzenia nr 2988/95). W rozpoznawanej sprawie jest to o tyle istotne, że Minister rozpoznawał sprawę na skutek odwołania województwa przez okres blisko 4 lat. Taki upływ czasu wymaga zawsze rozważenia przez organ wydający taką decyzję, niezależnie od podnoszonych przez stronę zarzutów, w oparciu o właściwe przepisy materialnoprawne, czy termin przedawnienia dochodzenia roszczenia w zakresie zwrotu dofinasowania nie wygasł na skutek przedawnienia.
Konsekwencją powyższych rozważań jest przyjęcie niezasadności zarzutu naruszenia przepisów postępowania, w szczególności art. 107 § 1 i 3 k.p.a. w zw. z art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a. Sąd pierwszej instancji prawidłowo wskazał na naruszenie powyższych przepisów, uznając że zaskarżona decyzja Ministra nie zawiera prawidłowego uzasadnienia w zakresie ewentualnego przedawnienia prawa do zwrotu dochodzonych należności.
Ponownie rozpoznając sprawę Minister uwzględni zawarte w niniejszym wyroku rozważania odnoszące się do przedawnienia dochodzonych od województwa środków, w oparciu o treść rozporządzenia nr 2988/95. W tym zakresie powinien przede wszystkim ustalić jednoznacznie charakter stwierdzonej nieprawidłowości, datę rozpoczęcia biegu terminu przedawnienia oraz ewentualne okoliczności mające wpływ na liczenie tego terminu, w szczególności mogące przerwać jego bieg.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 in fine p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną. Zgodnie, bowiem z art. 184 p.p.s.a. – Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną nie tylko wtedy, gdy nie ma ona usprawiedliwionych podstaw, ale także wówczas, gdy zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. Z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. Kontrolowane orzeczenie odpowiada prawu mimo częściowo mylnego uzasadnienia, gdyż nie ulega wątpliwości, że po usunięciu błędów zawartych w uzasadnieniu, sentencja wyroku nie uległaby zmianie.
O kosztach postępowania kasacyjnego w wysokości 5400 zł obejmujących wynagrodzenie radcy prawnego reprezentującego województwo w postępowaniu kasacyjnym za sporządzenie odpowiedzi na skargę kasacyjną orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2023 r. poz. 1935).