Orzeczenie · 2024-08-23

I GSK 1050/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-08-23
NSAAdministracyjneWysokansa
dotacjezwrot dotacjiprzedawnieniefinanse publicznesamorząd terytorialnypostępowanie administracyjneNSAOrdynacja podatkowadecyzja administracyjna

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną L. C. E. "A." L-T. Sp. z o.o. w likwidacji od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, który oddalił skargę spółki na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie. Sprawa dotyczyła określenia wysokości kwoty dotacji oświatowej wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem w latach 2016-2017 oraz nakazania jej zwrotu wraz z odsetkami. Spółka zarzuciła Sądowi I instancji naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 67 ust. 1 ustawy o finansach publicznych, twierdząc, że dla badania przedawnienia istotna jest data doręczenia decyzji, a nie jej wydania. NSA, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, przypomniał, że zgodnie z art. 183 p.p.s.a. bada z urzędu nieważność postępowania, a w pozostałym zakresie związany jest granicami skargi. Sąd podkreślił, że decyzja o zwrocie dotacji ma charakter deklaratoryjny i wynika z mocy prawa, a termin przedawnienia roszczenia o zwrot dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem biegnie od końca roku kalendarzowego, w którym dotacja została wypłacona, zgodnie z art. 70 § 1 O.p. NSA powołał się na utrwaloną linię orzeczniczą, zgodnie z którą zobowiązanie do zwrotu dotacji powstaje z mocy prawa w dniu zaistnienia okoliczności faktycznych (wydatkowania niezgodnie z przeznaczeniem), a decyzja organu odwoławczego, wydana przed upływem terminu przedawnienia, jest skuteczna nawet jeśli zostanie doręczona po jego upływie. W tej konkretnej sprawie, decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z grudnia 2022 r. została wydana przed upływem terminu przedawnienia (31 grudnia 2022 r. dla dotacji za 2017 r.), co czyniło ją skuteczną, mimo doręczenia stronie w styczniu 2023 r. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną jako niezasadną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie momentu powstania i przedawnienia zobowiązania do zwrotu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem, charakteru deklaratoryjnego decyzji w tym zakresie oraz skuteczności decyzji organu odwoławczego wydanej przed upływem terminu przedawnienia.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji zwrotu dotacji oświatowej, ale zasady przedawnienia mogą mieć zastosowanie do innych należności budżetowych o podobnym charakterze.

Zagadnienia prawne (3)

Czy termin przedawnienia roszczenia o zwrot dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem jest liczony od daty wydania decyzji, czy od daty jej doręczenia stronie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Termin przedawnienia roszczenia o zwrot dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem jest liczony od końca roku kalendarzowego, w którym dotacja została wypłacona, a decyzja organu odwoławczego wydana przed upływem terminu przedawnienia jest skuteczna, nawet jeśli zostanie doręczona po jego upływie.

Uzasadnienie

Zobowiązanie do zwrotu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem powstaje z mocy prawa w dniu zaistnienia zdarzenia (wydatkowania niezgodnie z przeznaczeniem). Decyzja organu odwoławczego ma charakter deklaratoryjny i potwierdza istniejące zobowiązanie. Kluczowe jest wydanie decyzji przed upływem terminu przedawnienia, a nie jej doręczenie.

Jaki jest charakter prawny decyzji o zwrocie dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Decyzja o zwrocie dotacji ma charakter deklaratoryjny.

Uzasadnienie

Decyzja ta nie tworzy nowego obowiązku, lecz jedynie potwierdza istniejące zobowiązanie powstałe z mocy prawa w momencie wydatkowania dotacji niezgodnie z przeznaczeniem.

Czy przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące przedawnienia zobowiązań podatkowych mają zastosowanie do zwrotu dotacji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące przedawnienia mają odpowiednie zastosowanie do spraw dotyczących zwrotu dotacji wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem.

Uzasadnienie

Zobowiązanie do zwrotu dotacji powstaje z mocy prawa, podobnie jak niektóre zobowiązania podatkowe, co uzasadnia stosowanie art. 70 § 1 O.p. do określenia terminu przedawnienia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Lublinie, który oddalił skargę na decyzję SKO w przedmiocie zwrotu dotacji.

Przepisy (11)

Główne

O.p. art. 70 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Przepis ten ma odpowiednie zastosowanie do zwrotu dotacji.

u.f.p art. 251

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Dotyczy obowiązku zwrotu dotacji.

u.f.p art. 252

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Dotyczy określenia wysokości dotacji podlegającej zwrotowi i nakazania jej zwrotu.

O.p. art. 21 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Określa moment powstania zobowiązania podatkowego (z mocy prawa lub z dniem doręczenia decyzji).

O.p. art. 21 § § 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Dotyczy wydania decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego.

Pomocnicze

u.f.p art. 67 § ust. 1

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Przepisy dotyczące przedawnienia zobowiązań podatkowych nie mają odpowiedniego zastosowania do spraw dotyczących zwrotu dotacji wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem, z zastrzeżeniem art. 252 u.f.p.

p.p.s.a. art. 183

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez NSA w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu badana jest nieważność postępowania.

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej.

O.p. art. 68 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Dotyczy przedawnienia prawa do wydania decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe.

O.p. art. 68 § § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Dotyczy przedłużonego terminu przedawnienia prawa do wydania decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe.

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 70 § 1 O.p. w zw. z art. 67 ust. 1 u.f.p. poprzez uznanie, że dla badania przedawnienia istotna jest data wydania decyzji, a nie data jej doręczenia stronie.

Godne uwagi sformułowania

Decyzja o zwrocie dotacji jest decyzją deklaratoryjną. • Zobowiązanie do zwrotu dotacji powstaje bowiem z mocy zaistnienia określonych okoliczności faktycznych, którymi są niewykorzystanie dotacji lub wykorzystanie niezgodnie z przeznaczaniem. • Decyzja o zwrocie dotacji potwierdza jedynie zaistnienie zobowiązania powstałego z mocy prawa. • Skoro obowiązek zwrotu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem lub pobranej w kwocie wyższej od należnej powstał z mocy prawa, tj. w sposób przewidziany w art. 21 § 1 pkt 1) o.p., to na podstawie tych regulacji przyjąć należy, że bieg terminu przedawnienia rozpoczyna się niezależnie od wydania decyzji w przedmiocie stwierdzenia obowiązku zwrotu dotacji.

Skład orzekający

Dariusz Dudra

przewodniczący

Henryk Wach

sprawozdawca

Michał Kowalski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie momentu powstania i przedawnienia zobowiązania do zwrotu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem, charakteru deklaratoryjnego decyzji w tym zakresie oraz skuteczności decyzji organu odwoławczego wydanej przed upływem terminu przedawnienia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zwrotu dotacji oświatowej, ale zasady przedawnienia mogą mieć zastosowanie do innych należności budżetowych o podobnym charakterze.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia przedawnienia roszczeń, które ma znaczenie praktyczne dla wielu podmiotów korzystających z dotacji. Wyjaśnia kluczowe różnice między zobowiązaniami powstającymi z mocy prawa a tymi wynikającymi z decyzji administracyjnych.

Przedawnienie zwrotu dotacji: Kiedy decyzja jest skuteczna, nawet jeśli spóźniona?

Dane finansowe

WPS: 45 448,77 PLN

Sektor

administracyjne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst