II OZ 945/25

II OZ 945/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-06-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-05-28
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Tomasz Bąkowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6155 Uzgodnienia w sprawach z zakresu zagospodarowania przestrzennego
Sygn. powiązane
VII SA/Wa 2498/24 - Wyrok WSA w Warszawie z 2025-01-14
Skarżony organ
Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Bąkowski po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D.D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 kwietnia 2025 r., sygn. akt VII SA/Wa 2498/24 o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi D.D. na postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 31 lipca 2024 r., znak DOZ-OAiK.650.117.2024.AR w przedmiocie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 22 kwietnia 2025 r., sygn. akt VII SA/Wa 2498/24, odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 stycznia 2025 r. w sprawie ze skargi D.D. na postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z 31 lipca 2024 r., znak DOZ-OAiK.650.117.2024.AR w przedmiocie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy.
Postanowienie to zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
24 marca 2025 r. D.D. złożył drogą elektroniczną wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od ww. wyroku wraz ze skargą kasacyjną. Wskazał, że z uwagi na problemy z działaniem systemów ePUAP, mojeID oraz [...] MojeID na 3 skargi kasacyjne, które skarżący planował wnieść w sprawach sygn. akt VII SA/Wa 2497/24, sygn. akt VII SA/Wa 2498/24 i sygn. akt VII SA/Wa 2499/24 prawdopodobnie udało się złożyć tylko jedną w terminie, przez wysłanie nieedytowalnej wstępnej kopii roboczej skargi kasacyjnej, której treść ani forma graficzna nie była zgodna z zamiarem skarżącego.
Uzasadniając wniosek o przywrócenie terminu skarżący wskazał, że termin do wniesienia skargi kasacyjnej upływał 14 marca 2025 r. Skarżący przygotował skargę kasacyjną w formie dokumentu, który po eksportowaniu do formatu PDF miał zamiar podpisać podpisem zaufanym i dołączyć do pisma przewodniego. Około godziny 23:00 pojawiły się jednak problemy z błędnym działaniem systemów – z logowaniem do systemu ePUAP, mojeID oraz [...] MojeID, które uniemożliwiły podpisanie dokumentu podpisem zaufanym i dodawanie załączników do pisma, co w konsekwencji uniemożliwiło złożenie skargi kasacyjnej w terminie. Skarżący dodał, że gdyby we W. działała placówka P. dostępna całodobowo, skarżący skorzystałby z takiej możliwości (bo byłaby jeszcze niecała godzina do północy) i wysłałby skargę w formie pisemnej, jednak we W. nie ma obecnie takich placówek. D.D. wskazał też, że 16 marca 2025 r. system działał już w pełni poprawnie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Sąd wyjaśnił, że D.D. otrzymał odpis wyroku wraz z uzasadnieniem 12 lutego 2025 r., termin do wniesienia skargi kasacyjnej upływał zatem 14 marca 2025 r. Jak wynika z urzędowego poświadczenia przedłożenia, skarżący wniósł skargę kasacyjną drogą elektroniczną 24 marca 2025 r.
Uzasadniając wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej D.D. jako przyczynę uchybienia terminowi wskazał na wymienione wyżej problemy z logowaniem do systemu ePUAP, mojeID oraz [...] MojeID, Skarżący wniósł jednocześnie o przeprowadzenie dowodu ze zrzutów ekranu z 15 marca 2025 r. z godziny 00:01 oraz z godziny 00:02, które potwierdzają błędne działanie systemów.
Sąd zważył, że zrzuty ekranu z 15 marca 2025 r. nie potwierdzają, że około godz. 23:00 w dniu 14 marca 2025 r., w ostatnim dniu terminu na złożenie skargi kasacyjnej, wystąpiły problemy z logowaniem oraz że problemy te wystąpiły przy próbie złożenia skargi kasacyjnej. Zrzuty te nie dowodzą tego (a nawet nie uprawdopodobniają), że D.D. rzeczywiście próbował złożyć skargę kasacyjną drogą elektroniczną w sprawie sygn. akt VII SA/Wa 2498/24 14 marca 2025 r. Sąd zauważył, że D.D. wniósł skargę kasacyjną również w sprawie sygn. akt VII SA/Wa 2499/24. Z urzędowego poświadczenia przedłożenia skargi kasacyjnej w tej sprawie wynika, że została ona wniesiona drogą elektroniczną 14 marca 2025 r. o godzinie 23:59. Ta okoliczność podważa twierdzenia skarżącego o problemach z działaniem systemu ePUAP 14 marca 2025 r. od godziny 23:00.
Według Sądu okoliczności przedstawione w złożonym wniosku nie pozwalają uznać, że skarżący uchybił terminowi do wniesienia skargi kasacyjnej bez swojej winy i nie mogą stanowić podstawy do przywrócenia terminu do złożenia skargi kasacyjnej. Zrzuty ekranu z 15 marca 2025 r., o których mowa w złożonym wniosku, nie potwierdzają oświadczenia skarżącego o jego bezskutecznych (spowodowanych błędnym działaniem systemu ePUAP) próbach wniesienia skargi kasacyjnej w dniu 14 marca 2025 r. W ocenie Sądu D.D. nie wykazał, że w czasie biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej zaistniała obiektywna przeszkoda uniemożlwiająca jej wniesienie, nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminowi do wniesienia skargi kasacyjnej.
D.D., korzystający z uprawnień profesjonalnego pełnomocnika, złożył zażalenie na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Żalący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na zasadzie art. 192 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a.") i rozpoznanie sprawy na nowo, a w konsekwencji przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w przedmiotowej sprawie. Uwzględnienie zażalenia i uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia, a także rozpoznanie wniosku o przywrócenie terminu na zasadzie art. 188 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. (a w konsekwencji przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w przedmiotowej sprawie) w przypadku uznania, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona. A w przypadku uznania, że wymogi wskazane w art. 188 p.p.s.a. nie są spełnione, uwzględnienie zażalenia i uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi, który wydał orzeczenie.
Postanowieniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy:
1. naruszenie przez Sąd art. 86 § 1 p.p.s.a. i art. 87 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 166 p.p.s.a. przez wydanie postanowienia odmawiającego przywrócenia terminu w oparciu o założenie, że załączone do wniosku o przywrócenie terminu dowody w postaci:
– zrzutu ekranu z 15 marca 2025 r. z godziny 00:01 – powołanego przez skarżącego na fakt błędnego działania systemów – problemów z logowaniem/wylogowaniem z systemu ePUAP, mojeID oraz [...] MojeID, począwszy od godziny 23:00 14 marca 2025 r., które uniemożliwiały podpisanie dokumentu podpisem zaufanym oraz dodawanie załączników do pisma, skutkujące niemożnością dokonania czynności (złożenia skargi kasacyjnej) w terminie,
– zrzutu ekranu z 15 marca 2025 r. z godziny 00:02 – powołanego przez skarżącego na fakt – na fakt błędnego działania systemów – problemów z logowaniem/wylogowaniem z systemu ePUAP, mojeID oraz [...] MojeID, począwszy od godziny 23:00 14 marca 2025 r., które uniemożliwiały podpisanie dokumentu podpisem zaufanym oraz dodawanie załączników do pisma, skutkujące niemożnością dokonania czynności (złożenia skargi kasacyjnej) w terminie,
– potwierdzenia przelewu (podpisanego podpisem zaufanym przez skarżącego) kwoty należnej tytułem wpisu od przedmiotowej sprawy z 14 marca 2025 r. godziny 20:12 – powołanego przez skarżącego na fakt działania systemów ePUAP, mojeID oraz [...] MojeID jeszcze o 20:00, które to systemy przestały działać i zepsuły się około godziny 23:00, uniemożliwiając dokonanie czynności (złożenie skargi kasacyjnej) w terminie,
– z wydruku artykułu z G. – powołanego przez skarżącego na fakt braku istnienia w mieście W. jakiejkolwiek placówki P., która działałaby po godzinie 22:00 (w tym braku istnienia placówki całodobowej),
"w żadnym razie nie potwierdzają, że około 23:00 w dniu 14 marca 2025 r. wystąpiły problemy z logowaniem do systemu ePUAP, mojeID oraz [...] MojeID", "a także, że problemy te wystąpiły przy próbie złożenia skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie" oraz, że "zrzuty te w żaden sposób nie dowodzą tego (a nawet nie uprawdopodobniają), ze D.D. rzeczywiście próbował złożyć skargę kasacyjną drogą elektroniczną w sprawie" (tak Sąd na s. 4 zaskarżonego postanowienia) podczas gdy podstawą do wydania postanowienia o przywrócenia terminu jest uprawdopodobnienie (a nie udowodnienie) okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu:
– zatem załączenie plików graficznych (zrzutów ekranu) jednoznacznie wskazujących na problemy z działaniem systemów ePUAP, mojeID oraz [...] MojeID a wykonanych niezwłocznie po północy upływu terminu, tj. tuż po zaprzestaniu kolejnych i kolejnych rozpaczliwych prób podpisania i nadania załączników oraz skargi kasacyjnej przez ePUAP – potwierdza, że problemy te występowały także przed północą (gdyby było inaczej, skarżący wysłałby skargę kasacyjną w terminie, co wydaje się samo z siebie oczywiste, skoro podejmował bezskuteczne próby jej nadania w terminie do ostatniej możliwej chwili i na tym był skupiony cały jego wysiłek w tej stresującej sytuacji);
– a nie sposób przyjąć, że wystąpienie o 23:00 problemów ze podpisywaniem i wnoszeniem dokumentów w formie elektronicznej zgodnej z art. 12b p.p.s.a. (przez ePUAP), które nie zostały zapowiedziane w dziale aktualności na stronie www ePUAP ani na [...] – w obliczu braku czynnej placówki pocztowej w mieście W. po 22:00 – stanowi "winę" skarżącego, jako okoliczność, którą skarżący mógł w jakikolwiek sposób przewidzieć;
– co więcej, nie sposób kwestionować (jak czyni to Sąd) związku załączonych do wniosku o przywrócenie terminu plików graficznych (zrzutów ekranu) jednoznacznie wskazujących na problemy z działaniem systemów ePUAP, mojeID oraz [...] MojeID a wykonanych niezwłocznie po północy upływu terminu – że problemy te wystąpiły przy próbie złożenia skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie, a także że skarżący próbował złożyć skargę kasacyjną (bo inaczej w jakim celu byłyby wykonywane zrzuty ekranu – które to zrzuty ekranu zawierające godzinę utworzenia pliku stanowią de facto jedyną metodę udokumentowania problemów z działaniem systemów elektronicznych).
2. Naruszenie przez Sąd art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 166 p.p.s.a. oraz art. 86 § 1 p.p.s.a. i art. 87 § 2 p.p.s.a. przez wydanie postanowienia odmawiającego przywrócenia terminu w oparciu obłędnie ustalony i wewnętrznie sprzeczny stan faktyczny – jak wskazał Sąd w zaskarżonym zażaleniu "warto przy tym zauważyć, że D.D. wniósł skargę kasacyjną również w sprawie sygn. VII SA/Wa 2499/24. Z urzędowego poświadczenia przedłożenia skargi kasacyjnej w tej sprawie wynika, że została ona wniesiona droga elektroniczna w dniu 14 marca 2025 r. o godzinie 23:59. Ta okoliczność podważa twierdzenia skarżącego o problemach z działaniem systemu ePUAP w dniu 14 marca 2025 r. od godziny 23:00." a zarazem "w żadnym razie (pliki graficzne ze zrzutami ekranu) nie potwierdzają, że około 23:00 w dniu 14 marca 2025 r. wystąpiły problemy z logowaniem do systemu ePUAP, mojeID oraz [...] MojeID" "a także, że problemy te wystąpiły przy próbie złożenia skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie" oraz, że "zrzuty te w żaden sposób nie dowodzą tego (a nawet nie uprawdopodobniają), ze D.D. rzeczywiście próbował złożyć skargę kasacyjną drogą elektroniczną w sprawie" (tak Sąd na s. 4 zaskarżonego postanowienia), podczas gdy ustalenia Sądu są błędne – skarżący wskazał we wniosku o przywrócenie terminu, że:
– koło 23:00 dnia 14 marca 2025 r. pojawiły się problemy z błędnym działaniem systemów – problemy z logowaniem/wylogowaniem z systemu ePUAP, mojeID oraz [...] MojeID, które uniemożliwiały podpisanie dokumentu podpisem zaufanym oraz dodawanie załączników do pisma, które powodowały wylogowanie/niemożność zalogowania do systemów przy dokonywaniu podpisu oraz "wylogowanie" z ePUAP w chwili dodawania załączników – co w konsekwencji spowodowało niemożność złożenia skargi kasacyjnej w terminie, mimo podejmowanych prób. Na 3 skargi kasacyjne, które planował wnieść skarżący w równoległych sprawach (VII SA/Wa 2497/24, 2498/24 i 2499/24), prawdopodobnie (?) udało się złożyć jedną w terminie, przez wysłanie nieedytowalnej (próba zmiany tekstu powodowała wykrzaczanie się systemu) wstępnej kopii roboczej skargi kasacyjnej, zapisanej ponad 7 dni wcześniej w ePUAP w kopiach roboczych, której to jednak ani treść, ani forma graficzna nie była zgodna z zamiarem skarżącego. W pozostałych sprawach podejmowane próby sczezły na niczym.
Co za tym idzie – skoro wniesiona skarga jest z 23:59, to (wbrew ustaleniom Sądu) potwierdzają się twierdzenia skarżącego wskazane we wniosku o przywrócenie terminu, tj. że do ostatniej chwili skarżący podejmował rozpaczliwe próby nadania skargi kasacyjnej w przedmiotowej sprawie, a błędnie działający system ePUAP, mojeID oraz [...] MojeID mu to uniemożliwił.
A contrario – skoro według ustaleń Sądu system ePUAP działał poprawnie – to jaki sens miałoby zwlekanie przez skarżącego do wniesienia skarg kasacyjnych we wszystkich równoległych sprawach? Byłoby to nielogicznie i pozbawione modus operandi.
Również wewnętrznie sprzeczne jest uznawanie przez Sąd istnienia problemów z ePUAP, mojeID oraz [...] MojeID o godzinie 00:01 i 00:02 dnia 15 marca 2025 r. a zarazem uznawanie, że skoro o 23:59 14 marca 2025 r. udało się w jednej sprawie skutecznie nadać skargę w terminie, to system musiał cały czas wcześniej działać poprawnie i bezproblemowo – gdyby tak było, to czemu skarżący nie wniósł wszystkich skarg kasacyjnych w terminie, mając je przygotowane?
3. Naruszenie przez Sąd art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 166 p.p.s.a. oraz art. 86 § 1 p.p.s.a. i art. 87 § 2 p.p.s.a. przez wydanie postanowienia odmawiającego przywrócenia terminu w oparciu o ustalenia dotyczące innej sprawy toczącej się równolegle przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym – jak wskazał Sąd w zaskarżonym zażaleniu "warto przy tym zauważyć, że D.D. wniósł skargę kasacyjną również w sprawie sygn. VII SA/Wa 2499/24. Z urzędowego poświadczenia przedłożenia skargi kasacyjnej w tej sprawie wynika, że została ona wniesiona droga elektroniczna w dniu 14 marca 2025 r. o godzinie 23:59. Ta okoliczność podważa twierdzenia skarżącego o problemach z działaniem systemu ePUAP w dniu 14 marca 2025 r. od godziny 23:00." Podczas gdy nie doszło do połączenia spraw do wspólnego rozpoznania, zatem Sąd nie był uprawniony do rozstrzygania sprawy w oparciu o ustalenia, które nie stanowią stanu faktycznego przedmiotowej sprawy.
4. Naruszenie przez Sąd art. 18 § 1 pkt 6 i 6a p.p.s.a. oraz art. 21 p.p.s.a. skutkujące nieważnością postępowania na zasadzie art. 183 § 2 pkt 4 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. z uwagi na branie w rozpoznaniu sprawy udziału sędziego wyłączonego z mocy ustawy w osobie Przewodniczącego sędziego WSA Włodzimierza Kowalczyka, który był sędzią sprawozdawcą w ramach 3 osobowego składu wydającego wyrok, którego dotyczy przedmiotowa skarga kasacyjna w przedmiocie której "wniosku przywrócenie terminu do wniesienia" rozstrzygał sędzia Włodzimierz Kowalczyk. Podczas gdy sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator oraz dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie. Niniejsza regulacja została wprowadzona, aby zachować faktyczną bezstronność składu orzekającego rozpoznającego daną sprawę. Jak wiadomo, zarówno wynagrodzenie jak i możliwość awansu jest warunkowana ilością uchylonych wyroków, w których składzie znajdował się dany sędzia (zwłaszcza – jako sprawozdawca), zatem sędzia Włodzimierz Kowalczyk jest bezpośrednio zainteresowany majątkowo oraz zawodowo tym, aby skarga kasacyjna w sprawie, w której jako sędzia WSA był sprawozdawcą, nie została poddana do rozstrzygnięcia przez Naczelny Sąd Administracyjny. Jest to szczególnie istotne z uwagi na fakt, że w sprawie skargi (rozpatrywanej przez WSA) zostały dwukrotnie złożone wnioski o rozpoznanie sprawy na rozprawie – wnioski pozostały bez jakiegokolwiek rozpoznania, a także sam zaskarżony wyrok jest nie tylko sprzeczny z ustaloną linią orzeczniczą NSA, ale także sprzeczny z ustaloną linią orzeczniczą prezentowaną przez samego sędziego Włodzimierza Kowalczyka (więcej na s. 9 skargi kasacyjnej), co rodzi uzasadnione obawy co do zasadności i słuszności zaskarżonego orzeczenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Natomiast stosownie do art. 88 p.p.s.a., spóźniony wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuca. Z brzmienia powołanych przepisów wynika, że Sąd w pierwszej kolejności bada, czy wniosek o przywrócenie terminu został wniesiony z zachowaniem terminu. Dopiero w razie uznania, że termin ten został zachowany, badaniu podlegają przesłanki uprawdopodobniające brak winy w uchybieniu terminu do dokonania danej czynności procesowej.
W rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji w zasadzie nie odniósł się do powyższego, jednak z akt sprawy, jak również z przedstawionych okoliczności, wyraźnie wynika, że za dzień ustania przyczyny uchybienia terminu należy uznać 15 marca 2025 r., a więc dzień kolejny po ostatnim dniu dla zachowania terminu. Wobec czego wniosek, z uwagi na dni wolne od pracy, złożony 24 marca 2025 r. został złożony w ostatnim możliwym dniu, a zatem w terminie. Procedura zmierzająca do przywrócenia terminu, któremu strona uchybiła, może być wdrożona dopiero po stwierdzeniu, że czynność procesowa podjęta przez stronę jest – właśnie na skutek upływu terminu – bezskuteczna.
O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia (postanowienie NSA z 18.08.2000 r., III SA 1716/99, LEX nr 45409). Przy ocenie możliwości przywrócenia terminu należy też uwzględnić wiedzę i konieczność zachowania należytej staranności przez profesjonalnego pełnomocnika (wyrok SN z 21.02.2002 r., I PKN 903/00, OSNP – wkł. 2002/19/11). Ponadto należy wziąć pod uwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez nią działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (postanowienie SN z 6.10.1998 r., II CKN 8/98, LEX nr 50679).
Z przedstawionych we wniosku oraz w zażaleniu okoliczności nie wynika, że skarżący skutecznie uprawdopodobnił brak winy w uchybieniu terminowi. Skarżący, korzystający z uprawnień profesjonalnego pełnomocnika, jako osoba zaznajomiona z regulacjami dotyczącymi terminów i trybów składania środków zaskarżenia i mająca doświadczenie w tym zakresie, powinien dołożyć należytej staranności przy podejmowaniu wszelkich czynności procesowych.
O braku winy nie może świadczyć wykazanie nieudanej próby zalogowania się do systemu ePUAP, czy usługi mojeID. W związku z podnoszonym wystąpieniem problemów technicznych 14 marca 2025 r. od godziny 23:00 należy zauważyć, że żalący miał możliwość skorzystania z usług oferowanych użytkownikom platformy ePUAP w postaci systemu wsparcia informatycznego, tym bardziej, że przy zachowaniu należytej staranności mógł odnaleźć wskazania dotyczące rozwiązania problemów z logowaniem korzystając z instrukcji, czy pomocy technicznej zarówno platformy ePUAP, jak też świadczących usługi logowania się za pomocą mojeID, w tym podmiotu świadczącego usługi bankowe.
Odnosząc się do przedstawionej dokumentacji należało uznać, że – wbrew twierdzeniom żalącego – nie zostało uprawdopodobnione, iż przywołane problemy techniczne: po pierwsze, co zasadnie wyraził Sąd I instancji, wystąpiły w niniejszej sprawie (podczas składania skargi kasacyjnej w tej konkretnej sprawie); po drugie, wystąpiły w czasie jaki wskazuje żalący; po trzecie, czy wystąpiły one po stronie podmiotów świadczących wyżej powołane usługi, a nie skarżącego. Dołączone do wniosku zrzuty ekranu, które pokazują problemy z funkcjonowaniem/logowaniem do mojeID nie przesądzają o problemach technicznych z winy operatora tej strony, czy dostawcy usług bankowych, niejako podmiotów odpowiedzialnych za ich dostarczanie. Nie można zatem jednoznacznie ocenić źródła tych problemów, nadto wystąpienia ich w czasie, który powołuje wnioskujący, tym bardziej wobec braku wyjaśnień powołanych operatorów/dostawców usług. Dlatego też w orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że wnioskodawca ma obowiązek uprawdopodobnienia, a nie udowodnienia okoliczności uzasadniających wniosek o przywrócenie terminu, co nie oznacza, że strona może poprzestać wyłącznie na gołosłownych twierdzeniach (por. postanowienie NSA z 11.10.2022 r., III OZ 618/22).
Wprawdzie nie można czynić zarzutu skarżącemu, że z wniesieniem skargi kasacyjnej czekał do ostatniego dnia ustawowego terminu, czy jego godzin wieczornych, to jednak skarżący powinien dołożyć należytej staranności przy podejmowaniu wszelkich czynności procesowych, czy podjąć działania mające na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu, tym bardziej wobec świadomości braku możliwości podjęcia czynności alternatywnych, jak np. (z uwagi na miejsce zamieszkania) nadanie skargi kasacyjnej za pośrednictwem operatora pocztowego. Sąd orzekający w niniejszej sprawie ma świadomość, jaką winien również mieć profesjonalny pełnomocnik, że z funkcjonowaniem systemów informatycznych wiąże się zagrożenie wystąpienia określonych problemów technicznych, dotyczy to również Elektronicznej Platformy Usług Administracji Publicznej (ePUAP), z której możliwości żalący korzysta, co odnosząc do okoliczności podnoszonych w złożonym wniosku, stwierdzić trzeba, że przedstawiona argumentacja nie uprawdopodobnia braku winy w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej.
Niezrozumiałym jest natomiast czynienie zarzutu z odniesienia się Sądu I instancji do postępowania w innej sprawie ze skargi skarżącego, gdy od samego początku żalący, już we wniosku o przywrócenie terminu, powołuje się na plany wniesienia trzech skarg kasacyjnych w równoległych postępowaniach.
Odnosząc się natomiast do podnoszonej nieważności postępowania z uwagi na udział w rozpoznaniu sprawy sędziego wyłączonego z mocy ustawy stwierdzić należy, iż jest to okoliczność chybiona w świetle uchwały siedmiu sędziów NSA z dnia 23 maja 2005 r., sygn. akt I OPS 3/05 (ONSAiWSA 2005/6/110), zgodnie z którą sędzia, który brał udział w wydaniu wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego, zaskarżonego następnie skargą kasacyjną, nie jest wyłączony na podstawie art. 18 § 1 pkt 6 p.p.s.a. od badania w trybie art. 178 tej ustawy, czy skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne, w tym także od udziału w wydaniu postanowienia odrzucającego skargę kasacyjną. Natomiast podejmowane przez sąd postanowienia w kwestiach, takich jak: przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej, przyznanie prawa pomocy, czy rozstrzyganie w przedmiocie innych wniosków stron – mają charakter wpadkowy i nie sposób przyjąć, by podjęcie w tym przedmiocie decyzji przez sędziego sprawozdawcę godziło w prawo strony do bezstronnego sądu (por. postanowienia NSA z 19.10.2010 r., I FZ 369/10; z 6.03.2024 r., II OZ 109/24; podobnie też z 27.09.2022 r., I GZ 328/22; z 8.10.2014 r., II OZ 1042/14).
W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.