I FZ 78/25

I FZ 78/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-05-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-04-03
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Arkadiusz Cudak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi kasacyjnej
Sygn. powiązane
I SA/Rz 376/24 - Wyrok WSA w Rzeszowie z 2024-10-17
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 37 par. 1, art. 49, art. 178
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Arkadiusz Cudak (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia T. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 4 lutego 2025 r., sygn. akt I SA/Rz 376/24, o odrzuceniu skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi T. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie z dnia 27 maja 2024 r., nr 1801-IOV-2.4103.13.2024, w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia postanawia oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 4 lutego 2025 r., sygn. akt I SA/Rz 376/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, działając na podstawie art. 178 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, ze zm.), dalej "p.p.s.a.", odrzucił skargę kasacyjną spółki T. sp. z o.o. (dalej "spółka" lub "skarżąca") od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z 17 października 2024 r., sygn. akt I SA/Rz 376/24, oddalającego skargę spółki na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie z 27 maja 2024 r. w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia.
W uzasadnieniu sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że mimo skutecznego doręczenia stosownego wezwania skarżąca nie uzupełniła braku formalnego skargi kasacyjnej w postaci pełnomocnictwa uprawniającego radcę prawnego Ł.G. do wniesienia przedmiotowej skargi i reprezentowania spółki w postępowaniu kasacyjnym. Przesłany w odpowiedzi na wezwanie sądu dokument pełnomocnictwa nie został bowiem opatrzony podpisem mocodawcy.
W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżąca zarzuciła sądowi pierwszej instancji błąd w ustaleniach faktycznych, naruszenie art. 49 p.p.s.a. oraz błędną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego. W konsekwencji wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz rozpoznanie złożonej skargi kasacyjnej, ewentualnie o zmianę zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, że braki formalne skargi kasacyjnej, wymienione w wezwaniu sądu (wpis od skargi kasacyjnej oraz pełnomocnictwo), zostały usunięte w terminie. Jeżeli zaś sąd stwierdził, że pełnomocnictwo procesowe nie zostało podpisane przez mocodawcę, powinien wezwać skarżącą do uzupełnienia podpisu na pełnomocnictwie zgodnie z art. 49 p.p.s.a.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie zauważyć należy, że w rozpoznawanej sprawie nie jest kwestionowana ani zasadność wystosowania przez sąd pierwszej instancji wezwania do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej w postaci m.in. pełnomocnictwa dla radcy prawnego, który podpisał to pismo procesowe (do skargi kasacyjnej nie załączono bowiem pełnomocnictwa, jak też nie znajdowało się ono wśród dokumentów dotychczas zgromadzonych w aktach sprawy), ani też prawidłowość doręczenia takiego wezwania. Niezależnie bowiem od specyficznych regulacji Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi właściwych wyłącznie dla skargi kasacyjnej, skarga ta powinna również czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma strony (art. 176 § 2 p.p.s.a.). Jeżeli zaś skarga kasacyjna nie spełnia wymagań przewidzianych w art. 176, innych niż przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, przewodniczący wzywa stronę do usunięcia braków w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi (art. 177 cytowanej ustawy).
Istotę sporu stanowi zaś to, czy skarżąca w terminie zadośćuczyniła temu wezwaniu, jak twierdzi w zażaleniu jej pełnomocnik, czy też nie spełniła nałożonego na nią obowiązku — jak uznał sąd pierwszej instancji.
Rozstrzygając tak nakreślony spór, Naczelny Sąd Administracyjny uznaje za zasadne podkreślić, że skarżącą w sprawie reprezentuje zawodowy pełnomocnik — radca prawny Ł.G. To on, stosownie do art. 175 § 1 i 3 p.p.s.a. — sporządził i podpisał skargę kasacyjną w imieniu spółki. W orzecznictwie podkreśla się przy tym, że od profesjonalnego pełnomocnika wymaga się znajomości przepisów prawa oraz umiejętności ich zastosowania, a błąd pełnomocnika rodzi negatywne skutki procesowe bezpośrednio dla jego mocodawcy (vide np. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 29 marca 2018 r., sygn. akt I FZ 56/18; z 7 lipca 2020 r., sygn. akt I FZ 125/20).
Zgodnie zaś z art. 37 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a. pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa.
Skoro zaś w rozpoznawanej sprawie pełnomocnik skarżącej nie dołączył takiego dokumentu do wniesionej skargi kasacyjnej (okoliczność bezsporna), możliwość nadania dalszego biegu tej skardze uzależniona została od usunięcia tego braku na wezwanie sądu. W sprawie niniejszej treść tego wezwania jest przy tym jasna i nie budzi wątpliwości, a co najistotniejsze — wątpliwości w jej zakresie nie zgłasza również pełnomocnik skarżącej.
W świetle powyższego nie sposób zatem uznać, że w sytuacji gdy na wezwanie sądu do przedłożenia dokumentu pełnomocnictwa skierowane do zawodowego pełnomocnika (radcy prawnego), pełnomocnik ten przedkłada sądowi dokument zatytułowany "Pełnomocnictwo", zawierający w swej treści co prawda upoważnienie dla tegoż pełnomocnika do reprezentowania skarżącej m.in. przed sądem administracyjnym drugiej instancji, jednakże niezawierający podpisu mocodawcy, działanie to stanowi skuteczne usunięcie braku formalnego skargi kasacyjnej.
Nie można przy tym zgodzić się z pełnomocnikiem skarżącej, że w opisanej powyżej sytuacji sąd powinien był wezwać do usunięcia braku formalnego złożonego pełnomocnictwa, przez podpisanie go przez mocodawcę.
Jak już wcześniej zauważono, pismem skarżącej obarczonym brakiem formalnym uniemożliwiającym nadanie temu pismu dalszego biegu (brak pełnomocnictwa) była skarga kasacyjna. Wnoszący tę skargę, działający w imieniu spółki zawodowy pełnomocnik został prawidłowo wezwany do usunięcia wspomnianego braku, przez "(...) złożenie pełnomocnictwa procesowego do sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej (...) oraz reprezentowania skarżącej przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. (...)". W wezwaniu zakreślono termin do uzupełnienia żądanego braku (7 dni od doręczenia wezwania) oraz skutek jego niezachowania (odrzucenie skargi kasacyjnej), a z art. 37 p.p.s.a. wynika, że pełnomocnictwo winno zawierać podpis mocodawcy.
W opisanych okolicznościach faktycznych niezrozumiałe jest zatem oczekiwanie przez zawodowego pełnomocnika skarżącej (radcę prawnego), że w sytuacji gdy przedstawił sądowi na wezwanie dokument pełnomocnictwa bez podpisu mocodawcy, sąd ten wezwie go ponownie do usunięcia wspomnianej wady pełnomocnictwa. Oczekiwanie takiego działania ze strony sądu należy uznać za nieuprawnione i prowadzące do nadużywania regulacji z art. 49 § 1 p.p.s.a.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.