I FZ 71/08

Naczelny Sąd Administracyjny2008-03-11
NSApodatkoweŚredniansa
prawo pomocyzwolnienie od wpisuskarga kasacyjnasytuacja finansowaadwokatdochodyalimentykoszty postępowaniaNSAWSA

NSA oddalił zażalenie na odmowę przyznania prawa pomocy, uznając, że skarżący, adwokat, nie wykazał w sposób dostateczny swojej trudnej sytuacji finansowej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił adwokatowi prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej, wskazując na jego dochody z działalności gospodarczej i zawodu, mimo posiadania czwórki dzieci i płacenia alimentów. NSA oddalił zażalenie, stwierdzając, że skarżący nie wykazał w sposób niebudzący wątpliwości, iż nie jest w stanie uiścić wpisu, a podane przez niego informacje finansowe były sprzeczne i nierzetelne.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie J. S. na postanowienie WSA w Warszawie, które odmówiło przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej. WSA uznał, że skarżący, będący adwokatem prowadzącym działalność gospodarczą, nie wykazał w sposób dostateczny swojej trudnej sytuacji finansowej, mimo iż wskazywał na dochody, straty, czwórkę dzieci i wysokie alimenty. Sąd pierwszej instancji podkreślił, że skarżący nie dostarczył pełnych informacji, a podane przez niego dane były sprzeczne, co podważyło jego wiarygodność. NSA podzielił to stanowisko, stwierdzając, że skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie uiścić wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 750 zł, zwłaszcza że obowiązek ten spoczywa solidarnie z inną osobą. Sąd podkreślił, że prawo pomocy ma na celu zapewnienie dostępu do sądu osobom w nadzwyczajnie trudnej sytuacji, a skarżący, jako adwokat, ma szerokie możliwości zarobkowania. NSA odrzucił również argumenty dotyczące toczących się postępowań podatkowych, wskazując, że ocena sytuacji finansowej powinna opierać się na stanie istniejącym w dniu złożenia wniosku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarżący nie wykazał w sposób niebudzący wątpliwości, że nie jest w stanie uiścić wpisu od skargi kasacyjnej.

Uzasadnienie

Skarżący, jako adwokat, ma szerokie możliwości zarobkowania i nie wykazał w sposób rzetelny swojej sytuacji finansowej, podając sprzeczne informacje.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (5)

Główne

u.p.p.s.a. art. 246 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wnioskodawca musi wykazać istnienie przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie w sposób rzetelny i niebudzący wątpliwości.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 246 § 1

pkt 2

Pomocnicze

u.p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.p.s.a. art. 197 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.p.s.a. art. 197 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżący nie wykazał w sposób niebudzący wątpliwości, że nie jest w stanie uiścić wpisu od skargi kasacyjnej. Skarżący podał sprzeczne informacje dotyczące swojej sytuacji majątkowej, co podważyło jego wiarygodność. Skarżący, jako adwokat, ma szerokie możliwości zarobkowania. Obowiązek uiszczenia wpisu spoczywa solidarnie na skarżącym i innej osobie. Okoliczności przyszłych postępowań podatkowych nie mogą stanowić podstawy do przyznania prawa pomocy w obecnym postępowaniu.

Odrzucone argumenty

Sytuacja finansowa skarżącego, obejmująca dochody, straty, czwórkę dzieci i wysokie alimenty, uzasadnia przyznanie prawa pomocy. Należy uwzględnić toczące się postępowania podatkowe, które mogą skutkować koniecznością poniesienia przez skarżącego ogromnych kosztów. Skarżący skumulował środki na rachunku bankowym w celu pokrycia zobowiązań alimentacyjnych.

Godne uwagi sformułowania

celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie dostępu do sądu osobom, które ze względu na nadzwyczajne okoliczności, tj. nadzwyczaj trudną sytuację majątkową i rodzinną, nie są w stanie ponieść kosztów związanych z dochodzeniem swych praw przed sądem. wnioskodawca musi wykazać istnienie przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Sytuacja majątkowa skarżącego pozwala mu na uiszczenie wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 750 zł, tym bardziej, że do uiszczenia tej kwoty skarżący zobowiązany jest solidarnie z A. D. Sąd bada możliwości finansowe i sytuację materialną wnioskodawcy istniejące na dzień złożenia wniosku.

Skład orzekający

Jan Zając

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przyznania prawa pomocy, zwłaszcza w kontekście sytuacji finansowej adwokata i rzetelności wykazywania okoliczności uzasadniających pomoc."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wnioskodawcy i jego obowiązków dowodowych w postępowaniu o prawo pomocy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje rygorystyczne podejście sądów do przyznawania prawa pomocy, nawet w przypadku profesjonalnych pełnomocników, podkreślając znaczenie rzetelności i spójności w przedstawianiu swojej sytuacji finansowej.

Adwokat prosi o pomoc prawną, ale sąd odmawia: dlaczego?

Dane finansowe

WPS: 750 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I FZ 71/08 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2008-03-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2008-02-05
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jan Zając /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Sygn. powiązane
III SA/Wa 2584/06 - Wyrok WSA w Warszawie z 2007-06-05
I FSK 994/08 - Wyrok NSA z 2009-10-16
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 246 par. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jan Zając po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia J. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 listopada 2007 r., o sygn. akt III SA/Wa 2584/06 w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej w sprawie ze skarg A. D. i J. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 7 czerwca 2006 r., Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia zażalenie oddalić.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 29 listopada 2007 r., sygn. akt III SA/Wa 2584/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił J. S. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej.
W uzasadnieniu Sąd przedstawił sytuację finansową wnioskodawcy, ustaloną na podstawie nadesłanych dokumentów.
Skarżący jest adwokatem prowadzącym własną działalność gospodarczą, z której, jak wskazał we wniosku z dnia 7 września 2007 r. osiąga dochód w wysokości 3.000 zł, zaś we wniosku z dnia 4 października 2007 r. wskazał na stratę za osiem miesięcy 2007 r. w wysokości 9.248 zł. Skarżący ma na utrzymaniu czwórkę dzieci, na które płaci alimenty w wysokości 15.000 zł miesięcznie, poza tym jego bieżące koszty utrzymania wynoszą miesięcznie około 1.200 zł. Natomiast koszty postępowania w sprawie, w tym wpisy od skarg w sprawach III SA/Wa 2584, 2657-2658/06 (wynoszące 1.500 zł) skarżący poniósł z bieżących wydatków. Skarżący wskazał, iż nie posiada rachunków bankowych, na których dokonywane są jakiekolwiek obroty lub zdeponowane są jakiekolwiek środki, a ponadto nie posiada żadnych ruchomości i nieruchomości.
Sąd podał również, że skarżący uchylił się od dostarczenia informacji i dokumentów dotyczących kwestii rozliczeń z ustanowionym w sprawie pełnomocnikiem, które mogłyby być podstawą zweryfikowania złożonych przez niego oświadczeń.
Sąd uznał, że skarżący nie wykazał w sposób dostateczny istnienia okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy w jakimkolwiek zakresie. Sytuacja majątkowa skarżącego pozwala mu na uiszczenie wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 750 zł, tym bardziej, że do uiszczenia tej kwoty skarżący zobowiązany jest solidarnie z A. D.
Na powyższe postanowienie pełnomocnik skarżącego wniósł zażalenie. Wskazał w nim, że rozstrzygnięcie WSA w Warszawie powinno uwzględniać fakt, że w sprawie skarżącego toczą się liczne postępowania podatkowe, m.in. w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za lata 2000 oraz 2001, których ukończenie może skutkować koniecznością poniesienia przez skarżącego ogromnych kosztów z tym związanych. Ponadto autor zażalenia podniósł, że zwrócić należy uwagę na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 lipca 2007 r., w którym oddalono skargę wnioskodawcy na decyzje podatkowe ustalające zobowiązanie w podatku od towarów i usług na łączną sumę 448.338,00 zł. Dalej wnoszący zażalenie argumentował, że ocena Sądu powinna również odnosić się do zobowiązań skarżącego, który skumulował na rachunku bankowym wolne środki finansowe w pierwszej kolejności w celu pokrycia zobowiązań alimentacyjnych względem byłej małżonki i czwórki dzieci.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie podlega oddaleniu, bowiem argumentacja w nim przedstawiona nie podważa w sposób skuteczny rozstrzygnięcia podjętego przez Sąd pierwszej instancji.
Jak słusznie zwrócił uwagę Sąd I instancji art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: u.p.p.s.a., przewiduje, że to wnioskodawca musi wykazać istnienie przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Powołany przepis wymaga więc, by osoba ubiegająca się o możliwość skorzystania z tej instytucji w sposób rzetelny i nie budzący wątpliwości wykazała, że rzeczywiście ta specyficzna pomoc ze strony Skarbu Państwa jej się należy. Należy bowiem pamiętać, że celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie dostępu do sądu osobom, które ze względu na nadzwyczajne okoliczności, tj. nadzwyczaj trudną sytuację majątkową i rodzinną, nie są w stanie ponieść kosztów związanych z dochodzeniem swych praw przed sądem.
W okolicznościach niniejszej sprawy skarżący nie wykazał w sposób nie budzący wątpliwości Sądu, że nie jest w stanie uiścić wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 750 zł. Skarżący prowadzi działalność gospodarczą, z której osiąga dochody, ale nade wszystko podkreślić należy, że wykonuje on zawód, stwarzający mu szerokie możliwości zarobkowania. Nie sposób przyjąć, że wnioskodawca nie jest w stanie wygospodarować środków na zapłacenie wpisu, zwłaszcza w sytuacji, gdy obowiązek ten spoczywa solidarnie na nim oraz skarżącym A. D.
Istotną okolicznością, która utwierdziła tutejszy Sąd w przekonaniu o słuszności rozstrzygnięcia podjętego przez Sąd pierwszej instancji jest fakt, że wnioskodawca podaje sprzeczne ze sobą informacje dotyczące jego sytuacji majątkowej. O ile bowiem w nadesłanych dokumentach (k. 193) skarżący twierdzi, że nie posiada rachunków bankowych, na których dokonywane są obroty lub zdeponowane środki, o tyle w zażaleniu podniesiono, że wnioskodawca posiada rachunek, a zgromadzone na nim środki zostały skumulowane w celu pokrycia zobowiązań alimentacyjnych względem małżonki i dzieci. Wnioskodawca nie umożliwił więc Sądowi pełnej oceny swej sytuacji finansowej, a ponadto poprzez nierzetelne wywiązanie się z obowiązku przedłożenia stosownych dokumentów podważył swą wiarygodność.
Odnosząc się do wskazanej w zażaleniu okoliczności, iż wobec skarżącego toczą się postępowania podatkowe, których zakończenie może pociągnąć za sobą skutki mające wpływ na sytuację materialną skarżącego należy podkreślić, że Sąd bada możliwości finansowe i sytuację materialną wnioskodawcy istniejące na dzień złożenia wniosku. A zatem powoływanie się na okoliczności, które jeszcze nie zaistniały nie może mieć wpływu na rozstrzygnięcie w przedmiocie prawa pomocy.
Mając na uwadze powyższe rozważania stwierdzić należało, że skarżący nie wykazał zaistnienia przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Dlatego też Sąd, działając w oparciu o art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI