I FZ 67/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-04-28
NSApodatkoweWysokansa
VATpełnomocnictwobrak formalnyodrzucenie skargisąd administracyjnypostępowanie dowodoweterminy procesowe

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA o odrzuceniu skargi z powodu niezłożenia pełnomocnictwa, potwierdzając konieczność jego przedłożenia w sądzie administracyjnym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę M. C. na decyzję Dyrektora IAS w Gdańsku z powodu braku formalnego skargi – niezłożenia pełnomocnictwa procesowego, mimo wezwania. Pełnomocnik skarżącego wniósł zażalenie, argumentując, że pełnomocnictwo zostało złożone w postępowaniu administracyjnym. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, podkreślając, że pełnomocnictwo musi być złożone w sądzie administracyjnym przy pierwszej czynności procesowej, a pełnomocnictwo złożone organowi administracji nie jest wystarczające.

Sprawa dotyczyła zażalenia M. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, które odrzuciło skargę skarżącego na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku w przedmiocie podatku od towarów i usług. Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę, ponieważ pełnomocnik skarżącego, mimo wezwania do usunięcia braku formalnego (złożenia pełnomocnictwa procesowego lub jego uwierzytelnionego odpisu), nie uzupełnił tego braku w wyznaczonym terminie. Pełnomocnik wniósł zażalenie, zarzucając błędne zastosowanie przepisów i uznanie, że nie przedstawił dokumentu pełnomocnictwa, mimo że zostało ono złożone w postępowaniu administracyjnym. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 46 § 3 i art. 37 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), pełnomocnik jest zobowiązany dołączyć pełnomocnictwo lub jego uwierzytelniony odpis do akt sprawy przy pierwszej czynności procesowej przed sądem. Sąd wskazał, że pełnomocnictwo złożone do akt postępowania administracyjnego nie spełnia tego wymogu i nie może być traktowane jako skuteczne złożenie dokumentu w sądzie. W związku z tym, wezwanie do uzupełnienia braku formalnego było zasadne, a jego nieuzupełnienie w terminie skutkowało odrzuceniem skargi. NSA powołał się na utrwalone orzecznictwo, które potwierdza konieczność przedłożenia pełnomocnictwa w sądzie administracyjnym.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, pełnomocnictwo złożone w postępowaniu administracyjnym nie jest wystarczające do reprezentowania strony przed sądem administracyjnym. Pełnomocnik musi je złożyć w sądzie administracyjnym przy pierwszej czynności procesowej.

Uzasadnienie

Przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (art. 37 § 1, art. 46 § 3, art. 49) nakładają obowiązek złożenia pełnomocnictwa lub jego uwierzytelnionego odpisu w sądzie administracyjnym przy pierwszej czynności procesowej. Pełnomocnictwo złożone organowi administracji nie spełnia tego wymogu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 37 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 49 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 46 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 85

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Czynność podjęta po upływie terminu jest bezskuteczna.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pełnomocnictwo złożone w postępowaniu administracyjnym nie jest wystarczające do reprezentowania strony przed sądem administracyjnym. Niezłożenie pełnomocnictwa w sądzie administracyjnym przy pierwszej czynności procesowej, mimo wezwania, skutkuje odrzuceniem skargi.

Odrzucone argumenty

Pełnomocnictwo złożone w postępowaniu administracyjnym powinno być uznane za wystarczające do reprezentowania strony przed sądem administracyjnym.

Godne uwagi sformułowania

pełnomocnictwo złożone do akt administracyjnych nie wypełnia dyspozycji z art. 37 § 1 zd. pierwsze oraz art. 46 § 3 p.p.s.a. i nie może być traktowane jako skuteczne złożenie pełnomocnictwa przy pierwszej czynności procesowej w sprawie przed sądem.

Skład orzekający

Zbigniew Łoboda

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie ścisłych wymogów formalnych dotyczących składania pełnomocnictwa w postępowaniu sądowoadministracyjnym oraz konsekwencji ich niedopełnienia."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy pełnomocnik nie złożył pełnomocnictwa w sądzie administracyjnym przy pierwszej czynności procesowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy kluczowej kwestii formalnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym – wymogów dotyczących pełnomocnictwa. Jest to istotne dla praktyków, ale nie zawiera elementów zaskoczenia czy szerokiego zainteresowania publicznego.

Pełnomocnictwo w sądzie: dlaczego to, co działało w urzędzie, nie wystarczy przed sądem?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I FZ 67/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-04-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-03-20
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Zbigniew Łoboda /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
I SA/Gd 480/24 - Postanowienie WSA w Gdańsku z 2024-12-20
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 58 par. 1 pkt 3, art. 37 par. 1, art. 49 par.1, art. 46 par. 3,
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Zbigniew Łoboda, po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 20 grudnia 2024 r., sygn. akt I SA/Gd 480/24 w przedmiocie odrzucenia skargi M. C. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 2 maja 2024 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od stycznia do maja 2021 r. postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 20 grudnia 2024 r. sygn. akt I SA/Gd 480/24 w sprawie ze skargi M. C. (dalej: "skarżący" lub "strona") na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z 2 maja 2024 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od stycznia do maja 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 z późn. zm. dalej: "p.p.s.a.") odrzucił skargę.
W uzasadnieniu Sąd wskazał, że pełnomocnik strony został wezwany do usunięcia braku formalnego skargi wskazanego w zarządzeniu z 25 czerwca 2024 r. (złożenia pełnomocnictwa procesowego lub jego uwierzytelnionego odpisu do działania w imieniu strony skarżącej przed WSA lub przed sądami administracyjnymi) i pouczony o skutkach nie zastosowania się do tego wezwania. Przedmiotowe zarządzenie zostało doręczone stronie w drodze elektronicznej, w dniu 3 lipca 2024 r. (UPD k. 28). Tym samym siedmiodniowy termin do uzupełnienia braku formalnego skargi kończył swój bieg 10 lipca 2024 r. Brak formalny został usunięty dopiero w dniu 17 lipca 2024 r., (UPP k. 31) wraz ze złożonym wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania uchybionej czynności postępowania. Sąd stwierdził, że uzupełnienie tego braku nie wywołało skutków procesowych, albowiem wniosek o przywrócenie terminu został rozpatrzony odmownie w dniu 5 sierpnia 2024 r. przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, a postanowienie w tym przedmiocie stało się prawomocne wobec oddalenia zażalenia strony postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2024 r. sygn. akt I FZ 259/24.
Pełnomocnik skarżącego wniósł zażalenie na powyższe postanowienie zarzucając mu naruszenie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 49 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 37 § 3 p.p.s.a poprzez ich błędne zastosowanie i uznanie, że pełnomocnik skarżącego nie przedstawił dokumentu pełnomocnictwa.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Mając na uwadze podstawy prawne, na których oparto zaskarżone postanowienie oraz argumentację jaką podniesiono w zażaleniu wskazania wymaga w pierwszej kolejności, że przepis art. 46 § 3 p.p.s.a. nakłada jednoznaczny i wyraźny obowiązek dołączenia pełnomocnictwa lub jego uwierzytelnionego odpisu w przypadku, gdy pismo, w tym skarga, zostało wniesione przez pełnomocnika strony, który w danej sprawie nie złożył jeszcze tych dokumentów przed sądem. Obowiązek ten wynika również z treści art. 37 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a., który wprost stanowi, że pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowoadministracyjnym pełnomocnictwo złożone do akt administracyjnych nie wypełnia dyspozycji z art. 37 § 1 zd. pierwsze oraz art. 46 § 3 p.p.s.a. i nie może być traktowane jako skuteczne złożenie pełnomocnictwa przy pierwszej czynności procesowej w sprawie przed sądem. W takiej sytuacji strona bądź jej pełnomocnik obowiązani są uzupełnić ten brak formalny skargi i złożyć pełnomocnictwo, względnie jego wierzytelny odpis (zob. postanowienia NSA: z 6 października 2021 r., sygn. akt I OZ 331/21, z 9 października 2018 r., sygn. akt I OZ 906/18; z 19 lipca 2018 r., sygn. akt I OZ 688/18, z dnia 21 stycznia 2025 r., sygn. akt II GZ 568/24, z dnia 19 grudnia 2019 r., sygn. akt I OZ 1287/19).
Niezasadne jest zatem stanowisko strony, że brak było podstaw do odrzucenia przez Sąd pierwszej instancji skargi z powodu niezłożenia na jego wezwanie pełnomocnictwa do reprezentowania skarżącego, skoro pełnomocnictwo obejmujące swoim zakresem reprezentowanie strony przed organami jak i sądami administracyjnymi złożone zostało już w postępowaniu administracyjnym. Powoływanie się przez stronę na istnienie pełnomocnictwa w aktach administracyjnych sprawy nie mogło odnieść zamierzonego skutku. Skoro skarga została sporządzona i wniesiona przez profesjonalnego pełnomocnika w osobie adwokata, który wskazał w skardze, że reprezentuje skarżącego, to Sąd pierwszej instancji, w świetle art. 37 § 1 w zw. z art. 46 § 3 i art. 49 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. prawidłowo wezwał go do przedłożenia dokumentu pełnomocnictwa.
Jak wynika z art. 85 p.p.s.a. czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Uchybienie terminu w postępowaniu sądowoadministracyjnym zachodzi wówczas, gdy czynność w tym postępowaniu nie została dokonana przez stronę w czasie oznaczonego dla tej czynności terminu ustawowego lub sądowego. Skutkiem uchybienia terminowi do uzupełnienia braków formalnych skargi jest jej odrzucenie.
W niniejszej sprawie pełnomocnik strony został wezwany do usunięcia braku formalnego skargi wskazanego w zarządzeniu z 25 czerwca 2024 r. i pouczony o skutku niezastosowania się do tego wezwania w postaci odrzucenia skargi. Wezwanie doręczono stronie elektronicznie przez system e-PUAP, w dniu 3 lipca 2024 r. (UPD k. 28), a siedmiodniowy termin do jego uzupełnienia upływał w dniu 10 lipca 2024 r. W terminie tym braku formalnego skargi nie uzupełniono.
Z uwagi na powyższe okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., oddalił zażalenie

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI