I FZ 53/18

Naczelny Sąd Administracyjny2018-04-12
NSApodatkoweWysokansa
przywrócenie terminuwpis sądowyskarżącypostanowienieNSAWSAodpowiedzialność stronyzaniedbanie pracownikastaranność

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi, uznając, że zaniedbanie pracownika nie zwalnia strony z winy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi, ponieważ wpis nie został uiszczony w wyznaczonym terminie. Skarżący wniósł o przywrócenie terminu, wskazując na błąd sekretarki. Sąd pierwszej instancji uznał, że zaniedbanie osoby trzeciej nie jest wystarczającą przesłanką do przywrócenia terminu, gdyż strona ponosi odpowiedzialność za działania osób, którymi się posługuje. Naczelny Sąd Administracyjny podzielił to stanowisko, oddalając zażalenie.

Sprawa dotyczyła zażalenia W.W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odmówiło przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu, jednak termin upłynął bez jego uiszczenia. Wniosek o przywrócenie terminu uzasadniono błędem sekretarki. Sąd pierwszej instancji uznał, że okoliczność ta nie uprawdopodabnia braku winy strony w uchybieniu terminu, zgodnie z art. 86 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie, podkreślił, że brak winy w uchybieniu terminu wymaga oceny z uwzględnieniem obiektywnego miernika staranności. Sąd wskazał, że niezależnie od tego, czy uchybienie nastąpiło z winy strony, czy osób trzecich, którymi się posługuje, strona ponosi odpowiedzialność. Zaniedbanie osoby, której powierzono wykonanie czynności, nie uzasadnia przywrócenia terminu, gdyż strona ponosi ryzyko związane z zachowaniem tej osoby. W niniejszej sprawie, doręczenie wezwania do uiszczenia wpisu pełnomocnikowi skarżącego i nieprzekazanie go skarżącemu lub niepoinformowanie o odbiorze, skutkowało uznaniem, że zwłoka nastąpiła z winy skarżącego. W związku z tym, NSA oddalił zażalenie, podzielając stanowisko sądu pierwszej instancji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zaniedbanie pracownika strony w przekazaniu korespondencji sądowej nie stanowi wystarczającej przesłanki do przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej, gdyż strona ponosi odpowiedzialność za działania osób, którymi się posługuje.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że brak winy w uchybieniu terminu wymaga oceny z uwzględnieniem obiektywnego miernika staranności. Zaniedbanie osoby trzeciej, której powierzono wykonanie czynności, obciąża stronę i nie zwalnia jej z winy. Strona ponosi ryzyko związane z zachowaniem osób, którymi się posługuje, w tym kontrolę sposobu wykonania powierzonej czynności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 86 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu.

p.p.s.a. art. 87 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu.

p.p.s.a. art. 87 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zaniedbanie pracownika strony w przekazaniu korespondencji sądowej nie stanowi podstawy do przywrócenia terminu. Strona ponosi odpowiedzialność za działania osób trzecich, którymi się posługuje. Brak winy w uchybieniu terminu wymaga obiektywnej oceny staranności.

Odrzucone argumenty

Błąd sekretarki jako przyczyna nieuiszczenia wpisu w terminie.

Godne uwagi sformułowania

Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Z brakiem winy mamy do czynienia tylko w przypadku zaistnienia niezależnych od strony, która uchybiła terminowi, niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności, z powodu których doszło do przekroczenia wyznaczonego przepisami prawa terminu. Pojęcie winy strony w uchybieniu terminu w postępowaniu sądowym obejmuje swym zakresem także winę osób trzecich, które strona upoważniła do dokonania określonej czynności. Zaniedbanie osoby, której powierzono wykonanie czynności, do której zobowiązany był skarżący, nie uzasadnia przywrócenia uchybionego terminu.

Skład orzekający

Maria Dożynkiewicz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie przywrócenia terminu w postępowaniu sądowoadministracyjnym, odpowiedzialność strony za działania osób trzecich."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji uchybienia terminu z powodu zaniedbań osób trzecich, a nie innych, obiektywnych przeszkód.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę odpowiedzialności strony za działania osób trzecich w postępowaniu sądowym, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej.

Czy błąd pracownika zwalnia Cię z odpowiedzialności przed sądem? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I FZ 53/18 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2018-04-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-02-23
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Maria Dożynkiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Przywrócenie terminu
Sygn. powiązane
III SA/Wa 1560/17 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2017-08-23
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 1369
art. 86 par. 1, art. 87 par. 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Sędzia NSA Maria Dożynkiewicz po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia W.W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 października 2017 r. sygn. akt III SA/Wa 1560/17 odmawiające przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi W.W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 24 lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z 30 października 2017 r., sygn. akt III SA/Wa 1560/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi W. W. (zwany dalej jako "skarżący") na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z 24 lutego 2017 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
W treści postanowienia Sąd wskazał, że skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Sąd stwierdził, że siedmiodniowy termin do uiszczenia wpisu rozpoczął bieg następnego dnia po doręczeniu wezwania 25 maja 2017 r. Termin ten upłynął 31 maja 2017 r. WSA wskazał, że skoro z dokumentów księgowych Sądu wynika, iż do 21 czerwca 2017 r. nie odnotowano wpływu kwoty stanowiącej wpis od skargi, oznacza to, że wpis od skargi nie został uiszczony w wyznaczonym terminie siedmiu dni, to – tym samym - została spełniona przesłanka odrzucenia skargi.
Skarżący, pismem z 18 września 2017 r., zwrócił się o przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty od skargi. Wyjaśnił, że nie wie, dlaczego opłata nie została wniesiona, prawdopodobnie był to błąd sekretarki.
Wskazał, że o braku jego winy w uchybieniu terminu wskazuje to, że pełnomocnik upoważniony do odbioru korespondencji nie dopełnił obowiązków.
Zdaniem Sądu pierwszej instancji, okoliczność podniesiona przez skarżącego we wniosku nie jest wystarczająca do przywrócenia terminu do dokonania uchybionej czynności procesowej i w związku z nie uprawdopodobnieniem braku winy w uchybieniu terminu na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2017 r. poz. 1369 ze zm.) dalej jako: "p.p.s.a.". odmówił jego przywrócenia.
Skarżący zaskarżył powyższe postanowienie wnosząc o jego uchylenie w całości oraz przywrócenie terminu do wniesienia opłaty.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie
Stosownie do art. 86 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie natomiast do art. 87 § 1 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Zgodnie z kolei z brzmieniem 87 § 2 p.p.s.a., w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu.
Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy (p. postanowienie NSA z 23 marca 2011 r., sygn. akt II OZ 196/11, publ.: orzeczenia.nsa.gov.pl). Z brakiem winy mamy do czynienia tylko w przypadku zaistnienia niezależnych od strony, która uchybiła terminowi, niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności, z powodu których doszło do przekroczenia wyznaczonego przepisami prawa terminu (zob. postanowienie NSA z 13 września 2012 r., sygn. akt II FZ 689/12, LEX nr 1223294). Pojęcie winy strony w uchybieniu terminu w postępowaniu sądowym obejmuje swym zakresem także winę osób trzecich, które strona upoważniła do dokonania określonej czynności ( postanowienie NSA z 20 grudnia 2012 r., II FZ 993/12, lex nr 1240585 ). Za działania i zaniechania osób trzecich w zakresie powierzonych im czynności procesowych odpowiedzialność ponosi strona.
Zaniedbanie osoby, której powierzono wykonanie czynności, do której zobowiązany był skarżący, nie uzasadnia przywrócenia uchybionego terminu. W ramach kryterium dochowania staranności, warunkującego brak winy w uchybieniu terminowi mieści się bowiem również kontrola sposobu wykonania powierzonej czynności (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. R. Hausera, M. Wierzbowskiego, C.H. Beck, Warszawa 2011, s. 413 i powołane tam orzecznictwo sądów administracyjnych). Jeżeli bowiem strona powierza dokonanie określonych czynności konkretnej osobie, licząc na jej dokładność i staranność, ponosi także ryzyko związane z zachowaniem tej osoby. Zawinienie osoby, której powierzono wykonanie czynności, w uchybieniu terminu nie stanowi przesłanki do przywrócenia terminu.
Takie stanowisko wyraził Naczelny Sąd Administracyjny (np. postanowienie NSA z 10 stycznia 2012 r., sygn. I OZ 1103/11, LEX nr 1107481, postanowienie NSA z 28 czerwca 2011 r. sygn. I FZ 160/11, LEX nr 1082356, postanowienie NSA z 3 lutego 2011 r. sygn. II OZ 31/11, LEX nr 1071315, postanowienie NSA z 19 stycznia 2012 r., sygn. I FZ 445/10, LEX 741029, postanowienie NSA z 26 czerwca 2008 r. sygn. II OZ 678/08, LEX nr 493712). Stanowisko to Naczelny Sąd Administracyjny w tym składzie w pełni podziela.
We wniosku o przywrócenie terminu skarżący jako przesłankę braku winy w uchybieniu terminu wskazał na okoliczność odebrania przesyłki przez pracownika skarżącego i to przez błąd pracownika zdaniem skarżącego nie doszło do uiszczenia wpisu od skargi w terminie.
Sąd pierwszej instancji uznał, że powyższe okoliczności nie uprawdopodabniały braku winy w uchybieniu terminu, bowiem działania pracowników skarżącego oraz zaniedbania osób, którymi się posługuje, obciążają jego samego i nie uwalniają one stronę od winy w niezachowaniu terminu.
Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela stanowisko Sądu pierwszej instancji, że przekonanie skarżącego, że jego jedyną winą było, iż zaufał osobie, która tego zaufania nadużyła, a nawet świadomie wprowadzała go w błąd - nie świadczy o braku winy skarżącego w uchybieniu terminowi. Należy bowiem podkreślić, że wina pracownika, którego działanie lub zaniechanie stało się przyczyną uchybienia terminu, jest tożsama z winą podmiotu go zatrudniającego, organizującego pracę w sposób zapewniający nadzór nad wykonywaniem zadań przez pracowników (por. postanowienie NSA z dnia 16 maja 2013 r. o sygn. akt I GZ 159/13). Skarżący, odpowiada za wewnętrzną organizację, w tym w zakresie obiegu i właściwego nadzoru korespondencji. Fakt, że pracownik zapomniał przekazać odebraną przez siebie przesyłkę adresowaną do jego pracodawcy jest co najmniej następstwem niedbalstwa i nie stanowi uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu, a tym samym wyklucza możliwość przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej.
Zdaniem NSA, Sąd pierwszej instancji trafnie ocenił, że skoro przesyłka zawierająca wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi została przesłana na właściwy, znany z akt sprawy adres i skutecznie doręczona pełnomocnikowi ustanowionemu przez skarżącego do odbioru przesyłek, to nieprzekazanie do rąk skarżącego oraz niepoinformowanie go o fakcie odbioru tej przesyłki, skutkują uznaniem, że zwłoka w dokonaniu wymaganej czynności, nie nastąpiła bez winy skarżącego.
Podnoszone we wniosku okoliczności świadczą o niedochowaniu należytej staranności przy prowadzeniu własnych spraw. W związku z powyższym prawidłowo sąd pierwszej instancji ocenił, że skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak jego winy w uchybieniu terminowi do uzupełniania braków formalnych skargi.
Mając powyższe na uwadze, naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI