I FZ 43/09

Naczelny Sąd Administracyjny2009-04-03
NSApodatkoweŚredniansa
przywrócenie terminuskarżącyspółka cywilnanieobecność wspólnikówstarannośćkorespondencja urzędowapodatek VATpostanowieniezażalenie

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia skargi, uznając brak staranności spółki w odbiorze korespondencji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, ponieważ spółka nie odebrała awizowanej korespondencji. Wspólnicy przebywali za granicą, ale sąd uznał, że nie uprawdopodobniono braku winy w uchybieniu terminu, wymagając od przedsiębiorców większej staranności. NSA podzielił to stanowisko, oddalając zażalenie spółki.

Sprawa dotyczy zażalenia spółki cywilnej "T." na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, które odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie podatku od towarów i usług. WSA uzasadnił odmowę tym, że przesyłka z decyzją była dwukrotnie awizowana, a spółka jej nie odebrała. Wspólnicy spółki przebywali za granicą w sprawach firmowych i nie było nikogo upoważnionego do odbioru korespondencji. Sąd pierwszej instancji podkreślił, że od podmiotów prowadzących działalność gospodarczą wymaga się wyższej staranności, a w przypadku nieobecności wspólników należało powierzyć sprawy profesjonalnemu pełnomocnikowi lub innej osobie. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie, podzielił stanowisko WSA. Stwierdził, że przedsiębiorcy muszą zapewnić prawidłowe funkcjonowanie firmy podczas swojej nieobecności i przewidzieć możliwość wpływu pism urzędowych, upoważniając kogoś do ich odbioru. W tej konkretnej sprawie spółka nie dochowała wymaganej staranności i nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu. W konsekwencji NSA oddalił zażalenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli strona nie uprawdopodobni braku winy w uchybieniu terminu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że od podmiotów prowadzących działalność gospodarczą wymaga się wyższej staranności w prowadzeniu spraw, w tym zapewnienia odbioru korespondencji podczas nieobecności wspólników, np. poprzez upoważnienie pracownika lub ustanowienie pełnomocnika.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (3)

Główne

PPSA art. 87 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis regulujący przesłanki przywrócenia terminu, w tym wymóg uprawdopodobnienia braku winy.

Pomocnicze

PPSA art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PPSA art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Podzielenie stanowiska WSA o konieczności wyższej staranności przedsiębiorców w prowadzeniu spraw i odbiorze korespondencji.

Odrzucone argumenty

Argumentacja spółki, że wymóg ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika na czas nieobecności jest zbyt daleko idący i nie znajduje umocowania w przepisach, odbiegając od praktyki życia codziennego.

Godne uwagi sformułowania

spółka jest podmiotem uczestniczącym w profesjonalnym obrocie gospodarczym, którym stawiane są wyższe wymagania dotyczące staranności i dbałości w prowadzeniu własnych spraw rzetelny i staranny przedsiębiorca [...] winien przewidzieć ewentualność wpłynięcia pism procesowych lub innego rodzaju urzędowej korespondencji i w związku z tym upoważnić swego pracownika bądź jakąkolwiek inną osobę do jej odbioru

Skład orzekający

Jan Zając

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie wymogu wyższej staranności przedsiębiorców w odbiorze korespondencji urzędowej i konsekwencji jej niedochowania."

Ograniczenia: Dotyczy głównie sytuacji, gdy przedsiębiorca nie odbiera przesyłek urzędowych i nie uprawdopodobni braku winy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje praktyczne konsekwencje niedbalstwa w prowadzeniu spraw firmowych i odbiorze korespondencji, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców.

Nie odbierasz listów? Twoja firma może stracić szansę na obronę w sądzie!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I FZ 43/09 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2009-04-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2009-02-16
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jan Zając /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Przywrócenie terminu
Sygn. powiązane
III SA/Gl 794/08 - Postanowienie WSA w Gliwicach z 2009-05-15
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 87 par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : Jan Zając po rozpoznaniu w dniu 3 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia "T." s.c. J. T., T. M. z siedzibą w D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 21 lipca 2008 r., sygn. akt III SA/GL 794/08 odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi "T." s.c. J. T., T. M. z siedzibą w D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 14 listopada 2007 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 21 lipca 2008 r., sygn. akt III SA/GL 794/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił "T." s.c. J. T., T. M. z siedzibą w D. przywrócenia terminu do wniesienia skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 14 listopada 2007 r., [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług.
Sąd wskazał, że przesyłkę zawierającą skarżoną decyzję awizowano dwukrotnie w dniu 20 listopada 2007 r., a następnie w dniu 28 listopada 2007 r., a ponieważ adresat nie zgłosił się po jej odbiór, urząd pocztowy zwrócił przesyłkę nadawcy w dniu 5 grudnia 2007 r. z adnotacją "Zwrot - nie podjęto w terminie".
W dniu 27 maja 2008 r. (data stempla pocztowego) spółka wniosła skargę na powyższą decyzję wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. We wniosku wskazano, że w dniach od 10 listopada 2007 r. do 6 grudnia 2007 r. obaj wspólnicy przebywali za granicą w sprawach związanych z działalnością firmy i nie mieli możliwości odebrania korespondencji, a w siedzibie spółki nie znajdowała się żadna osoba upoważniona do odbioru korespondencji.
Sąd nie uwzględnił wniosku strony skarżącej i w motywach skarżonego postanowienia wskazał, że strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu. Sąd podkreślił, że spółka jest podmiotem uczestniczącym w profesjonalnym obrocie gospodarczym, którym stawiane są wyższe wymagania dotyczące staranności i dbałości w prowadzeniu własnych spraw, aniżeli podmiotom, które takiej działalności nie prowadzą. W ocenie Sądu na czas nieobecności wspólników możliwe było powierzenie doglądania spraw spółki pracownikowi lub innej osobie.
Sąd wskazał na powszechnie prezentowane w orzecznictwie stanowisko, zgodnie z którym osoby prowadzące działalność gospodarczą winny na czas swojej nieobecności powierzyć prowadzenie swoich spraw profesjonalnemu pełnomocnikowi procesowemu w osobie adwokata lub radcy prawnego oraz winny wykazywać wyższy miernik staranności w prowadzeniu swojej działalności.
W zażaleniu na powyższe postanowienie pełnomocnik spółki argumentował, iż wskazywany przez Sąd postulat pozostawienia na czas nieobecności przedsiębiorcy pełnomocnika w osobie adwokata lub radcy prawnego jest zbyt daleko idący, a co więcej, nie znajduje umocowania w przepisach prawa. Zdaniem strony skarżącej w praktyce większości przedsiębiorców nie stać na zatrudnienie profesjonalnego pełnomocnika na czas nieobecności, a zatem stanowisko prezentowane przez Sąd odbiega od praktyki życia codziennego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Należy podzielić pogląd Sądu I instancji, zgodnie z którym w przypadku podmiotów prowadzących działalność gospodarczą wymagany jest większy stopień staranności w prowadzeniu własnych spraw, aniżeli w odniesieniu do osób, które takową działalnością się nie zajmują. Oczywistym jest, że do obowiązków związanych z funkcjonowaniem spółki mogą należeć dłuższe wyjazdy wspólników z miejsca siedziby, ale nie oznacza to, że wspólnicy zwolnieni są z zapewnienia prawidłowego funkcjonowania firmy podczas ich nieobecności. Nawet w przypadku prowadzenia działalności na małą skalę (np. spółek cywilnych) rzetelny i staranny przedsiębiorca, a zwłaszcza taki, wobec którego toczy się postępowanie przed organami administracji lub sądem, ograniczone ze swej istoty licznymi terminami, winien przewidzieć ewentualność wpłynięcia pism procesowych lub innego rodzaju urzędowej korespondencji i w związku z tym upoważnić swego pracownika bądź jakąkolwiek inną osobę do jej odbioru i podjęcia stosownych działań.
Tymczasem w omawianej sprawie skarżący takiej staranności nie dochowali, a co więcej, nie uprawdopodobnili w jakikolwiek sposób braku winy w uchybieniu terminu w rozumieniu art. 87 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Mając powyższe na uwadze, w oparciu o art. 184 w związku z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI