I FZ 406/07

Naczelny Sąd Administracyjny2007-11-21
NSApodatkoweŚredniansa
koszty sądowezwrot kosztówkoszty zastępstwa procesowegoprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiuzasadnienie orzeczeniakontrola instancyjnapodatek akcyzowy

NSA uchylił postanowienie WSA dotyczące kosztów sądowych z powodu braku należytego uzasadnienia i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

NSA rozpoznał zażalenie na postanowienie WSA w przedmiocie kosztów sądowych. WSA uchylił decyzję organu i zasądził koszty na rzecz skarżącego. Skarżący złożył zażalenie na postanowienie WSA dotyczące kosztów, domagając się zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. NSA uznał, że postanowienie WSA w zakresie kosztów było lakoniczne i nie zawierało wystarczającego uzasadnienia prawnego i faktycznego, co uniemożliwiło kontrolę instancyjną. W związku z tym NSA uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie A. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 9 maja 2007 r. (sygn. akt I SA/Sz 86/07) w przedmiocie kosztów sądowych. WSA w Szczecinie pierwotnie uchylił decyzję Dyrektora Izby Celnej i zasądził od organu na rzecz skarżącego kwotę 104 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych. Skarżący A. K. złożył zażalenie na to postanowienie, domagając się zmiany wyroku poprzez zasądzenie od organu nie tylko zwrotu kosztów sądowych, ale także kwoty 600 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Skarżący argumentował, że sąd pierwszej instancji nie uzasadnił braku przyznania wnioskowanych kosztów zastępstwa procesowego, co rodziło wątpliwości co do charakteru tego rozstrzygnięcia – czy było to przeoczenie, czy negatywne rozstrzygnięcie. Naczelny Sąd Administracyjny uznał zażalenie za zasadne. Sąd wskazał, że postanowienie WSA dotyczące kosztów było lakoniczne, powołując jedynie ogólnie art. 200 i art. 205 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), ale nie rozstrzygając samodzielnie o sposobie ustalenia wysokości tych kosztów ani nie podając podstawy faktycznej ich zastosowania. Brak precyzyjnego uzasadnienia, zwłaszcza w kontekście wniosku strony o zasądzenie konkretnej kwoty kosztów zastępstwa procesowego, uniemożliwił sądowi drugiej instancji dokonanie kontroli instancyjnej. W związku z tym, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., NSA uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, postanowienie sądu pierwszej instancji dotyczące kosztów sądowych musi zawierać szczegółowe uzasadnienie prawne i faktyczne, wskazujące na przesłanki rozstrzygnięcia i właściwe przepisy, aby umożliwić kontrolę instancyjną.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji nie uzasadnił należycie swojego rozstrzygnięcia odnośnie zasądzonych kosztów postępowania, nie podając właściwej podstawy prawnej i pomijając podstawę faktyczną, co uniemożliwiło dokonanie instancyjnej kontroli.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji, przysługuje skarżącemu od organu zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia prawa.

p.p.s.a. art. 205 § 2 i 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Do niezbędnych kosztów postępowania zalicza się wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika, wydatki pełnomocnika, koszty sądowe oraz koszty osobistego stawiennictwa strony. Szczegółowe zasady ustalania wysokości tych należności określały odrębne przepisy.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA może uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania.

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis ten dotyczy przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu

Określa zasady ustalania wysokości należności za czynności radców prawnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postanowienie WSA dotyczące kosztów sądowych nie zawierało wystarczającego uzasadnienia prawnego i faktycznego, co uniemożliwiło kontrolę instancyjną.

Godne uwagi sformułowania

lakoniczne odniósł się do podstawy prawnej zasądzenia kosztów pominął jakąkolwiek argumentację przemawiającą za zasądzeniem kosztów w takiej a nie innej wysokości nie jest możliwe prześledzenie dokładnego toku rozumowania Sądu I instancji nie uzasadnia poprzez wskazanie właściwej podstawy prawnej i faktycznej uniemożliwiając tym samym dokonanie instancyjnej kontroli

Skład orzekający

Marek Kołaczek

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wymogi dotyczące uzasadnienia orzeczeń w przedmiocie kosztów sądowych oraz kontrola instancyjna wadliwych postanowień."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku uzasadnienia kosztów w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu proceduralnego – prawidłowego uzasadnienia orzeczeń o kosztach sądowych, co jest istotne dla praktyków prawa.

Dlaczego Twoje uzasadnienie kosztów sądowych może być niewystarczające? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I FZ 406/07 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2007-11-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-07-30
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Marek Kołaczek /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne
Koszty sądowe
Sygn. powiązane
I SA/Sz 86/07 - Wyrok WSA w Szczecinie z 2007-05-09
I FZ 81/08 - Postanowienie NSA z 2008-02-20
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w...
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 200, art. 205 par. 2 i 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : Sędzia NSA Marek Kołaczek po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 9 maja 2007 r. sygn. akt I SA/Sz 86/07 w przedmiocie kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w S. z dnia 10 lutego 2005 r. w przedmiocie podatku akcyzowego oraz odmowy stwierdzenia nadpłaty w tym podatku postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 9 maja 2007 r. (sygn. akt I SA/Sz 86/07) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił zaskarżoną przez A. K. decyzję Dyrektora Izby Celnej w S. oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w K., stwierdził że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, a ponadto zasądził od Dyrektora Izby Celnej w S. na rzecz A. K. kwotę 104 (sto cztery) zł tytułem zwrotu kosztów sądowych.
A. K. złożył zażalenie z dnia 31.05.2007 r. nr na powyższe orzeczenie WSA w Szczecinie w zakresie rozstrzygnięcia o kosztach postępowania. Zażalenie zostało wniesione na podstawie art. 227 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Strona wniosła o zmianę pkt. 2 wyroku poprzez zasądzenie od Dyrektora Izby Celnej w S. na rzecz skarżącego kwoty 104 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych i kwoty 600 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
A. K. uzasadnia zażalenie stwierdzeniem, że zarówno w skardze z dnia 15 marca 2005 r., jak i w uzupełniającym ją piśmie z dnia 7 grudnia 2005 r. wniósł o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. Również w piśmie procesowym z 18 stycznia 2007 r. przedkładając zaświadczenie o wpisie na listę radców prawnych skarżący wniósł o zasądzenie na jego rzecz od Dyrektora Izby Celnej w S. tytułem kosztów zastępstwa procesowego kwoty 600 zł. Jak dalej argumentuje skarżący, uzasadnienie wyroku nie wskazuje dlaczego sąd nie przyznał skarżącemu wnioskowanych przez niego kosztów zastępstwa procesowego. Strona ocenia, że brak uzasadnienia w tym zakresie powoduje, iż nie wiadomo czy jest to przeoczenie podlegające uzupełnieniu na wniosek skarżącego, czy też nie przyznanie tych kosztów należy traktować jako rozstrzygnięcie negatywne podlegające zaskarżeniu w drodze zażalenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Kwestię zwrotu kosztów postępowania między stronami reguluje Rozdział 1 Działu V ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej - p.p.s.a.). Jak stanowi art. 200 p.p.s.a., w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji (a z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpatrywanej sprawie), przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia prawa. Zgodnie natomiast z art. 205 § 2 tejże ustawy, który odnosi się do sytuacji, w której strona jest reprezentowana przez adwokata lub radcę prawnego, do niezbędnych kosztów postępowania zalicza się:
- wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika (adwokata lub radcy prawnego), jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach;
- wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego;
- koszty sądowe;
- koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony.
Z kolei w myśl art. 205 § 3 p.p.s.a., szczegółowe zasady ustalania wysokości przysługujących stronie należności, o których mowa wyżej, oraz tryb przyznawania i sposób wypłacania tych należności, określają odrębne przepisy. Do owych przepisów należą między innymi zapisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu.
Należy zauważyć jednakże, że w niniejszej sprawie sąd pierwszej instancji wydając postanowienie o kosztach postępowania jedynie lakoniczne odniósł się do podstawy prawnej zasądzenia kosztów (poprzez przywołanie w uzasadnieniu wyroku wyłącznie art. 200 i ogólnie art. 205 p.p.s.a.) oraz pominął jakąkolwiek argumentację przemawiającą za zasądzeniem kosztów w takiej a nie innej wysokości. Wskazany art. 200 p.p.s.a. jedynie ogólnie określa, że w razie uwzględnienia skargi stronie przysługuje zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, natomiast nie rozstrzyga samodzielnie o sposobie ustalenia wysokości tych kosztów ani nie stanowi podstawy dla arbitralnej decyzji sądu co do wysokości zasądzonych kosztów. Z kolei art. 205 p.p.s.a. składa się aż z czterech paragrafów, z których jeden dotyczy właśnie wynagrodzenia za reprezentację strony przez adwokata lub radcę prawnego (art. 205 § 2 p.p.s.a.), w związku z czym nie jest możliwe prześledzenie dokładnego toku rozumowania Sądu I instancji w rozpatrywanym w tym miejscu zakresie. Za nieprawidłowe należy w związku z tym uznać takie rozstrzygnięcie, którego sąd nie uzasadnia poprzez wskazanie właściwej podstawy prawnej i faktycznej.
Należy uznać, że sąd powinien uargumentować swoje rozstrzygnięcie wyraźnie wskazując, jakimi przesłankami się kierował, zwłaszcza zaś powołując precyzyjnie właściwe przepisy i podając podstawę faktyczną ich zastosowania. Wymóg ten powinien być spełniony w szczególności z uwagi na fakt, że strona wyraźnie wskazała, w jakiej wysokości domaga się zasądzenia na jej rzecz kosztów postępowania.
Biorąc zatem pod uwagę wskazane wyżej okoliczności, zwłaszcza zaś tę, że sąd pierwszej instancji nie uzasadnił należycie swojego rozstrzygnięcia odnośnie zasądzonych kosztów postępowania (nie podał właściwej podstawy prawnej i pominął podstawę faktyczną), uniemożliwiając tym samym dokonanie instancyjnej kontroli zaskarżonego orzeczenia w rozpatrywanym zakresie, Naczelny Sąd Administracyjny – stosownie do art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. – orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI