I FZ 355/09

Naczelny Sąd Administracyjny2009-09-22
NSApodatkoweŚredniansa
pomoc prawna z urzędukoszty zastępstwa procesowegowynagrodzenie adwokatarozporządzenie Ministra Sprawiedliwościpodatek akcyzowyNSAWSAzażaleniekoszty sądowe

Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie WSA i przyznał adwokatowi wyższe wynagrodzenie za nieopłaconą pomoc prawną z urzędu, stosując 75% stawkę zamiast 50%.

Sprawa dotyczyła zażalenia adwokata na postanowienie WSA w Gliwicach w zakresie zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Sąd pierwszej instancji przyznał adwokatowi 2213 zł, stosując 50% stawkę wynagrodzenia. Naczelny Sąd Administracyjny uznał zażalenie za zasadne, uchylił zaskarżone postanowienie i przyznał adwokatowi wyższą kwotę 3311 zł, prawidłowo stosując 75% stawkę wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, gdyż adwokat nie prowadził sprawy w drugiej instancji.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie adwokata K. R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 13 lipca 2009 r. w przedmiocie zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Sąd pierwszej instancji przyznał adwokatowi kwotę 2213 zł, obliczoną na podstawie 50% stawki minimalnej wynagrodzenia, zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie. Adwokat zarzucił obrazę tego przepisu, argumentując, że należało zastosować 75% stawkę, ponieważ nie prowadził sprawy w drugiej instancji. Naczelny Sąd Administracyjny przychylił się do tego stanowiska. Zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia, w przypadku gdy ten sam adwokat nie prowadził sprawy w drugiej instancji, stawka minimalna za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 75% stawki minimalnej. Sąd ustalił, że stawka minimalna przy wartości przedmiotu sporu powyżej 50000 zł do 200000 zł wynosi 3600 zł (§ 6 pkt 6 rozporządzenia). W związku z tym, 75% tej stawki to 2700 zł. Sąd uwzględnił również podatek VAT (22% od 2700 zł, czyli 594 zł) oraz udokumentowane koszty opłaty skarbowej (17 zł). W rezultacie, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie i przyznał adwokatowi K. R. wynagrodzenie w łącznej kwocie 3311 zł.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Powinna zostać zastosowana stawka 75% stawki minimalnej, a nie 50%, jeśli ten sam adwokat nie występował w obu instancjach.

Uzasadnienie

Przepis § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości stanowi, że stawka minimalna w drugiej instancji za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 50% stawki minimalnej, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji – 75% tej stawki. W sytuacji, gdy adwokat został ustanowiony po zakończeniu postępowania przed sądem pierwszej instancji i sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, a nie prowadził sprawy w pierwszej instancji, przysługuje mu wynagrodzenie w wysokości 75% stawki minimalnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (6)

Główne

Dz.U. 2002 nr 163 poz 1348 art. par. 18 § ust. 1 pkt 2 lit. b

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu

W przypadku, gdy adwokat nie prowadził sprawy w drugiej instancji, a sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, przysługuje mu wynagrodzenie w wysokości 75% stawki minimalnej.

Dz.U. 2002 nr 163 poz 1348 art. par. 6 § ust. 6

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu

Stawka minimalna przy wartości przedmiotu sporu powyżej 50000 zł do 200000 zł wynosi 3600 zł.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. art. 250

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. art. 188

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.t.u. art. art. 41 § ust. 1

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Określa stawkę podatku od towarów i usług.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zastosowanie 75% stawki wynagrodzenia adwokata z urzędu w drugiej instancji, gdy nie prowadził on sprawy w pierwszej instancji.

Godne uwagi sformułowania

obrazę § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b powołanego rozporządzenia przez błędne ustalenie stawki procentowej jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji - 75 % tej stawki

Skład orzekający

Małgorzata Niezgódka - Medek

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości wynagrodzenia adwokata z urzędu za czynności w postępowaniu przed sądem administracyjnym drugiej instancji, w szczególności za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy adwokat nie prowadził sprawy w pierwszej instancji, a jedynie sporządził opinię o braku podstaw do skargi kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników zajmujących się prawem procesowym administracyjnym i kosztami zastępstwa procesowego, ponieważ precyzuje zasady ustalania wynagrodzenia adwokatów z urzędu.

Jak prawidłowo wyliczyć wynagrodzenie adwokata z urzędu w NSA? Kluczowa interpretacja przepisów.

Dane finansowe

WPS: 187 183 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I FZ 355/09 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2009-09-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2009-08-17
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Małgorzata Niezgódka - Medek /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
I FZ 8/09 - Postanowienie NSA z 2009-02-19
III SA/Gl 1217/07 - Postanowienie WSA w Gliwicach z 2008-07-14
I FZ 98/08 - Postanowienie NSA z 2008-04-08
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie i przyznano adwokatowi wynagrodzenie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 163 poz 1348
par. 6 ust. 6, par. 18 ust. 1 pkt 2 lit. b
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA : Małgorzata Niezgódka-Medek po rozpoznaniu w dniu 22 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia adwokata K. R.– pełnomocnika Z. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 13 lipca 2009 r. sygn. akt III SA/Gl 1217/07 w zakresie zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi Z. J. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia 19 czerwca 2007 r. nr (...) w przedmiocie podatku akcyzowego postanawia uchylić zaskarżone postanowienie i przyznać adwokatowi K. R. z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wynagrodzenie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w wysokości 3311 zł (trzy tysiące trzysta jedenaście złotych), w tym: 2700 zł (dwa tysiące siedemset złotych) tytułem opłaty za czynności adwokackie, 594 zł (pięćset dziewięćdziesiąt cztery złote) tytułem 22 % podatku od towarów i usług oraz 17 zł (siedemnaście złotych) tytułem uiszczonej opłaty skarbowej.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z 13 lipca 2009 r., sygn. akt III SA/GL 1217/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach przyznał adwokatowi K. R. – pełnomocnikowi Z. J. w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z 19 czerwca 2007 r. w przedmiocie podatku akcyzowego kwotę 2213 zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym: opłatę za czynności adwokackie - 1800 zł wraz z 22 % podatku VAT w kwocie 396 zł oraz 17 zł za opłatę skarbową od dokumentu pełnomocnictwa.
W uzasadnieniu Sąd ten wskazał, że po odrzuceniu skargi strony, a zatem po zakończeniu postępowania przed WSA, został dla strony ustanowiony adwokat z urzędu, który przedstawił Sądowi pierwszej instancji opinię o braku podstaw do sporządzenia skargi kasacyjnej od postanowienia tego Sądu odrzucającego skargę wraz z wnioskiem o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z oświadczeniem, że nie zostały one pokryte w całości ani w części. Jako, że wartość przedmiotu zaskarżenia w rozpoznawanej sprawie wynosiła 187.183,00 zł, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1348 ze zm.) przyznał adwokatowi 50 % stawki minimalnej określonej w pkt 1 tego paragrafu w związku z § 6 ust. 6 tego rozporządzenia. Tak obliczona należność została powiększona o podatek VAT, a ponadto zasądzono zwrot 17 zł z uwagi na udokumentowanie poniesienia opłaty skarbowej z tytułu złożenia pełnomocnictwa.
W zażaleniu na to postanowienie adwokat zarzucił mu obrazę § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b powołanego rozporządzenia przez błędne ustalenie stawki procentowej, skoro bowiem ten sam adwokat nie prowadził sprawy w drugiej instancji, to należało zastosować 75 % tej stawki. W konsekwencji adwokat wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia przez przyznanie mu wynagrodzenia za zastępstwo prawne udzielone z urzędu w łącznej kwocie 3311 zł.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 250 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej p.p.s.a.) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Doprecyzowanie tej normy zawarte jest w § 19 powołanego rozporządzenia, zgodnie z którym koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-5 rozporządzenia oraz niezbędne, udokumentowane wydatki adwokata.
W niniejszej sprawie niewątpliwe jest, że pełnomocnik udokumentował uiszczenie opłaty skarbowej w wysokości 17 zł z tytułu złożenia dokumentu pełnomocnictwa (k. 140), co oznacza, że kwestia zwrotu tej kwoty jest niesporna.
Podobnie nie pozostawia wątpliwości podstawa (stawka obowiązująca w postępowaniu pierwszej instancji) ustalenia stawki minimalnej w drugiej instancji. Stosownie do § 18 ust. 1 pkt 1 lit. a cytowanego rozporządzenia w sprawie, w której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna, stawkę minimalną w postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji oblicza się na podstawie § 6 rozporządzenia. W realiach niniejszej sprawy należało mieć na uwadze § 6 pkt 6 tego rozporządzenia, zgodnie z którym stawka minimalna przy wartości przedmiotu sporu powyżej 50000 zł do 200000 zł wynosi 3600 zł.
Kwestią sporną pozostaje ustalenie kwoty opłaty za czynności adwokackie, a zatem także kwoty podatku VAT. Stosownie do § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b powołanego rozporządzenia stawka minimalna w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 50 % stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji - 75 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Mając na uwadze, że w przedmiotowej sprawie pełnomocnik ustanowiony został po wydaniu postanowienia o odrzuceniu skargi, a więc po zakończeniu postępowania sądowoadministracyjnego przed sądem pierwszej instancji, a zatem ten sam adwokat nie występował w obu instancjach, i sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, to w świetle cytowanego przepisu przysługuje mu wynagrodzenie w wysokości 75 % stawki minimalnej obliczonej w niniejszej sprawie, czyli 2700 zł, a nie 50 % stawki (1800 zł), jak błędnie ustalił Sąd pierwszej instancji.
Stosownie zaś do treści § 2 ust. 3 przedmiotowego rozporządzenia w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, należną opłatę sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Do ustalonej zatem na podstawie § 6 pkt 6 w związku z § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b cytowanego rozporządzenia kwoty 2700 zł należało dodać 22 % VAT w wysokości 594 zł. Zastosowanie stawki 22% podatku od towarów i usług wynika z art. 41 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. nr 54, poz. 535 ze zm.).
Konkludując, Wojewódzki Sąd Administracyjny jest zobowiązany do zwrotu adwokatowi K. R. kwotę 3311 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym: opłatę za czynności adwokackie - 2700 zł wraz z podatkiem VAT w kwocie 594 zł oraz 17 zł za opłatę skarbową.
W świetle powyższych rozważań należało na podstawie art. 188 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzec jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI