I FZ 361/13

Naczelny Sąd Administracyjny2013-09-13
NSApodatkoweŚredniansa
przywrócenie terminuwpis od skargibrak winynależyta starannośćpełnomocniksąd administracyjnyVATpostępowanie sądowe

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi, uznając, że strona działała z niedbalstwem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi, uznając, że strona dopuściła się niedbalstwa. Pełnomocnik nie wykazał niespodziewanych przeszkód uniemożliwiających terminowe uiszczenie wpisu. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, podkreślając, że profesjonalny pełnomocnik powinien zadbać o terminowe dokonanie czynności procesowych i uiszczenie wpisu, nawet jeśli strona przebywa za granicą.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie Z. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, które odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia wpisu od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej. Sąd pierwszej instancji uznał, że przywrócenie terminu nie jest możliwe, gdy stronie można przypisać nawet lekkie niedbalstwo, co miało miejsce w analizowanym przypadku. Pełnomocnik skarżącego nie wykazał, aby na przeszkodzie uiszczenia wpisu stanęły niespodziewane i niemożliwe do przewidzenia przeszkody. Zażalenie pełnomocnika skarżącego opierało się na zarzucie naruszenia art. 86 § 1 P.p.s.a., wskazując, że skarżący został prawidłowo poinformowany o terminie, a uchybienie nastąpiło z powodu przebywania w innej strefie czasowej, co powinno być uznane za brak winy. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, stwierdzając, że zgodnie z art. 86 § 1 P.p.s.a. warunkiem przywrócenia terminu jest brak winy strony. Podkreślono, że o braku winy można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy największym wysiłku. W przypadku działania przez profesjonalnego pełnomocnika, to na nim spoczywa obowiązek zapewnienia terminowego dokonania czynności procesowych i uiszczenia wpisu, a jego ustalenia z mocodawcą powinny zapobiegać takim sytuacjom. Sąd uznał, że skarżący nie dochował należytej staranności, a uznanie uchybienia terminu za nastąpione bez winy było niezasadne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, strona nie działała bez winy. Uchybienie terminu było następstwem niedołożenia przez pełnomocnika należytej staranności.

Uzasadnienie

Profesjonalny pełnomocnik ma obowiązek zapewnić terminowe dokonanie czynności procesowych i uiszczenie wpisu, nawet jeśli strona przebywa za granicą. Brak winy wymaga wykazania przeszkód niemożliwych do usunięcia nawet przy największym wysiłku, a sama sytuacja z różnicą stref czasowych nie zwalnia z obowiązku należytej staranności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (4)

Główne

P.p.s.a. art. 86 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Warunkiem przywrócenia terminu jest brak winy strony w uchybieniu terminowi, co oznacza, że strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 86 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 197

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Pełnomocnik skarżącego wykazał, że skarżący został prawidłowo poinformowany o terminie do uiszczenia wpisu, a uchybienie nastąpiło z powodu przebywania w Nowej Zelandii i różnicy stref czasowych, co powinno być uznane za brak winy.

Godne uwagi sformułowania

przywrócenie terminu nie jest zatem możliwe wówczas, gdy stronie można przypisać dopuszczenie się choćby lekkiego niedbalstwa. pełnomocnik nie wykazał, aby na przeszkodzie uiszczenia wpisu od skargi stanęły niespodziewane i niemożliwe do przewidzenia przeszkody, których pomimo starań nie udało się usunąć. pełnomocnik zaś, który zgodził się reprezentować stronę, ma obowiązek działania w imieniu i na rzecz mocodawcy z równą starannością, jak gdyby działał na własną rzecz i jako profesjonalista, winien dopilnować, aby czynność procesowa została dokonana terminowo i sprawdzić, czy wpis został uiszczony.

Skład orzekający

Krystyna Chustecka

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia braku winy w kontekście uchybienia terminu procesowego przez profesjonalnego pełnomocnika, zwłaszcza w sytuacjach związanych z przebywaniem strony za granicą i różnicami czasowymi."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku winy w kontekście wpisu od skargi w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Ocena braku winy jest zawsze indywidualna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne zasady dotyczące należytej staranności profesjonalnego pełnomocnika i konsekwencji niedbalstwa w postępowaniu sądowym, co jest istotne dla praktyków prawa.

Nawet różnica stref czasowych nie usprawiedliwia niedbalstwa pełnomocnika – NSA o przywróceniu terminu.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I FZ 361/13 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2013-09-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2013-08-05
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Krystyna Chustecka /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Przywrócenie terminu
Sygn. powiązane
I SA/Łd 298/13 - Postanowienie WSA w Łodzi z 2013-09-30
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 86, art. 87
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Krystyna Chustecka po rozpoznaniu w dniu 13 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia Z. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 6 czerwca 2013 r., sygn. akt I SA/Łd 298/13 w przedmiocie przywrócenia terminu w sprawie ze skargi Z. Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 20 grudnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie określenia wysokości nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za grudzień 2007 r. postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 6 czerwca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił Z. Z. przywrócenia terminu do wniesienia wpisu od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 20 grudnia 2012r.
W uzasadnieniu Sąd wskazał, że przywrócenie terminu nie jest zatem możliwe wówczas, gdy stronie można przypisać dopuszczenie się choćby lekkiego niedbalstwa. Taka sytuacja wystąpiła w analizowanym przypadku. Pełnomocnik nie wykazał, aby na przeszkodzie uiszczenia wpisu od skargi stanęły niespodziewane i niemożliwe do przewidzenia przeszkody, których pomimo starań nie udało się usunąć. Z wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi w sposób niebudzący wątpliwości wynika, że uchybienie terminu było następstwem niedołożenia przez pełnomocnika należytej staranności w prowadzeniu sprawy, ponieważ wiedząc, że jego mocodawca przebywa poza granicami nie zadbał o odpowiednio wczesne poinformowanie skarżącego o obowiązku uiszczenia wpisu w terminie.
Zażalenie od powyższego postanowienia złożył pełnomocnik skarżącego na podstawie art. 86 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) dalej: P.p.s.a. zaskarżył postanowienie w całości i wniósł o jego uchylenie oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie:
- art. 86 § 1 P.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że strona nie uprawdopodobniła braku winy w przekroczeniu terminu w sytuacji gdy skarżący został prawidłowo oraz odpowiednio wcześniej w dniu 15 marca 2013 r. poinformowany przez swojego pełnomocnika o terminie do uiszczenia wpisu, zaś czynności uchybił z uwagi na fakt, że przebywając w Nowej Zelandii objętej inną strefą czasową, dokonał przelewu wpisu od skargi na rachunek sądu, będąc w usprawiedliwionym okolicznościami sprawy przekonaniu, że wykonuje on swoją czynność we właściwej dacie, przez co uznać należało, że zachodzą przesłanki do uznania, że strona nie zachowała terminu do dokonanie czynności bez swojej winy.
Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i rozpoznanie sprawy na nowo bez przesyłania akt NSA jako że wniesione zażalenie jest oczywiście uzasadnione z uwagi na fakt, że pełnomocnik dochował należytej staranności i jak wynika z dołączonej korespondencji mailowej poinformował stronę skarżącą o terminie do uiszczenia wpisu od skargi, przez co wniosek winien być rozpatrywany w kategoriach oceny zachowania skarżącego, a nie pełnomocnika.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 86 § 1 P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Oprócz złożenia stosowanego wniosku, warunkiem przywrócenia uchybionego terminu jest również (między innymi) zachowanie siedmiodniowego terminu liczonego od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, a także uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak jej winy.
W doktrynie przyjmuje się, że o braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Zakamycze 2009, str. 257-258). Uprawdopodobnienie braku winy oznacza zatem wykazanie takich okoliczności, które mimo spełnienia obowiązku zachowania należytej staranności uniemożliwiły wnioskującemu terminowe dokonanie czynności, bowiem były nie do przewidzenia lub nie do przezwyciężenia, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku.
Przy ocenie winy lub jej braku w uchybieniu terminowi do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (por. postanowienie SN z 6 października 1998 r., II CKN 8/98, LEX nr 50679), a samo działanie strony należy oceniać według obiektywnego miernika staranności.
W niniejszej sprawie skarżący działał przez profesjonalnego pełnomocnika. Jeśli skarżący był nieobecny w kraju, to kwestią jego uzgodnień z pełnomocnikiem było takie zabezpieczenie swoich interesów, aby ta nieobecność nie uniemożliwiała pełnomocnikowi podjęcia stosownych działań. Pełnomocnik zaś, który zgodził się reprezentować stronę, ma obowiązek działania w imieniu i na rzecz mocodawcy z równą starannością, jak gdyby działał na własną rzecz i jako profesjonalista, winien dopilnować, aby czynność procesowa została dokonana terminowo i sprawdzić, czy wpis został uiszczony. Zatem zarzut podniesiony we wniesionym zażaleniu dotyczący niewłaściwego zastosowania przez Sąd I instancji art. 86 § 1 P.p.s.a. nie jest zasadny.
Wobec okoliczności powołanych powyżej, należy uznać, że skarżący nie dochował należytej staranności w prowadzeniu własnych spraw, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Niezasadnym było zatem uznanie, że uchybienie terminowi nastąpiło bez jego winy.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197P.p.s.a., orzekł jak w sentencji

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI