Orzeczenie · 2026-03-02

I FZ 254/25

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-03-02
NSApodatkoweŚredniansa
wstrzymanie wykonaniaochrona tymczasowapodatek VATpostępowanie sądowoadministracyjneskarżącyuzasadnienie wnioskusytuacja finansowaznacząca szkodatrudne do odwrócenia skutki

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie M.W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, które odmówiło wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu dotyczącej podatku od towarów i usług za listopad 2016 r. Skarżący zarzucił Sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 61 § 3 P.p.s.a. poprzez niewstrzymanie wykonania decyzji mimo wykazania niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a także odmowę wstrzymania bez analizy danych finansowych. Dodatkowo zarzucono naruszenie art. 106 § 3 P.p.s.a. przez nieprzeprowadzenie dowodów uzupełniających. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie. Sąd podkreślił, że zgodnie z ugruntowaną wykładnią art. 61 § 3 P.p.s.a., obowiązek uprawdopodobnienia przesłanek wstrzymania wykonania decyzji spoczywa na wnoszącym o ochronę tymczasową. W analizowanej sprawie skarżący nie wykazał tych przesłanek, ograniczając się do ogólnych stwierdzeń o możliwej szkodzie i trudnych do odwrócenia skutkach, nie przedstawiając przy tym żadnych konkretnych danych finansowych ani dokumentów potwierdzających jego sytuację majątkową. NSA zaznaczył, że sama dolegliwość finansowa związana z wykonaniem decyzji nie jest wystarczającą przesłanką do wstrzymania jej wykonania, a ewentualna szkoda ma charakter restytucyjny. Sąd uznał również, że nie doszło do naruszenia art. 106 § 3 P.p.s.a., gdyż skarżący przedłożył dokumentację dopiero na etapie zażalenia, a nie przed wydaniem postanowienia przez WSA. W konsekwencji zażalenie zostało oddalone.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej, obowiązek uprawdopodobnienia przesłanek przez skarżącego, brak możliwości przeprowadzania dowodów uzupełniających na tym etapie postępowania.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki postępowania wpadkowego (wniosek o wstrzymanie wykonania) w sądach administracyjnych, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy podatkowej.

Zagadnienia prawne (2)

Czy brak wystarczającego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej, w tym brak przedstawienia dokumentów potwierdzających sytuację finansową skarżącego, uzasadnia odmowę udzielenia ochrony tymczasowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, brak wystarczającego uzasadnienia wniosku i nieprzedstawienie dokumentów potwierdzających sytuację finansową skarżącego uzasadnia odmowę wstrzymania wykonania decyzji.

Uzasadnienie

Obowiązek uprawdopodobnienia przesłanek wstrzymania wykonania decyzji (znaczna szkoda, trudne do odwrócenia skutki) spoczywa na skarżącym. Wnioskodawca musi przedstawić konkretne okoliczności i poprzeć je stosownymi dokumentami, a nie tylko ogólne twierdzenia.

Czy sąd administracyjny jest zobowiązany do przeprowadzania dowodów uzupełniających na wniosek skarżącego w postępowaniu o wstrzymanie wykonania decyzji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje możliwości przeprowadzania dowodów uzupełniających w ramach wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji.

Uzasadnienie

Na etapie rozpatrywania wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji sąd nie jest uprawniony do wzywania strony o przedstawienie dokumentów, a P.p.s.a. nie przewiduje możliwości skorzystania z uzupełniającego postępowania dowodowego, jak w przypadku prawa pomocy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Zażalenie na postanowienie odmawiające wstrzymania wykonania decyzji podatkowej zostało oddalone.

Przepisy (7)

Główne

P.p.s.a. art. 61 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Warunkiem zastosowania ochrony tymczasowej jest uprawdopodobnienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obowiązek ten spoczywa na wnoszącym o wstrzymanie.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 61 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniesienie skargi do sądu co do zasady nie wstrzymuje wykonania zaskarżonej decyzji.

P.p.s.a. art. 106 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Nie przewiduje możliwości uzupełniającego postępowania dowodowego w ramach wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji.

P.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 61 § 3 P.p.s.a. poprzez niewstrzymanie wykonania decyzji w sytuacji wykazania przez skarżącego niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. • Naruszenie art. 106 § 3 P.p.s.a. poprzez nieprzeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów potwierdzających sytuację finansową skarżącego.

Godne uwagi sformułowania

Obowiązek uprawdopodobnienia zajścia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, spoczywa na wnoszącym o zastosowanie tymczasowej ochrony. • Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności ma charakter wyjątkowy, warunkiem jej zastosowania jest uprawdopodobnienie istnienia wskazanych przesłanek pozytywnych. • W analizowanym przepisie chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot wyegzekwowanego świadczenia, albo przez przywrócenie pierwotnego stanu rzeczy. • Sama dolegliwość, czy wysokość ciążącego na danym podmiocie zobowiązania podatkowego nie stanowi wystarczającej przesłanki do skorzystania z instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. • Ewentualna szkoda powstała z tytułu wykonania świadczenia publicznoprawnego ma charakter restytucyjny, ponieważ wiąże się ze świadczeniem pieniężnym, które ze swej natury jest świadczeniem odwracalnym.

Skład orzekający

Janusz Zubrzycki

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej, obowiązek uprawdopodobnienia przesłanek przez skarżącego, brak możliwości przeprowadzania dowodów uzupełniających na tym etapie postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania wpadkowego (wniosek o wstrzymanie wykonania) w sądach administracyjnych, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy podatkowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe zasady dotyczące wstrzymania wykonania decyzji administracyjnych, co jest istotne dla praktyków. Brak nietypowych faktów obniża jego atrakcyjność dla szerszej publiczności.

Kiedy sąd wstrzyma wykonanie decyzji? Kluczowe zasady dla skarżących i prawników.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst