Orzeczenie · 2026-01-28

I FZ 251/25

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-01-28
NSApodatkoweWysokansa
VATpostępowanie sądowoadministracyjneterminypomoc prawnaodrzucenie skargiuchylenie postanowieniaNSAWSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie A. Ł. na postanowienie WSA w Łodzi o odrzuceniu skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej dotyczącej podatku od towarów i usług. Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę, uznając ją za wniesioną po terminie, ponieważ decyzja została doręczona 10 marca 2025 r., a skarga wpłynęła 2 lipca 2025 r. WSA odrzucił również wniosek o przywrócenie terminu jako spóźniony. NSA uznał zażalenie za zasadne. Stwierdził, że WSA pominął fakt, iż skarżący 11 marca 2025 r. złożył wniosek o przyznanie pomocy prawnej, który zawierał stwierdzenie, że skarżący „Nie zgadza się z decyzją Dyrektora Izby Administracji Skarbowej”. Pismo to zostało nadane 12 marca 2025 r., a zatem w terminie do wniesienia skargi (który upływał 9 kwietnia 2025 r.). NSA podkreślił, że zgodnie z przepisami, pismo zawierające wniosek o pomoc prawną, które zawiera podstawowe elementy skargi, powinno być traktowane jako skarga, a braki formalne powinny być uzupełniane w trybie przewidzianym przepisami. Sąd pierwszej instancji niezasadnie odrzucił skargę, naruszając art. 58 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. NSA uchylił zaskarżone postanowienie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących terminów wnoszenia skarg do sądów administracyjnych, traktowania pism procesowych zawierających wnioski o pomoc prawną jako skarg, oraz uzupełniania braków formalnych skarg.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy pismo z wnioskiem o pomoc prawną zawiera elementy skargi i jest złożone w terminie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy pismo zawierające wniosek o przyznanie pomocy prawnej, które zawiera elementy skargi, złożone w terminie do wniesienia skargi, powinno być traktowane jako skarga, nawet jeśli nie spełnia wszystkich wymogów formalnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, pismo zawierające wniosek o przyznanie pomocy prawnej, które zawiera podstawowe elementy skargi (np. wskazanie zaskarżonej decyzji i organu, stwierdzenie niezgody z decyzją), złożone w terminie do wniesienia skargi, powinno być traktowane jako skarga. Braki formalne takiego pisma powinny być uzupełniane w trybie przewidzianym przepisami.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę jako spóźnioną, nie uwzględniając, że skarżący złożył w terminie pismo z wnioskiem o pomoc prawną, które zawierało elementy skargi. NSA uznał, że takie pismo powinno być traktowane jako skarga, a braki formalne powinny być uzupełniane, a nie stanowić podstawę do odrzucenia skargi.

Czy art. 177 § 6 P.p.s.a. (dotyczący biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w przypadku odmowy przyznania prawa pomocy) ma zastosowanie do biegu terminu do wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, art. 177 § 6 P.p.s.a. dotyczy wyłącznie biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego i nie ma zastosowania do biegu terminu do wniesienia skargi do WSA.

Uzasadnienie

Skarżący błędnie powołał się na art. 177 § 6 P.p.s.a. w celu uzasadnienia swojego stanowiska co do terminu wniesienia skargi do WSA. NSA wyjaśnił, że przepis ten dotyczy skargi kasacyjnej, a nie skargi do sądu pierwszej instancji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono postanowienie WSA o odrzuceniu skargi w całości.

Przepisy (9)

Główne

P.p.s.a. art. 58 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Odrzucenie skargi wniesionej po terminie.

P.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 53 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 53 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 58 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 46 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymogi formalne skargi, w tym osnowa.

P.p.s.a. art. 49 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Tryb uzupełniania braków formalnych skargi.

P.p.s.a. art. 177 § 6

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, nie skargi do WSA.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pismo z wnioskiem o przyznanie pomocy prawnej, złożone w terminie, zawierające elementy skargi, powinno być traktowane jako skarga. • Braki formalne skargi powinny być uzupełniane, a nie stanowić podstawę do odrzucenia skargi.

Odrzucone argumenty

Skarga została wniesiona po terminie, a wniosek o przywrócenie terminu był spóźniony. • Art. 177 § 6 P.p.s.a. stosuje się do biegu terminu skargi kasacyjnej, a nie skargi do WSA.

Godne uwagi sformułowania

Pismo zawierające we wniosku skarżącego o przyznanie pomocy prawnej poprzedzone zostało stwierdzeniem, że skarżący "Nie zgadza się z decyzją Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi", a zatem wymagało oceny, czy nie powinno być traktowane także jako skarga na wspomnianą wyżej decyzję. • Niezachowanie, określonego w art. 46 § 2 pkt 1 lit b ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wymogu podania w skardze, będącej pierwszym pismem w sprawie, numeru PESEL, było brakiem formalnym, który powinien być uzupełniony w trybie 49 § 1 w związku z art. 58 § 1 pkt 3.

Skład orzekający

Ryszard Pęk

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących terminów wnoszenia skarg do sądów administracyjnych, traktowania pism procesowych zawierających wnioski o pomoc prawną jako skarg, oraz uzupełniania braków formalnych skarg."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy pismo z wnioskiem o pomoc prawną zawiera elementy skargi i jest złożone w terminie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z terminami i formalnymi wymogami skargi do sądu administracyjnego, co jest kluczowe dla praktyków. Pokazuje, jak sąd potrafi interpretować przepisy na korzyść strony, gdy ta wykaże inicjatywę procesową.

Czy wniosek o pomoc prawną może uratować spóźnioną skargę? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst