Orzeczenie · 2023-09-19

I FZ 231/23

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data

2023-09-19

NSApodatkoweWysokansa

koszty postępowaniazwrot kosztówpostanowieniezażalenieWSANSAprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiautokontrola

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał zażalenie P. sp. z o.o. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Opolu z dnia 25 maja 2023 r., dotyczące zwrotu kosztów postępowania. WSA, działając w trybie autokontroli (art. 195 § 2 p.p.s.a.), uchylił punkt swojego wyroku z dnia 6 lutego 2023 r. dotyczący zwrotu kosztów, zasądzając kwotę 597,00 zł. Następnie jednak, w zaskarżonym postanowieniu z 25 maja 2023 r., WSA uchylił ten punkt i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że nie ma podstaw prawnych do orzekania o wszystkich kosztach, w tym o kosztach zażaleniowych. Skarżąca spółka wniosła zażalenie, zarzucając m.in. naruszenie przepisów dotyczących składu sądu, błędną wykładnię trybu autokontroli oraz brak podstaw do odmowy zwrotu części kosztów. NSA uznał zażalenie za zasadne w części. Stwierdził, że WSA błędnie zinterpretował przepisy, uznając brak podstaw do orzekania o wszystkich kosztach postępowania, w tym kosztach zażaleniowych. NSA podkreślił, że WSA działając w trybie art. 195 § 2 p.p.s.a. jest właściwy do orzekania o całości kosztów postępowania, a nie tylko o ich części. W związku z tym, NSA uchylił zaskarżone postanowienie WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując, że WSA będzie związany przedstawioną wykładnią.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących kosztów postępowania w sądach administracyjnych, w szczególności w kontekście trybu autokontroli (art. 195 § 2 p.p.s.a.) oraz pojęcia kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, w której WSA uchylił postanowienie dotyczące kosztów, a następnie w osobnym postanowieniu uznał brak podstaw do orzekania o części tych kosztów.

Zagadnienia prawne (3)

Czy WSA, działając w trybie autokontroli na podstawie art. 195 § 2 p.p.s.a., jest właściwy do orzekania o całości kosztów postępowania, w tym kosztów zażaleniowych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, WSA działając w trybie autokontroli na podstawie art. 195 § 2 p.p.s.a. jest właściwy do orzekania o całości kosztów postępowania, a nie tylko o ich części.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że WSA błędnie zinterpretował przepisy, uznając brak podstaw do orzekania o pewnym wycinku kosztów. Instytucja art. 195 § 2 p.p.s.a. nie jest postępowaniem odwoławczym, a jedynie uprawnieniem WSA do uchylenia postanowienia i orzeczenia o spornej kwestii na nowo, co obejmuje również koszty postępowania.

Czy opłaty sądowe związane z wnioskiem o dostęp do akt sprawy w systemie teleinformatycznym mogą być uznane za koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, koszty te mogą być uznane za koszty niezbędne, a ich odmowa prowadziłaby do wykładni contra legem przepisu art. 205 p.p.s.a.

Uzasadnienie

NSA uznał, że WSA błędnie zinterpretował przesłankę kosztów celowych dla dochodzenia praw, która dotyczy kosztów wykraczających poza te wykazane w art. 205 p.p.s.a. Koszty postępowania en masse podlegają miarkowaniu, a strona nie jest obowiązana ponosić bezzwrotnie ciężaru wadliwych rozstrzygnięć procesowych.

Czy WSA orzekający w trybie autokontroli w składzie jednoosobowym naruszył przepisy, jeśli ustawa przewiduje skład trzyosobowy dla postępowania uproszczonego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, WSA nie naruszył przepisów, orzekając w składzie jednoosobowym.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że w trybie autokontroli (art. 195 § 2 p.p.s.a.) sąd administracyjny orzeka na posiedzeniu niejawnym w składzie jednego sędziego, chyba że ustawa stanowi inaczej. Brak jest odstępstwa od tej reguły na poczet rozpoznawania sprawy w trybie autokontroli, a przywoływany art. 120 p.p.s.a. dotyczący postępowania uproszczonego nie ma zastosowania w tym kontekście.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Uchylono decyzję

Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania zostało uchylone w całości i sprawa przekazana do ponownego rozpoznania.