I FZ 182/10

I FZ 182/10 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2010-05-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2010-04-28
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Arkadiusz Cudak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Zawieszenie/podjęcie postępowania
Sygn. powiązane
I FZ 183/10 - Postanowienie NSA z 2010-05-28
I SA/Kr 1442/09 - Wyrok WSA w Krakowie z 2010-12-14
I FSK 979/11 - Wyrok NSA z 2012-09-12
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 125 § 1 pkt 1, art. 141 § 4, art. 166
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA : Arkadiusz Cudak (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia "P." F. B.-D. Przedsiębiorstwa Handlowo-Usługowego Sp. z o. o. w K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 20 stycznia 2010 r., sygn. akt I SA/Kr 1442/09 w zakresie zawieszenia postępowania sądowego w sprawie ze skarg "P." F. B.-D. Przedsiębiorstwa Handlowo-Usługowego Sp. z o. o. w K. na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 18 grudnia 2006 r. nr od [...] do [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od grudnia 2000 r. do grudnia 2002 r. postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 20 stycznia 2010 r., sygn. akt I SA/Kr 1442/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zawiesił postępowanie sądowe w sprawie ze skargi "P." F. B.-D. Przedsiębiorstwa Handlowo-Usługowego Spółki z o.o. w Krakowie na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 18 grudnia 2006 r., nr od [...] do [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od grudnia 2000 r. do grudnia 2002 r.
W motywach orzeczenia wskazano, że w sprawach o sygn. akt I SA/Kr 232/06, I SA/Kr 65/08 i I SA/Kr 196/09 oraz I SA/Kr 675/08, toczących się pomiędzy tymi samymi stronami, jak w sprawie niniejszej, zapadły już wyroki tego Sądu, od których to rozstrzygnięć wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargi kasacyjne. We wszystkich wzmiankowanych sprawach, podobnie jak i w rozpatrywanej, podstawą zaskarżonych rozstrzygnięć były ustalenia faktyczne organów podatkowych w zakresie odzwierciedlonej w spornych fakturach VAT współpracy gospodarczej skarżącej Spółki z firmami "D.-M." i "J.".
W zażaleniu zarzucono powyższemu postanowieniu:
- błędną interpretację art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej "p.p.s.a.") i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie tego przepisu, poprzez zawieszenie z urzędu postępowania sądowego w sytuacji, gdy nie powstaje w sprawie kwestia prejudycjalna, która uzasadniałaby celowość wstrzymania toku sprawy;
- niewłaściwe zastosowanie art. 141 § 4 w zw. z art. 166 p.p.s.a. ze względu na brak wyjaśnienia zasadności podstawy prawnej przedmiotowego postanowienia.
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu oraz zasądzenie kosztów procesowych.
W uzasadnieniu Strona podniosła, że samo zaistnienie tożsamości stanu faktycznego i prawnego w dwóch odrębnych sprawach nie stanowi podstawy do zawieszenia. Zdaniem pełnomocnika Spółki sam wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w przytoczonej sprawie nie jest niezbędny by stwierdzić, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, nie będzie on miał dla jej rozstrzygnięcia mocy wiążącej. Na potwierdzenie swojego stanowiska skarżąca Spółka przytoczyła liczne fragmenty zaczerpnięte z orzecznictwa sądów administracyjnych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie należy uwzględnić.
Stosownie do art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Z powołanego przepisu wynika, że między zawieszaną sprawą sądowoadministracyjną a innym postępowaniem, o którym stanowi wskazany wyżej art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., istnieć musi związek tego rodzaju, że wynik tego drugiego, toczącego się już postępowania, będzie miał charakter prejudycjalny dla sprawy, która ma być zawieszona. Innymi słowy rozstrzygnięcie w tej drugiej sprawie wtedy tylko upoważniać będzie do zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego, kiedy podjęte w niej rozstrzygnięcie będzie miało decydujące znaczenie dla sposobu rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej, która ma być zawieszona (por.: uwagi S. Dmowski do art. 177 Kpc, będącego odpowiednikiem analizowanego tu przepisu [w:] "Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz" pod red. prof. K. Piaseckiego, Wyd. C. H. Beck W - wa 1996 r., str. 578 - 579).
Zasadność tego stanowiska na gruncie postępowania sądowoadministracyjnego potwierdza jednolite w tym zakresie orzecznictwo sądów administracyjnych. Oprócz orzeczeń wskazanych przez Skarżącą na uwagę zasługuje między innymi wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 września 2009 r., sygn. akt I FSK 1072/08, w którym Sąd zauważył, że "Polski system prawa nie przewiduje instytucji wiążącego precedensu. Sam fakt tożsamości stanu faktycznego i stanu prawnego w danej sprawie i sprawie, w której wniesiono skargę kasacyjną, nie może powodować zawieszenia postępowania." Ponadto autor zażalenia trafnie zwraca uwagę na stanowisko zajęte przez skład siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w uchwale z dnia 24 listopada 2008 r., sygn. akt I FPS 4/08., jednoznacznie uznał, iż art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. nie stanowi podstawy do zawieszenia przez wojewódzki sąd administracyjny z urzędu postępowania do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w innej sprawie tego samego rodzaju, w której zapadło już orzeczenie, ale zostało ono zaskarżone do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Należy zauważyć, że zawieszenie postępowania na podstawie przepisu art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. następuje z urzędu, jednak celowość podjęcia takiej decyzji pozostawiona została ocenie Sądu. Stąd szczególne znaczenie ma uzasadnienie rozstrzygnięcia Sądu. Brak podania motywów rozstrzygnięcia czyni je arbitralnym i tym samym narusza dyspozycję art. 141 § 4 w zw. z art. 166 i powołanego wyżej art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 kwietnia 2005 r., sygn. akt I FZ 129/05). Tymczasem w przedmiotowej sprawie Sąd ograniczył się jedynie do stwierdzenia, że we wszystkich wzmiankowanych sprawach podstawą zaskarżonych rozstrzygnięć były takie same ustalenia faktyczne. Sąd I instancji w swym rozstrzygnięciu nie uzasadnił również w jaki sposób za zawieszeniem postępowania przemawiają względy ekonomii procesowej w tej sprawie.
Za uzasadnione należy zatem uznać sformułowane w zażaleniu zarzuty i z tych względów, w oparciu o art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., postanowić jak w sentencji.