I FZ 199/23

I FZ 199/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2023-10-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-06-13
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Izabela Najda-Ossowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
I SA/Gd 1308/22 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2023-04-12
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 157
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2021 poz 1540
art. 138 par. 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Izabela Najda-Ossowska po rozpoznaniu w dniu 20 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia Kuratora Sądowego – K.P. ustanowionego dla P. Sp. z o.o. z siedzibą w G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 25 kwietnia 2023 r., sygn. akt I SA/Gd 1308/22 oddalające wniosek Kuratora Sądowego – K. P. o uzupełnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 12 kwietnia 2023 r. sygn. akt I SA/Gd 1308/22 o orzeczenie o wynagrodzeniu kuratora w sprawie ze skargi P. Sp. z o.o. z siedzibą w G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 12 sierpnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od maja do lipca 2014 r. postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
P. Spółka z o.o. z siedzibą w G. (dalej: jako Skarżąca, Spółka), reprezentowana przez ustanowionego kuratora sądowego K. P. (dalej: jako Kurator) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z 12 sierpnia 2021 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od maja do lipca 2014 r.
Wyrokiem z 12 kwietnia 2023 r. sygn. akt I SA/Gd 1308/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę. Pismem z 12 kwietnia 2023 r. ustanowiony dla Skarżącej Kurator wniósł o uzupełnienie wyroku z 12 kwietnia 2023 r. sygn. akt I SA/Gd 1308/22 o orzeczenie o wynagrodzeniu Kuratora w postępowaniu według norm przepisanych powiększonego o podatek VAT.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z 25 kwietnia 2023 r., sygn. akt I SA/Gd 1308/22 oddalił wniosek Kuratora. Sąd wyjaśnił, że w sprawie brak jest podstawy prawnej, w oparciu o którą wojewódzki sąd administracyjny mógłby przyznać wynagrodzenie kuratorowi, a w świetle uchwały Sądu Najwyższego z 23 lutego 2018 r., sygn. akt III CZP 106/17 i przepisu art. 179 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego wynagrodzenie powinien ustanowić - sąd rejestrowy.
Na postanowienie z 25 kwietnia 2023 r., sygn. akt I SA/Gd 1308/22 Kurator sądowy złożył zażalenie, w którym wniósł o: uchylenie zaskarżonego postanowienia poprzez orzeczenie o kosztach kuratora w tym wynagrodzeniu w postępowaniu przed w/w Sądem wg norm przepisanych powiększonego o podatek VAT którego kurator jest płatnikiem jako licencjonowany doradca restrukturyzacyjny oraz wypłacenie wynagrodzenie kuratora z Skarbu Państwa, względnie przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku. Uzasadniając środek zaskarżenia Kurator, odwołując się do postanowienia WSA w Gdańsku z 26 listopada 2019 r. o sygn. akt I SA/Gd 928/19, wywiódł, że jego wynagrodzenie powinno być wypłacone przez Skarb Państwa - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.
W niniejszej sprawie sporne jest to, czy kuratorowi sądowemu, wynagrodzenie z tytułu reprezentowania Spółki w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gdańsku powinien przyznań ten Sąd, czy Sąd który ustanowił kuratora. W zaskarżonym postanowieniu opowiedziano się za tym, że to Sąd rejestrowy, który ustanowił kuratora jest właściwy do wypłaty wynagrodzenia kuratorowi i do tego stanowiska przychyla się Naczelny Sąd Administracyjny.
Kurator sądowy został ustanowiony postanowieniem Sądu Rejonowego [...] w G. [...] Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego sygn. akt [...]. Rej. KRS [...] z 26 października 2015 r. na wniosek organu podatkowego - Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w G., na podstawie art. 42 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2018 r. poz. 1025 ze zm. – dalej: k.c.) w zw. z art. 138 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa. Umocowanie Kuratora zostało rozszerzone do działania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gdańsku. Tak przyjął Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym postanowieniu, a okoliczności i podstawa prawna powołania Kuratora nie są kwestionowane w zażaleniu. Nadto, w świetle dostępnej tut. Sądowi "Informacji odpowiadającej odpisowi pełnemu z rejestru przedsiębiorców KRS Spółki (nr [...])" Kurator został upoważniony w szczególności "do powołania organu upoważnionego do reprezentacji spółki, a w razie potrzeby do jej likwidacji".
Z powyższego wynika więc, po pierwsze, że Kurator został ustanowiony na wniosek organu podatkowego realizowany w związku z art. 138 § 3 Ordynacji podatkowej, czyli w sytuacji gdy osoba prawna nie może prowadzić swoich spraw wskutek braku powołanych do tego organów. Po drugie, że Kurator podlega nadzorowi sądu, który go ustanowił (art. 42 § 1 k.c.); Kurator reprezentuje osobę prawną oraz prowadzi jej sprawy w granicach określonych w zaświadczeniu sądu (art. 42 § 2 k.c.); jest zobowiązany do niezwłocznego podjęcia czynności zmierzających do powołania albo uzupełnienia składu organu osoby prawnej uprawnionego do jej reprezentowania, a w razie potrzeby do jej likwidacji (art. 42 § 3 k.c.); wykonuje ponadto – za zezwoleniem sądu rejestrowego – czynności zmierzające do nabycia i zbycia przedsiębiorstwa lub oddania przedsiębiorstwa do czasowego korzystania, a także nabycia i zbycia oraz obciążenie nieruchomości, użytkowania wieczystego lub udziału w nieruchomości (art. 42 § 4 k.c.).
Biorąc zatem pod uwagę zakres obowiązków Kuratora, wykraczających poza postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, a także działanie Kuratora pod nadzorem sądu i dokonywanie określonych czynności tylko za zezwoleniem sądu, stwierdzić należało, że w takim przypadku zastosowanie powinien mieć przepis art. 179 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Wskazano w nim bowiem, że wynagrodzenie kuratorowi przyznaje organ państwowy, który go ustanowił, czyli w rozpoznawanej sprawie sąd rejestrowy.
W zaskarżonym postanowieniu Sąd pierwszej instancji trafnie powołał się na uchwałę Sądu Najwyższego z 23 lutego 2018 r., sygn. akt III CZP 106/17, zgodnie z którą o wynagrodzeniu należnym kuratorowi ustanowionemu na wniosek organu podatkowego na podstawie art. 42 k.c. w związku z art. 138 § 3 Ordynacja podatkowa orzeka sąd rejestrowy, który go ustanowił i określił jego kompetencje. Naczelny Sąd Administracyjny nie widzi podstaw, aby od tego stanowiska uchwałodawczego na kanwie przypadku tej sprawy odstąpić. W związku z tym wniosek Kuratora o uzupełnienie wyroku nie mógł zostać uwzględniony, o czym prawidłowo orzekł Sąd pierwszej instancji.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634) oddalił zażalenie.