I FZ 193/22

I FZ 193/22 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2022-09-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-08-18
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Ryszard Pęk /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
6563
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
I SA/Gl 598/22 - Postanowienie WSA w Gliwicach z 2022-06-29
Skarżony organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 58 § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Ryszard Pęk po rozpoznaniu w dniu 9 września 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia K. sp. z o.o. z siedzibą w C. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 29 czerwca 2022 r., sygn. akt I SA/Gl 598/22 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi K. sp. z o.o. z siedzibą w C. na decyzję Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 22 marca 2022 r. nr [...] w przedmiocie wiążącej informacji stawkowej postanawia oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
1. Postanowieniem z 29 czerwca 2022 r., sygn. akt I SA/Gl 598/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę K. sp. z o.o. z siedzibą w C. (dalej skarżąca spółka) na decyzję Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 22 marca 2022 r. w przedmiocie wiążącej informacji stawkowej.
2. W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji ustalił, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach z 24 maja 2022 r. wezwano skarżącą spółkę do usunięcia braków formalnych skargi, przez złożenie oryginału lub uwierzytelnionego odpisu pełnomocnictwa procesowego do działania w jej imieniu przed sądami administracyjnymi oraz złożenie oryginału lub uwierzytelnionego odpisu dokumentu, z którego wynikałoby umocowanie osób, które udzieliły pełnomocnictwa do reprezentacji skarżącej spółki w dacie jego udzielenia. W wezwaniu skarżącą spółkę pouczono o konsekwencjach prawnych niewykonania powyższego obowiązku w terminie zakreślonym przez Sąd.
3. Przesyłka zawierająca wezwanie została skutecznie doręczona pełnomocnikowi skarżącej spółki 6 czerwca 2022 r. Skarżąca spółka nie uzupełniła braków formalnych skargi.
4. Mając na uwadze powyższe, Sąd pierwszej instancji na mocy art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329; ze zm. dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) odrzucił skargę.
5. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca spółka wnosząc o jego uchylenie w całości.
5.1. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 58 § 1 pkt 3 i art. 83 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, przez niewłaściwe ich zastosowanie, albowiem stron w sposób niezawiniony uchybiła terminowi do złożenia uwierzytelnionego odpisu pełnomocnictwa do działania w imieniu strony skarżącej przed sądem administracyjnym oraz złożenia odpisu KRS wskazującego osoby władne obecnie do podpisania pełnomocnictwa w imieniu skarżącej spółki, w związku z czym w trybie art. 86 § 1 w zw. z art. 87 § 1-2 i 4 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi złożyła uzasadniony wniosek o przywrócenie terminu do dokonania tych czynności, jednocześnie realizując zobowiązanie sądu.
6. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
6.1. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
6.2. W punkcie wyjścia odnotować należy, że zgodnie z treścią art. 28 § 1 w związku z art. 29 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu, które mają obowiązek wykazania swojego umocowania dokumentem przy pierwszej czynności w tym postępowaniu. Organy lub osoby uprawnione do działania w imieniu jednostek organizacyjnych muszą udowodnić, że mają prawo do działania za stronę, a przepis art. 29 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nakazuje, aby udowodnienie umocowania miało formę dokumentu złożonego lub okazanego sądowi przy pierwszej czynności procesowej (por. M. Niezgódka – Medek. Komentarz do art. 29 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, LEX/el 2018 r.).
6.3. W świetle art. 34 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi strony i ich organy lub przedstawiciele ustawowi mogą działać przed sądem osobiście lub przez pełnomocników. Jeżeli strona uczestniczy w postępowaniu sądowoadministracyjnym za pośrednictwem pełnomocnika, pełnomocnik ten jest obowiązany przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa (art. 37 § 1 zdanie pierwsze ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
W orzecznictwie wyjaśniono, że w przypadku stron innych, niż osoby fizyczne, prawidłowe wykazanie umocowania pełnomocnika do udziału w postępowaniu obejmuje również wykazanie uprawnienia osoby, która udzieliła pełnomocnictwa, do reprezentowania strony. Dokumentem wykazującym umocowanie do działania w imieniu osoby prawnej jest zaś niewątpliwie odpis z Krajowego Rejestru Sądowego (dalej: KRS). Brak dokumentu wykazującego umocowanie do reprezentacji strony (art. 29) stanowi brak formalny, którego usunięcie w trybie art. 49 § 1 w odniesieniu do spółek kapitałowych polega na przedstawieniu aktualnego odpisu z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego. Niewykonanie w terminie nałożonego przez sąd obowiązku przedstawienia dokumentu powoduje odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 (tak m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 lutego 2005 r., sygn. akt GSK 1337/04, ONSAiWSA 2005, nr 5, poz. 91).
6.4. W niniejszej sprawie bezsporne jest i wynika to także z treści złożonego zażalenia, że skarżąca spółka nie uzupełniła braków formalnych skargi, do nadesłania których została wezwana przez Sąd pierwszej instancji zarządzeniem z 24 maja 2022 r. Prawidłowo zatem Sąd ten odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
6.5. Naczelny Sąd Administracyjny odnosząc się natomiast do argumentacji skarżącej spółki podniesionej w zażaleniu i złożonego wniosku o "przywrócenie terminu do wniesienia skargi" zwraca uwagę na utrwalony w orzecznictwie sądowoadministracyjnym pogląd, że czynności procesowe polegające na równoczesnym złożeniu środka zaskarżenia wydanego na skutek uchybienia przez stronę terminu procesowego i wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności wykluczają się wzajemnie zarówno z powodu konkurencyjności zawartych w nich wniosków, zmierzających do wywołania przeciwstawnych skutków procesowych, jak i sprzeczności wewnętrznej ich podstaw.
Wniosek o przywrócenie terminu jest oparty na twierdzeniu, że do uchybienia terminu doszło, jednakże nastąpiło to bez winy strony, która w takim wniosku wskazuje przyczyny usprawiedliwiające to uchybienie. Natomiast środek zaskarżenia od orzeczenia wydanego na skutek uchybienia przez stronę terminu do dokonania czynności procesowej jest oparty na twierdzeniu, że do uchybienia nie doszło, a sąd zajął w tej kwestii błędne stanowisko (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 grudnia 2012 r., sygn. akt II FZ 960/12 oraz z 18 stycznia 2011r., sygn. akt II OZ 1347/10).
W przypadku kolizji wynikającej z takich działań strony w pierwszej kolejności powinien być rozpoznany środek zaskarżenia na orzeczenie stwierdzające uchybienie terminu dokonania czynności, a dopiero po uprawomocnieniu się tego orzeczenia może zostać rozpoznany wniosek strony o przywrócenie uchybionego terminu.
Odnotować także należy pogląd, który podziela również Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym zażalenie, że jeżeli obie czynności procesowe (zażalenie i wniosek o przywrócenie terminu) spełniają przewidziane dla nich wymagania formalne, konieczne jest nadanie im właściwego biegu. Wówczas wojewódzki sąd administracyjny w pierwszej kolejności powinien nadawać bieg zażaleniu, a w przypadku jego oddalenia przystąpić do rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu (tak D. Lebowa, Kolizja wniosku o przywrócenie terminu i środka odwoławczego w postępowaniu sądowoadministracyjnym, ZNSA 2014, nr 3, s. 76–88 oraz A. Nędzarek, Wymogi procesowe wniosku o przywrócenie terminu w postępowaniu przed sądem administracyjnym, ZNSA 2013, nr 2, s. 72–90).
6.6. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił jak w sentencji.
-----------------------
1