I FZ 188/10

Naczelny Sąd Administracyjny2010-06-09
NSApodatkoweWysokansa
doręczeniefikcja doręczeniaterminy procesoweprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymizażaleniezarządzenie przewodniczącegosąd administracyjnyNSAWSA

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odrzucające zażalenie na zarządzenie przewodniczącego WSA, uznając, że doręczenie z fikcją prawną nastąpiło z upływem 14 dni od pierwszego awizowania, a zażalenie zostało wniesione po terminie.

Sprawa dotyczy zażalenia na postanowienie WSA w Gdańsku, które odrzuciło zażalenie skarżącej na zarządzenie przewodniczącego WSA. WSA uznał, że zażalenie zostało wniesione po terminie, ponieważ doręczenie zarządzenia nastąpiło z fikcją prawną z upływem 14 dni od pierwszego awizowania, zgodnie z art. 73 P.p.s.a. Skarżąca, będąca radcą prawnym, kwestionowała zastosowanie tej fikcji, twierdząc, że odebrała przesyłkę w terminie. NSA potwierdził prawidłowość zastosowania art. 73 P.p.s.a., wskazując, że późniejszy odbiór pisma nie obala domniemania doręczenia, i oddalił zażalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie K. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 9 marca 2010 r., które odrzuciło zażalenie skarżącej na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału WSA w Gdańsku z dnia 14 stycznia 2010 r. WSA uznał zażalenie za wniesione po terminie, opierając się na fikcji prawnej doręczenia przewidzianej w art. 73 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (P.p.s.a.). Zgodnie z tym przepisem, w przypadku niemożności doręczenia pisma, składa się je na okres 14 dni w placówce pocztowej lub urzędzie gminy, a doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia tego terminu, licząc od daty pierwszego awizowania. W tej sprawie pierwsze awizowanie miało miejsce 20 stycznia 2010 r., co oznaczało, że termin do odbioru pisma upłynął 3 lutego 2010 r. Skarżąca, mimo faktycznego odbioru przesyłki 4 lutego 2010 r., wniosła zażalenie na zarządzenie 11 lutego 2010 r., czyli po upływie 7-dniowego terminu liczonego od daty fikcyjnego doręczenia. Skarżąca argumentowała, że art. 73 P.p.s.a. ma zastosowanie tylko wtedy, gdy przesyłka nie została odebrana wcale. Naczelny Sąd Administracyjny, analizując brzmienie i cel art. 73 P.p.s.a., potwierdził, że późniejszy odbiór pisma po upływie terminu 14 dni nie obala domniemania doręczenia i nie wpływa na bieg terminów procesowych. Sąd podkreślił, że fikcja doręczenia jest skuteczna nawet w przypadku faktycznego odbioru pisma po terminie. W związku z tym, NSA uznał, że WSA prawidłowo odrzucił zażalenie jako wniesione po terminie i oddalił zażalenie skarżącej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, doręczenie z fikcją prawną na podstawie art. 73 § 4 P.p.s.a. uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia 14-dniowego terminu, liczonego od dnia pierwszego awizowania, niezależnie od faktycznego odbioru pisma po tym terminie.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że zarówno wykładnia językowa, jak i cel przepisu art. 73 P.p.s.a. potwierdzają, że doręczenie następuje z upływem ostatniego dnia 14-dniowego terminu. Późniejszy odbiór pisma nie obala wynikającego z tego przepisu domniemania doręczenia i nie wpływa na bieg terminów procesowych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 73 § 1, 2, 3, 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia 14-dniowego terminu od pierwszego awizowania, nawet jeśli pismo zostanie odebrane później.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 194 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od doręczenia postanowienia.

p.p.s.a. art. 198

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis dotyczący terminu do wniesienia zażalenia ma odpowiednie zastosowanie do zażaleń na zarządzenia przewodniczącego.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zastosowanie fikcji doręczenia z art. 73 P.p.s.a. jest prawidłowe, nawet jeśli pismo zostało odebrane po upływie 14 dni od pierwszego awizowania. Późniejszy odbiór pisma nie obala domniemania doręczenia i nie wpływa na bieg terminów procesowych.

Odrzucone argumenty

Tryb doręczenia z art. 73 P.p.s.a. znajduje zastosowanie wyłącznie wówczas, gdy adresat w ogóle nie odebrał przesyłki. Faktyczny odbiór przesyłki w terminie późniejszym niż 14 dni od pierwszego awizowania powinien być traktowany jako właściwe doręczenie, od którego należy liczyć termin do złożenia zażalenia.

Godne uwagi sformułowania

doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1. Późniejszy odbiór pisma nie obala bowiem wynikającego z tego przepisu domniemania doręczenia. Nie ma racji skarżąca, twierdząc, że domniemanie z art. 73 p.p.s.a. odnosi się tylko do sytuacji, gdy przesyłka w ogóle nie została odebrana.

Skład orzekający

Maria Dożynkiewicz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie fikcji doręczenia na podstawie art. 73 P.p.s.a., zwłaszcza w kontekście odbioru pisma po upływie terminu."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i specyfiki fikcji doręczenia w tym postępowaniu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa wyjaśnia istotny aspekt proceduralny dotyczący fikcji doręczenia, który może mieć praktyczne znaczenie dla wielu stron postępowań administracyjnych i sądowych.

Czy odebrałeś pismo po terminie? Sąd wyjaśnia, kiedy liczy się fikcja doręczenia!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I FZ 188/10 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2010-06-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2010-05-10
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Maria Dożynkiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Odrzucenie zażalenia
Sygn. powiązane
I SA/Gd 24/10 - Postanowienie WSA w Gdańsku z 2010-07-30
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 73 par. 1,  2, 3, 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Maria Dożynkiewicz (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia K. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 9 marca 2010 r. sygn. akt I Sa/Gd 24/10 w zakresie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi K. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 21 października 2009 r. nr ... w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z 9 marca 2010 r., sygn. akt I SA/Gd 24/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił zażalenie K. S. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 14 stycznia 2010 r. w przedmiocie wpisu w sprawie ze skargi K. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z 21 października 2009 r. nr ... w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji.
W uzasadnieniu Sąd ten wskazał, że zażalenie na zarządzenie złożone 11 lutego 2010 r. zostało wniesione po terminie. Doręczenie przedmiotowego zarządzenia nastąpiło bowiem na podstawie art. 73 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; p.p.s.a.), w świetle którego doręczenie uważa się za dokonane z upływem 14 dni od daty pierwszego awizowania. W okolicznościach niniejszej sprawy pierwszego awizowania dokonano 20 stycznia 2010 r., a więc termin ten upłynął 3 lutego 2010 r. WSA uznał, że faktyczny odbiór przesyłki dopiero 4 lutego 2010 r. nie zmienia skutku prawnego doręczenia, które nastąpiło z mocy prawa 3 lutego 2010 r. Od tej więc daty rozpoczął bieg siedmiodniowy termin do złożenia zażalenia, który upłynął 10 lutego 2010 r.
Skarżąca, będąca radcą prawnym, złożyła zażalenie na to postanowienie, zarzucając mu naruszenie art. 194 § 2 p.p.s.a. Zdaniem skarżącej tryb doręczenia z art. 73 p.p.s.a. znajduje zastosowanie wówczas, gdy adresat w ogóle nie odebrał przesyłki. Strona zaś złożyła zażalenie na zarządzenie przewodniczącego w terminie 7 dni od dnia doręczenia jej odpisu tego zażalenia, które nastąpiło 4 lutego 2010 r.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 194 § 2 p.p.s.a. zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od doręczenia postanowienia, przy czym w świetle z art. 198 tej ustawy przepis ten ma odpowiednie zastosowanie do zażaleń na zarządzenia przewodniczącego, od których p.p.s.a. przewiduje zażalenie. Podstawą ustalenia daty doręczenia zarządzenia przewodniczącego w niniejszej sprawie jest przewidujący tzw. fikcję prawną doręczenia art. 73 p.p.s.a. w brzmieniu obowiązującym od 16 kwietnia 2009 r., które zostało mu nadane ustawą z 12 lutego 2009 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 53, poz. 433), uchwalonej wyłącznie w zakresie nowelizacji tego przepisu.
Zgodnie z art. 73 § 1 p.p.s.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-72, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2. Zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe (§ 2). Stosownie do § 3 tego artykułu w przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy. Zgodnie zaś z § 4 doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1.
Nie ulega zatem wątpliwości, że już z samego brzmienia § 1 i § 4 art. 73 p.p.s.a. wynika, że doręczenie w tym trybie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia 14-dniowego terminu, liczonego od dnia pierwszej nieudanej próby doręczenia, o której adresat dowiaduje się ze stosownego zawiadomienia (awizo – opatrzonego datą i podpisem doręczającego). Od daty na zawiadomieniu należy liczyć 14-dniowy termin do przyjęcia domniemania doręczenia pisma. Domniemanie to polega na założeniu, że adresat przesyłki zapoznał się z jej treścią ostatniego dnia tego terminu, a zatem tą datą wiążą się również odpowiednie skutki procesowe, jak chociażby bieg terminu do złożenia odwołania.
Nie tylko zresztą wykładnia językowa wskazuje na taki sens omawianej regulacji, ale i jej ratio legis wyrażone dosłownie w uzasadnieniu projektu wspomnianej ustawy nowelizującej – "z upływem ostatniego dnia (...) czternastodniowego okresu, doręczenie uważa się za dokonane" (vide www.sejm.gov.pl).
W doktrynie i orzecznictwie sądowoadministracyjnym uznaje się, że odebranie pisma po upływie terminu, z którym wiąże się domniemanie doręczenia, nie ma zmienia sutków procesowych zaistniałego domniemania (vide postanowienie NSA z 16 listopada 2004 r., sygn. akt GZ 103/04, niepubl.). Fakt zatem, że skarżąca odebrała pismo z urzędu pocztowego już po upływie terminu wskazanego w art. 73 § 1 p.p.s.a., nie ma wpływu skutek określony w art. 73 § 4 p.p.s.a. Późniejszy odbiór pisma nie obala bowiem wynikającego z tego przepisu domniemania doręczenia. Nie zmienia to zatem zakresu skutków prawnych tego trybu doręczenia. Nie ma racji skarżąca, twierdząc, że domniemanie z art. 73 p.p.s.a. odnosi się tylko do sytuacji, gdy przesyłka w ogóle nie została odebrana. Omawianego domniemania rzeczywiście nie będzie można zastosować, gdy adresat odbierze przesyłkę w ciągu 14 dni, o których mowa w art. 73 § 1 p.p.s.a. (wobec faktu doręczenia nie trzeba będzie go domniemywać), ale gdy adresat odbierze przesyłkę już po 14 dniach, to art. 73 p.p.s.a. w dalszym ciągu będzie miał zastosowanie, a wynikające z tego przepisu domniemanie nie przestanie odnosić skutków prawnych.
Jak wynika z akt sprawy przedmiotowa przesyłka była pierwszy raz awizowana 20 stycznia 2010 r. i nie została odebrana w terminie 14 dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej, czyli do 3 lutego 2010 r. Sąd pierwszej instancji zasadnie zatem przyjął w świetle art. 73 § 4 p.p.s.a., że skuteczne doręczenie przesyłki zostało dokonane 3 lutego 2010 r., a w związku z tym zażalenie na zarządzenie winno być złożone do środy 10 lutego 2010 r. włącznie. Tymczasem skarżąca wniosła zażalenie 4 lutego 2010 r., a więc po upływie 7-dniowego terminu do dokonania tej czynności procesowej.
Zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, zatem na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI