II FZ 19/18

Naczelny Sąd Administracyjny2018-01-29
NSApodatkoweŚredniansa
przywrócenie terminuskarżącywniosekpostanowieniepodatek dochodowydochody nieujawnionesąd administracyjnypostępowanie

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odrzucające wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, uznając, że wniosek został złożony po terminie.

Skarżąca wniosła skargę na decyzję podatkową, która została odrzucona przez WSA z powodu uchybienia terminu. Po oddaleniu zażalenia na to postanowienie, skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. WSA odrzucił ten wniosek, uznając, że został złożony po terminie, ponieważ skarżąca dowiedziała się o uchybieniu terminu z postanowienia sądu i powinna była złożyć wniosek bezpośrednio do sądu, a nie za pośrednictwem organu. NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA, podzielając argumentację sądu pierwszej instancji.

Sprawa dotyczyła wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Szczecinie. Skarga skarżącej na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego została odrzucona przez WSA z powodu uchybienia terminu. Po oddaleniu zażalenia na to postanowienie przez Naczelny Sąd Administracyjny (NSA), skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. WSA odrzucił ten wniosek, stwierdzając, że został złożony po terminie. Sąd wskazał, że zgodnie z art. 87 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, chyba że strona dowiedziała się o uchybieniu terminu z postanowienia sądu o odrzuceniu skargi. W takim przypadku wniosek składa się bezpośrednio do sądu. WSA uznał, że skarżąca dowiedziała się o uchybieniu terminu z postanowienia sądu, a mimo to złożyła wniosek za pośrednictwem organu, co spowodowało jego skuteczne wniesienie do sądu dopiero po upływie terminu. NSA, rozpoznając zażalenie na postanowienie WSA, podzielił tę argumentację. Podkreślił, że skarżąca była reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, a postanowienie NSA o oddaleniu zażalenia zostało jej doręczone 8 września 2017 r., co oznaczało, że siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do sądu upłynął 15 września 2017 r. Wniosek złożony tego dnia za pośrednictwem organu został skutecznie wniesiony do sądu dopiero 17 października 2017 r., czyli po terminie. W związku z tym NSA oddalił zażalenie. Sąd odmówił również zasądzenia kosztów postępowania zażaleniowego, wskazując na brak zastosowania przepisów o kosztach postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

W przypadku, gdy strona dowiedziała się o uchybieniu terminu do wniesienia skargi z postanowienia sądu o jej odrzuceniu, wniosek o przywrócenie terminu należy złożyć bezpośrednio do sądu, a nie za pośrednictwem organu.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że art. 87 § 3 p.p.s.a. przewiduje wniesienie wniosku za pośrednictwem organu, ale istnieje wyjątek od tej zasady. Gdy strona dowiaduje się o uchybieniu terminu z postanowienia sądu, akta sprawy znajdują się już w sądzie, co uzasadnia złożenie wniosku bezpośrednio do sądu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 87 § 1 i 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, chyba że strona dowiedziała się o uchybieniu terminu z postanowienia sądu o jej odrzuceniu, wtedy wnosi się go bezpośrednio do sądu.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 87 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu.

p.p.s.a. art. 87 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W piśmie z wnioskiem o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 203

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o przywrócenie terminu został złożony po terminie, ponieważ skarżąca powinna była złożyć go bezpośrednio do sądu, a nie za pośrednictwem organu.

Odrzucone argumenty

Zażalenie skarżącej na postanowienie WSA odrzucające wniosek o przywrócenie terminu.

Godne uwagi sformułowania

odrzucające w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów zasadą, wynikającą z art. 87 § 3 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (...) jest, że wniosek o przywrócenie terminu wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi. Sąd zaznaczył przy tym, że od powyższej zasady jest jednak wyjątek, który ma miejsce w sytuacji, gdy – jak w niniejszej sprawie – o uchybieniu terminu do wniesienia skargi skarżąca dowiedziała się z postanowienia sądu o jej odrzuceniu. Wtedy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi składa się do sądu, a nie za pośrednictwem organu, ponieważ akta sprawy są już w sądzie.

Skład orzekający

Bogusław Dauter

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przywrócenia terminu w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności w sytuacji, gdy strona dowiedziała się o uchybieniu terminu z postanowienia sądu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdy wniosek o przywrócenie terminu jest składany po odrzuceniu skargi przez sąd.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym – przywrócenia terminu. Choć nie zawiera nietypowych faktów, jej rozstrzygnięcie ma praktyczne znaczenie dla prawników procesowych.

Błąd formalny kosztował utratę szansy na merytoryczne rozpoznanie skargi. Kluczowa interpretacja NSA ws. przywrócenia terminu.

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II FZ 19/18 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2018-01-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-01-11
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Bogusław Dauter /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Przywrócenie terminu
Sygn. powiązane
I SA/Sz 327/17 - Postanowienie WSA w Szczecinie z 2017-05-12
II FZ 405/17 - Postanowienie NSA z 2017-07-17
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej~Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 718
art. 87 par. 1 i 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Sentencja
Dnia 29 stycznia 2018 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Bogusław Dauter po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 30 listopada 2017 r., sygn. akt I SA/Sz 327/17 odrzucające wniosek A. W. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi A. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Szczecinie z dnia 18 stycznia 2017 r., nr [...], [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
1. A. W. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Szczecinie z 18 stycznia 2017 r., [...], [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów.
Postanowieniem z 12 maja 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odrzucił w/w skargę jako wniesioną z uchybieniem terminu.
W wyniku rozpatrzenia zażalenia na powyższe postanowienie, Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 17 lipca 2017 r. II FZ 405/17 oddalił wniesione zażalenie. Powyższe postanowienie zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej 8 września 2017 r.
W dniu 15 września 2017 r., za pośrednictwem organu, skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z 30 listopada 2017 r. odrzucił wniosek stwierdzając, że został błędnie złożony za pośrednictwem organu, a nie bezpośrednio do sądu.
Sąd wskazał, że zasadą, wynikającą z art. 87 § 3 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 – dalej "p.p.s.a.") jest, że wniosek o przywrócenie terminu wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi. Sąd zaznaczył przy tym, że od powyższej zasady jest jednak wyjątek, który ma miejsce w sytuacji, gdy – jak w niniejszej sprawie – o uchybieniu terminu do wniesienia skargi skarżąca dowiedziała się z postanowienia sądu o jej odrzuceniu. Wtedy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi składa się do sądu, a nie za pośrednictwem organu, ponieważ akta sprawy są już w sądzie. W ocenie sądu w niniejszej sprawie siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi upłynął bezskutecznie 15 września 2017 r., kiedy to skarżąca błędnie złożyła przedmiotowy wniosek do organu (a nie bezpośrednio do sądu). Organ zaś przesłał przedmiotowy wniosek do sądu 17 października 2017 r. i ten dzień uznać należy za datę, w której wniosek został skutecznie wniesiony do sądu. To zaś oznacza, że wniosek ten został złożony z uchybieniem terminu, a więc podlega odrzuceniu.
2. Na powyższe postanowienie skarżąca wniosła zażalenie wnosząc o jego zmianę i uwzględnienie wniosku o przywrócenie terminu ewentualnie o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji a także o zasądzenie kosztów postępowania według norm przypisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
3. Zgodnie z art. 87 § 1 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Natomiast w myśl § 3, wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi.
Z powyższego wynika, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Od tej reguły jest jednak wyjątek i dotyczy on sytuacji, gdy o uchybieniu terminu do złożenia skargi strona dowiedziała się z postanowienia o jej odrzuceniu przez sąd. Wtedy wniosek o przywrócenie terminu składa się do sądu, a nie za pośrednictwem organu, ponieważ akta sprawy są już w sądzie (por. np. postanowienie NSA z 14 stycznia 2011 r., II OZ 1343/10, z 26 kwietnia 2012 r., II GZ 146/12).
W niniejszej sprawie mamy do czynienia z opisaną powyżej sytuacją. Skarżąca o uchybieniu terminu do wniesienia skargi dowiedziała się z postanowienia sądu pierwszej instancji o odrzuceniu skargi. Wobec tego przedmiotowy wniosek o przywrócenie terminu należało złożyć do Sądu, a nie w trybie określonym w art. 87 § 3 p.p.s.a. Zauważyć przy tym należy, że skarżąca była w niniejszej sprawie reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika – doradcę podatkowego. Jak natomiast wynika z akt, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 lipca 2017 r. II FZ 405/17 o oddaleniu zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 12 maja 2017 r. I SA/Sz 327/17 odrzucające skargę zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej 8 września 2017 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru, k. 77), zatem siedmiodniowy termin do złożenia wniosku (do sądu) o przywrócenie terminu upłynął 15 września 2017 r. W tym też dniu wniosek o przywrócenie terminu został złożony za pośrednictwem organu –a więc w niewłaściwym trybie. Wobec tego datą faktycznego wniesienia przedmiotowego wniosku do sądu jest data jego przekazania przez organ sądowi, co nastąpiło 17 października 2017 r. Skoro zaś termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi upływał 15 września 2017 r., a czynność tę za faktycznie dokonaną można uznać dopiero 17 października 2017 r., to zasadnie sąd pierwszej instancji uznał, iż nastąpiło to po terminie i wniosek odrzucił.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji. Odnosząc się z kolei do zawartego w zażaleniu wniosku o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, stwierdzić należy, że nie może on być uwzględniony przez Naczelny Sąd Administracyjny, bowiem art. 203 i 204 p.p.s.a., które regulują kwestie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, nie mają zastosowania do postępowania toczącego się na skutek wniesienia zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI