I FZ 172/16

I FZ 172/16 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2016-07-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2016-06-08
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Roman Wiatrowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Koszty sądowe
Sygn. powiązane
II FZ 172/16 - Postanowienie NSA z 2016-04-12
I SA/Rz 1228/15 - Postanowienie WSA w Rzeszowie z 2016-01-28
II SA/Wa 1013/15 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2015-08-25
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 718
art. 220 par. 1 i 2, art. 230 par. 1, art. 184, art. 197
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Dz.U. 2003 nr 221 poz 2193
par. 2 ust. 3 pkt 12
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz.U. 2011 nr 31 poz 153
par. 3 ust. 1 pkt 1 i 2
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w  postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę  podatkowego z urzędu.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Roman Wiatrowski po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia L. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 lutego 2016 r., sygn. akt III SA/Wa 1013/15 w przedmiocie kosztów postępowania sądowego w sprawie ze skargi L. C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 18 lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji określającej w podatku od towarów i usług nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym za III kwartał 2009 r. oraz zobowiązanie podatkowe za IV kwartał 2009 r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 25 lutego 2016 r., III SA/Wa 1013/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie ze skargi L. C. (dalej: skarżący) na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. (dalej: DIS) z 18 lutego 2015 r. w przedmiocie uchylenia decyzji określającej w podatku od towarów i usług nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym za III kwartał 2009 r. oraz zobowiązanie podatkowe za IV kwartał 2009 r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, 1) uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, 2) umorzył postępowanie podatkowe 3) zasądził na rzecz skarżącego kwotę 757 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Na powyższe rozstrzygnięcie skarżący wniósł zażalenie wnosząc o zmianę wysokości zasądzonych kosztów postępowania sądowego oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego.
W uzasadnieniu skarżący podniósł, że jego zdaniem rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji w zakresie kosztów jest nieprawidłowe, bowiem sąd pobrał wpis w niewłaściwej wysokości (stały zamiast stosunkowego), a w konsekwencji błędnie określił wynagrodzenie pełnomocnika (240 zł zamiast 2.400 zł). Skarżący wskazał, że w rozpatrywanej sprawie właściwą podstawę określenia wynagrodzenia pełnomocnika stanowi § 2 ust. 1 pkt e) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez pełnomocnika z urzędu (Dz. U. z 2011 r. Nr 31, poz. 153, ze zm.; dalej: rozporządzenie MS z 2011 r.).
Zarządzeniem z 24 kwietnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 500 zł stosowanie do § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2193; dalej: rozporządzenie RM).
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.
Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia kwestii prawidłowości ustalenia wysokości kosztów przypadającej do zwrotu skarżącemu od DIS w konsekwencji wydania rozstrzygnięcia uwzględniającego skargę na decyzję organu podatkowego. Sąd pierwszej instancji określił w pkt 3 sentencji zaskarżonego wyroku, że skarżącemu przysługuje zwrot 757 zł.
W sprawie niekwestionowane jest, że wskazana kwota obejmuje zwrot: uiszczonego wpisu od skargi (500 zł), opłaty za wydanie pełnomocnictwa (17 zł) oraz wynagrodzenia pełnomocnika strony – doradcy podatkowego (240 zł).
Zarzuty skarżącego dotyczą natomiast prawidłowości przyjęcia przez Sąd pierwszej instancji, że w rozpatrywanej sprawie pobrany powinien zostać tzw. wpis stały, a w konsekwencji sposobu obliczenia kosztów reprezentacji skarżącego przed Sąd pierwszej instancji.
Stosownie do treści art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 718; dalej: p.p.s.a.) sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W myśl art. 230 § 1 p.p.s.a. wpis pobiera się od pism wszczynających postępowanie w danej instancji. Pismami inicjującymi postępowanie są w rozumieniu art. 220 § 2 p.p.s.a. skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania. Zgodnie z art. 231 p.p.s.a. wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne w pozostałych sprawach pobiera się wpis stały.
Rodzaj wpisu sądowego determinuje charakter sprawy, w której wniesiono skargę. W konsekwencji decydującą rolę ma to, czy przedmiot skargi - a więc rozstrzygnięcie organu - wiąże się z określonymi świadczeniami pieniężnymi. Jeżeli tak, to w sprawie powinien zostać pobrany wpis stosunkowy. Natomiast, gdy skarga nie dotyczy aktu powiązanego z należnością pieniężną, należy pobrać wpis stały.
Szczegółowe zasady pobierania wpisu w sprawach sądowoadministracyjnych określa rozporządzenie Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2193; dalej: "rozporządzenie RM").
Przedmiotem zaskarżenia w sprawie rozstrzygniętej zaskarżonym wyrokiem Sądu pierwszej instancji jest decyzja DIS z 18 lutego 2015 r., którą uchylono decyzję organu pierwszej instancji określającą w podatku od towarów i usług nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym za III kwartał 2009 r. oraz zobowiązanie podatkowe za IV kwartał 2009 r. i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania. Przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest więc tzw. decyzja kasacyjna organu odwoławczego w sprawie z zakresu zobowiązań podatkowych.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych w sprawach podatkowych dotyczących decyzji kasacyjnych organu odwoławczego pobiera się wpis stały od skargi w kwocie 500 zł, na podstawie § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia RM (por. postanowienie NSA z dnia 14 grudnia 2011 r., I FZ 470/11; postanowienie NSA z dnia 18 stycznia 2012 r., I FZ 513/11, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Decyzja Dyrektora Izby Skarbowej będąca przedmiotem niniejszego postępowania nie kreuje żadnej "należności pieniężnej" o której mowa w art. 231 p.p.s.a., a tym samym nie nakłada na skarżącego obowiązku uiszczenia kwoty pieniężnej.
Na tej podstawie stwierdzić należy, że skarga złożona w niniejszej sprawie mieści się w pojęciu spraw, do których uzasadnione jest ustalanie wpisu na podstawie § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia RM.
Przepis ten wyznacza wysokość wpisu stałego w sprawach z "zakresu zobowiązań podatkowych" nieobjętych wpisem stosunkowym. Sformułowanie "z zakresu zobowiązań podatkowych" oznacza, że ustawodawca rozszerzył obszar przypadków (spraw), do których norma ta znajdzie zastosowanie na wszelkie te spory sądowoadministracyjne, które pozostają w związku z zobowiązaniem podatkowym (por. postanowienie NSA z 15 grudnia 2009 r., II FSK 736/09, postanowienie NSA z 21 sierpnia 2013 r., I FZ 356/13; orzeczenia.nsa.gov.pl).
W konsekwencji przesądzenia, że prawidłowo Sąd pierwszej instancji określił wysokość wpisu od skargi w rozpatrywanej sprawie w oparciu o § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia RM, za prawidłowy należało uznać również sposób wyliczenia kwoty kosztów zastępstwa procesowego skarżącego.
Sposób wyliczenia wynagrodzenia doradcy podatkowego za czynności w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym określony w rozporządzeniu MS z 2011 r. uzależniony jest od m.in. od tego, czy przedmiotem zaskarżenia w sprawie jest należność pieniężna. W takim przypadku kwoty wynagrodzenia uzależnione są od wartości przedmiotu sprawy (§ 3 ust. 1 pkt 1 lit. a-g). Z kolei w pozostałych sprawach wynagrodzenie doradcy podatkowego wynosi 240 zł (§ 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia).
Wskazany sposób określenia wynagrodzenia doradcy podatkowego stanowi pochodną przyjętego w rozporządzeniu RM sposobu określania wysokości wpisu, w tym sensie, że w sytuacji w której pobierany jest wpis stosunkowy – zarówno wysokość tego wpisu jak i kwota wynagrodzenia doradcy podatkowego określana jest w proporcji do wartości przedmiotu zaskarżenia. Natomiast w pozostałych sprawach, zarówno wysokość wpisu jak i wynagrodzenia doradcy podatkowego określona jest kwotowo. Trafnie więc w rozpatrywanej sprawie Sąd pierwszej instancji uznał, że w konsekwencji ustalenia i pobrania w rozpatrywanej sprawie wpisu stałego na podstawie § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia RM wynagrodzenie doradcy podatkowego powinno zostać ustalone na podstawie § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia MS z 2011 r.
Na marginesie należy wskazać, że strona postępowania sądowoadministracyjnego, która kwestionuje wartość wpisu od pisma procesowego określoną przez sąd ma do dyspozycji określone uprawnienia procesowe umożliwiające ustalenie wpisu w prawidłowej wysokości (w postaci zażalenia na zarządzenie przewodniczącego ustalające wysokość wpisu od skargi) jednak skarżąca na żadnym etapie postępowania sądowoadministracyjnego nie kwestionowała wysokości wpisu.
Jednocześnie brak było podstaw do rozstrzygnięcia wniosku o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego, bowiem żaden z przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje możliwości orzekania przez Naczelny Sąd Administracyjny o zwrocie między stronami kosztów tego postępowania w przypadku postępowania zażaleniowego.
Z powyższych względów, uznając że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.