Orzeczenie · 2024-03-29

I FZ 15/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-03-29
NSApodatkoweWysokansa
pomoc prawna z urzędukoszty postępowaniawynagrodzenie pełnomocnikadoradca podatkowyprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiNSAWSAzażaleniezwrot wydatków

Sprawa dotyczyła zażalenia pełnomocnika ustanowionego z urzędu na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, które odmówiło przyznania wynagrodzenia za zastępstwo prawne w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, przyznało jedynie niewielką kwotę za sporządzenie opinii o braku podstaw do skargi kasacyjnej oraz odmówiło zwrotu poniesionych wydatków. Pełnomocnik argumentował, że poniósł koszty związane z dojazdem, analizą akt, wykonaniem fotokopii i przygotowaniem opinii. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, podkreślając, że pełnomocnik ustanowiony z urzędu otrzymuje wynagrodzenie jedynie za faktycznie udzieloną pomoc prawną. W pierwszej instancji czynności pełnomocnika ograniczyły się do zapoznania się z aktami i wykonania fotokopii, podczas gdy skarga została sporządzona przez stronę osobiście, a sprawa rozpoznana w trybie uproszczonym. NSA uznał, że nie doszło do udzielenia rzeczywistej pomocy prawnej. Sąd pierwszej instancji prawidłowo przyznał wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do skargi kasacyjnej, stosując stawki z rozporządzenia o wynagrodzeniu doradcy podatkowego. Odmowa zwrotu wydatków była uzasadniona brakiem ich udokumentowania oraz tym, że część z nich (np. analiza orzecznictwa) mieściła się w ramach wynagrodzenia za sporządzoną opinię.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie przyznawania wynagrodzenia pełnomocnikom z urzędu, zakres faktycznie udzielonej pomocy prawnej, dokumentowanie wydatków.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji pełnomocnika z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Zagadnienia prawne (2)

Czy pełnomocnik ustanowiony z urzędu, który jedynie zapoznał się z aktami sprawy i wykonał ich fotokopie w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, udzielił faktycznej pomocy prawnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, samo zapoznanie się z aktami sprawy, analiza sprawy oraz wykonanie fotokopii bez podjęcia czynności procesowych nie jest wystarczające do uznania, że pomoc prawna z urzędu została stronie udzielona.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że wynagrodzenie z urzędu przysługuje tylko za faktycznie udzieloną pomoc prawną. W pierwszej instancji czynności pełnomocnika były ograniczone, a skarga została sporządzona przez stronę osobiście.

Czy wydatki poniesione przez pełnomocnika z urzędu (np. analiza orzecznictwa, koszty dojazdu) podlegają zwrotowi, jeśli nie zostały należycie udokumentowane lub mieszczą się w ramach przyznanego wynagrodzenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wydatki podlegają zwrotowi tylko jeśli są niezbędne, udokumentowane i nie mieszczą się w ramach wynagrodzenia za czynności prawne.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że faktura za analizę orzecznictwa obejmuje czynności mieszczące się w wynagrodzeniu za opinię, a inne wydatki (dojazd, materiały biurowe) nie zostały udokumentowane, co uniemożliwia ich zwrot.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono zażalenie pełnomocnika na postanowienie WSA w przedmiocie odmowy przyznania wynagrodzenia za pomoc prawną z urzędu w pierwszej instancji i zwrotu wydatków.

Przepisy (9)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § par. 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 250 § par. 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 119 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi § par. 2 ust. 1 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi § par. 2 ust. 2 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego ustanowionego z urzędu § par. 2 pkt 1 i 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego ustanowionego z urzędu § par. 2 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego ustanowionego z urzędu § par. 4 ust. 2

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pełnomocnik nie udzielił faktycznej pomocy prawnej w pierwszej instancji. • Wydatki poniesione przez pełnomocnika nie zostały należycie udokumentowane lub mieszczą się w ramach przyznanego wynagrodzenia.

Odrzucone argumenty

Pełnomocnik argumentował, że poniósł koszty związane z analizą akt, dojazdem, wykonaniem fotokopii i przygotowaniem opinii, które powinny zostać zwrócone.

Godne uwagi sformułowania

pełnomocnik ustanowiony na zasadzie prawa pomocy otrzymuje wynagrodzenie jedynie za pomoc prawną rzeczywiście (faktycznie) udzieloną • Samo zapoznanie się z aktami sprawy, analiza sprawy oraz wykonanie fotokopii bez podjęcia czynności procesowych nie jest wystarczające do uznania, że pomoc prawna z urzędu została Stronie udzielona • charakter wypłacanego świadczenia na rzecz ustanowionego z urzędu pełnomocnika, tj. opłacanie tego wynagrodzenia ze środków publicznych uprawnia i obliguje sąd do szczególnego badania tego, czy pomoc prawna rzeczywiście została udzielona i w jakim zakresie

Skład orzekający

Gabriela Zalewska-Radzik

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie przyznawania wynagrodzenia pełnomocnikom z urzędu, zakres faktycznie udzielonej pomocy prawnej, dokumentowanie wydatków."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji pełnomocnika z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje praktyczne aspekty przyznawania wynagrodzenia pełnomocnikom z urzędu i stanowi ważny przykład dla prawników zajmujących się tym tematem.

Kiedy pełnomocnik z urzędu dostanie zapłatę? NSA wyjaśnia, co to znaczy 'faktycznie udzielona pomoc prawna'.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst