I FZ 134/14

Naczelny Sąd Administracyjny2014-04-29
NSApodatkoweWysokansa
podatek VATwznowienie postępowaniaskarga o wznowieniezażalenieskarga kasacyjnaśrodek odwoławczydopuszczalnośćpostępowanie sądowoadministracyjne

Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania, uznając je za niedopuszczalny środek odwoławczy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę o wznowienie postępowania, ponieważ nie oparto jej na ustawowej podstawie. Strona wniosła zażalenie, powołując się na przepisy dotyczące zażaleń. Naczelny Sąd Administracyjny uznał jednak, że jedynym dopuszczalnym środkiem odwoławczym od postanowienia o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania jest skarga kasacyjna, a nie zażalenie. W związku z tym, zażalenie zostało odrzucone jako niedopuszczalne.

Sprawa dotyczyła zażalenia wniesionego przez E. Z. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, które odrzuciło skargę o wznowienie postępowania sądowego. Skarga o wznowienie została odrzucona przez WSA, ponieważ nie została oparta na ustawowej podstawie wznowienia. Strona, reprezentowana przez radcę prawnego, wniosła zażalenie, powołując się na przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Ppsa) dotyczące zażaleń. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, stwierdził, że od postanowienia o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania przysługuje skarga kasacyjna, a nie zażalenie. Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna jest jedynym prawnie dopuszczalnym środkiem zaskarżenia w tej sytuacji i że jej sporządzenie wymaga profesjonalnego pełnomocnika. NSA uznał, że intencja wniesienia zażalenia była jednoznaczna, ale środek ten był niedopuszczalny. W konsekwencji, NSA postanowił odrzucić zażalenie jako niedopuszczalne i zwrócić skarżącej wpis od zażalenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego odrzucającego skargę o wznowienie postępowania przysługuje skarga kasacyjna, a nie zażalenie.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że zgodnie z art. 173 § 1 Ppsa, od postanowienia kończącego postępowanie w sprawie przysługuje skarga kasacyjna, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Brak jest przepisu szczególnego przewidującego zażalenie w tej sytuacji. Art. 284 Ppsa, powołany przez stronę, dotyczy zażalenia na postanowienie dotyczące wstrzymania wykonania orzeczenia w postępowaniu wznowieniowym, a nie na postanowienie o odrzuceniu skargi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (12)

Główne

Ppsa art. 173 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 178

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 180

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

Ppsa art. 280 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 284

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 197 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 174 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 194 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 1 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1

Konstytucja art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ppsa art. 232 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zażalenie jest niedopuszczalnym środkiem odwoławczym od postanowienia o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania; właściwa jest skarga kasacyjna. Profesjonalny pełnomocnik powinien znać właściwe środki prawne i nie może polegać na zasadzie 'falsa demonstratio non nocet' w przypadku błędnego oznaczenia środka odwoławczego.

Odrzucone argumenty

Zażalenie jest dopuszczalnym środkiem odwoławczym od postanowienia o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania. Naruszenie art. 280 § 1 w zw. z art. 273 § 2 Ppsa, art. 1 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych, a także art. 2 Konstytucji.

Godne uwagi sformułowania

brak jest zarazem przepisu szczególnego, który przewidywałby wniesienie zażalenia w tej sytuacji Skarga kasacyjna jest zatem jedynym prawnie dopuszczalnym środkiem zaskarżenia postanowienia wymienionego na wstępie niniejszego uzasadnienia. nie bez przyczyny sporządzenie środka odwoławczego, jakim jest skarga kasacyjna, obwarowane zostało tzw. przymusem adwokackim trudno tę zasadę odnosić par excellence do pism składanych przez profesjonalistów.

Skład orzekający

Marek Zirk-Sadowski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Właściwość środków odwoławczych w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zwłaszcza w kontekście skargi o wznowienie postępowania i roli profesjonalnych pełnomocników."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odrzucenia skargi o wznowienie postępowania przez WSA. Interpretacja zasady 'falsa demonstratio non nocet' w odniesieniu do profesjonalnych pełnomocników.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje pułapki proceduralne w postępowaniu sądowoadministracyjnym, szczególnie dla profesjonalnych pełnomocników. Podkreśla znaczenie prawidłowego oznaczania środków odwoławczych.

Uważaj na zażalenie! NSA przypomina: skarga kasacyjna to jedyna droga po odrzuceniu wniosku o wznowienie.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I FZ 134/14 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2014-04-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2014-04-29
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Marek Zirk-Sadowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Odrzucenie zażalenia
Sygn. powiązane
I SA/Bk 4/14 - Postanowienie WSA w Białymstoku z 2014-01-22
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Odrzucono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 178, art. 180, art. 197 § 2, art. 232 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Marek Zirk-Sadowski, po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia E. Z. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 22 stycznia 2014 r. sygn. akt I SA/Bk 4/14 odrzucające skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem ww. Sądu z dnia 14 listopada 2012 r. sygn. akt I SA/Bk 331/12 oddalającym skargę E. Z. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia 26 marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2009 r. postanawia: 1) odrzucić zażalenie, 2) zwrócić skarżącej z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku kwotę 191 (słownie: sto dziewięćdziesiąt jeden) zł tytułem uiszczonego wpisu od zażalenia.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z 22 stycznia 2014 r., I SA/Bk 4/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku odrzucił skargę o wznowienie postępowania sądowego wniesioną przez E. Z. P., stosownie do art. 280 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej Ppsa, ponieważ skargi tej nie oparto na ustawowej podstawie wznowienia.
Na powyższe postanowienie strona, zastępowana przez profesjonalnego pełnomocnika (radcę prawnego), wniosła zażalenie, powołując się na treść art. 284, art. 197 § 2 w zw. z art. 174 pkt 2 oraz art. 194 § 3 Ppsa. Wskazując na treść tych przepisów wniesiono o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez jego uchylenie w całości i wznowienie postępowania, ewentualnie o przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, jak również o zasądzenie kosztów postępowania. Wnioski powyższe wsparto zarzutami naruszenia art. 280 § 1 w zw. z art. 273 § 2 Ppsa, art. 1 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych, a także art. 2 Konstytucji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Na wstępie zauważyć należy, że zgodnie z art. 173 § 1 Ppsa, od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Takim postanowieniem jest zaskarżone postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania; brak jest zarazem przepisu szczególnego, który przewidywałby wniesienie zażalenia w tej sytuacji. W szczególności nie stanowi go, wbrew treści zażalenia, art. 284 Ppsa, w którym przewidziano zażalenie na postanowienie dotyczące wstrzymania wykonania orzeczenia w postępowaniu wznowieniowym. Skarga kasacyjna jest zatem jedynym prawnie dopuszczalnym środkiem zaskarżenia postanowienia wymienionego na wstępie niniejszego uzasadnienia.
W tym stanie rzeczy przypomnieć należy, że nie bez przyczyny sporządzenie środka odwoławczego, jakim jest skarga kasacyjna, obwarowane zostało tzw. przymusem adwokackim, tj. koniecznością sporządzenia przez zawodowego pełnomocnika, o którym mowa w art. 175 Ppsa. Silne sformalizowanie postępowania kasacyjnego wymaga bowiem uczestnictwa profesjonalnego zastępcy, od którego oczekuje się, że jest on w stanie zapewnić stronie postępowania należytą reprezentację, w szczególności uchronić ją przez niebezpieczeństwem odrzucenia środka odwoławczego bez jego merytorycznego rozpoznania (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2013, pkt 1).
W związku z powyższym skład orzekający w niniejszej sprawie podziela pogląd, że od radcy prawnego, jako osoby mającej odpowiednie przygotowanie prawnicze, należy wymagać znajomości przepisów prawa, które mają w danej sprawie zastosowanie, a przede wszystkim dokładnej wiedzy o tym, jakie środki prawne służą reprezentowanej przez niego stronie. Skoro więc ustawodawca przewidział skargę kasacyjną jako środek prawny zaskarżenia ww. postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego, to w takim przypadku nie jest dopuszczalne wniesienie zażalenia, który to środek prawny zaskarżenia służy w innych sytuacjach przewidzianych w ustawie (por. post. NSA z 3 marca 2005 r., OSK 1249/04, CBOSA). Jakkolwiek więc co do zasady mylne oznaczenie rodzaju pisma nie powinno pociągać za sobą ujemnych skutków dla strony (falsa demonstratio non nocet), to trudno tę zasadę odnosić par excellence do pism składanych przez profesjonalistów.
W niniejszej sprawie intencja wniesienia zażalenia (a nie skargi kasacyjnej) przez reprezentującego stronę radcę prawnego została zamanifestowana w sposób jednoznaczny, nie tylko poprzez stosowne oznaczenie rodzaju środka odwoławczego, ale też z uwagi na powołanie się w dalszej kolejności, w podstawie prawnej, na przepisy regulujące instytucję zażalenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym (k 22 i n. akt sądowych). Dlatego też takie sformułowanie (określenie) środka odwoławczego Sąd kasacyjny uznał za wiążące.
Biorąc zatem pod uwagę, że wymienione wyżej postanowienie Sądu pierwszej instancji zaskarżono zażaleniem, a nie skargą kasacyjną, uznać należy, że strona wniosła środek odwoławczy, który jest niedopuszczalny w rozumieniu art. 178 i art. 180 w zw. z art. 197 § 2 Ppsa, w związku z czym orzeczono jak w sentencji postanowienia, stosownie do wskazanych przepisów.
O zwrocie uiszczonego wpisu postanowiono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 Ppsa.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI