I FZ 133/09

Naczelny Sąd Administracyjny2009-05-28
NSApodatkoweŚredniansa
wpis sądowykoszty sądoweprawo do sądupodatek akcyzowynależności pieniężnesądy administracyjnezażalenie

NSA oddalił zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego, uznając, że skarga na decyzję określającą wysokość zobowiązania podatkowego podlega wpisowi sądowemu stosunkowemu.

Skarżący R. J. złożył zażalenie na zarządzenie Przewodniczącego WSA w Krakowie wzywające go do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 1.087,00 zł od skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. dotyczącą podatku akcyzowego. Skarżący argumentował, że wysoki wpis pozbawia go prawa do sądu ze względu na trudną sytuację materialną i że sprawa dotyczy oceny decyzji z naruszeniem prawa, a nie wysokości zobowiązania. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, stwierdzając, że skarga na akt określający wysokość zobowiązania podatkowego podlega wpisowi sądowemu stosunkowemu, zgodnie z art. 231 PPSA.

Przedmiotem sprawy było zażalenie R. J. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 2 grudnia 2008 r. (sygn. akt III SA/Kr 1129/08), którym wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 1.087,00 zł od skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia 8 października 2008 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za kwiecień 2002 r. Skarżący podniósł, że wysoki wpis sądowy, obliczony na podstawie § 1 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 16.12.2003 r., uniemożliwia mu dostęp do sądu z uwagi na trudną sytuację materialną. Twierdził również, że sprawa dotyczy oceny decyzji podatkowej wydanej z rażącym naruszeniem prawa, a nie samej wysokości zobowiązania. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie, oddalił je. Sąd wyjaśnił, że zgodnie z art. 231 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (PPSA), wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne. Sąd podkreślił, że skarga na akt, który w sposób bezpośredni wiąże się z należnością pieniężną, czyli określa jej wysokość, podlega wpisowi stosunkowemu. W niniejszej sprawie decyzja organu podatkowego określała wysokość zobowiązania podatkowego, co stanowiło bezpośredni związek z należnością pieniężną. Dlatego też, niezależnie od tego, czy skarżący kwestionuje samą zasadność decyzji, czy jej wysokość, wpis stosunkowy jest należny. Sąd powołał się na komentarze prawnicze i treść rozporządzenia, potwierdzając prawidłowość pobrania wpisu stosunkowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, skarga na akt, który w sposób bezpośredni wiąże się z należnością pieniężną, czyli określa jej wysokość, podlega wpisowi sądowemu stosunkowemu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wpis stosunkowy jest należny, gdy akt administracyjny bezpośrednio określa wysokość należności pieniężnej, co ma miejsce w przypadku decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego. Charakter kontroli sądowej (ocena zgodności z prawem) nie wpływa na sposób ustalenia wpisu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (4)

Główne

PPSA art. 231

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne. Oznacza to akty lub czynności kreujące określoną należność pieniężną lub stwierdzające jej istnienie, a w szczególności akty określające wysokość zobowiązania podatkowego.

Pomocnicze

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. § 1 pkt 3

PPSA art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PPSA art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga na decyzję określającą wysokość zobowiązania podatkowego podlega wpisowi sądowemu stosunkowemu.

Odrzucone argumenty

Wysoki wpis sądowy pozbawia stronę prawa do sądu ze względu na trudną sytuację materialną. Sprawa dotyczy oceny decyzji podatkowej z rażącym naruszeniem prawa, a nie wysokości zobowiązania.

Godne uwagi sformułowania

przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne akt lub czynność kreująca określoną należność pieniężną, bądź stwierdzająca jej istnienie o rodzaju wpisu sądowego decyduje w zasadzie charakter sprawy akt, który w sposób bezpośredni wiąże się z należnością pieniężną

Skład orzekający

Krzysztof Stanik

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości wpisu sądowego w sprawach dotyczących zobowiązań podatkowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej interpretacji art. 231 PPSA w kontekście decyzji określających wysokość zobowiązania podatkowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z kosztami sądowymi i prawem do sądu, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego i podatkowego.

Czy wysoki wpis sądowy może zamknąć drogę do sądu? NSA wyjaśnia zasady naliczania opłat w sprawach podatkowych.

Dane finansowe

WPS: 1087 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I FZ 133/09 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2009-05-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2009-04-24
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Krzysztof Stanik /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne
Koszty sądowe
Sygn. powiązane
III SA/Kr 1129/08 - Postanowienie WSA w Krakowie z 2010-02-26
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art 231
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : Sędzia NSA Krzysztof Stanik po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia R. J. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 2 grudnia 2008 r. sygn. akt III SA/Kr 1129/08 w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi R. J. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia 8 października 2008 r. w przedmiocie podatku akcyzowego za kwiecień 2002 r. postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Zarządzeniem z dnia 02.12.2008 r., sygn. akt III SA/Kr 1129/08, Przewodniczący Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wezwał R. J. do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 1.087,00 zł od skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia 08.10.2008 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za kwiecień 2002 r. Jako podstawę obliczenia wpisu sądowego wskazano § 1 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 16.12.2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193) – zwanego dalej "rozporządzeniem".
Powyższe zarządzenie zostało zaskarżone przez skarżącego zażaleniem, w którym wniesiono o jego uchylenie. Żalący podniósł, że przedmiotem sprawy w istocie nie jest wysokość zobowiązania podatkowego a ocena decyzji podatkowej, która została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Zdaniem żalącego ustalenie tak wysokiego wpisu sądowego zmierza do pozbawienia go prawa do Sądu, albowiem ze względu na trudną sytuację materialną, która jest znana organom podatkowym, nie będzie on w stanie uiścić takiego wpisu. Ponadto żalący zaznaczył, że Dyrektor Izby Celnej niepotrzebnie mnoży decyzje podatkowe, skoro wszystkie dotyczą niemalże tych samych okoliczności faktycznych.
Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu zażalenia stwierdził, co następuje:
Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstawy.
W związku z taką jego oceną w pierwszej kolejności Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że ustawodawca, regulując kwestię opłat sądowych, dokonał podziału kategorii spraw na takie, które podlegają wpisowi stosunkowemu oraz na te, które podlegają opłacie stałej. W myśl art. 231 ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej "popsa" wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne. W innych sprawa należny jest wpis stały. Jak słusznie wskazuje się w literaturze przedmiotu, dychotomiczny podział obu kategorii spraw, nie jest jednak podziałem prostym, gdyż użyte w przepisie sformułowanie "..w sprawach, których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne..." jest wyrażeniem nieostrym i stanowi daleko idące uproszczenie. Przedmiotem zaskarżenia nie mogą być bowiem należności pieniężne, ale akty i czynności wymienione w art. 3 § 2 i 3 popsa. Dlatego też bardziej trafne jest określenie "spraw, w których przedmiotem zaskarżenia są należności jako spraw, w których przedmiotem zaskarżenia są akty lub czynności kreujące określoną należność pieniężną, bądź stwierdzające jej istnienie (B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Zakamycze 2005 r., s. 231). Taką interpretację art. 231 popsa wspiera również treść art. § 1 rozporządzenia, gdzie ustawodawca wyraźnie wskazał, że wpis stosunkowy zależy od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem.
W świetle powyższych wywodów można skonstatować, że o rodzaju wpisu sądowego decyduje w zasadzie charakter sprawy, w której wniesiono skargę, a dokładnie to, czy przedmiot skargi – a więc rozstrzygnięcie organu – wiąże się z określonymi świadczeniami pieniężnymi. Jeżeli tak jest, to w sprawie powinien zostać pobrany wpis stosunkowy. Natomiast, gdy skarga nie dotyczy aktu powiązanego z należnością pieniężną, należy pobrać wpis stały. Poglądy te, przy uwzględnieniu powołanych regulacji ustawowych i podustawowych, nie budzą większych wątpliwości. Nadal jednak otwarta pozostaje kwestia sposobu ustalania związku zaskarżonego aktu z należnością pieniężną, a właściwie ustalenie, kiedy akt obejmuje daną należność pieniężną.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wpis stosunkowy powinien zostać pobrany od skargi na akt, który w sposób bezpośredni wiąże się z należnością pieniężną. Bezpośredni związek między należnością pieniężną a obejmującym ją aktem zachodzi wtedy, gdy w danym akcie organ konkretyzuje (z reguł określa wysokość) tę należność.
W niniejszej sprawie akt, który będzie podlegał sądowej kontroli z punktu widzenia jego legalności (zgodności z prawem), w sposób oczywisty bezpośrednio wiąże się z należnością pieniężną, skoro w jego treści organ podatkowy określił podatnikowi wysokość jego zobowiązania podatkowego. Mimo deklaratywnego charakteru decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej wskazana w jej treści wysokość zobowiązania podatkowego jest dla podatnika wiążąca (względem kwoty obliczonej w deklaracji podatkowej). W przypadku aktów określających wysokość zobowiązania podatkowego nie ma zatem znaczenia dla wysokości wpisu fakt, że kontrola sądowoadministracyjna zawsze polegać będzie na ocenie zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem. Z powyższych wywodów wynika bowiem, że o wysokości wpisu decyduje treść decyzji administracyjnej a nie funkcja, jaką sprawuje Sąd administracyjny.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 popsa w zw. z art. 197 § 2 popsa orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI