I FSK 999/07

Naczelny Sąd Administracyjny2007-08-28
NSApodatkoweŚredniansa
VATimport towarówskarga kasacyjnabraki formalneKRSpostępowanie sądoweNSAWSA

NSA oddalił skargę kasacyjną spółki, uznając za prawidłowe odrzucenie skargi przez WSA z powodu nieuzupełnienia braków formalnych.

Spółka złożyła skargę kasacyjną na postanowienie WSA, które odrzuciło jej skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej. WSA odrzucił skargę z powodu nieuzupełnienia braków formalnych, tj. nie złożenia wymaganej liczby odpisów z KRS. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 6 i 111 PPSA. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że sąd prawidłowo zastosował przepisy dotyczące braków formalnych i nie miał obowiązku udzielania dalszych pouczeń ani łączenia spraw przed weryfikacją formalną.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Spółki A. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, które odrzuciło skargę Spółki na decyzję Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie podatku od towarów i usług z tytułu importu towarów. WSA odrzucił skargę, ponieważ Spółka, mimo wezwania do uzupełnienia braków formalnych, nie złożyła wymaganej liczby odpisów z Krajowego Rejestru Sądowego (KRS) dla kilku powiązanych spraw. Spółka zarzuciła w skardze kasacyjnej naruszenie art. 6 i art. 111 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (PPSA). Argumentowała, że sąd powinien był udzielić dalszych wskazówek lub zarządzić połączenie spraw, co zapobiegłoby odrzuceniu skargi. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna jest środkiem sformalizowanym i musi spełniać wymogi formalne. NSA uznał, że sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 58 § 3 PPSA, odrzucając skargę z powodu nieuzupełnienia braków formalnych. Sąd nie miał obowiązku udzielania dalszych pouczeń, zwłaszcza gdy strona była informowana o skutkach zaniedbania. Również zarzut naruszenia art. 111 PPSA uznano za niezasadny, wskazując, że połączenie spraw jest możliwe dopiero po spełnieniu wymogów formalnych przez poszczególne skargi. NSA stwierdził, że ocena, czy sprawy nadają się do łącznego rozpoznania, następuje po weryfikacji formalnej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd nie ma obowiązku udzielania dalszych pouczeń, jeśli strona została poinformowana o skutkach zaniedbania. Połączenie spraw jest możliwe dopiero po spełnieniu wymogów formalnych przez poszczególne skargi.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji prawidłowo odrzucił skargę z powodu nieuzupełnienia braków formalnych. Obowiązek udzielania wskazówek z art. 6 PPSA ma swoje granice i nie obejmuje obowiązku ponownego wzywania do uzupełnienia braków, gdy strona została już pouczona. Połączenie spraw z art. 111 PPSA nie zwalnia z obowiązku spełnienia wymogów formalnych przez każdą ze skarg.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (8)

Główne

u.p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 3 w zw. z § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Nieuzupełnienie braków formalnych w wyznaczonym terminie skutkuje odrzuceniem skargi.

u.p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania przez NSA.

Pomocnicze

u.p.p.s.a. art. 6

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd powinien udzielać stronom występującym bez profesjonalnego pełnomocnika potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych i pouczać o skutkach zaniedbań, ale nie ma obowiązku udzielania pouczeń co do wszelkich możliwych zachowań.

u.p.p.s.a. art. 111 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd zarządza połączenie kilku oddzielnych spraw toczących się przed nim w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia, jeżeli mogły być objęte jedną skargą lub pozostają ze sobą w związku. Połączenie nie pozbawia spraw odrębności i nie zwalnia z obowiązku spełnienia wymogów formalnych przez każdą ze skarg.

u.p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu prawa materialnego lub przepisów postępowania, jeżeli uchybienie mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

u.p.p.s.a. art. 176

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skarga kasacyjna powinna spełniać wymogi materialne, w tym przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie.

u.p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania.

u.p.p.s.a. art. 49 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pisma w postępowaniu sądowym powinny spełniać wymogi formalne.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 58 § 3 PPSA przez odrzucenie skargi z powodu nieuzupełnienia braków formalnych (nie złożono wymaganej liczby odpisów z KRS).

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 6 PPSA przez brak udzielenia dalszych pouczeń. Naruszenie art. 111 PPSA przez brak zarządzenia połączenia spraw.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia. Braki w zakresie podstaw kasacyjnych nie podlegają konwalidacji. NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu po uwagę jedynie nieważność postępowania. Sąd nie ma obowiązku udzielania pouczeń co do wszelkich możliwych zachowań. Połączenie podyktowane względami technicznymi i ekonomią procesową nie pozbawia połączonych spraw ich odrębności i nie zmienia faktu, że łącznie rozpoznawane i rozstrzygane sprawy są nadal samodzielnymi sprawami. Stwierdzenie braków formalnych, zgodnie z zasadą ekonomii procesowej, zwalnia sąd – przynajmniej do czasu ich skutecznego uzupełnienia – z obowiązku badania czy poszczególne sprawy nadają się do łącznego rozpoznania lub też rozstrzygnięcia.

Skład orzekający

Marek Kołaczek

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów PPSA dotyczących braków formalnych skargi, obowiązku udzielania pouczeń przez sąd oraz możliwości połączenia spraw."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nieuzupełnienia wymaganej liczby odpisów z KRS w kontekście wielu powiązanych spraw.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe zasady formalne postępowania sądowoadministracyjnego, w tym konsekwencje nieuzupełnienia braków formalnych, co jest istotne dla praktyków prawa.

Brak jednego odpisu KRS może kosztować odrzucenie skargi – NSA wyjaśnia zasady formalne.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I FSK 999/07 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2007-08-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-07-11
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Marek Kołaczek /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
I SA/Gd 233/07 - Postanowienie WSA w Gdańsku z 2007-04-03
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 6, art. 111, art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Marek Kołaczek po rozpoznaniu w dniu 28 sierpnia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej sprawy ze skargi kasacyjnej Spółki A. (spółka z o.o. w W.) na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 3 kwietnia 2007 r. sygn. akt I SA/Gd 233/07 w sprawie ze skargi Spółki A. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w G. z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług z tytułu importu towarów objętych procedurą dopuszczenia do obrotu w roku 2001 postanawia: oddalić skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 3 kwietnia 2007 r., I SA/Gd 233/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę Spółki A. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w G. z dnia [...] października 2006 r. nr [...], wydaną w przedmiocie podatku od towarów i usług z tytułu importu towarów objętych procedurą dopuszczenia do obrotu w roku 2001. Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, powołując się na art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 58 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), stwierdził, że skoro strona, po uprzednim wezwaniu do uzupełnienia braków formalnych, wysłała tylko jeden odpis z KRS (jakkolwiek zaznaczając przy tym, że czyni do w związku ze sprawami I SA Gd 239/07, I SA Gd 240/07, I SA Gd 241/07, I SA Gd 232/07, I SA Gd 233/07, I SA Gd 234/07), to tym samym nie dopełniła wymogu uzupełnienia braków formalnych w wyznaczonym terminie, co musi skutkować odrzuceniem skargi.
Pismem z dnia 18 maja 2007 r. Spółka A. wniosła skargę kasacyjną na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, zarzucając temu postanowieniu, że narusza normy postępowania, tj. art. 6 i art. 111 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
W kwestii naruszenia art. 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi strona podniosła, że jeżeli zdaniem sądu konieczne jest złożenie sześciu tożsamych dokumentów KRS w celu potwierdzenia prawidłowej reprezentacji skarżącej – występującej bez profesjonalnego pełnomocnika – przed tym samym sądem w takich samych sprawach, to sąd mógł przesłać stronie kolejne wezwanie.
Odnośnie zarzutu naruszenia art. 111 ww. ustawy, skarżąca podniosła, że w niniejszej sprawie sąd powinien zastosować ten przepis, to znaczy zarządzić połączenie kilku oddzielnych spraw w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia, co – zdaniem strony – spowodowałoby, że sąd nie podniósłby zarzutu nieuzupełnienia braku formalnego przez skarżącą.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych zarzutów i wobec tego podlega oddaleniu. Skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia. Powinna spełniać wymogi formalne przewidziane dla każdego pisma w postępowaniu sądowym (art. 49 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej jako u.p.p.s.a.), jak również wymogi materialne przewidziane dla tego pisma procesowego zawarte w art. 176 u.p.p.s.a. Wśród najważniejszych wymogów materialnych (konstrukcyjnych) skargi kasacyjnej wyróżnia się przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. Braki w tym zakresie nie podlegają konwalidacji, czynią skargę kasacyjną nieskuteczną oraz uniemożliwiają dokonanie merytorycznej oceny tego środka zaskarżenia przez sąd kasacyjny. W myśl art. 174 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie naruszenia przez sąd I instancji przepisów prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie lub na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przytoczenie właściwych podstaw kasacyjnych, wskazanie zarzutów oraz ich uzasadnienie jest najistotniejszym elementem skargi kasacyjnej, gdyż Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do samodzielnego konkretyzowania zarzutów ani stawiania hipotez w zakresie przepisu stanowiącego podstawę skargi kasacyjnej. W myśl bowiem art. 183 § 1 u.p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu po uwagę jedynie nieważność postępowania. W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie sytuacja ta nie ma jednak miejsca.
Rozpoznawana skarga kasacyjna zawiera zarzuty dotyczące naruszenia norm postępowania, tj. art. 6 i art. 111 u.p.p.s.a. Żaden z tych zarzutów, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie zasługuje jednak na uwzględnienie. Zgodnie z art. 6 u.p.p.s.a., sąd administracyjny powinien udzielać stronom występującym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczać ich o skutkach prawnych tych czynności i skutkach zaniedbań. Należy jednakże pamiętać, że sąd nie ma obowiązku udzielania pouczeń co do wszelkich możliwych zachowań. Obowiązek odnosi się do wskazówek i pouczeń celowych z punktu widzenia prawidłowego przebiegu procesu i gwarancji procesowych strony. Jako nieuzasadnione należy w tym kontekście uznać oczekiwanie strony, by sąd przesłał stronie kolejne wezwanie do uzupełnienia braków formalnych, tym bardziej, że o potrzebie złożenia odpisów z KRS, strona została poinformowana odrębnymi zarządzeniami dla każdej ze spraw. Strona została również poinformowana przez sąd o odrzuceniu skargi jako o skutku nieusunięcia braków formalnych skargi w wyznaczonym terminie.
Również niezasadny jest sformułowany przez stronę zarzut naruszenia przez sąd art. 111 u.p.p.s.a. Zgodnie z § 1 tego przepisu, sąd zarządza połączenie kilku oddzielnych spraw toczących się przed nim w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia, jeżeli mogły być objęte jedną skargą. Sąd może także zarządzić połączenie kilku oddzielnych spraw toczących się przed nim w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia, jeżeli pozostają one ze sobą w związku (art. 111 § 2 u.p.p.s.a.). Połączenie dwóch oddzielnych spraw w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia nie oznacza jednak, że takie połączenie tworzy z tych spraw jedną nową sprawę. Połączenie podyktowane względami technicznymi i ekonomią procesową nie pozbawia połączonych spraw ich odrębności i nie zmienia faktu, że łącznie rozpoznawane i rozstrzygane sprawy są nadal samodzielnymi sprawami. Skoro przy tym przyjmuje się, że wyrok powinien zawierać rozstrzygnięcie co do każdej z połączonych spraw, należy konsekwentnie przyjąć, że każda ze skarg wszczynających postępowanie powinna spełniać wymogi formalne, których nieuzupełnienie w wyznaczonym terminie prowadzi – zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 58 § 3 u.p.p.s.a. – do odrzucenia skargi.
Niezależnie od powyższego trudno uznać, że sąd pierwszej instancji naruszył art. 111, zanim bowiem nastąpi możliwość merytorycznej analizy treści skarg, która jest warunkiem ustalenia czy poszczególne sprawy nadają się do wspólnego rozpoznania lub też rozstrzygnięcia, najpierw sąd jest zobowiązany dokonać oceny, czy poszczególne skargi spełniają wymogi formalne. Stwierdzenie braków formalnych, zgodnie z zasadą ekonomii procesowej, zwalnia sąd – przynajmniej do czasu ich skutecznego uzupełnienia – z obowiązku badania czy poszczególne sprawy nadają się do łącznego rozpoznania lub też rozstrzygnięcia.
Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 184 u.p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI