I FSK 923/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej od wyroku WSA w Warszawie, który uchylił interpretację indywidualną dotyczącą opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji wywłaszczenia gruntów rolnych. Wnioskodawca, rolnik i czynny podatnik VAT, nabył grunty rolne, które następnie zostały przejęte przez Skarb Państwa pod inwestycję drogową w trybie wywłaszczenia, w zamian za odszkodowanie. Wnioskodawca twierdził, że nie jest podatnikiem VAT z tego tytułu, ponieważ nie prowadzi działalności w zakresie obrotu nieruchomościami i nie przygotowywał gruntów do zbioru po wszczęciu postępowania administracyjnego. Organ interpretacyjny uznał jego stanowisko za nieprawidłowe, twierdząc, że przeniesienie własności stanowi odpłatną dostawę towarów podlegającą VAT. WSA przychylił się do stanowiska wnioskodawcy, uznając, że wywłaszczenie nastąpiło bez związku z działalnością rolniczą. NSA, po skierowaniu pytania prejudycjalnego do TSUE, uchylił wyrok WSA. TSUE orzekł, że wywłaszczenie gruntów rolnych od rolnika będącego czynnym podatnikiem VAT podlega opodatkowaniu VAT, nawet jeśli właściciel nie prowadzi działalności w zakresie obrotu nieruchomościami i nie podjął działań w celu przeniesienia własności, o ile działa on w charakterze podatnika VAT. NSA uznał, że wnioskodawca działał w charakterze podatnika VAT, a grunty były wykorzystywane do działalności rolniczej opodatkowanej VAT na moment wszczęcia postępowania administracyjnego. W konsekwencji NSA uchylił wyrok WSA i oddalił skargę.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów VAT dotyczących wywłaszczenia gruntów rolnych od rolników będących czynnymi podatnikami VAT, w kontekście orzecznictwa TSUE.
Orzeczenie opiera się na specyficznych okolicznościach faktycznych i interpretacji prawa UE, co może ograniczać jego bezpośrednie zastosowanie w innych przypadkach.
Zagadnienia prawne (2)
Czy przeniesienie prawa własności działki gruntu rolnego na rzecz Skarbu Państwa w trybie wywłaszczenia, w zamian za odszkodowanie, podlega opodatkowaniu VAT, jeżeli właściciel jest rolnikiem będącym podatnikiem VAT i działa w takim charakterze?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, podlega opodatkowaniu VAT.
Uzasadnienie
TSUE orzekł, że transakcja wywłaszczenia gruntów rolnych w zamian za odszkodowanie podlega VAT, jeśli właściciel jest rolnikiem będącym podatnikiem VAT i działa w tym charakterze, nawet jeśli nie prowadzi działalności w zakresie obrotu nieruchomościami i nie podjął działań w celu przeniesienia własności. NSA zastosował tę zasadę, uznając, że grunty były wykorzystywane do działalności rolniczej opodatkowanej VAT na moment wszczęcia postępowania administracyjnego.
Czy zaniechanie wykorzystywania gruntów rolnych do działalności gospodarczej po wszczęciu postępowania administracyjnego o wywłaszczenie wyłącza transakcję z opodatkowania VAT?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nie wyłącza.
Uzasadnienie
NSA uznał, że zaniechanie wykorzystywania gruntów do działalności rolniczej dopiero po wszczęciu postępowania administracyjnego o wywłaszczenie nie zmienia faktu, że na moment wszczęcia postępowania grunty te były wykorzystywane do działalności rolniczej opodatkowanej VAT.
Przepisy (5)
Główne
u.p.t.u. art. 7 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym również przeniesienie z nakazu organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w imieniu takiego organu lub przeniesienie z mocy prawa, prawa własności towarów w zamian za odszkodowanie, jest dostawą towarów.
u.p.t.u. art. 15 § ust. 2
Ustawa o podatku od towarów i usług
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Pomocnicze
ustawa drogowa art. 12 § ust. 4 pkt 1
Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych
Nieruchomości zajęte pod projektowaną drogę ulegają z mocy prawa geodezyjnemu wydzieleniu i przejściu na rzecz Skarbu Państwa.
Dyrektywa VAT art. 2 § ust. 1 lit. a
Dyrektywa 2006/112/WE Rady
Określa, co stanowi dostawę towarów lub świadczenie usług podlegające VAT.
Dyrektywa VAT art. 14 § ust. 2 lit. a
Dyrektywa 2006/112/WE Rady
Określa, że przeniesienie własności towarów następuje z mocy prawa lub na mocy decyzji organu władzy publicznej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wywłaszczenie gruntów rolnych od rolnika będącego czynnym podatnikiem VAT, który działa w tym charakterze, podlega opodatkowaniu VAT, nawet jeśli nie prowadzi działalności w zakresie obrotu nieruchomościami i nie podjął działań w celu przeniesienia własności. • Grunty rolne były wykorzystywane do działalności rolniczej opodatkowanej VAT na moment wszczęcia postępowania administracyjnego o wywłaszczenie.
Odrzucone argumenty
Argumentacja wnioskodawcy, że zaniechanie wykorzystywania gruntów do działalności rolniczej po wszczęciu postępowania o wywłaszczenie wyłącza transakcję z opodatkowania VAT. • Stanowisko WSA, że wywłaszczenie nastąpiło bez związku z działalnością rolniczą.
Godne uwagi sformułowania
transakcja przeniesienia własności działek gruntu rolnego w trybie wywłaszczenia, w zamian za odszkodowanie, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, jeżeli na moment wszczęcia postępowania administracyjnego [...] właściciel ten jest rolnikiem będącym podatnikiem tego podatku, a rzeczone grunty wykorzystywane są do wykonywania przez niego tej działalności.
Skład orzekający
Roman Wiatrowski
przewodniczący sprawozdawca
Arkadiusz Cudak
członek
Bartosz Wojciechowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów VAT dotyczących wywłaszczenia gruntów rolnych od rolników będących czynnymi podatnikami VAT, w kontekście orzecznictwa TSUE."
Ograniczenia: Orzeczenie opiera się na specyficznych okolicznościach faktycznych i interpretacji prawa UE, co może ograniczać jego bezpośrednie zastosowanie w innych przypadkach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego związanego z wywłaszczeniem gruntów i interpretacją przepisów VAT w świetle prawa unijnego, co jest istotne dla wielu podatników.
“Wywłaszczenie gruntów rolnych od rolnika VAT-owca? NSA i TSUE wyjaśniają, kiedy zapłacisz VAT.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.