I FSK 907/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną J.M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej dotyczącą podatku od towarów i usług za 2016 r. Skarżący zarzucał sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania, w szczególności poprzez zaakceptowanie błędnego ustalenia stanu faktycznego i niepełnego materiału dowodowego przez organy podatkowe. W skardze kasacyjnej podniesiono zarzuty dotyczące m.in. nieuwzględnienia wniosków dowodowych, braku rozpatrzenia całości materiału dowodowego oraz wadliwej interpretacji art. 23 § 5 Ordynacji podatkowej. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że organy podatkowe prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy, a podatnik nie wykazał wystarczającej współpracy w wyjaśnieniu pochodzenia nadwyżki środków pieniężnych, co uzasadniało zastosowanie szacowania podstawy opodatkowania. Sąd podkreślił, że ciężar dowodowy spoczywający na organach nie jest nieograniczony, a podatnik ma obowiązek aktywnie uczestniczyć w postępowaniu i dostarczać wymaganych wyjaśnień.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie prawidłowości szacowania podstawy opodatkowania w VAT w przypadku braku pełnej dokumentacji sprzedaży i niewystarczającej współpracy podatnika. Ugruntowanie zasad prowadzenia postępowania dowodowego i oceny dowodów w sprawach podatkowych.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku dokumentacji sprzedaży i nadwyżki środków pieniężnych, a także oceny współpracy podatnika z organami.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sąd pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania, akceptując ustalenia faktyczne organu podatkowego dotyczące niezaewidencjonowania całości sprzedaży VAT i prawidłowość szacowania podstawy opodatkowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, że stan faktyczny został ustalony przez organy podatkowe w sposób wyczerpujący, a materiał dowodowy zgromadzony i oceniony rzetelnie.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły stan faktyczny, a podatnik nie wykazał wystarczającej współpracy w wyjaśnieniu pochodzenia nadwyżki środków pieniężnych, co uzasadniało szacowanie podstawy opodatkowania. Ciężar dowodowy organów nie jest nieograniczony, a podatnik ma obowiązek aktywnie uczestniczyć w postępowaniu.
Czy uzasadnienie decyzji organu podatkowego spełnia wymogi art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej, jeśli organ nie ocenił umowy pożyczki i milczenia strony wobec wezwania?
Odpowiedź sądu
Nie, sąd pierwszej instancji prawidłowo zauważył wadę uzasadnienia decyzji, jednak uznał, że pozostaje ona bez wpływu na wynik sprawy, co jest zgodne z przepisami.
Uzasadnienie
NSA wyjaśnił, że sąd pierwszej instancji jedynie wskazał na wadę uzasadnienia decyzji organu, ale prawidłowo ocenił, że nie miała ona wpływu na wynik sprawy, co nie stanowi wkroczenia w kompetencje organu podatkowego.
Czy art. 23 § 5 Ordynacji podatkowej został wadliwie zinterpretowany przez organy podatkowe, które określiły podstawę opodatkowania w drodze oszacowania w sposób oderwany od rzeczywistości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organy podatkowe prawidłowo zinterpretowały i zastosowały art. 23 § 5 Ordynacji podatkowej, a ryzyko związane z oszacowaniem obciąża podatnika nieprowadzącego rzetelnej ewidencji.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że określenie podstawy opodatkowania w drodze oszacowania ma na celu zbliżenie się do rzeczywistej podstawy, dopuszczalny jest margines błędu, a ryzyko obciąża podatnika, który nie prowadzi rzetelnej ewidencji.
Przepisy (15)
Główne
o.p. art. 23 § § 5
Ordynacja podatkowa
Pomocnicze
o.p. art. 121 § § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 122
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 180 § § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 181
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 187 § § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 188
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 191
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 210 § § 1 pkt 6 i § 4
Ordynacja podatkowa
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 3 § § 1 w zw. z art. 3 § 2 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1 w zw. z art. 205 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych § § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 5
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 127 w zw. z art. 210 § 4 w zw. z art. 210 § 1 pkt 6 w zw. z art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 181, art. 187 § 1, art. 191 i art. 192 o.p. przez nieuwzględnienie skargi na decyzję organu drugiej instancji i nieuchylenie zaskarżonej decyzji w całości, pomimo że doszło do innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem sąd pierwszej instancji nie zauważył, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia celów i przesłanek art. 210 § 4 o.p., a w szczególności świadczy o tym, że organ podatkowy błędnie ustalił stan faktyczny istotny w sprawie i nie rozpatrzył całości materiału dowodowego. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 122 w zw. z art. 180 § 1, art. 181, art. 187 § 1 w zw. z art. 191 i art. 192 w zw. z art. 121 § 1 o.p. przez nieuwzględnienie skargi na decyzję i nieuchylenie zaskarżonej decyzji w całości, pomimo że doszło do innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem sąd pierwszej instancji zaakceptował sytuację, w której organ odwoławczy świadomie nie przeprowadził dowodów z historii rachunków bankowych skarżącego oraz historii rachunku pożyczki hipotecznej. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 229 w zw. z art. 233 § 2 o.p. w zw. z art. 127 o.p. […]
Godne uwagi sformułowania
skarżący nie może bowiem oczekiwać, że przy braku z jego strony woli współpracy z organami podatkowymi, organy te będą z urzędu poszukiwały dowodów na istnienie okoliczności dla niego korzystnych, które to dowody tak naprawdę powinien posiadać (wskazać) on sam. • ryzyko, które wiąże się z operacją oszacowania, nawet po spełnieniu dyspozycji z art. 23 § 5 o.p., obciąża podatnika, który nie prowadzi rzetelnej ewidencji z przyczyn od siebie zależnych.
Skład orzekający
Arkadiusz Cudak
przewodniczący sprawozdawca
Izabela Najda-Ossowska
członek
Włodzimierz Gurba
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie prawidłowości szacowania podstawy opodatkowania w VAT w przypadku braku pełnej dokumentacji sprzedaży i niewystarczającej współpracy podatnika. Ugruntowanie zasad prowadzenia postępowania dowodowego i oceny dowodów w sprawach podatkowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku dokumentacji sprzedaży i nadwyżki środków pieniężnych, a także oceny współpracy podatnika z organami.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy kluczowych zasad postępowania podatkowego, takich jak ciężar dowodu, szacowanie i współpraca podatnika z organami. Jest to typowa, ale ważna dla praktyków interpretacja przepisów.
“Podatnik nie współpracował z organami? Ryzyko szacowania VAT rośnie!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.