I FSK 906/22

Naczelny Sąd Administracyjny2025-07-17
NSApodatkoweŚredniansa
podatek VATpostępowanie kasacyjneumorzenie postępowaniabezprzedmiotowość postępowaniawykreślenie spółki z rejestruzdolność sądowaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA umorzył postępowanie kasacyjne z powodu wykreślenia spółki z rejestru, co uczyniło sprawę bezprzedmiotową.

NSA rozpoznał skargę kasacyjną Rzecznika MŚP od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę spółki na postanowienie organu o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W trakcie postępowania ustalono, że spółka skarżąca została wykreślona z rejestru w Wielkiej Brytanii, co skutkowało ustaniem jej bytu prawnego. W związku z tym, NSA uznał postępowanie za bezprzedmiotowe i umorzył je na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. WSA wcześniej oddalił skargę spółki H. Private Limited by Shares z siedzibą w Wielkiej Brytanii na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie, które odmawiało przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie rozliczenia podatku od towarów i usług. W toku postępowania przed NSA, na rozprawie w dniu 17 lipca 2025 r., uzyskano informację z Brytyjskiego Rejestru Spółek "Companies House", z której wynikało, że spółka skarżąca została wykreślona z rejestru w dniu 12 lipca 2022 r. i rozwiązana z dniem 19 lipca 2022 r. Naczelny Sąd Administracyjny, powołując się na art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uznał, że wykreślenie spółki z rejestru czyni postępowanie bezprzedmiotowym, ponieważ spółka utraciła zdolność sądową. W konsekwencji, sąd postanowił umorzyć postępowanie kasacyjne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, wykreślenie spółki z rejestru czyni postępowanie bezprzedmiotowym, ponieważ spółka traci byt prawny i zdolność sądową.

Uzasadnienie

Wykreślenie spółki z rejestru skutkuje ustaniem jej bytu prawnego i pozbawieniem zdolności sądowej, co zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. prowadzi do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

umorzono

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 161 § 1 pkt 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe z innych przyczyn niż skuteczne cofnięcie skargi kasacyjnej lub śmierć strony. Wykreślenie spółki z rejestru jest taką przyczyną.

p.p.s.a. art. 193

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 25 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis dotyczący zdolności sądowej.

p.p.s.a. art. 26 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis dotyczący zdolności sądowej.

p.p.s.a. art. 28 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis dotyczący zdolności sądowej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wykreślenie spółki z rejestru czyni postępowanie bezprzedmiotowym.

Godne uwagi sformułowania

postępowanie stało się bezprzedmiotowe z innych przyczyn prawomocne wykreślenie spółki z właściwego rejestru, które skutkuje ostatecznym ustaniem jej bytu prawnego trwale pozbawiona zdolności sądowej

Skład orzekający

Elżbieta Olechniewicz

sprawozdawca

Małgorzata Niezgódka - Medek

przewodniczący

Marek Olejnik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania kasacyjnego w przypadku wykreślenia spółki z rejestru."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy spółka jest stroną postępowania i zostaje wykreślona z rejestru w trakcie jego trwania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej, ale jej rozstrzygnięcie jest standardowe w przypadku utraty podmiotowości prawnej przez stronę.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I FSK 906/22 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-07-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-06-09
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Elżbieta Olechniewicz /sprawozdawca/
Małgorzata Niezgódka - Medek /przewodniczący/
Marek Olejnik
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Umorzenie postępowania
Sygn. powiązane
III SA/Wa 1090/21 - Wyrok WSA w Warszawie z 2021-12-17
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Umorzono postępowanie kasacyjne
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 25 par. 3, art. 26 par. 1, art. 28 par. 1, art. 161 par. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Niezgódka-Medek, Sędzia NSA Marek Olejnik, Sędzia del. WSA Elżbieta Olechniewicz (spr.), Protokolant Adrian Piechota, po rozpoznaniu w dniu 17 lipca 2025 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 grudnia 2021 r. sygn. akt III SA/Wa 1090/21 w sprawie ze skargi H. Private Limited by Shares z siedzibą w Wielkiej Brytanii reprezentowanej przez H. sp. z o.o. [...] na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 22 lutego 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie rozliczenia podatku od towarów i usług za styczeń i luty 2017 r. postanawia: umorzyć postępowanie kasacyjne.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 17 grudnia 2021 r., sygn. akt III SA/Wa 1090/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu skargi H. Private Limited by Shares z siedzibą w Wielkiej Brytanii (dalej: Spółka, Skarżąca, Strona) reprezentowanej przez H. sp. z o.o. [...], na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 22 lutego 2021 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie rozliczenia podatku od towarów i usług za styczeń i luty 2017 r., oddalił skargę.
Od powyższego orzeczenia skargę kasacyjną wniósł Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców.
Na rozprawie w dniu 17 lipca 2025 r. Naczelny Sąd Administracyjny przedstawił informację uzyskaną z Brytyjskiego Rejestru Spółek "Companies House", z której wynikało że Strona (nr rejestru [...]) dnia 12 lipca 2022 r. została wykreślona z rejestru.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe z innych przyczyn, niż wskazane w pkt 1 (skuteczne cofnięcie skargi kasacyjnej) i pkt 2 (śmierć strony).
Postępowanie sądowoadministracyjne staje się bezprzedmiotowe między innymi wtedy, gdy w jego toku wystąpią zdarzenia, w następstwie których sprawa sądowoadministracyjna definitywnie nie może być kontynuowana.
Niewątpliwie takim zdarzeniem jest prawomocne wykreślenie spółki z właściwego rejestru, które skutkuje ostatecznym ustaniem jej bytu prawnego. Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie, bowiem jak wynika z informacji uzyskanej z brytyjskiego odpowiednika Krajowego Rejestru Sądowego, Spółka w dniu 12 lipca 2022 r. została wykreślona z właściwego rejestru, zaś z dniem 19 lipca 2022 r. została rozwiązana. Tym samym Skarżąca, jako trwale pozbawiona zdolności sądowej (por. art. 25 § 3 p.p.s.a.), nie mogła już występować w charakterze strony postępowania sądowoadministracyjnego ani dokonywać w nim jakichkolwiek skutecznych czynności procesowych (por. art. 26 § 1 i art. 28 § 1 p.p.s.a.).
Z tych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Elżbieta Olechniewicz Małgorzata Niezgódka-Medek Marek Olejnik
sędzia WSA (del.) sędzia NSA sędzia NSA

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI