I FSK 787/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M.L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który oddalił skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi w przedmiocie podatku od towarów i usług za sprzedaż działek w 2017 roku. Skarżąca zarzucała błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów ustawy o VAT oraz przepisów postępowania, twierdząc, że sprzedaż działek stanowiła zwykły zarząd majątkiem prywatnym i powinna być zwolniona z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o VAT. Sąd kasacyjny, opierając się na orzecznictwie TSUE (sprawy C-180/10 i C-181/10), podkreślił, że kluczowe dla rozróżnienia między zarządem majątkiem prywatnym a działalnością gospodarczą jest podejmowanie aktywnych działań w zakresie obrotu nieruchomościami, angażujących środki podobne do wykorzystywanych przez przedsiębiorców, takich jak uzbrojenie terenu czy działania marketingowe. NSA uznał, że działania skarżącej, w tym podział terenu, uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy dla poszczególnych działek, działania prawne związane z infrastrukturą (służebności przesyłu) oraz działania marketingowe, świadczą o profesjonalnym charakterze działalności. Sąd podkreślił, że decyzje o warunkach zabudowy przesądzają o przeznaczeniu terenu pod zabudowę, nawet jeśli w ewidencji gruntów działki są oznaczone jako rolne, a sam podział geodezyjny nie powoduje wygaśnięcia tych decyzji. W związku z tym, sprzedaż działek podlegała opodatkowaniu VAT. Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, w tym zasady praworządności, zaufania do organów podatkowych oraz przedawnienia, również zostały uznane za bezzasadne. Sąd oddalił skargę kasacyjną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie kryteriów rozróżnienia między zarządem majątkiem prywatnym a działalnością gospodarczą w zakresie obrotu nieruchomościami na potrzeby VAT, a także interpretacja pojęcia 'teren budowlany' w kontekście decyzji o warunkach zabudowy.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji osoby fizycznej, ale jego argumentacja ma szersze zastosowanie do oceny charakteru transakcji sprzedaży nieruchomości.
Zagadnienia prawne (4)
Czy sprzedaż działek przez osobę fizyczną, która dokonała ich podziału, uzyskała decyzje o warunkach zabudowy i prowadziła działania marketingowe, stanowi działalność gospodarczą podlegającą opodatkowaniu VAT, czy też zwykły zarząd majątkiem prywatny?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sprzedaż działek w opisanych okolicznościach stanowi działalność gospodarczą podlegającą opodatkowaniu VAT.
Uzasadnienie
Działania takie jak podział terenu, uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy, działania prawne związane z infrastrukturą oraz działania marketingowe świadczą o profesjonalnym charakterze działalności, a nie zwykłym zarządzie majątkiem prywatnym.
Czy działki, dla których wydano decyzje o warunkach zabudowy, nawet jeśli w ewidencji gruntów są oznaczone jako rolne, mogą korzystać ze zwolnienia z VAT jako tereny niezabudowane inne niż budowlane?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, działki te są traktowane jako tereny przeznaczone pod zabudowę i nie korzystają ze zwolnienia z VAT.
Uzasadnienie
Decyzje o warunkach zabudowy przesądzają o przeznaczeniu terenu pod zabudowę, a podział geodezyjny nie powoduje wygaśnięcia tych decyzji ani zmiany przeznaczenia terenu.
Czy naruszenie zasady praworządności i zaufania do organów podatkowych nastąpiło poprzez nieuwzględnienie indywidualnej interpretacji podatkowej wydanej dla członka rodziny skarżącej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, naruszenie nie nastąpiło, ponieważ interpretacja była wydana dla innej osoby, a stan faktyczny w niej opisany nie był tożsamy z ustaleniami w sprawie.
Uzasadnienie
Interpretacja indywidualna nie była wydana dla skarżącej, a organ interpretacyjny opierał się na opisie stanu faktycznego we wniosku, który różnił się od ustaleń faktycznych w postępowaniu wymiarowym.
Czy doszło do przedawnienia zobowiązania podatkowego w sytuacji, gdy decyzje organów zostały wydane przed upływem terminu przedawnienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nie doszło do przedawnienia.
Uzasadnienie
Decyzje organów pierwszej i drugiej instancji zostały wydane przed upływem terminu przedawnienia określonego w art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej.
Przepisy (12)
Główne
ustawa o VAT art. 15 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Działalność gospodarcza obejmuje wszelkie czynności polegające na profesjonalnym obrocie nieruchomościami, w tym sprzedaż działek przygotowanych do zabudowy.
Pomocnicze
ustawa o VAT art. 43 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Zwolnienie od podatku dotyczy dostawy terenów niezabudowanych innych niż tereny budowlane oraz przeznaczone pod zabudowę. W przypadku istnienia decyzji o warunkach zabudowy, teren jest traktowany jako przeznaczony pod zabudowę, nawet jeśli w ewidencji gruntów jest oznaczony inaczej.
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 65
Decyzja ustalająca warunki zabudowy może być uchylona tylko w określonych przypadkach (uzyskanie pozwolenia na budowę przez innego wnioskodawcę lub ustalenie planu miejscowego). Podział geodezyjny nie powoduje wygaśnięcia decyzji.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji organu w przypadku naruszenia prawa materialnego lub postępowania.
p.p.s.a. art. 174
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy skargi kasacyjnej (naruszenie prawa materialnego lub istotne naruszenie przepisów postępowania).
p.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.
Ordynacja podatkowa art. 120
Ordynacja podatkowa
Zasada praworządności.
Ordynacja podatkowa art. 121 § 1
Ordynacja podatkowa
Zasada zaufania do organów podatkowych.
Ordynacja podatkowa art. 122
Ordynacja podatkowa
Zasada prawdy obiektywnej.
Ordynacja podatkowa art. 70 § 6
Ordynacja podatkowa
Okoliczności zawieszające bieg terminu przedawnienia.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej.
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Organy władzy działają na podstawie i w granicach prawa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Działania skarżącej (podział terenu, uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy, działania marketingowe, powtarzalność transakcji) świadczą o prowadzeniu działalności gospodarczej w zakresie obrotu nieruchomościami. • Decyzje o warunkach zabudowy przesądzają o przeznaczeniu terenu pod zabudowę, nawet jeśli w ewidencji gruntów działki są oznaczone jako rolne. • Podział geodezyjny nie powoduje wygaśnięcia decyzji o warunkach zabudowy ani zmiany przeznaczenia terenu. • Indywidualna interpretacja podatkowa wydana dla członka rodziny nie jest wiążąca dla organów w postępowaniu wymiarowym, zwłaszcza gdy stan faktyczny jest odmienny. • Nie doszło do przedawnienia zobowiązania podatkowego, gdyż decyzje zostały wydane przed upływem terminu przedawnienia.
Odrzucone argumenty
Sprzedaż działek stanowiła zwykły zarząd majątkiem prywatnym i powinna być zwolniona z VAT. • Działki, dla których nie wydano decyzji o warunkach zabudowy (lub zostały one wygasłe), powinny być traktowane jako grunty rolne i korzystać ze zwolnienia z VAT. • Naruszenie zasady praworządności i zaufania do organów podatkowych poprzez nieuwzględnienie indywidualnej interpretacji podatkowej. • Przedawnienie zobowiązania podatkowego.
Godne uwagi sformułowania
Granica pomiędzy obiema aktywnościami jest niezwykle płynna, nieostra i podlegająca zróżnicowanej interpretacji. • Działania takie nie należą do zakresu zwykłego zarządu majątkiem prywatnym, w związku z czym w takiej sytuacji dostawy terenu budowlanego nie można uznać za czynność związaną ze zwykłym wykonywaniem prawa własności. • Trafnie zatem ustalono, że Skarżąca przygotowała nieruchomości gruntowe do sprzedaży jak profesjonalny przedsiębiorca, podejmowała planowane, zorganizowane, uporządkowane, ciągłe czynności ukierunkowane na podniesienie wartości i atrakcyjności sprzedawanych działek. • W przypadku, gdy dla danego gruntu istnieje decyzja o warunkach zabudowy, wówczas dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków nie mają znaczenia.
Skład orzekający
Elżbieta Olechniewicz
sprawozdawca
Marek Olejnik
przewodniczący
Sylwester Golec
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie kryteriów rozróżnienia między zarządem majątkiem prywatnym a działalnością gospodarczą w zakresie obrotu nieruchomościami na potrzeby VAT, a także interpretacja pojęcia 'teren budowlany' w kontekście decyzji o warunkach zabudowy."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji osoby fizycznej, ale jego argumentacja ma szersze zastosowanie do oceny charakteru transakcji sprzedaży nieruchomości.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu rozgraniczenia między majątkiem prywatnym a działalnością gospodarczą w kontekście podatkowym, co jest istotne dla wielu osób fizycznych i przedsiębiorców obracających nieruchomościami.
“Sprzedajesz działki? Uważaj, czy to jeszcze majątek prywatny, czy już biznes pod VAT!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.