I FSK 737/07

Naczelny Sąd Administracyjny2008-06-27
NSApodatkoweNiskansa
VATbiegły sądowyinterpretacja podatkowadziałalność gospodarczasamodzielnośćstosunek prawnyodpowiedzialnośćprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA odrzucił skargę kasacyjną z powodu niespełnienia wymogów formalnych, nie rozstrzygając meritum sprawy dotyczącej opodatkowania VAT usług biegłego sądowego.

Skarga kasacyjna została wniesiona od wyroku WSA w Gdańsku, który oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w sprawie opodatkowania VAT usług biegłego sądowego. Podatnik argumentował, że świadczenie usług biegłego na zlecenie sądu nie jest samodzielną działalnością gospodarczą. WSA uznał stanowisko organów podatkowych za trafne, wskazując na brak więzi prawnej między sądem a biegłym. NSA odrzucił skargę kasacyjną z powodu jej wad formalnych, nie odnosząc się do meritum sporu.

Sprawa dotyczyła opodatkowania podatkiem VAT usług świadczonych przez biegłego sądowego na zlecenie sądu. Podatnik, Z. Z., uważał, że nie jest to samodzielna działalność gospodarcza, a zatem nie podlega VAT. Organy podatkowe i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uznały jednak, że biegły działa samodzielnie, a brak jest więzi prawnej między nim a sądem, która wyłączałaby opodatkowanie. Skarżący w skardze kasacyjnej zarzucał błędną wykładnię prawa materialnego, argumentując istnienie stosunku prawnego między sądem a biegłym, analogicznego do stosunku pracy. Podkreślał również, że sąd ponosi odpowiedzialność za opinię biegłego. Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił skargę kasacyjną, stwierdzając, że nie spełnia ona wymogów formalnych określonych w przepisach prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w szczególności w zakresie precyzyjnego wskazania naruszonych przepisów i sposobu naruszenia. Sąd nie rozpoznał merytorycznie sprawy, skupiając się na wadach formalnych skargi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, ale skarga kasacyjna została odrzucona z powodu wad formalnych.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji uznał, że pomiędzy biegłym a sądem nie powstaje stosunek zależności odpowiedzialności sądu za wykonaną opinię, a biegły wykonuje opinię samodzielnie. Skarga kasacyjna nie spełniła wymogów formalnych, co skutkowało jej odrzuceniem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (17)

Główne

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 176

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 180

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.p.t.u. art. 5 § ust. 1 pkt. 1

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 8 § ust. 1 pkt. 3

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 15 § ust. 1

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 15 § ust. 3 pkt. 3

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

u.p.d.o.f. art. 13 § pkt 2-9

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 13 § pkt 6

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.t.u. art. 106 § ust. 1

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 99 § ust. 1

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

p.p.s.a. art. 145

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 192

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 125 § § 1 ust.1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga kasacyjna nie spełnia wymogów formalnych określonych w art. 176 w związku z art. 174 p.p.s.a.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącego dotycząca błędnej wykładni prawa materialnego (art. 15 ust. 3 pkt 3 u.p.t.u.) i istnienia stosunku prawnego między sądem a biegłym.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia orzeczeń sądu administracyjnego I instancji i winna spełnić wymagania określone przepisami, zwłaszcza art. 176 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r, - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Poza wymogiem czynienia zadość wymaganiom pisma procesowego, oznaczeniem zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości, czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie (...). Z uwagi na przepis art.183 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, stanowiący, iż Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, nie wystarczy samo przytoczenie przepisu określającego podstawę kasacji ale konieczne jest sprecyzowanie do jakiego naruszenia przepisów prawa materialnego doszło i na czym ono polegało, podobnie odnośnie naruszenia przepisów postępowania należy wskazać nie tylko które zostały naruszone na czym to naruszenie polegało ale również czy wskazane naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Aczkolwiek w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, jej autor wymienia przepis ustawy o podatku od towarów i usług, który miał być błędnie zinterpretowany przez Sąd, to z punktu widzenia realizacji wymogów ustawowych, odnoszących się do skargi kasacyjnej, należy za niewystarczające uznać ogólnikowy zarzut naruszenia prawa materialnego skoro nie wynika z niego w sposób jednoznaczny i niezbędnie uzasadniony, jaki konkretnie przepis prawa został naruszony i do jakiego naruszenia prawa przez Sąd I instancji doszło.

Skład orzekający

Maria Dożynkiewicz

przewodniczący

Zygmunt Chorzępa

sprawozdawca

Janusz Zubrzycki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Wymogi formalne skargi kasacyjnej w postępowaniu przed NSA."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy wyłącznie kwestii formalnych skargi kasacyjnej, nie rozstrzyga meritum sporu dotyczącego opodatkowania VAT usług biegłego sądowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa dotyczy głównie kwestii proceduralnych związanych z wymogami formalnymi skargi kasacyjnej, a nie meritum sporu podatkowego, co czyni ją mniej interesującą dla szerszego grona odbiorców.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I FSK 737/07 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2008-06-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-06-04
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Janusz Zubrzycki
Maria Dożynkiewicz /przewodniczący/
Zygmunt Chorzępa /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Interpretacje podatkowe
Podatek od towarów i usług
Odrzucenie skargi kasacyjnej
Sygn. powiązane
I SA/Gd 484/06 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2007-02-20
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Odrzucono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 174, art. 176, art. 180, art. 183
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Dożynkiewicz, Sędzia NSA Zygmunt Chorzępa (sprawozdawca), Sędzia NSA Janusz Zubrzycki, Protokolant Iwona Wtulich, po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2008 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Z. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 20 lutego 2007 r. sygn. akt I SA/Gd 484/06 w sprawie ze skargi Z. Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 3 kwietnia 2006 r. nr (...) w przedmiocie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego p o s t a n a w i a 1/ odrzucić skargę kasacyjną, 2/ oddalić wniosek Dyrektora Izby Skarbowej w G. w przedmiocie zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Zaskarżonym skargą kasacyjną wyrokiem z dnia 20 lutego 2007r. sygn. akt
I SA/Gd 484/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę Z. Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia
3 kwietnia 2006r. w przedmiocie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego.
W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji wskazał, że pismem z dnia 8 listopada 2005 r. Z. Z. złożył wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji, co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w sprawie opodatkowania
i udokumentowania czynności biegłego świadczonych na zlecenie Sądu. Wnioskodawca wskazał, że osiąga stałe dochody ze stosunku pracy, a nadto przychody z tytułu wydawanych jako biegły sądowy opinii. Według wnioskodawcy wydawanie opinii na zlecenie sądu nie jest samodzielnym wykonywaniem działalności gospodarczej i tym samym dochody z tej działalności nie podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT.
Postanowieniem z dnia 16 stycznia 2006 r. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Gdyni stwierdził, że stanowisko przedstawione w tym wniosku jest nieprawidłowe w odniesieniu do opisanego stanu faktycznego.
Rozpatrując zażalenie skarżącego decyzją z dnia 3 kwietnia 2006 r. Dyrektor Izby Skarbowej w G. odmówił zmiany postanowienia.
Uzasadniając rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał, że w myśl art. 5 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. nr 54, poz. 535 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów oraz odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Natomiast art. 8 ust. 1 pkt 3 cytowanej ustawy stanowi, że przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nie posiadającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również świadczenie usług zgodnie z nakazem władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
Wskazując na cytowane przepisy organ odwoławczy stwierdził, że sam fakt dokonywania pewnych czynności z nakazu władzy nie jest kryterium uznania, że świadczenie nie jest wykonywane w sposób samodzielny. Kwestię opodatkowania podatkiem VAT czynności biegłych sądowych należy oceniać z uwzględnieniem uregulowań zawartych w art. 15 cytowanej ustawy, gdzie przepis art. 15 ust. 1 stanowi, że podatnikami są osoby prawne, osoby fizyczne wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą bez względu na cel i rezultat tej działalności" Jednocześnie w myśl art. 15 ust. 3 pkt 3 ww. ustawy za wykonywaną samodzielnie działalność gospodarczą nie uznaje się czynności, z tytułu których przychody zostały wymienione w art. 13 pkt 2-9 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r.
o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. nr 14, poz. 176, z późn. zm.), jeżeli z tytułu wykonywania tych czynności osoby te są związane ze zlecającym wykonanie tych czynności prawnymi więzami tworzącymi stosunek prawny pomiędzy zlecającym wykonanie czynności i wykonującym zlecenie czynności co do warunków wykonywania tych czynności, wynagrodzenia i odpowiedzialności zlecającego wykonanie tych czynności wobec osób trzecich.
W świetle tej regulacji organ odwoławczy podzielił trafność oceny organu pierwszej instancji, że Z. Z. nie spełnia jednego z wyżej wymienionych warunków, że organ sądowy nie bierze odpowiedzialności za czynności biegłego i za ich wykonanie.
Z tego też względu, zdaniem organu Odwoławczego, organ pierwszoinstancyjny słusznie rozstrzygnął, że wykonywane przez wnioskodawcę usługi podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na zasadach ogólnych.
W konsekwencji. powyższego wnioskodawca, stosowanie do art. 106 ust. 1 ustawy
o podatku od towarów i usług zobowiązany jest wystawiać faktury dokumentujące świadczone usługi oraz zgodnie z art. 99 ust. 1 powołanej ustawy składać deklaracje podatkowe za okresy miesięczne.
Organ odwoławczy zastrzegł, że nie jest uprawniony do rozstrzygania, czy wnioskodawca podlega podmiotowemu zwolnieniu od podatku VAT z uwagi na przedmiot sporządzanych opinii, ponieważ klasyfikacji prowadzonej działalności gospodarczej w tym aspekcie dokonują podatnicy samodzielnie, a organy podatkowe nie są uprawnione do wydawania jakichkolwiek opinii klasyfikacyjnych.
W skardze do Sądu Administracyjnego w Gdańsku Z. Z. domagał się jej zmiany, bądź uchylenia.
Kwestionując wykładnię przepisu art.15 ust. 3 pkt 3 cytowanej ustawy dokonaną przez organy podatkowe. Zdaniem skarżącego organ odwoławczy nie ustosunkował się do wszystkich podnoszonych przez niego argumentów, w szczególności kwestii samodzielności i niezawisłości sądu, zasady dokonywania przez sąd swobodnej oceny dowodów, w tym również dowodów w postaci opinii sporządzanych przez biegłych, kwestii braku odpowiedzialności biegłego za sporządzane opinie bezpośrednio wobec stron postępowania, kwestii podległości biegłego wobec Prezesa Sądu..
Nadto skarżący wskazał, że argumentacja organu odwoławczego zawiera wewnętrzną sprzeczność, bowiem konsekwencją przyjęcia, że opinia sporządzana przez biegłego nie może być utożsamiana ze świadczeniem usługi, której odbiorcą jest uczestnik postępowania, winno być uznanie, iż odpowiedzialność za czynności biegłego bierze sąd. Odpowiedzialność sądu. za opinię biegłego wynika z faktu, iż sąd jest zobligowany wydać orzeczenie w danej sprawie i ponosi ewentualne negatywne konsekwencje przyjęcia wadliwej opinii. Dlatego też Sąd samodzielnie wybiera biegłego do danej sprawy oceniając, czy ma on wiedzę specjalistyczną wystarczającą do wydania fachowej opinii, określa warunki wydania opinii, termin jej sporządzenia oraz określa należne wynagrodzenie. Powyższe, zdaniem skarżącego przesądza o istnieniu wszystkich przesłanek z art. 15 ust. 3 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług.
Dyrektor Izby Skarbowej w G. w odpowiedzi na skargę podtrzymał dotychczas prezentowane stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Rozpatrując skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazując na przepisy określające zakres jego kognicji stwierdził, że spór w niniejszej sprawie dotyczył interpretacji przepisu art. 15 ust. 3 pkt 3 ustawy o VAT w odniesieniu do niespornych okoliczności faktycznych, tj. wykonywania przez skarżącego opinii na zlecenie sądu i występowanie przed sądem w charakterze biegłego,
Stanowisko organu odwoławczego, co do wadliwości w sposobie interpretacji tego przepisu przez skarżącego, Sąd uznał za trafne. Organ odwoławczy zastosował w niniejszej sprawie właściwe przepisy prawne, uznając w oparciu o art. 15 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, że skarżący jest podatnikiem VAT, ponieważ przepis ten definiuje jako podatnika każdą osobę fizyczną, prawną bądź jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, która wykonuje samodzielnie działalność gospodarczą. Pojęcie działalności gospodarczej dla potrzeb ww. ustawy wprowadzono wart. 15 ust. 2 obejmując nim wszelkie sektory działalności gospodarczej. W ocenie Sądu pierwszej instancji organ odwoławczy słusznie uznał, że wyrażenie "wszelka działalność" usługodawców odnosi się również do działalności skarżącego.
Skarżący wprawdzie nie kwestionował tego, że jest podatnikiem w rozumieniu cytowanego przepisu jednak w skardze zmierzał do wykazania, że wykonując na zlecenie sądu opinię, biegły wykonuje czynności, które nie mieszczą się w ramach samodzielnie prowadzonej działalności gospodarczej.
Dlatego, Sąd pierwszej instancji wskazał, że kIuczowe znaczenie dla oceny zasadności takiego stanowiska ma analiza art. 15 ust. 3 pkt 3 ustawy o VAT, określającego czynności, których wykonywanie nie jest uznawane za wykonywanie samodzielnie działalności gospodarczej w rozumieniu ust. 2 tego przepisu skoro przepis ten wyłącza z opodatkowania czynności, z tytułu których przychody zostały wymienione wart. 13 pkt 2-9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Dlatego, zdaniem Sądu pierwszej instancji należało rozważyć, czy sporządzanie specjalistycznych opinii na zlecenie sądu, z których przychody niewątpliwie należy kwalifikować jako pochodzące ze źródła wymienionego w art. 13 pkt 6 ustawy
o podatku dochodowym od osób fizycznych (do którego m.in. odsyła art. 15 ust. 3 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług), nie jest wykonywane w ramach samodzielnej działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 2 tej ustawy) konieczne jest ustalenie, czy ,na skutek tego zlecenia powstają między zlecającym,
a wykonującym zlecenie więzy tworzące stosunek prawny, pomiędzy zlecającym wykonanie czynności i wykonującym zlecenie czynności co do warunków wykonywania tych czynności, wynagrodzenia i odpowiedzialności zlecającego wykonanie tych czynności wobec osób trzecich.
Dla poczynienia ustaleń w tym przedmiocie należało wziąć pod uwagę warunki i zasady wykonywania opinii przez biegłego dla potrzeb sądu czy też innego organu państwa, oraz uwzględnić funkcję sądu (innego organu) zlecającego jej wykonanie.
Sąd pierwszej instancji w niniejszej sprawie uznał, że organ odwoławczy słusznie wywiódł, iż pomiędzy biegłym, a sądem nie powstaje żaden stosunek zależności odpowiedzialności sądu za wykonaną opinię. Biegły wykonuje opinię samodzielnie, wykorzystując posiadaną wiedzę specjalistyczną z zakresu danej dziedziny a rzeczą sądu jest jedynie ocenić opinię pod kątem jej rzetelności, jasności, spójności wewnętrznej i przydatności dla rozstrzygnięcia sprawy. Jeśli opinia nie spełnia wymagań sąd może zobowiązać biegłego do uzupełnienia opinii, bądź zasięgnąć opinii innego, Sąd zlecający dopracowanie opinii w żadnym wypadku nie ponosi odpowiedzialności za jej merytoryczną treść. Wnioski opinii, sąd może podzielić, bądź nie, a ocena pracy biegłego może znaleźć odzwierciedlenie w wysokości przyznanego biegłemu wynagrodzenia" Zlecenie wykonania opinii nie rodzi jakiejkolwiek więzi kreującej stosunek prawny, nie wprowadza też jakiegokolwiek podporządkowania i zależności, a przede wszystkim nie statuuje odpowiedzialności zlecającego sądu (czy też innego organu) za wykonaną przez biegłego opinię. Wskazując na powyższą ocenę, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że organy podatkowe obu instancji zasadnie uznały, że czynności polegające na wydawaniu opinii na zlecenie sądu nie podlegają wyłączeniu z opodatkowania na podstawie art. 15 ust. 3 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług, z uwagi na brak jednej
z przesłanek określonych tym przepisem, czyli odpowiedzialności zlecającego za działania zleceniobiorcy.
Dlatego, uznając, w oparciu o art. 145 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, że w niniejszej sprawie nie miało miejsce naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, skutkujące uchyleniem zaskarżonego rozstrzygnięcia oraz nie zaistniały przesłanki skutkujące stwierdzeniem jego nieważności, na mocy art. 151 cytowanej ustawy, Sąd pierwszej instancji skargę oddalił.
Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wniósł pełnomocnik Z. Z. zaskarżając go w całości, zarzucając naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię czyli wyczerpanie przesłanki skargi kasacyjnej z art. 174 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i wniósł o jego uchylenie i rozpoznanie skargi i orzeczenie o zwrocie kosztów postępowania. Autor skargi wniósł również o zawieszenie postępowania do czasu rozstrzygnięcia przed Trybunałem Konstytucyjnym wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich (sygn. akt K 50/05) o stwierdzenie, że art. 15 ust.3 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług narusza Konstytucję.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor przytoczył przebieg toczącego się postępowania, stanowisko Sądu pierwszej instancji, w szczególności ocenę co do ustalania że biegły swoją opinię wydaje samodzielnie i stwierdził, że jest on niesłuszny i nieuzasadniony.
Zdaniem skarżącego, gdyby w stanowisku Sądu pierwszej instancji zamienić wyrazy "Sąd" na "pracodawca" a "biegły" na "pracownik", to jego treść w oczywisty sposób opisuje relacje pomiędzy pracodawcą, a pracownikiem właściwe dla określonych w kodeksie pracy, co oznacza, że treść stanowiska Sądu nie może uzasadniać braku więzi kreującej stosunek prawny, braku podporządkowania
i zależności pomiędzy Sądem a biegłym.
Stosunek prawny pomiędzy sądem a biegłym wpisanym na listę biegłych kreuje z mocy prawa akt powołania biegłego, a także warunki określone w każdym zleceniu sądu, ustalają czym ramy działalności biegłego. W szczególności zlecenie wskazuje elementy materiału dowodowego, które biegły powinien wziąć pod uwagę, czas na wykonanie opinii oraz wynagrodzenie za jej wykonanie, środki dyscyplinujące jakość i terminowość pracy biegłego. Warunki tego stosunku oznaczają, że biegłemu nie wolno być aktywnym uczestnikiem rynku i świadczyć swoich usług jako biegły innym organom niż sąd lub prokurator, ani też osobom prawnym bądź fizycznym. Powyższe przesądza o istnieniu prawnego stosunku zależności i podległości biegłego wobec sadu.
Dalej skarżący wywiódł, że co prawda biegły jest swobodny co do merytorycznej treści wykonanej na zlecenie sądu opinii, wynikającej z wiedzy specjalistycznej (tak jak fachowy pracownik dla swojego pracodawcy), jednak sąd nie jest w żadnej mierze opinią związany. Opinia biegłego nie jest samodzielnym bytem. Nie może zamówić jej bezpośrednio strona procesowa lub jakakolwiek osoba trzecia. Opinię biegłego może wykorzystać jedynie sąd, ale jest ona dla sądu narzędziem, elementem pomocniczym w procesie orzekania. Rezultatem pracy sądu jest orzeczenie, dla którego ewentualną przesłanką, najczęściej jedną z wielu, jest opinia biegłego dotycząca konkretnych pytań sądu. Za ewentualne szkody wyrządzone treścią opinii, biegły nie odpowiada przed osobami trzecimi, a strona niezadowolona z pracy biegłego może wnioskować o uzupełnienie opinii, lub powołanie innego biegłego. Nie istnieje żadna bezpośrednia relacja miedzy strona procesową, lub jakakolwiek osobą trzecią a biegłym powołanym przez sąd.
Autor skargi wskazał, że rozstrzyganiu tej podstawowej dla sprawy kwestii istnienia bądź nie odpowiedzialności Sądu wobec osób trzecich za zleconą biegłemu opinię, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie ustosunkował się zupełnie w sposób merytoryczny do kwestii samodzielności i niezawisłości sądu, orzekającego wobec stron w sposób swobodny i bez związania jakąkolwiek opinią, w tym biegłego, co wynika z Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej i ustroju sądów powszechnych; kwestii braku podstaw prawnych do pozywania biegłych przez strony postępowań lub inne osoby trzecie za treść ich opinii, co jasno dowodzi przyjęcia odpowiedzialności przez orzekający sąd wobec osób trzecich za czynności biegłego; kwestii podległości biegłego wobec Prezesa Sądu Okręgowego wyrażonej również merytorycznym nadzorem sądu nad treścią i jakością zlecanych opinii, w tym możliwością zwolnienia z funkcji biegłego, jeśli będzie on nienależycie wykonywał swoje czynności, co wyklucza istnienie niezależności biegłego, z właściwą dla samodzielnej działalności gospodarczej odpowiedzialnością wobec rynku za wykonywane czynności.
Wskazane argumenty przesądzają o błędnej wykładni prawa zawartej
w zaskarżonym orzeczeniu i czynią niniejszą skargę kasacyjną uzasadnioną.
Wniosek skargi kasacyjnej o zawieszenie postępowania skarżący oparł na przepisie art. 192 i art. 125 § 1 ust.1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wskazując, że Rzecznik Praw Obywatelskich uważa przepis art. 15 ust.3 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług za naruszający Konstytucję przez naruszenie zasad poprawnej legislacji.
Rozstrzygnięcie tej sprawy przez Trybunał Konstytucyjny uzasadnia wniosek
o zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie.
W dopowiedzi na skargę kasacyjną, Dyrektor Izby Skarbowej w G. wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu pisma organ odwoławczy polemizując z zarzutami skargi podkreślił, że w sprawie istotnym jest fakt wykonania przez biegłego czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, a nie to czy z rezultatu tej czynności, zlecający usługę skorzysta.
Naczelny Sąd -Administracyjny u z n a ł, co następuje:
Skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia orzeczeń sądu administracyjnego I instancji i winna spełnić wymagania określone przepisami, zwłaszcza art. 176 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r, - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), który stanowi, że poza wymogiem czynienia zadość wymaganiom pisma procesowego, oznaczeniem zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości, czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie (...). Przepis art.174 cytowanej ustawy takie podstawy skargi kasacyjnej określa i takie podstawy należy przytoczyć w skardze kasacyjnej, wskazując konkretny przepis prawa materialnego lub procesowego, który zdaniem autora skargi kasacyjnej, wskazując konkretny przepis prawa materialnego lub procesowego, został naruszony przez Sąd I instancji. Z uwagi na przepis art. 183 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, stanowiący, iż Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, nie wystarczy samo przytoczenie przepisu określającego podstawę kasacji ale konieczne jest sprecyzowanie do jakiego naruszenia przepisów prawa materialnego doszło i na czym ono polegało, podobnie odnośnie naruszenia przepisów postępowania należy wskazać nie tylko które zostały naruszone na czym to naruszenie polegało ale również czy wskazane naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie nie spełnia podstawowych prawnych wymogów przewidzianych przepisami prawa dla tego środka odwoławczego.
Zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię, poza odwołaniem się, że wyczerpuje podstawę skargi kasacyjnej określonej w art. 174 pkt 1 cytowanej ustawy, nie wskazuje jakie konkretnie przepisy prawa materialnego zostały przez Sąd I instancji błędnie zinterpretowane. To oznacza, zgodnie
z cytowanym przepisem art. 183, że Sąd związany granicami skargi kasacyjnej, którą wyznaczają zarzuty i zakres zaskarżenia nie jest uprawniony do uzupełnienia lub poprawiania podstaw skargi kasacyjnej albowiem oznaczałoby to działanie z urzędu, co zgodnie z cytowanym przepisem jest niedopuszczalne - patrz wyrok NSA
z 21 kwietna 2004r. sygn. FSK 13/04 ONSA i WSA 2004, Nr 1, poz.15.
Aczkolwiek w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, jej autor wymienia przepis ustawy o podatku od towarów i usług, który miał być błędnie zinterpretowany przez Sąd, i polemizuje z uzasadnieniem rozstrzygnięcia sprawy przez Sąd, to z punktu widzenia realizacji wymogów ustawowych, odnoszących się do skargi kasacyjnej, należy za niewystarczające uznać ogólnikowy zarzut naruszenia prawa materialnego skoro nie wynika z niego w sposób jednoznaczny i niezbędnie uzasadniony, jaki konkretnie przepis prawa został naruszony i do jakiego naruszenia prawa przez Sąd
I instancji doszło.
Dlatego uznając, że skarga kasacyjna nie spełnia wynikających z art. 176
w związku z art. 174 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wymagań dopuszczalności skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 180 cytowanej ustawy skargę kasacyjną odrzucił.
Sąd nie uwzględnił wniosku pełnomocnika Dyrektora Izby Skarbowej o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, uznając że odrzucenie skargi kasacyjnej nie jest tożsame z dochodzonym przez stronę przeciwną orzeczeniem o jej oddaleniu.
W przypadku odrzucenia na rozprawie skargi kasacyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny przepisy ustawy prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują podstawy prawnej do zwrotu stronie przeciwnej kosztów postępowania. Nie stanowi podstawy do zwrotu kosztów postępowania
w przedmiotowej sytuacji przepis art. 204 § 1 powołanej ustawy.
/-/J.Zubrzycki /-/M.Dożynkiewicz /-/Z.Chorzępa

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI