Orzeczenie · 2023-04-04

I FSK 615/20

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2023-04-04
NSApodatkoweWysokansa
rygor natychmiastowej wykonalnościwłaściwość organuOrdynacja podatkowaKrajowa Administracja Skarbowadecyzja nieostatecznapostępowanie podatkoweNSAVAT

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną od wyroku WSA w Poznaniu, który oddalił skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego w O. określającej Spółce zobowiązanie w podatku od towarów i usług. Skarżąca kwestionowała właściwość Naczelnika Urzędu Skarbowego do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za zasadną. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, który organ jest właściwy do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej na gruncie przepisów Ordynacji podatkowej oraz ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej. NSA stwierdził, że przepisy ustawy o KAS nie wskazują wprost organu właściwego do nadania rygoru. Analizując art. 239b § 3 Ordynacji podatkowej, który stanowi, że rygor nadaje organ pierwszej instancji, oraz art. 13 § 1 Ordynacji podatkowej, który wymienia naczelnika urzędu skarbowego i naczelnika urzędu celno-skarbowego jako organy pierwszej instancji, NSA doszedł do wniosku, że organem właściwym do nadania rygoru jest organ, który wydał decyzję, której rygor jest nadawany. W tej konkretnej sprawie była to decyzja Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego, zatem to ten organ powinien być właściwy do nadania rygoru. Ponieważ rygor został nadany przez Naczelnika Urzędu Skarbowego, NSA uznał, że postanowienia organów obu instancji dotknięte są wadą nieważności. W konsekwencji, NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA i stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia DIAS oraz postanowienia NUS.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie właściwości organu do nadawania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji podatkowych po reformie KAS.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji podziału kompetencji między naczelnikiem urzędu skarbowego a naczelnikiem urzędu celno-skarbowego w kontekście Ordynacji podatkowej.

Zagadnienia prawne (2)

Kto jest organem właściwym do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej w rozumieniu art. 239b § 3 Ordynacji podatkowej, w szczególności w kontekście podziału kompetencji między naczelnikiem urzędu skarbowego a naczelnikiem urzędu celno-skarbowego po reformie KAS?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Organem właściwym do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej jest organ pierwszej instancji, który wydał tę decyzję.

Uzasadnienie

Przepisy Ordynacji podatkowej i ustawy o KAS nie wskazują wprost organu właściwego do nadania rygoru. Analiza art. 239b § 3 Ordynacji podatkowej (organ pierwszej instancji) oraz art. 13 § 1 Ordynacji podatkowej (naczelnik US i naczelnik UCS jako organy pierwszej instancji) prowadzi do wniosku, że właściwy jest organ, który wydał decyzję. Rygor jest instytucją służebną wobec decyzji i stanowi szczególne postępowanie wpadkowe w ramach postępowania podatkowego prowadzonego przez organ wydający decyzję.

Czy nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej przez organ inny niż ten, który wydał decyzję, skutkuje nieważnością postanowienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, nadanie rygoru przez organ niewłaściwy skutkuje nieważnością postanowienia.

Uzasadnienie

Naruszenie właściwości rzeczowej organu przy wydawaniu postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności tego postanowienia na podstawie art. 247 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżony wyrok WSA został uchylony, a postanowienia organów obu instancji stwierdzono jako nieważne.

Przepisy (9)

Główne

Ordynacja podatkowa art. 13 § 1 pkt 1

Ordynacja podatkowa

Naczelnik urzędu skarbowego i naczelnik urzędu celno-skarbowego są organami pierwszej instancji.

Ordynacja podatkowa art. 239b § 3

Ordynacja podatkowa

Rygor natychmiastowej wykonalności decyzji nadawany jest przez organ podatkowy pierwszej instancji.

Ordynacja podatkowa art. 247 § 1 pkt 1

Ordynacja podatkowa

Podstawą stwierdzenia nieważności jest naruszenie przepisów o właściwości.

Pomocnicze

ustawa o KAS art. 28 § 1 pkt 1

Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej

Do zadań naczelnika urzędu skarbowego należy m.in. ustalanie i pobór podatków.

ustawa o KAS art. 33 § 1 pkt 2

Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej

Do zadań naczelnika urzędu celno-skarbowego należy m.in. ustalanie i określanie podatków.

ustawa o kontroli skarbowej art. 25 § 1 i 2

Ustawa o kontroli skarbowej

Przed reformą KAS, organ podatkowy właściwy dla kontrolowanego był wierzycielem obowiązku i uprawniony do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 188

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego nie był właściwy do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego, ponieważ właściwy jest organ, który wydał decyzję.

Odrzucone argumenty

Argumenty WSA, że nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności jest powszechną praktyką przez naczelników urzędów skarbowych decyzjom naczelników urzędów celno-skarbowych. • Argumenty WSA dotyczące omyłki pisarskiej przy wskazaniu daty decyzji.

Godne uwagi sformułowania

organem pierwszej instancji, o którym mowa w art. 239b § 3 Ordynacji podatkowej jest organ, który wydał decyzję, której nadawany jest rygor natychmiastowej wykonalności. • brak jest w tej ustawie regulacji prawnej wskazującej na kompetencję do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności dla któregokolwiek z tych organów. • domniemanie kompetencji organu narusza zasadę wyrażoną w art. 120 Ordynacji podatkowej. • instytucja nadawania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności nie ma samoistnego sensu prawnego. Znaczeniowo nie funkcjonuje samodzielnie, gdyż stanowi jedynie narzędzie umożliwiające bezpośrednią ingerencję w drodze postanowienia w cechę, która tkwi wprost w innym akcie, a mianowicie w przymiot braku wykonalności decyzji nieostatecznej.

Skład orzekający

Elżbieta Olechniewicz

sprawozdawca

Janusz Zubrzycki

przewodniczący

Sylwester Golec

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości organu do nadawania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji podatkowych po reformie KAS."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podziału kompetencji między naczelnikiem urzędu skarbowego a naczelnikiem urzędu celno-skarbowego w kontekście Ordynacji podatkowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kluczowej kwestii proceduralnej w prawie podatkowym – właściwości organu do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności. Rozstrzygnięcie NSA wyjaśnia wątpliwości interpretacyjne po reformie KAS, co jest istotne dla praktyków.

Kto naprawdę może nadać rygor decyzji podatkowej? NSA rozstrzyga spór o właściwość organów KAS.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst