I FSK 584/21

Naczelny Sąd Administracyjny2024-12-13
NSApodatkoweWysokansa
VATinterpretacja podatkowamechanizm podzielonej płatnościodpowiedzialność solidarnaumowa inkasazwolnienie z odpowiedzialnościpostępowanie podatkoweprawo podatkowe

Podsumowanie

NSA oddalił skargę kasacyjną Dyrektora KIS, potwierdzając prawo podatnika do uzyskania interpretacji indywidualnej w sprawie stosowania mechanizmu podzielonej płatności przy umowie inkasa.

Sprawa dotyczyła odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej przez Dyrektora KIS, który uznał, że wniosek spółki E. sp. z o.o. wykracza poza jego kompetencje. Spółka chciała ustalić, czy zbiorcze przekazywanie środków uzyskanych w ramach umowy inkasa z zastosowaniem mechanizmu podzielonej płatności zwalnia ją z odpowiedzialności solidarnej. WSA uchylił postanowienie KIS, a NSA oddalił skargę kasacyjną organu, uznając, że pytania spółki dotyczyły konkretnej normy prawa podatkowego i jej indywidualnej sytuacji, a nie kompetencji innych organów.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej od wyroku WSA w Warszawie, który uchylił postanowienie KIS o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie interpretacji indywidualnej. Spółka E. sp. z o.o. wnioskowała o interpretację dotyczącą stosowania mechanizmu podzielonej płatności (MPP) przy zbiorczym przekazywaniu środków uzyskanych w ramach umowy inkasa, w kontekście zniesienia odpowiedzialności solidarnej zgodnie z art. 108a ust. 6 ustawy o VAT. Dyrektor KIS odmówił wszczęcia postępowania, twierdząc, że wniosek dotyczy kompetencji innych organów podatkowych i wykracza poza ramy interpretacji indywidualnej. WSA uznał tę odmowę za niezasadną, a NSA podzielił to stanowisko. Sąd podkreślił, że pytania spółki dotyczyły konkretnej normy prawa materialnego (art. 108a ustawy o VAT) i jej indywidualnej sytuacji podatkowej, a nie kompetencji innych organów. NSA stwierdził, że spółka miała prawo do uzyskania interpretacji indywidualnej, ponieważ jej wniosek odnosił się do ustalenia przesłanek wyłączenia odpowiedzialności solidarnej, co bezpośrednio kształtuje jej sytuację podatkową. W konsekwencji NSA oddalił skargę kasacyjną organu i zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz spółki.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek taki nie wykracza poza kompetencje organu i ramy postępowania interpretacyjnego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że pytania spółki dotyczyły konkretnej normy prawa materialnego (art. 108a ustawy o VAT) i jej indywidualnej sytuacji podatkowej, a nie kompetencji innych organów. Wniosek miał na celu ustalenie przesłanek wyłączenia odpowiedzialności solidarnej, co bezpośrednio kształtuje sytuację podatkową strony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (14)

Główne

u.p.t.u. art. 108a § ust. 6

Ustawa o podatku od towarów i usług

Przepis ten dotyczy zniesienia odpowiedzialności solidarnej w określonych sytuacjach związanych z mechanizmem podzielonej płatności, a jego interpretacja była kluczowa dla sprawy.

Pomocnicze

u.p.t.u. art. 108a § ust. 5

Ustawa o podatku od towarów i usług

Ordynacja podatkowa art. 165a § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Dotyczy odmowy wszczęcia postępowania.

Ordynacja podatkowa art. 14h

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Dotyczy stosowania przepisów k.p.a. do interpretacji indywidualnych.

Ordynacja podatkowa art. 14b § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Dotyczy wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej.

Ordynacja podatkowa art. 14b § § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Dotyczy odmowy wszczęcia postępowania w sprawie interpretacji.

Ordynacja podatkowa art. 14b § § 2a

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Dotyczy odmowy wszczęcia postępowania w sprawie interpretacji.

Ordynacja podatkowa art. 121 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Dotyczy zasady zaufania do organów podatkowych.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy podstaw uchylenia decyzji/postanowienia przez WSA.

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy rozstrzygnięć WSA.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy oddalenia skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 204 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy kosztów postępowania kasacyjnego.

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy kosztów postępowania kasacyjnego.

p.p.s.a. art. 209

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy kosztów postępowania kasacyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek spółki o interpretację dotyczy konkretnej normy prawa podatkowego i indywidualnej sytuacji podatkowej, a nie kompetencji innych organów. Spółka ma prawo do uzyskania interpretacji indywidualnej w zakresie ustalenia przesłanek wyłączenia odpowiedzialności solidarnej. WSA zasadnie uchylił postanowienie KIS o odmowie wszczęcia postępowania.

Odrzucone argumenty

Organ podatkowy argumentował, że wniosek spółki wykracza poza jego kompetencje i ramy postępowania interpretacyjnego, dotyczy bowiem uprawnień i obowiązków innych organów. Organ podatkowy twierdził, że rozpatrzenie wniosku wymagałoby kwalifikacji prawnej zdarzenia przyszłego, co wykracza poza legitymację ustawową w postępowaniu interpretacyjnym.

Godne uwagi sformułowania

Sama bowiem okoliczność, w której podatnik może odpowiadać solidarnie za zobowiązania podatkowe, choćby potencjalne, kształtuje jego sytuację podatkową. Żądanie wydania interpretacji w zakresie wyznaczonym pytaniami postawionymi we wniosku – wbrew zapatrywaniu organu podatkowego - nie wykracza poza zakres przedmiotowy interpretacji wydawanej na podstawie art. 14b i nast. Ordynacji podatkowej.

Skład orzekający

Danuta Oleś

przewodniczący-sprawozdawca

Arkadiusz Cudak

członek

Adam Nita

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu przedmiotowego interpretacji indywidualnej w sprawach dotyczących mechanizmu podzielonej płatności i odpowiedzialności solidarnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji umowy inkasa i zastosowania MPP.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy praktycznego zastosowania mechanizmu podzielonej płatności i jego wpływu na odpowiedzialność podatkową, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców.

Czy zbiorcze płatności w ramach inkasa z MPP zwalniają z odpowiedzialności? NSA wyjaśnia.

Sektor

finanse

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

I FSK 584/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-12-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-03-29
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Adam Nita
Arkadiusz Cudak
Danuta Oleś /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
6560
Hasła tematyczne
Interpretacje podatkowe
Sygn. powiązane
I FSK 584/22 - Wyrok NSA z 2022-06-29
III SA/Wa 1322/20 - Wyrok WSA w Warszawie z 2020-11-05
I SA/Sz 859/21 - Wyrok WSA w Szczecinie z 2022-01-13
Skarżony organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 1325
z art. 165a § 1 w zw. z art. 14h, w zw. z art. 14b § 1 i § 2 oraz art. 14b § 2a pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Danuta Oleś (sprawozdawca), Sędzia NSA Arkadiusz Cudak, Sędzia WSA del. Adam Nita, Protokolant Katarzyna Wojnarska, po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2024 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 listopada 2020 r., sygn. akt III SA/Wa 1322/20 w sprawie ze skargi E. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 29 kwietnia 2020 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie podatku od towarów i usług 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz E. sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 360 (słownie: trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Skarga kasacyjna dotyczy wyroku z 5 listopada 2020 r., sygn. akt III SA/Wa 1322/20, którym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone przez E. sp. z o.o. z siedzibą w W. postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 29 kwietnia 2020 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie podatku od towarów i usług.
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej nie zgadzając się tym wyrokiem wniósł skargę kasacyjną, w której zaskarżając go w całości, zarzucił naruszenie przepisów postępowania, których uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1. art. 145 §1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") w zw. z art. 165a § 1 w zw. z art. 14h, w zw. z art. 14b § 1 i § 2 oraz art. 14b § 2a pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2020 r., poz.1325 ze zm., dalej: "Ordynacja podatkowa") przez uchylenie postanowienia z 29 kwietnia 2020 r. oraz poprzedzającego je postanowienia z 19 marca 2020 r., w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej w wyniku błędnego uznania przez Sąd, że organ na gruncie przedmiotowej sprawy bezzasadnie odmówił wszczęcia postępowania, w sytuacji gdy zdaniem Sądu wniosek o wydanie interpretacji złożony przez E. sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: "spółka" lub "skarżąca") w zakresie analizowanych pytań, odnosił się do konkretnej normy prawnej, która może podlegać wykładni i pochodził od osoby uprawnionej w jej indywidualnej sprawie, tym samym w ocenie Sądu dawał skarżącej pełne prawo do uzyskania na jego podstawie interpretacji indywidualnej w zakresie przedstawionych w nim pytań. W przedmiotowej sprawie przyjąć natomiast należało, że na gruncie przedmiotowej sprawy nie było podstaw do wszczęcia postępowania, albowiem merytoryczne rozpatrzenie złożonego przez skarżącą wniosku poprzez wydanie interpretacji indywidualnej wykraczałoby poza uprawnienia przysługujące organowi
w ramach postępowania w sprawie wydania interpretacji przepisów prawa podatkowego. Organ chcąc wydać rozstrzygnięcie zgodne z żądaniem zawartym we wniosku, musiałby w tym celu wykroczyć poza legitymację ustawową i dokonać kwalifikacji prawnej opisanego we wniosku zdarzenia przyszłego, tj. oceny
i interpretacji faktów, jakie zaistnieć mogą w przedmiotowej sprawie. Takie postępowanie w ocenie organu nie jest możliwe w ramach udzielania interpretacji, gdyż nie rozstrzygałoby ono o skutkach podatkowych dla podatnika, lecz
o kompetencjach innego organu podatkowego;
2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 135 p.p.s.a. w zw. z art. 14b § 1 i § 2, art. 14b § 2a pkt 1 oraz art. 165a § 1 w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej, poprzez bezpodstawne uchylenie postanowień wydanych w obu instancjach na skutek błędnego uznania, że organ nie miał prawa na gruncie przedmiotowej sprawy odmówić wszczęcia postępowania w zakresie wniosku skarżącej o wydanie interpretacji indywidualnej. W sytuacji, gdy w przedmiotowej sprawie przyjąć należało, że złożony przez skarżącą wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej nie spełniał warunków podstawowych umożliwiających wszczęcie postępowania dotyczącego wydania interpretacji indywidualnej, która realizowałaby określone przez ustawodawcę funkcje - wbrew twierdzeniom Sądu przyjąć należało, że potencjalne rozstrzygnięcie podjęte na podstawie złożonego wniosku wykraczałoby poza ramy przedmiotowego postępowania oraz dodatkowo dotyczyłoby- wbrew przepisom Ordynacji podatkowej - uprawnień i obowiązków innych organów podatkowych niż Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej. Nie rozstrzygałoby ono zatem o skutkach podatkowych dla podatnika, lecz o kompetencjach innego organu podatkowego;
3. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 135 p.p.s.a. w zw. z art 121 § 1 w zw.
z art. 14h Ordynacji podatkowej, poprzez bezzasadne uznanie przez Sąd, że organ naruszył zasadę zaufania do organów podatkowych na skutek odmowy wszczęcia postępowania w zakresie wniosku skarżącej o wydanie interpretacji indywidualnej.
W przedmiotowej sprawie przyjąć natomiast należało, że z uwagi na fakt, iż każda
z czynności organu podjęta w niniejszej sprawie miała swoje oparcie
w obowiązujących przepisach prawa, tym samym organ w żadnej ze swych czynności nie naruszył przedmiotowej zasady, w związku z tym rozstrzygniecie organu interpretacyjnego odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej było prawidłowe i zgodne z prawem.
Wskazując na powyższe podstawy wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku
w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Wniesiono także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną spółka wniosła o jej oddalenie
i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
W przedmiotowej sprawie Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej postanowieniem z 29 kwietnia 2020 r. utrzymał w mocy własne postanowienie z 19 marca 2020 r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zniesienia odpowiedzialności solidarnej zgodnie z art. 108a ust. 6 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054 ze zm., dalej: "ustawa o VAT") w związku z wypłatą zebranych przez spółkę środków
w ramach umowy inkaso na rzecz zleceniodawcy.
Składając wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej skarżąca wskazała, że jest spółką prawa polskiego, rezydentem podatkowym podlegającym opodatkowaniu od całości swoich dochodów na terytorium Polski posiadającym status podatnika VAT czynnego. W zakresie podatku od towarów usług z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej rozlicza się z organem podatkowym za okresy miesięczne i korzysta z prawa do odliczenia podatku naliczonego. W przyszłości planuje podpisać umowę inkasa ze spółką E. sp. z o.o. (dalej: "zleceniodawca") w zakresie transakcji dokonywanych wyłącznie na terytorium Polski. Zleceniodawca podlega jurysdykcji prawa polskiego oraz jest rezydentem podatkowym podlegającym opodatkowaniu od całości swoich dochodów na terytorium Polski. Ponadto zleceniodawca jest podmiotem posiadającym status podatnika VAT czynnego. Z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej rozlicza się z organem podatkowym w zakresie podatku od towarów i usług za okresy miesięczne i korzysta z prawa do odliczenia podatku naliczonego. Zleceniodawca prowadzi działalność gospodarczą, której przedmiotem jest przede wszystkim sprzedaż paliwa przy użyciu kart paliwowych. Posiada koncesję na sprzedaż paliwa na zasadzie pośrednictwa w sprzedaży przy wykorzystaniu kart paliwowych. Ponadto posiada koncesję na sprzedaż paliwa przy wykorzystaniu zbiornika paliw ciekłych, w ramach programów kart paliwowych akceptowanych przez koncesjonariusza w zakresie zawartych umów co-brandingu.
Na podstawie zapisów umowy skarżąca będzie zobowiązana do przyjmowania płatności za wszystkie faktury, które zostały przedstawione przez zleceniodawcę, przekazywania otrzymanych płatności na rachunek bankowy zleceniodawcy, przekazywania zleceniodawcy raportów oraz bieżących informacji w zakresie usługi inkaso, pobieranie z systemu informatycznego obsługującego płatności od klientów dokumentów (tj. potwierdzeń salda i przekazywanie ich zleceniodawcy lub osobie przez niego wskazanej spółka będzie generowała i przesyłała potwierdzenia salda dla każdego klienta zleceniodawcy), podejmowanie decyzji o zaliczaniu otrzymanych wpłat na faktury wystawione przez dostawców lokalnych, przyjmowanie płatności za wszystkie pozostałe dokumenty, w tym noty odsetkowe. Spółka będzie zobowiązana do przesyłania zleceniodawcy każdego miesiąca zbiorczego zestawienia dotyczącego faktur, które zostały przez klientów opłacone oraz będzie zobowiązana do sporządzania i przesyłania zleceniodawcy w terminie do 15 dnia każdego miesiąca kalendarzowego raportu płatności, który będzie zawierał informacje (kod
i nazwę klienta, data wystawienia faktury, numer faktury, kwota faktury i termin płatności, data otrzymania zapłaty od klienta i kwota zapłaty oraz ewentualna kwota pozostająca do zapłaty).
Zleceniodawca w ramach umowy będzie zobowiązany do przekazywania spółce (inkasentowi) informacji niezbędnych do pełnej identyfikacji transakcji. Zleceniodawca będzie przekazywał niezbędne informacje natychmiast po wystawieniu faktur klientom. Dane będą przekazywane w wersji elektronicznej
w postaci pliku CSV zawierającego co najmniej: datę, numer faktury, kod klienta, nazwę klienta, kwotę faktury, dostawcę lokalnego, zestawienie w pliku excel zawierające dane wymienione powyżej, zestawienie to musi zawierać sumę wartości podlegających usłudze inkaso. Przekazanie specyfikacji powyższych danych (dane
w formacie CSV oraz pliku excel). Specyfikacja służy do uzgodnienia wzajemnych zobowiązań pomiędzy zleceniodawcą a inkasentem.
Z tytułu przyszłej umowy skarżąca będzie otrzymywała wynagrodzenie
w kwocie stanowiącej iloczyn wartości rozliczonych wpłat klientów na poczet faktur wystawionych przez zleceniodawcę w danym okresie rozliczeniowym i ustalonej stawki procentowej. Spółka rozważa wybór jednego z następujących schematów przekazywania zebranych środków na rzecz zleceniodawcy:
a) schemat nr 1 - spółka dokonując zbiorczej płatności środków pieniężnych na rzecz zleceniodawcy, uprzednio uiszczonych w trybie mechanizmu podzielonej płatności przez jego kontrahentów, również stosować będzie procedurę podzielonej płatności w odniesieniu do tych wpłat. W ramach powyższego schematu wypłacając na rzecz zleceniodawcy środki pieniężne wynikające z faktur opłaconych przez wielu różnych kontrahentów zleceniodawcy, posłuży się jednym, zbiorczym przelewem, uwzględniając tym samym faktury opłacone przez różnych klientów, przekazując na rachunek VAT kwotę równą podatkowi VAT wynikającą z tych faktur, a pozostałą cześć środków na rachunek bieżący zleceniodawcy. Spółka planuje przekazywać zleceniodawcy zebrane środki pieniężne w ramach pojedynczej płatności zbiorczej
z wykorzystaniem mechanizmu podzielonej płatności, wyłącznie w odniesieniu do faktur opłaconych przez wielu różnych kontrahentów zleceniodawcy w trybie mechanizmu podzielonej płatności. Pozostałe faktury, które nie będą podlegały obowiązkowemu mechanizmowi podzielonej płatności i nie zostały w tym trybie opłacone przez klientów, zostaną opłacone zbiorczo oddzielnym, standardowym przelewem bankowym,
b) schemat nr 2 - spółka dokonując zbiorczej płatności środków pieniężnych na rzecz zleceniodawcy, uprzednio uiszczonych w trybie mechanizmu podzielonej płatności, jak i za pośrednictwem standardowego przelewu bankowego, przez jego kontrahentów, stosować będzie procedurę podzielonej płatności do wszystkich powyższych wpłat. W ramach opisywanego schematu wypłacając na rzecz zleceniodawcy środki pieniężne wynikające ze wszystkich faktur opłaconych przez wielu różnych kontrahentów zleceniodawcy, posłuży się jednym, zbiorczym przelewem, uwzględniając tym samym faktury opłacone przez różnych klientów, przekazując na rachunek VAT kwotę równą podatkowi VAT wynikającą ze wszystkich faktur, a pozostałą cześć środków na rachunek bieżący zleceniodawcy. Planuje przekazywać zleceniodawcy zebrane środki pieniężne w ramach pojedynczej płatności zbiorczej w trybie mechanizmu podzielonej płatności, zarówno
w odniesieniu do faktur opłaconych przez wielu różnych kontrahentów zleceniodawcy w trybie mechanizmu podzielonej płatności, jak do faktur opłaconych przez klientów standardowym przelewem, w związku z brakiem zastosowania obowiązkowego mechanizmu podzielonej płatności,
c) schemat nr 3 - spółka dokonując zbiorczej płatności środków pieniężnych na rzecz zleceniodawcy, uprzednio uiszczonych przez konkretnego klienta. W trybie mechanizmu podzielonej płatności, jak i za pośrednictwem standardowego przelewu bankowego, stosować będzie procedurę podzielonej płatności do wszystkich powyższych wpłat jednego klienta. W ramach tego schematu wypłacając na rzecz zleceniodawcy środki pieniężne wynikające z opłaconych faktur, posłuży się jednym, zbiorczym przelewem, uwzględniając tym samym faktury opłacone przez jednego klienta, przekazując na rachunek VAT kwotę równą podatkowi VAT wynikającą ze wszystkich faktur tego klienta, a pozostałą cześć środków na rachunek bieżący zleceniodawcy. Planuje przekazywać zleceniodawcy zebrane środki pieniężne
w ramach płatności zbiorczej przy zastosowaniu mechanizmu podzielonej płatności, zarówno w odniesieniu do faktur opłaconych przez konkretnego klienta zleceniodawcy w trybie mechanizmu podzielonej płatności, jak do faktur opłaconych przez tego klienta standardowym przelewem, w związku z brakiem zastosowania obowiązkowego mechanizmu podzielonej płatności. Dla wpłat każdego indywidualnego klienta wykonywany będzie zatem na rzecz zleceniodawcy oddzielny przelew zbiorczy.
W związku z powyższym spółka nabrała wątpliwości:
1) czy wypłata zebranych przez nią środków, zgodnie ze schematem nr 1 skutkować będzie tym, że w przypadku otrzymania od klientów zleceniodawcy zapłaty kwot z faktur przedstawionych do inkasa w procedurze podzielonej płatności zastosowanie znajdzie zniesienie odpowiedzialności solidarnej spółki zgodnie z art. 108a ust. 6 ustawy o VAT?
2) czy wypłata zebranych przez nią środków, zgodnie ze schematem nr 2 skutkować będzie tym. że w przypadku otrzymania od klientów zleceniodawcy zapłaty kwot z faktur przedstawionych do inkasa w procedurze podzielonej płatności zastosowanie znajdzie zniesienie odpowiedzialności solidarnej spółki zgodnie z art. 108a ust. 6 ustawy o VAT?
3) czy wypłata zebranych przez nią środków, zgodnie ze schematem nr 3 skutkować będzie tym. że w przypadku otrzymania od klientów zleceniodawcy zapłaty kwot z faktur przedstawionych do inkasa w procedurze podzielonej płatności zastosowanie znajdzie zniesienie odpowiedzialności solidarnej spółki zgodnie z art. 108a ust. 6 ustawy o VAT?
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej postanowieniem z 19 marca 2020 r. odmówił wszczęcia postępowania w przedmiocie wydania interpretacji indywidualnej uznając, że jego merytoryczne rozpatrzenie wykracza poza uprawnienia przysługujące w ramach postępowania w sprawie wydania interpretacji przepisów prawa podatkowego.
Po rozpatrzeniu zażalenia spółki, organ ten postanowieniem z 29 kwietnia 2020 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Wyjaśnił, że samo przywołanie we wniosku przepisu prawa podatkowego jako budzącego wątpliwości interpretacyjne, nie zawsze jest wystarczające do uzyskania interpretacji indywidualnej, z uwagi na inne przeszkody uniemożliwiając jej wydanie. Wedle organu zagadnienia przedstawione do rozstrzygnięcia nie mogą podlegać analizie i ocenie w niniejszym postępowaniu. Potencjalne rozstrzygnięcie podjęte na podstawie złożonego wniosku wykraczałoby poza ramy przedmiotowego postępowania oraz dodatkowo dotyczyłoby, wbrew przepisom Ordynacji podatkowej, uprawnień i obowiązków innych organów podatkowych niż Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej. Nie rozstrzygałoby ono o skutkach podatkowych dla strony, lecz o kompetencjach innego organu podatkowego.
Organ podatkowy uznał, że o odpowiedzialności solidarnej podatnika rozstrzygają przepisy Ordynacji podatkowej zawarte w Rozdziale 15 "Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich". Natomiast sama odpowiedzialność podatkowa osoby trzeciej, jak i jej zakres oraz obowiązek świadczenia muszą wynikać z decyzji wydanej przez organ podatkowy. Wniosek w zakresie zagadnień przedstawionych w postanowieniu nie mógł podlegać rozpatrzeniu w ramach postępowania w sprawie o wydanie interpretacji indywidualnej, a w konsekwencji nie mogła zostać wydana interpretacja przepisów prawa podatkowego, o której mowa w art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
W tak przedstawionym stanie faktycznym sprawy Naczelny Sąd Administracyjny za słuszne uznaje stanowisko Sądu pierwszej instancji, który uchylił postanowienia organu wydane w obu instancjach.
Istota sporu sprowadza się do tego, czy zasadnie organ podatkowy odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji wskazując, że zakres przedmiotowy wniosku nie mieści się w zakresie przedmiotowym instytucji interpretacji indywidualnej, a dodatkowo miałby dotyczyć uprawnień i obowiązków innych organów podatkowych, w związku z wypłatą zebranych przez skarżącą (będącą inkasentem) środków w kontekście zniesienia odpowiedzialności solidarnej zgodnie z art. 108a ust. 6 ustawy o VAT.
Naczelny Sąd Administracyjny nie zgadza się z twierdzeniem organu podatkowego, że wniosek spółki o interpretację dotyczy kompetencji innego organu podatkowego, nie zaś sytuacji podatkowej spółki. Skarżąca składając wniosek dążyła do ustalenia, czy prawidłowe jest dokonywanie zbiorczych przelewów płatności, w przypadku gdy otrzymywane środki trafiają do niej na podstawie umowy inkasa.
Analiza pytań postawionych przez skarżącą prowadzi do wniosku, iż są one pytaniami o interpretację przepisów prawa podatkowego tj. art. 108a ust. 5 i ust. 6 ustawy o VAT i dotyczą indywidualnej sprawy skarżącej spółki, która pyta w istocie o to, czy przekazanie kwot otrzymanych od klientów zleceniodawcy w ramach umowy inkasa w sposób łączny (na koniec miesiąca) z wykorzystaniem mechanizmu podzielonej płatności, wypełnia przesłankę niezwłocznego przekazania i będzie mogła stanowić podstawę do zwolnienia jej z odpowiedzialności.
Jak słusznie wskazał w zaskarżonym wyroku Sąd pierwszej instancji art. 108a ustawy o VAT dotyczy sposobu regulowania płatności i spełnia kryteria wynikające z art. 3 pkt 1 Ordynacji podatkowej, czyli co do zasady może podlegać interpretacji przez organ podatkowy. Pytania 1-3 sformułowane w przedmiotowym wniosku, miały na celu ustalenie, czy wypłata zebranych środków, zgodnie z przedstawionymi schematami skutkować będzie tym, że w przypadku otrzymania od klientów zleceniodawcy zapłaty kwot z faktur przedstawionych do inkasa w procedurze podzielonej płatności zastosowanie znajdzie zniesienie odpowiedzialności solidarnej spółki, zgodnie z art. 108a ust. 6 ustawy o VAT w przypadku dokonania zbiorczej płatności. W ocenie skarżącej w tak nakreślonym zdarzeniu przyszłym nie będzie ona ponosiła odpowiedzialności solidarnej do kwoty podatku VAT z faktur przedstawionych do inkasa, które w ramach wypłaty zostaną przekazane na rachunek VAT zleceniodawcy.
Naczelny Sąd Administracyjny przychyla się do stanowiska, że zadane pytania dotyczyły samej przesłanki do zastosowania zwolnienia z odpowiedzialności solidarnej na podstawie art. 108a ust. 6 ustawy o VAT. Pytania zmierzały do oceny zasady odpowiedzialności przewidzianej w przepisach prawa podatkowego. Problem spółki ma charakter prawny - czy wobec treści przepisu nakazującego niezwłoczne przekazanie kwot przez inkasenta, przekazanie tych kwot łącznie na koniec miesiąca stanowi podstawę do zwolnienia z odpowiedzialności. Zagadnienie to dotyczy istnienia podstaw prawnych do odpowiedzialności podatkowej skarżącej jako inkasenta. Nie ma zaś wątpliwości, że przepis wymagający w niniejszej sprawie interpretacji jest przepisem prawa materialnego i nie reguluje ani właściwości ani uprawnień i obowiązków organów podatkowych.
Celem wniosku o interpretację było ustalenie przesłanek dotyczących wyłączenia odpowiedzialności solidarnej podatnika. Jest to więc ewidentne odniesienie się do sytuacji podatkowej strony. Sama bowiem okoliczność, w której podatnik może odpowiadać solidarnie za zobowiązania podatkowe, choćby potencjalne, kształtuje jego sytuację podatkową. Wniosek o wydanie interpretacji złożony przez skarżącą, w zakresie analizowanych pytań, odnosi się do konkretnej normy prawnej, która może podlegać wykładni i pochodzi od osoby uprawnionej w jej indywidualnej sprawie. Żądanie wydania interpretacji w zakresie wyznaczonym pytaniami postawionymi we wniosku – wbrew zapatrywaniu organu podatkowego - nie wykracza poza zakres przedmiotowy interpretacji wydawanej na podstawie art. 14b i nast. Ordynacji podatkowej. Skarżąca miała pełne prawo do uzyskania interpretacji indywidualnej w zakresie przedstawionych we wniosku pytań.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zasadnie uznał, że w sprawie doszło do naruszenia art. 14b § 2, art. 14h oraz 165a oraz art. 121 Ordynacji podatkowej i zobowiązał organ podatkowy do wydania interpretacji indywidualnej.
Z przyczyn przedstawionych powyżej, Naczelny Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, że wbrew zarzutowi skargi kasacyjnej, zasadnie Sąd pierwszej instancji uwzględnił skargę strony. W konsekwencji powyższego skarga kasacyjna organu podatkowego podlega oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 oraz art. 205 § 2 i art. 209 p.p.s.a .
|Sędzia WSA (del.) |Sędzia NSA |Sędzia NSA |
|Adam Nita |Danuta Oleś (spr.) |Arkadiusz Cudak |

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę