Orzeczenie · 2025-06-17

I FSK 558/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-06-17
NSApodatkoweWysokansa
podatek od towarów i usługVATpełnomocnictwoskarga kasacyjnapostępowanie podatkowenieważność decyzjiskuteczność pełnomocnictwaOrdynacja podatkowa

Przedmiotem skargi kasacyjnej K.P. był wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który oddalił skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu odmawiające stwierdzenia nieważności postanowienia z 2015 r. Skarżący domagał się uchylenia wyroku i stwierdzenia nieważności postanowienia organu z 2015 r., zarzucając rażące naruszenie prawa materialnego (art. 247 § 1 pkt 3 O.p. w zw. z art. 219 O.p.) oraz przepisów postępowania. Podstawą tych zarzutów było uznanie przez organ odwoławczy niedopuszczalności odwołania wniesionego przez pełnomocnika skarżącego od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. z 2015 r. w sprawie VAT za maj 2010 r. Skarżący twierdził, że pełnomocnictwo zostało skutecznie ustanowione, a organ nie wezwał do uzupełnienia braku formalnego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej (w brzmieniu obowiązującym przed 2016 r.) oraz utrwalonym orzecznictwem, pełnomocnik jest obowiązany do złożenia oryginału lub uwierzytelnionego odpisu pełnomocnictwa do akt konkretnej sprawy, aby wywołać skutek procesowy. W niniejszej sprawie skarżący złożył jeden dokument pełnomocnictwa do czterech postępowań, ale nie złożył jego odpisu do akt sprawy VAT za maj 2010 r. Sąd uznał, że brak ten uniemożliwiał skuteczne działanie pełnomocnika, a tym samym nie doszło do rażącego naruszenia prawa. Sąd odniósł się również do zarzutu naruszenia art. 170 P.p.s.a., uznając go za niezasadny, gdyż WSA samodzielnie ocenił sprawę, a ewentualne posiłkowanie się argumentacją z innego wyroku nie stanowiło naruszenia.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Skuteczność ustanowienia pełnomocnika w postępowaniu podatkowym i wymogi formalne dotyczące składania dokumentów pełnomocnictwa do akt sprawy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed 1 stycznia 2016 r. w zakresie niektórych przepisów Ordynacji podatkowej, choć zasada dotycząca składania pełnomocnictwa do akt jest nadal aktualna.

Zagadnienia prawne (2)

Czy brak złożenia oryginału lub uwierzytelnionego odpisu pełnomocnictwa do akt konkretnej sprawy podatkowej stanowi rażące naruszenie prawa, uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, brak złożenia pełnomocnictwa do akt sprawy uniemożliwia skuteczne działanie pełnomocnika w postępowaniu i nie stanowi rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 247 § 1 pkt 3 O.p.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej i orzecznictwem, pełnomocnik musi złożyć dokument pełnomocnictwa do akt sprawy, aby jego działania były procesowo skuteczne. Brak takiego dokumentu oznacza, że pełnomocnik nie był skutecznie ustanowiony w danym postępowaniu.

Czy organ podatkowy prawidłowo ocenił skuteczność pełnomocnictwa, gdy w aktach sprawy znajdowała się jedynie kserokopia dokumentu złożonego do innej sprawy, a pełnomocnik nie złożył uwierzytelnionego odpisu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ prawidłowo ocenił brak skuteczności pełnomocnictwa, a jego wezwanie do wyjaśnienia sytuacji było uzasadnione.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że sytuacja, w której w aktach sprawy znajdowała się jedynie kserokopia pełnomocnictwa złożonego do innej sprawy, wymagała oceny jego statusu. Wezwanie pełnomocnika do wyjaśnienia tej kwestii było uzasadnione, a jego odpowiedź potwierdzająca brak złożenia uwierzytelnionego odpisu do akt tej konkretnej sprawy była kluczowa.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Poznaniu, który oddalił skargę na postanowienie Dyrektora IAS w Poznaniu odmawiające stwierdzenia nieważności postanowienia z 2015 r.

Przepisy (27)

Główne

O.p. art. 247 § 1 pkt 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy stwierdza nieważność decyzji ostatecznej, która wydana została z rażącym naruszeniem prawa.

O.p. art. 219

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 233 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 239

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku bezzasadności skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny oddala ją.

Pomocnicze

O.p. art. 228 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Organ stwierdza niedopuszczalność odwołania.

O.p. art. 136

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 137 § § 2 i § 3 i § 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 145 § § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

k.c. art. 99 § § 2

Kodeks cywilny

O.p. art. 155 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 120

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 121 § § 1 i § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 169 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 170

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe.

O.p. art. 138e § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Pełnomocnictwo szczególne może obejmować każdą sprawę należącą do właściwości organu podatkowego.

O.p. art. 138e § § 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Do wywołania skutku procesowego konieczne jest złożenie pełnomocnictwa szczególnego do akt sprawy.

O.p. art. 137 § § 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Pełnomocnik strony obowiązany był do złożenia do akt oryginału lub uwierzytelnionego odpisu pełnomocnictwa.

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.

P.p.s.a. art. 209

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 2 lit. a

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 247 § 1 pkt 3 O.p. przez uznanie niedopuszczalności odwołania wniesionego przez pełnomocnika z powodu braku złożenia pełnomocnictwa do akt sprawy. • Zarzut naruszenia przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a.) przez nieuwzględnienie skargi. • Zarzut naruszenia art. 170 P.p.s.a. przez uznanie, że wyrok NSA w sprawie I FSK 1128/17 wiąże Sąd w zakresie oceny doręczenia decyzji.

Godne uwagi sformułowania

Do wywołania skutku procesowego konieczne jest złożenie pełnomocnictwa szczególnego do akt sprawy w konkretnym postępowaniu prowadzonym przed organem podatkowym. • Zaniechanie złożenia do akt postępowania w zakresie podatku od towarów i usług za 2010 r. oryginału lub odpisu pełnomocnictwa należało traktować jako brak ustanowienia pełnomocnika w tym postępowaniu.

Skład orzekający

Izabela Najda-Ossowska

przewodniczący sprawozdawca

Artur Mudrecki

sędzia

Włodzimierz Gurba

sędzia del.

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Skuteczność ustanowienia pełnomocnika w postępowaniu podatkowym i wymogi formalne dotyczące składania dokumentów pełnomocnictwa do akt sprawy."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed 1 stycznia 2016 r. w zakresie niektórych przepisów Ordynacji podatkowej, choć zasada dotycząca składania pełnomocnictwa do akt jest nadal aktualna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy kluczowej kwestii formalnej w postępowaniu podatkowym – skuteczności pełnomocnictwa, co jest częstym problemem praktycznym dla prawników i podatników.

Pełnomocnictwo w VAT: Czy brak dokumentu w aktach sprawy oznacza brak reprezentacji?

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst