Orzeczenie · 2025-06-18

I FSK 530/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-06-18
NSApodatkoweŚredniansa
VATwznowienie postępowaniaTSUEOrdynacja Podatkowadecyzja ostatecznaskarga kasacyjnadowodypostępowanie podatkowekontrola skarbowafaktury

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej E. sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który oddalił skargę spółki na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej odmawiającą uchylenia, po wznowieniu postępowania, decyzji ostatecznej w sprawie podatku od towarów i usług za maj-sierpień 2015 r. Spółka zarzucała naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 240 § 1 pkt 5 i 11 Ordynacji Podatkowej, wskazując na nowe okoliczności faktyczne i dowody, a także na istotny wpływ orzeczenia TSUE C-430/19 na sprawę. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA. Sąd uznał, że spółka nie wykazała istnienia nowych okoliczności faktycznych lub dowodów, które uzasadniałyby wznowienie postępowania w trybie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji Podatkowej. Ponadto, sąd stwierdził, że wyrok TSUE C-430/19 dotyczy odmiennego stanu faktycznego i nie ma bezpośredniego wpływu na sytuację prawnopodatkową skarżącej spółki, co wyklucza zastosowanie art. 240 § 1 pkt 11 Ordynacji Podatkowej. NSA podkreślił, że instytucja wznowienia postępowania jest nadzwyczajnym trybem, stosowanym tylko w ściśle określonych sytuacjach, a przedstawione przez spółkę argumenty nie spełniały tych wymogów. Sąd odniósł się również do zarzutów dotyczących naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., uznając uzasadnienie WSA za wystarczające.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania podatkowego, w szczególności w kontekście wpływu orzeczeń TSUE oraz wykorzystania dowodów z innych postępowań.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych i wniosków dowodowych, a jej zastosowanie może być ograniczone do podobnych przypadków, gdzie pojawia się kwestia wpływu prawa unijnego na decyzje krajowe.

Zagadnienia prawne (4)

Czy wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) w sprawie C-430/19, dotyczący podatku od towarów i usług, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania podatkowego zakończonego decyzją ostateczną, jeśli stan faktyczny w sprawie krajowej jest odmienny?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wyrok TSUE w sprawie C-430/19 nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania, ponieważ odnosi się do odmiennego stanu faktycznego i nie ma bezpośredniego wpływu na sytuację prawnopodatkową skarżącej spółki.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skarżąca nie wykazała, iż wyrok TSUE miałby bezpośredni wpływ na jej sytuację prawnopodatkową, a stan faktyczny sprawy był odmienny od tego, do którego odnosił się TSUE.

Czy okoliczności ujawnione w innym postępowaniu podatkowym lub decyzja wydana w innym postępowaniu mogą stanowić nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody uzasadniające wznowienie postępowania podatkowego zakończonego decyzją ostateczną?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli te okoliczności lub dowody nie spełniają wymogów określonych w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji Podatkowej, a organ podatkowy posiadał już wiedzę o tych faktach lub dowody te nie są wystarczająco istotne.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że decyzja wydana w innym postępowaniu (dotyczącym innego okresu rozliczeniowego) nie dowodziła istnienia nowych okoliczności w sprawie, a posiadanie koncesji na obrót paliwami czy opinia URE były znane organowi lub nie stanowiły nowych dowodów w rozumieniu przepisów.

Czy dopuszczenie i wykorzystanie w postępowaniu podatkowym materiałów zgromadzonych w innych postępowaniach (np. karnych, skarbowych) narusza prawo strony do czynnego udziału w postępowaniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli strona ma zapewnioną możliwość zapoznania się z treścią tych materiałów i wypowiedzenia się co do nich, zgodnie z art. 192 i 200 § 1 Ordynacji Podatkowej.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że wykorzystywanie materiałów z innych postępowań jest dopuszczalne i zgodne z prawem, o ile zapewniona jest stronom możliwość zapoznania się z nimi i ustosunkowania się, co nie wymaga ich osobistego udziału w przesłuchaniach przed innymi organami.

Czy uzasadnienie wyroku Sądu pierwszej instancji było wystarczająco szczegółowe i umożliwiało kontrolę instancyjną?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, uzasadnienie wyroku WSA w Poznaniu zawierało wszystkie niezbędne elementy i zostało sporządzone w sposób umożliwiający kontrolę instancyjną.

Uzasadnienie

Sąd NSA stwierdził, że uzasadnienie WSA spełniało wymogi art. 141 § 4 p.p.s.a., co pozwoliło na przeprowadzenie kontroli instancyjnej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną E. sp. z o.o. od wyroku WSA w Poznaniu.

Przepisy (23)

Główne

Ordynacja podatkowa art. 245 § 1 pkt 1

Ustawa Ordynacja Podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 240 § 1 pkt 5

Ustawa Ordynacja Podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 240 § 1 pkt 11

Ustawa Ordynacja Podatkowa

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym

Ordynacja podatkowa art. 243 § 2

Ustawa Ordynacja Podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 180 § 1

Ustawa Ordynacja Podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 187 § 1

Ustawa Ordynacja Podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 188

Ustawa Ordynacja Podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 120

Ustawa Ordynacja Podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 121 § 1

Ustawa Ordynacja Podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 124

Ustawa Ordynacja Podatkowa

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym

Ordynacja podatkowa art. 128

Ustawa Ordynacja Podatkowa

Zasada trwałości decyzji ostatecznych.

Ordynacja podatkowa art. 181

Ustawa Ordynacja Podatkowa

Dopuszczalność wykorzystania materiałów z innych postępowań jako dowodów w postępowaniu podatkowym.

Ordynacja podatkowa art. 180 § 1

Ustawa Ordynacja Podatkowa

Definicja dowodu w postępowaniu podatkowym – wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy i nie jest sprzeczne z prawem.

Ordynacja podatkowa art. 192

Ustawa Ordynacja Podatkowa

Prawo strony do zapoznania się z aktami sprawy.

Ordynacja podatkowa art. 200 § 1

Ustawa Ordynacja Podatkowa

Prawo strony do wypowiedzenia się co do dowodów.

p.p.s.a. art. 204 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym

p.p.s.a. art. 209

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wyrok TSUE C-430/19 nie ma bezpośredniego wpływu na sprawę z uwagi na odmienny stan faktyczny. • Przedstawione przez spółkę okoliczności nie spełniają przesłanek wznowienia postępowania z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji Podatkowej. • Wykorzystanie materiałów z innych postępowań jest dopuszczalne i nie narusza praw strony, jeśli zapewniono jej czynny udział. • Uzasadnienie wyroku WSA było prawidłowe i umożliwiało kontrolę instancyjną.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 245 § 1 pkt 1 w zw. z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej poprzez bezpodstawne stwierdzenie braku nowych okoliczności faktycznych i dowodów. • Naruszenie art. 245 § 1 pkt 1 w zw. z art. 240 § 1 pkt 11 Ordynacji podatkowej poprzez brak stwierdzenia wpływu orzeczenia TSUE C-430/19. • Naruszenie art. 243 § 2 w zw. z art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 188 Ordynacji podatkowej poprzez bezpodstawne uznanie, iż wnioski dowodowe nie mogą być zrealizowane. • Naruszenie art. 120, art. 121 § 1 i art. 124 Ordynacji podatkowej poprzez przeprowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania. • Naruszenie art. 141 § 4 w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. przez brak sporządzenia przez WSA dokładnego i szczegółowego uzasadnienia.

Godne uwagi sformułowania

Instytucja wznowienia postępowania jest wyjątkiem od ogólnej zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych. • Wyrok TSUE C-430/19 odnosił się do odmiennego stanu faktycznego i nie ma bezpośredniego wpływu na sytuację prawnopodatkową skarżącej spółki. • Dopuszczenie dowodów z innych postępowań nie narusza przepisów postępowania, o ile zapewniono stronie czynny udział.

Skład orzekający

Danuta Oleś

sprawozdawca

Maja Chodacka

członek

Małgorzata Niezgódka - Medek

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania podatkowego, w szczególności w kontekście wpływu orzeczeń TSUE oraz wykorzystania dowodów z innych postępowań."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych i wniosków dowodowych, a jej zastosowanie może być ograniczone do podobnych przypadków, gdzie pojawia się kwestia wpływu prawa unijnego na decyzje krajowe.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sądy administracyjne podchodzą do prób wznowienia postępowań podatkowych w oparciu o orzeczenia TSUE i jakie są kryteria oceny 'nowych okoliczności'. Jest to istotne dla praktyków prawa podatkowego.

Czy wyrok TSUE zawsze otwiera drzwi do wznowienia postępowania podatkowego? NSA wyjaśnia.

Sektor

podatkowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst