Orzeczenie · 2024-04-30

I FSK 503/20

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data

2024-04-30

NSApodatkoweWysokansa

VATzbycie przedsiębiorstwazorganizowana część przedsiębiorstwakontynuacja działalnościprawo podatkowepostępowanie dowodoweuzasadnienie decyzjiprawo procesowe administracyjne

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną P. sp. z o.o. sp. k. od wyroku WSA w Poznaniu, który oddalił skargę spółki na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu w przedmiocie podatku od towarów i usług za czerwiec i lipiec 2016 r. Spółka zarzucała naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 141 § 4 p.p.s.a. (wadliwe uzasadnienie WSA) oraz art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. (oddalenie skargi mimo naruszeń przepisów postępowania podatkowego przez organy). Wskazywano na zaniechanie przeprowadzenia wnioskowanych dowodów (przesłuchanie świadków), pominięcie Objaśnień Ministra Finansów z 2018 r. dotyczących zbycia nieruchomości komercyjnych oraz brak wyczerpującego uzasadnienia decyzji organu. Zarzucono również naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy o VAT (błędna wykładnia) poprzez uznanie, że przedmiotem transakcji było zbycie przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części, a nie nabycie składników majątkowych. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że uzasadnienie WSA spełnia wymogi ustawowe, a zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania nie wykazały istotnego wpływu na wynik sprawy. Odnosząc się do kwestii dowodowych, NSA stwierdził, że organy podatkowe prawidłowo oceniły, iż zgromadzony materiał dowodowy był wystarczający do ustalenia stanu faktycznego, a odmowa przeprowadzenia wnioskowanych dowodów była uzasadniona. Sąd podkreślił, że zasada zupełności materiału dowodowego nie oznacza obowiązku prowadzenia postępowania dowodowego w nieskończoność. W kwestii Objaśnień Ministra Finansów, NSA zauważył, że DIAS odniósł się do przesłanki "zamiaru kontynuowania działalności", choć nie powołał wprost Objaśnień, opierając się na orzecznictwie TSUE. Sąd uznał, że DIAS prawidłowo ocenił, iż Spółka miała zamiar kontynuowania działalności zbywcy, co potwierdzały obiektywne wskaźniki, takie jak zatrudnienie pracowników i wykazywanie sprzedaży VAT od miesiąca nabycia. W odniesieniu do zarzutów naruszenia prawa materialnego, NSA stwierdził, że spółka nie wykazała błędnej wykładni przepisów, a jedynie polemizowała z oceną stanu faktycznego dokonaną przez organy podatkowe. Sąd podkreślił, że zarzut błędnej wykładni prawa materialnego nie może prowadzić do wzruszenia ustaleń faktycznych. Ostatecznie, NSA oddalił skargę kasacyjną jako niezasadną i zasądził od spółki zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zbycia przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części w kontekście VAT, obowiązków organów podatkowych w zakresie postępowania dowodowego oraz oceny zamiaru kontynuacji działalności przez nabywcę.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów w kontekście transakcji nabycia nieruchomości hotelowej. Ocena zamiaru kontynuacji działalności musi być oparta na obiektywnych przesłankach.

Zagadnienia prawne (4)

Czy naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. przez WSA, polegające na wadliwym uzasadnieniu wyroku, może stanowić podstawę do uwzględnienia skargi kasacyjnej, jeśli nie wykazano istotnego wpływu na wynik sprawy?

Odpowiedź sądu

Nie, wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić podstawę skutecznego zarzutu kasacyjnego tylko wtedy, gdy uniemożliwia kontrolę instancyjną lub nie wiadomo, jaki stan faktyczny sąd przyjął za podstawę wyrokowania, a strona nie wykazała istotnego wpływu uchybienia na wynik sprawy.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że polemika z merytorycznym stanowiskiem sądu nie może być skutecznie zwalczana zarzutem naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Uzasadnienie wyroku WSA spełniało wymogi ustawowe, a ewentualne braki nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy.

Czy organ podatkowy ma obowiązek przeprowadzenia wszystkich wnioskowanych przez stronę dowodów, nawet jeśli zgromadzony materiał dowodowy jest wystarczający do ustalenia stanu faktycznego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ podatkowy nie ma bezwzględnego obowiązku uwzględniania każdego wniosku dowodowego strony, jeśli okoliczności mające znaczenie dla sprawy zostały już wystarczająco stwierdzone innymi dowodami.

Uzasadnienie

NSA powołał się na orzecznictwo, zgodnie z którym obowiązek gromadzenia materiału dowodowego nie jest nieograniczony i bezwzględny. Organ podatkowy ma obowiązek zebrać materiał do momentu uzyskania pewności co do stanu faktycznego. Odmowa przeprowadzenia dowodu jest dopuszczalna, gdy dana okoliczność została już udowodniona lub dowód nie przyczyniłby się do wyjaśnienia sprawy.

Czy pominięcie przez organ podatkowy Objaśnień Ministra Finansów dotyczących zbycia nieruchomości komercyjnych, które wskazują na znaczenie 'zamiaru kontynuowania działalności', stanowi naruszenie przepisów postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli organ podatkowy, mimo braku formalnego powołania się na Objaśnienia, odniósł się do kwestii 'zamiaru kontynuowania działalności' i ocenił ją w oparciu o inne dowody i orzecznictwo.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że DIAS nie zignorował przesłanki 'zamiaru kontynuowania działalności', odwołując się do orzecznictwa TSUE i oceniając obiektywne wskaźniki świadczące o kontynuacji działalności przez nabywcę. Sąd podkreślił, że ocena zamiaru nabywcy może być brana pod uwagę, o ile można ją ustalić na podstawie obiektywnych wskazówek.

Czy błędna wykładnia przepisów prawa materialnego (art. 88 ust. 3a pkt 2 oraz art. 6 pkt 1 w zw. z art. 2 pkt 27e ustawy o VAT) może być skutecznie podniesiona w skardze kasacyjnej, jeśli strona polemizuje z oceną stanu faktycznego, a nie z samą wykładnią prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut błędnej wykładni prawa materialnego musi wykazać, że sąd pierwszej instancji nieprawidłowo odczytał normę prawną lub mylnie zrozumiał treść przepisu. Polemika z oceną stanu faktycznego nie może być skutecznie zwalczana zarzutem naruszenia prawa materialnego.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że wykładnia prawa materialnego dotyczy sfery prawa, a nie faktów. Aby zakwestionować ustalenia faktyczne, należy podnieść zarzut niewłaściwego zastosowania przepisów prawa procesowego. Strona nie wykazała, na czym polegała błędna wykładnia przepisów, a jedynie kwestionowała ocenę transakcji przez organy podatkowe.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Oddalono skargę

Oddalono skargę kasacyjną P. sp. z o.o. sp. k. od wyroku WSA w Poznaniu.

Przepisy (28)

Główne

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

pkt 1, pkt 2

ustawa o VAT art. 2

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

pkt 27e

ustawa o VAT art. 6

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

pkt 1

ustawa o VAT art. 7

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

ust. 1

ustawa o VAT art. 86

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

ust. 1

ustawa o VAT art. 88

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

ust. 3a pkt 2

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

pkt 1

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

lit. c

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 188

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

par. 2 i 4

O.p. art. 120