I FSK 466/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną W. G. od wyroku WSA w Białymstoku, który oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od marca do grudnia 2016 r. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 122, 187, 191, 210 O.p. oraz art. 134, 151 p.p.s.a., wskazując na niedostateczne ustalenie prawdy obiektywnej, nieprawidłową ocenę transakcji, odmowę przeprowadzenia wnioskowanych dowodów oraz nierozpatrzenie całego materiału dowodowego. Zarzucił również naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym art. 5, 86, 88, 129, 17, 99 ustawy o VAT, kwestionując błędną wykładnię i zastosowanie przepisów dotyczących prawa do odliczenia VAT, stawki 0% oraz uznania transakcji za fikcyjne. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając ją za bezzasadną. Sąd stwierdził, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły, iż skarżący uczestniczył w zorganizowanym oszustwie podatkowym w postaci tzw. karuzeli podatkowej, a faktury dokumentujące transakcje zakupu nie były wiarygodne od strony materialnej, gdyż dokumentowały czynności, które w rzeczywistości nie miały miejsca. Sąd podkreślił, że organy z przyczyn obiektywnych nie były w stanie pozyskać dokumentów od niektórych kontrahentów, ale oceniły ich działalność w kontekście innych zgromadzonych dowodów. Odnosząc się do zarzutów dotyczących dowodów, sąd wskazał, że nie każde żądanie strony musi być uwzględnione, jeśli okoliczności zostały wystarczająco stwierdzone innymi dowodami. Sąd uznał, że autentyczność dokumentów Tax Free nie była negowana, ale stanowiły one element oszustwa karuzelowego. Sąd nie dopatrzył się naruszenia zasady dwuinstancyjności ani wadliwości uzasadnienia wyroku WSA. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną, zasądzając od skarżącego koszty postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie stanowiska NSA w zakresie karuzel VAT, oceny dowodów w sprawach podatkowych, dopuszczalności odmowy przeprowadzenia dowodów oraz skutków naruszenia przepisów prawa materialnego bez skutecznego zakwestionowania ustaleń faktycznych.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej z karuzelą VAT i transakcjami międzynarodowymi, ale jego argumentacja dotycząca oceny dowodów i granic skargi kasacyjnej ma szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (4)
Czy organy podatkowe prawidłowo odmówiły prawa do odliczenia podatku VAT w sytuacji, gdy podatnik uczestniczył w transakcjach stanowiących element karuzeli podatkowej, a jego kontrahenci nie mogli dysponować spornym towarem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organy podatkowe prawidłowo odmówiły prawa do odliczenia podatku VAT, ponieważ podatnik uczestniczył w zorganizowanym oszustwie podatkowym, a transakcje zakupu były fikcyjne.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy podatkowe wykazały, iż skarżący uczestniczył w karuzeli podatkowej, a faktury zakupu dokumentowały czynności, które nie miały miejsca. Kontrahenci skarżącego nie mogli dysponować towarem, co uniemożliwiało skarżącemu nabycie go i odliczenie VAT.
Czy organy podatkowe miały obowiązek przeprowadzenia wszystkich wnioskowanych przez stronę dowodów, nawet jeśli inne dowody wystarczająco wyjaśniały stan faktyczny?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organy podatkowe nie mają obowiązku dopuszczenia każdego dowodu proponowanego przez stronę, jeżeli inne dowody adekwatnie i wystarczająco wyjaśniają stan faktyczny.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na art. 188 O.p. i orzecznictwo NSA, wskazując, że obowiązek uwzględnienia żądania dowodowego jest warunkowany znaczeniem dowodu dla sprawy, a organ może odmówić jego przeprowadzenia, jeśli okoliczności zostały wystarczająco stwierdzone innymi dowodami lub dowód nie przyczyniłby się do wyjaśnienia sprawy.
Czy dokumenty Tax Free, mimo formalnej poprawności, mogą być uznane za niewiarygodne w kontekście oszustwa podatkowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, dokumenty Tax Free mogą być uznane za niewiarygodne, jeśli stanowią element szerszego oszustwa podatkowego, nawet jeśli są formalnie poprawne.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że autentyczność dokumentów Tax Free nie była negowana, ale stanowiły one element oszustwa karuzelowego, co zostało wykazane przez organy podatkowe. Wskazano, że celem uprawdopodobnienia transakcji przewożono towary o nieznanym pochodzeniu.
Czy naruszenie przepisów prawa materialnego może być skutecznym zarzutem kasacyjnym, jeśli nie zakwestionowano skutecznie ustaleń faktycznych sądu pierwszej instancji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut naruszenia prawa materialnego nie jest skuteczny, jeśli strona nie zakwestionowała skutecznie ustaleń faktycznych sądu pierwszej instancji.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że próba zwalczenia ustaleń faktycznych nie może nastąpić przez zarzut naruszenia prawa materialnego. Kwestionowanie oceny stanu faktycznego wymaga skutecznego podniesienia zarzutów naruszenia przepisów postępowania.
Przepisy (34)
Główne
ustawa o VAT art. 88 § ust. 3a pkt 4 lit. a)
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
ustawa o VAT art. 5 § ust. 4 i 5
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
ustawa o VAT art. 86 § ust. 1 i ust. 2 pkt 1 lit. a)
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
ustawa o VAT art. 5 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
ustawa o VAT art. 7 § ust. 1
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
ustawa o VAT art. 129 § ust. 1
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
ustawa o VAT art. 17 § ust. 1 pkt 7
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
ustawa o VAT art. 99 § ust. 12
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Pomocnicze
O.p. art. 183 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 188
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
O.p. art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 187 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 210 § § 1 pkt 6 i § 4
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 180 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 181
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 123 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 194 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 194 § § 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 127
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 229
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 233 § § 1 pkt 2 lit. a)
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 210 § § 1 pkt 5
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 207
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ustawa o VAT art. 17 § ust. 1c
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
p.p.s.a. art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi mimo naruszenia przepisów postępowania podatkowego przez organy I i II instancji (art. 122, 187, 191, 210 O.p.). • Naruszenie art. 180 § 1 i art. 181 w zw. z art. 188 i w zw. z art. 123 § 1 O.p. poprzez odmówienie przeprowadzenia wnioskowanych dowodów, bezpodstawne stwierdzenia o nieprawidłowościach u dostawców, nieuznanie faktur zakupu za dowód, nieuznanie paragonów i dokumentów Tax Free za dowód. • Naruszenie art. 194 § 1 w związku z art. 194 § 3 O.p. poprzez bezpodstawne podważenie autentyczności dokumentów Tax Free. • Naruszenie art. 127 O.p. w zw. z art. 229 O.p. i w zw. z art. 210 § 1 pkt 6 O.p. i art. 210 § 4 O.p. poprzez naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania. • Naruszenie art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) w zw. z art. 210 § 1 pkt 5 i art. 207 O.p. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, która winna zostać uchylona. • Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez sporządzenie niekompletnego, niedostatecznego uzasadnienia wyroku WSA. • Naruszenie art. 5 ust. 4 i 5 ustawy o VAT poprzez niepowołanie się na te przepisy, a ich faktyczne zastosowanie. • Naruszenie art. 86 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 lit. a) w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 1 i w zw. z art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, poprzez ich błędną wykładnię. • Naruszenie art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a) ustawy o VAT poprzez dokonanie jego błędnej wykładni. […]
Godne uwagi sformułowania
Skarżący uczestniczył w zorganizowanym oszustwie podatkowym w postaci tzw. karuzeli podatkowej. • Faktury dokumentujące transakcje "zakupu" nie były wiarygodne od strony materialnej, bowiem dokumentowały czynności, które w rzeczywistości nie miały miejsca. • Organy podatkowe z przyczyn obiektywnych nie były w stanie pozyskać dokumentów od ww. podmiotów, ale oceniły ich działalność w kontekście innych zgromadzonych w sprawie dowodów. • Nie każde żądanie zgłoszenie wniosków dowodowych przez stronę będzie aktualizowało po stronie organu obowiązek zarówno ich uwzględnienia, jak i przeprowadzenia. • Próba zwalczenia ustaleń faktycznych, uznanych za prawidłowe w zaskarżonym skargą kasacyjną wyroku, nie może nastąpić przez zarzut naruszenia prawa materialnego.
Skład orzekający
Zbigniew Łoboda
przewodniczący
Marek Olejnik
sprawozdawca
Dominik Mączyński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie stanowiska NSA w zakresie karuzel VAT, oceny dowodów w sprawach podatkowych, dopuszczalności odmowy przeprowadzenia dowodów oraz skutków naruszenia przepisów prawa materialnego bez skutecznego zakwestionowania ustaleń faktycznych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej z karuzelą VAT i transakcjami międzynarodowymi, ale jego argumentacja dotycząca oceny dowodów i granic skargi kasacyjnej ma szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu oszustw podatkowych (karuzele VAT) i pokazuje, jak sądy oceniają dowody i zarzuty w takich sprawach, co jest kluczowe dla praktyków prawa podatkowego.
“NSA: Uczestnictwo w karuzeli VAT oznacza utratę prawa do odliczenia VAT, nawet przy formalnie poprawnych dokumentach.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.