I FSK 433/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną podatnika w sprawie dotyczącej niezaewidencjonowanego obrotu ze sprzedaży kotłów centralnego ogrzewania, uznając prawidłowość ustaleń organów podatkowych i Sądu pierwszej instancji.
Sprawa dotyczyła podatku od towarów i usług za 2016 rok, gdzie organy podatkowe zakwestionowały prawidłowość ewidencji sprzedaży kotłów centralnego ogrzewania przez podatnika. Strona nie udokumentowała fakturami ani nie zaewidencjonowała na kasie rejestrującej obrotu w kwocie netto 142.214,77 zł. Sąd pierwszej instancji oddalił skargę podatnika, a Naczelny Sąd Administracyjny utrzymał ten wyrok w mocy, uznając skargę kasacyjną za bezzasadną.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu. Sprawa dotyczyła podatku od towarów i usług za 2016 rok. Organy podatkowe ustaliły, że podatnik nie zaewidencjonował w całości obrotu ze sprzedaży kotłów centralnego ogrzewania, co skutkowało określeniem dodatkowego zobowiązania podatkowego. Kluczowym elementem sporu było ustalenie ilości sprzedanych kotłów, co oparto na zużyciu blachy do ich produkcji. Podatnik kwestionował wiarygodność oświadczeń dotyczących zużycia materiałów, twierdząc, że dane z późniejszego oświadczenia były poprawne. Sąd pierwszej instancji uznał jednak, że organy prawidłowo oceniły dowody, odrzucając późniejsze oświadczenie jako niewiarygodne i opierając się na pierwotnych danych. Naczelny Sąd Administracyjny podzielił to stanowisko, uznając zarzuty skargi kasacyjnej za bezzasadne. Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna musi wykazać istotny wpływ naruszenia przepisów na wynik sprawy, a zarzuty podatnika były pozbawione właściwej argumentacji i w dużej mierze powielały argumenty ze skargi do WSA. Sąd wskazał, że organy prawidłowo oszacowały podstawę opodatkowania, opierając się na zgromadzonym materiale dowodowym, w tym zeznaniach pracowników i pierwotnym oświadczeniu podatnika, a także na analizie zużycia blachy i średniej wadze kotła.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, organy podatkowe prawidłowo oszacowały podstawę opodatkowania, opierając się na zgromadzonym materiale dowodowym, w tym pierwotnym oświadczeniu podatnika dotyczącym zużycia blachy, oraz analizie ilości sprzedanych kotłów.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy podatkowe miały prawo odrzucić późniejsze oświadczenie podatnika jako niewiarygodne, zwłaszcza gdy nie zostało ono poparte dodatkowymi dowodami, a pierwotne oświadczenie było spójne z innymi zebranymi dowodami, takimi jak zeznania pracowników i dane dotyczące sprzedaży.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (17)
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 183 § par 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
O.p. art. 180 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 23 § § 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
u.p.p. art. 10 § ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
O.p. art. 120
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 121
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 124
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 187 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 23 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
P.p.s.a. art. 189
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie przez organy podatkowe art. 120, 121, 122, 124, 187 § 1, 191, 23 § 1 O.p. oraz art. 10 ust. 1 i 2 u.p.p. Niewiarygodność danych dotyczących zużycia blachy w pierwotnym oświadczeniu podatnika. Niemożność wyprodukowania kotłów w ilości określonej przez organy podatkowe z uwagi na posiadane moce przerobowe.
Godne uwagi sformułowania
Skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia. Autor takiej skargi zarzucając naruszenie przepisów postępowania, powinien wykazać, że mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Wyrażenie innej oceny ustalonych okoliczności, od tej Skarżącego, nie stanowi o jej dowolności, gdy zważy się na całe spektrum dowodów pozyskanych przez organ i następnie przedstawiony przez organy ich proces myślowy uwzględniający reguły logiki, wiedzy i doświadczenia życiowego.
Skład orzekający
Arkadiusz Cudak
przewodniczący
Artur Mudrecki
sprawozdawca
Włodzimierz Gurba
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie stosowania szacowania podstawy opodatkowania w VAT w przypadku niezaewidencjonowanego obrotu, ocena wiarygodności oświadczeń podatnika, zasady prowadzenia postępowania podatkowego i sądowo-administracyjnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podatnika produkującego kotły CO i kwestionującego ustalenia organów oparte na zużyciu materiałów. Interpretacja przepisów proceduralnych i dowodowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy typowych problemów z rozliczeniem VAT i szacowaniem podstawy opodatkowania, ale zawiera szczegółowe uzasadnienie oceny dowodów przez sądy, co jest cenne dla prawników procesowych.
“VAT: Jak sądy oceniają dowody przy szacowaniu niezaewidencjonowanego obrotu?”
Dane finansowe
WPS: 142 214,77 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI FSK 433/22 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2025-06-11 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-03-23 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Arkadiusz Cudak /przewodniczący/ Artur Mudrecki /sprawozdawca/ Włodzimierz Gurba Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług Hasła tematyczne Inne Sygn. powiązane I SA/Po 484/21 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2021-11-10 Skarżony organ Dyrektor Izby Administracji Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2019 poz 2325 art. 174 pkt 2, art. 183 par 1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Arkadiusz Cudak, Sędzia NSA Artur Mudrecki (spr.), Sędzia WSA (del.) Włodzimierz Gurba, Protokolant Asystent Sędziego Paweł Bobrowicz, po rozpoznaniu w dniu 11 czerwca 2025 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej A. D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 10 listopada 2021 r. sygn. akt I SA/Po 484/21 w sprawie ze skargi A. D. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu z dnia 26 marca 2021 r. nr 3001-IOV1.4103.136.2020 w przedmiocie podatku od towarów i usług za 2016 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od A. D. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu kwotę 3 600 (trzy tysiące sześćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie 1. Wyrok Sądu pierwszej instancji Wyrokiem z dnia 10 listopada 2021 r., sygn. akt I SA/Po 484/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę A.D. (dalej: Strona, Skarżący) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu (dalej: Dyrektor IAS) z dnia 26 marca 2021 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za 2016 r. 2. Stan sprawy przedstawiony przez Sąd pierwszej instancji 2.1. Zaskarżoną do Sądu pierwszej instancji decyzją Dyrektor IAS utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. z 2 października 2020 r. określającą Stronie zobowiązanie podatkowe za styczeń, luty, marzec, sierpień, wrzesień, październik, listopad i grudzień 2016 r. oraz kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do odliczenia w następnych okresach rozliczeniowych za kwiecień, maj, czerwiec i lipiec 2016 r. 2.2. Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego organy ustaliły, że w ramach prowadzonej w 2016 r. działalności gospodarczej Strona zajmowała się produkcją i sprzedażą kotłów centralnego ogrzewania oraz świadczeniem usług ślusarskich, zarówno na rzecz osób prowadzących działalność gospodarczą, jak i na rzecz osób fizycznych nie prowadzących działalności gospodarczej. Ponadto w okresie objętym postępowaniem podatkowym Strona świadczyła usługi ślusarskie, spawalnicze, jak również dokonała sprzedaży złomu po piecowego. 2.3. Z dokonanych przez organy ustaleń wynikało, że w 2016 r. Strona dokonywała sprzedaży kotłów c.o., z których obrót był ewidencjonowany na kasie rejestrującej oraz na podstawie wystawionych faktur sprzedaży. Jednakże obrót (przychód) ze sprzedaży kotłów c.o. w łącznej kwocie netto 142.214,77 zł nie został udokumentowany fakturami, a także nie został zaewidencjonowany na kasie rejestrującej. Ponadto obrót ten nie został ujęty w ewidencjach VAT sprzedaży prowadzonych dla potrzeb podatku od towarów i usług. Ustalono, że Strona w miesiącach od stycznia do grudnia 2016 r. dokonała sprzedaży kotłów c.o., z których to obrót w kwocie netto 142.214,77 zł nie został zaewidencjonowany w ewidencjach VAT sprzedaży 2016 r., a tym samym nie został rozliczony w deklaracjach VAT-7 za wskazany okres rozliczeniowy. Ponadto, Strona przy sprzedaży w 2016 r. kotłów c.o. zużyła o 12 sztuk dmuchaw i o 81 sztuk sterowników więcej aniżeli wynika to z faktur zakupów i spisów z natury sporządzonych na początek i koniec okresu. Strona nie posiadała dokumentów (faktur) na cały zakup materiałów pomocniczych do produkcji, a zakup prawdopodobnie w jakiejś części ww. materiałów odbywał się poza-fakturowo. Uwzględniając powyższe ustalenia w zakresie ilości nabytej i zużytej blachy stalowej oraz okrywowej, jak również ilości oprzyrządowania zużytego przez Stronę do sprzedawanych w 2016 r. kotłów c.o. Naczelnik Urzędu Skarbowego stwierdził, że Strona wyprodukowała i sprzedała więcej kotłów aniżeli to wynika z ewidencji VAT sprzedaży za miesiące od stycznia do grudnia 2016 r. Wobec takich ustaleń organy przyjęły, że w sprawie zasadne było dokonanie szacowania ilości sprzedanych przez Stronę w 2016 r. kotłów c.o. na podstawie zużycia blachy niezbędnej do wyprodukowania kotłów. Pod uwagę wzięto ilości kg zużytych przez Stronę na wyprodukowane i sprzedane na faktury VAT (zgodnie z oświadczeniem strony z 4 czerwca 2018 r.) kotły c.o. oraz stany remanentowe na początku i końcu okresu. W celu ustalenia wartości niezaewidencjonowanej sprzedaży za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2016 r. organ dokonał wyliczenia udziału sprzedaży wykazanej w danym miesiącu 2016 r. w odniesieniu do sprzedaży ogółem z całego roku. Do wyliczeń przyjęto: wartość sprzedanych w 2016 r. kotłów c.o., wartości wynikające z korekt faktur VAT dotyczących faktur z 2016 r. oraz udzielonych rabatów rocznych. Ustalenia te pozwoliły na dokonanie wyliczenia wartości niezaewidencjonowanej sprzedaży. Od tak określonej wartości sprzedaży ustalono wartość netto sprzedaży niezaewidencjonowanej oraz należny podatek od towarów i usług wg stawki 23%. Organ zaznaczył, że dążył do ustalenia sprzedanych przez Stronę w 2016 r. kotłów c.o. jednakże na podstawie zebranego materiału, w tym przesłuchania Strony, oświadczeń złożonych w toku kontroli, jak również odpowiedzi sporządzonych przez pełnomocnika Strony nie można było ustalić numerów fabrycznych wybitych na kotłach c.o. 3. Uzasadnienie wyroku Sądu pierwszej instancji 3.1. Sąd pierwszej instancji, oddalając skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.; dalej: P.p.s.a.), nie uwzględnił postawionych przez Skarżącego zarzutów, a podzielił co do meritum ocenę organu podatkowego. 3.2. Przyjmując, że w sprawie sporne było przyjęcie przez organy danych do obliczeń ilości kilogramów blachy zużytej na wyprodukowanie kotłów grzewczych, wynikających z oświadczenia Skarżącego z 4 czerwca 2018 r. oraz odrzucenie danych podanych przez Stronę w oświadczeniu z 11 czerwca 2018 r., poprzez uznanie ich za niewiarygodne - Sąd pierwszej instancji stwierdził, że: - w toku prowadzonego postępowania organy wielokrotnie podkreślały, iż podstawą przyjęcia ilości sprzedanych kotłów oraz sposób ich wyceny, były spisy z natury, faktury zakupu blach, faktury sprzedaży i paragony oraz oświadczenie Strony z 4 czerwca 2018 r. Natomiast ze skargi wynika, że Strona domaga się, aby organy podatkowe nie brały pod uwagę powyższego oświadczenia, ponieważ przez pomyłkę zawarto w nim nieprawidłowe dane, które zostały skorygowane w kolejnym oświadczeniu strony z 11 czerwca 2018 r. Tym samym Skarżący domagał się rozpatrzenia sprawy w sposób wybiórczy, co w ocenie Sądu stałoby z kolei w oczywistej sprzeczności z art. 180 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1325 ze. zm., dalej: O.p.).; Natomiast wyjaśnienia z 11 czerwca 2018 r. składane były po uzyskaniu przez Skarżącego informacji o różnicy w zużyciu blachy do produkcji kotłów w 2016 r. Zmiana twierdzeń Skarżącego nastąpiła zatem w sytuacji, gdy wiedział już, że wyliczona przez organ ilość blachy pozwalała na wyprodukowanie większej ilości kotłów niż wynika to z przedłożonych dowodów sprzedaży za ten okres; - w zgromadzonym materiale dowodowym znajdują się protokoły przesłuchań świadków, tj. pracowników zatrudnionych w zakładzie Skarżącego w 2016 r. Organy obu instancji przeanalizowały treść zeznań świadków i stwierdziły, że zeznania są spójne, logiczne i nie wykluczają się wzajemnie; Nie można było zatem, zdaniem Sądu, zgodzić się ze Stroną, że podczas ustalania stanu faktycznego, organy nie wzięły pod uwagę treści zeznań pracowników Strony; przy tym nie można było się również zgodzić ze Skarżącym, że zeznania pracowników potwierdzały, iż nie byłby w stanie wyprodukować określonej w decyzji organu pierwszej instancji ilości kotłów; - istotne w sprawie jest to, iż na podstawie złożonych przez Skarżącego oświadczeń o zużyciu blachy stalowej z 4 czerwca 2018 r. i z 11 czerwca 2018 r. oraz na podstawie charakterystyki ogólnej poszczególnych typów kotłów c.o. organy dokonały analizy porównawczej; - dokonując oceny złożonych oświadczeń organy uznały, że w oświadczeniu Strony z 11 czerwca 2018 r. podane w nim wartości zużycia blachy znacznie przewyższają całkowitą masę kotła. Ponadto w oświadczeniu tym, złożonym pod rygorem odpowiedzialności karnej, Strona wskazała jednostkowe normy zużycia blachy na poszczególne kotły (w kilogramach) oraz określiła wysokość ubytków blachy stalowej przy produkcji kotłów w wysokości 7-10 %, co w przeliczeniu stanowi od 9.818,33 kg do 14.026,18 kg ubytków. Według oświadczenia Strony z 4 czerwca 2018 r., ubytki produkcyjne blachy stalowej przy produkcji kotłów c.o. wynoszą 5%, co w przeliczeniu stanowi 7.013,84 kg złomu stalowego Natomiast ubytki produkcyjne blachy izolacyjnej wynoszą 3 %, co w przeliczeniu stanowi 343,59 kg złomu stalowego; - organy do wyliczeń zużycia blachy stalowej do produkcji korpusów poszczególnych rodzajów kotłów c.o. oraz ubytków organy przyjęły wartości (wagę) wynikające z pierwotnego oświadczenia złożonego przez Stronę w dniu 4 czerwca 2018 r., nie dając wiary wskazanym ubytkom w oświadczeniu złożonym w dniu 11 czerwca 2018 r. W związku z powyższym, organy nie dały wiary oświadczeniu z 11 czerwca 2018 r. i nie przyjęły go za dowód w sprawie. Natomiast dokonując oceny oświadczenia strony z 4 czerwca 2018 r. trafnie organy uznały, że podane ilości zużycia blachy w oświadczeniu są ilościami, które faktycznie zostały zużyte do produkcji danego typu kotła c.o., są wiarygodne i przyjęły je za dowód w sprawie; - Strona zarówno w toku kontroli podatkowej, jak i postępowania podatkowego nie przedłożyła dowodów na potwierdzenie danych wskazanych w oświadczeniu z 11 czerwca 2018 r. Organy podatkowe zbadały sytuacje opisane w powyższych oświadczeniach dokładnie wyjaśniając, dlaczego oświadczenie z 4 czerwca 2018 r. uznano za wiarygodne oraz dlaczego nie dano wiary oświadczeniu z 11 czerwca 2018 r.; - organy obu instancji dokonały wnikliwej i obiektywnej oceny wszystkich zgromadzonych dowodów w sprawie oraz wskazały, którym dowodom dały wiarę, a którym odmówiły wiarygodności. Przy czym Skarżący nie przedłożył dokumentacji umożliwiającej organom podatkowym ustalenie faktycznego zużycia blachy stalowej i izolacyjnej na wyprodukowanie sprzedawanych w 2016 r. kotłów c.o. Nie przedłożył również ewidencji, czy innych dokumentów, dzięki którym organ mógłby ustalić dokładną ilość i typ kotłów c.o. sprzedanych w 2016 r. Skarżący nie przedstawił także żadnych dowodów na poparcie danych zawartych w oświadczeniu z 11 czerwca 2018 r., a zgromadzony materiał dowodowy w sprawie uprawdopodobnił jedynie dane zawarte w oświadczeniu z 4 czerwca 2018 r.; - organy dokonując wyboru metody oszacowania przyjęły metodę najbardziej optymalną, która w najwyższym stopniu pozwalała ustalić podstawę opodatkowania w wysokości zbliżonej do rzeczywistej; prawidłowo organy wskazały, że zawarta w art. 23 § 3 O.p., norma prawna nie wyklucza zastosowania innych własnych metod szacowania podstawy opodatkowania; - organy słusznie przyjęły, że w sprawie zasadne jest dokonanie szacowania ilości sprzedanych przez Stronę w 2016 r. kotłów c.o., na podstawie zużycia blachy na wyprodukowanie kotłów; zastosowana przez organ pierwszej instancji metoda opiera się wyłącznie o dokumenty źródłowe przedłożone przez Stronę oraz oświadczenie podatnika z 4 czerwca 2018 r. Przy ustalaniu wartość netto sprzedanych kotłów c.o. wzięto pod uwagę rabaty roczne oraz zwroty towarów na podstawie faktur korygujących dotyczących 2016 r. i w oparciu o dane z podatkowej księgi przychodów i rozchodów ustalono średnią wartość netto jednej sztuki kotła c.o.; w ocenie Sądu organy nie naruszyły art. 23 § 1 O.p., ani zasady swobodnej oceny dowodów, wyrażonej w art. 191 O.p. 4. Skarga kasacyjna Skarżącego 4.1. Skarżący zaskarżył powyższy wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego w wysokości sześciokrotności stawki minimalnej według norm przepisanych. 4.2. Sądowi pierwszej instancji zarzucił naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 151 P.p.s.a. poprzez oddalenie skargi, w sytuacji gdy w sprawie organy naruszyły: 1) art. 120 O.p. poprzez nieobiektywne prowadzenie postępowania w sprawie; 2) art. 121 O.p., poprzez naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych; 3) art. 122 O.p. poprzez niepodjęcie przez organ wszelkich starań w celu wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, w zakresie analizy możliwej do zrealizowania przez Skarżącego wielkości produkcji kotłów grzewczych w 2016 r.; 4) art. 124 O.p. poprzez niewyjaśnienie przesłanek, którymi kierował się organ przy załatwianiu sprawy; 5) art. 187 § 1 O.p. poprzez niezebranie oraz nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego istniejącego w sprawie; 6) art. 191 O.p., poprzez naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów; 7) art. 23 § 1 O.p. poprzez jego zastosowanie w sytuacji, gdy w sprawie nie zaistniała przesłanka do określenia podstawy opodatkowania w drodze oszacowania; 8) art. 10 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz.U. z 2021 r. poz. 162; zwanej dalej: u.p.p.) poprzez naruszenie zasady domniemania uczciwości przedsiębiorcy. 5. Odpowiedź na skargę kasacyjną W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor IAS wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zasądzenie na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania. 6. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 6.1. W myśl art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej (podstaw kasacyjnych), chyba że zachodzą przesłanki nieważności postępowania sądowego wymienione w § 2 powołanego artykułu. Tego rodzaju przesłanek w niniejszej sprawie z urzędu nie odnotowano. Podobnie w trybie tym nie ujawniono podstaw do odrzucenia skargi ani do umorzenia postępowania przed Sądem pierwszej instancji, które obligowałyby Naczelny Sąd Administracyjny do wydania postanowienia przewidzianego w art. 189 P.p.s.a. (zob. uchwała NSA z dnia 8 grudnia 2009 r., sygn. akt II GPS 5/09, ONSAiWSA 2010, nr 3, poz. 40). Skarga kasacyjna zbadana według reguły związania zarzutami w niej zawartymi (art. 183 § 1 ab initio P.p.s.a.) okazała się niezasadna i dlatego podlegała oddaleniu. 6.2. Wyjaśniając takie rozstrzygnięcie podkreślić należało, że skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia. Autor takiej skargi zarzucając naruszenie przepisów postępowania, powinien wykazać, że mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (por. art. 174 pkt 2 P.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje bowiem skargę kasacyjną w jej granicach (tak stanowi art. 183 § 1 P.p.s.a.), a to oznacza, że nie może zmieniać zakresu podniesionych w niej zarzutów, jak i wprowadzać ich własnego uzasadnienia. W rozpoznanej sprawie zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania obarczone były mankamentami. Pozbawione były właściwej argumentacji, wykazującej takie naruszenie przepisów, którego stopień mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W zasadzie były one identyczne z tymi ze skargi na decyzję Dyrektora IAS z 26 marca 2021 r. i zawierały argumentację, do której Sąd pierwszej instancji ustosunkował się już w zaskarżonym wyroku. Odnosząc się do tych zarzutów (dotyczących naruszenia art. 120, art. 121, art. 122, art. 124, art. 187 § 1, art. 191 oraz art. 23 § 1 O.p. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.), w zakresie w jakim było to możliwe w ramach wyznaczonego nimi stanowiska Skarżącego, stwierdzić należało, że w żaden sposób nie przekonały one o popełnieniu przez Sąd pierwszej instancji błędów, które powinny prowadzić do uchylenia zaskarżonego wyroku z tej przyczyny, że należało uwzględnić skargę kasacyjną, a nie ją oddalić. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Skarżący wskazał w szczególności, że: - w oświadczeniu z 4 czerwca 2018 r., przez pomyłkę zawarto nieprawidłowe dane, błędy te zostały skorygowane w kolejnym oświadczeniu z 11 czerwca 2018 r.; - nie wytrzymuje krytyki uznanie przez WSA w Poznaniu, że pominięcie przez organy podatkowe nieprawidłowych danych zawartych w oświadczeniu stałoby w sprzeczności z art. 180 § 1 O.p.; - organy obu instancji nie udowodniły, że dane techniczne użyte do określenia, prawidłowej podstawy opodatkowania w drodze oszacowania są właściwe, gdyż Skarżący produkował kotły c.o. różnego typu; - podkreślał wielokrotnie, iż nie byłby w stanie, biorąc pod uwagę posiadane w 2016 r. moce przerobowe, wyprodukować kotłów w ilości określonej w skarżonej decyzji, a wyjaśnienia te zostały całkowicie zignorowane przez organy podatkowe. W odniesieniu do twierdzeń Strony dostrzec należało, że organy, a następnie Sąd pierwszej instancji miały na uwadze powoływane nimi okoliczności. To jednak, w toku rozwoju postępowania podatkowego, w którym gromadzono dowody celem dojścia do prawdy materialnej, nie prowadziły one do finalnej oceny zbieżnej ze stanem faktycznym przedstawianym przez Skarżącego. Wyrażenie innej oceny ustalonych okoliczności, od tej Skarżącego, nie stanowi o jej dowolności, gdy zważy się na całe spektrum dowodów pozyskanych przez organ i następnie przedstawiony przez organy ich proces myślowy uwzględniający reguły logiki, wiedzy i doświadczenia życiowego, co z kolei miał zaaprobować Sąd pierwszej instancji. Wzmiankować tu przede wszystkim należało, że w sprawie nie pominięto oświadczenia Skarżącego z 11 czerwca 2018 r., które zdaniem Strony stanowiło poprawne dane w zakresie zużycia blachy. Oświadczenie to, na zasadzie art. 187 § 1 w zw. z art. 180 O.p., stanowiło dowód sprawy i zostało poddane ocenie. To zatem ocena tego dowodu w związku z innym pozyskanym przez organ materiałem sprawy, a nie pominięcie, stanowiła o uznaniu informacji w nich zawartych za niewiarygodne. Jak stwierdził już tu Sąd pierwszej instancji, a czego nie dostrzega Skarżący: "Strona zarówno w toku kontroli podatkowej, jak i postępowania podatkowego nie przedłożyła dowodów na potwierdzenie danych wskazanych w oświadczeniu z 11 czerwca 2018 r. Organy podatkowe zbadały sytuacje opisane w powyższych oświadczeniach dokładnie wyjaśniając, dlaczego oświadczenie z 4 czerwca 2018 r. uznano za wiarygodne oraz dlaczego nie dano wiary oświadczeniu z 11 czerwca 2018 r." Wbrew gołosłownym twierdzeniom ze skargi kasacyjnej organy wykazały również z jakich względów i w oparciu o co ustaliły możliwości produkcyjne Strony w zakresie kotłów. W toku prowadzonego postępowania organy wielokrotnie podkreślały, że podstawą przyjęcia ilości sprzedanych kotłów oraz sposobu ich wyceny, były spisy z natury, faktury zakupu blach, faktury sprzedaży i paragony oraz oświadczenie Strony z 4 czerwca 2018 r. I to właśnie zeznania pracowników Skarżącego skłaniały do odmiennego wniosku niż ten forsowany w skardze kasacyjnej. Biorąc pod uwagę zeznania pracowników oraz fakt, że Strona produkowała głównie małe kotły, średnio dziennie Strona była w stanie wyprodukować ok. 3 sztuk. Wobec tego, w 2016 r. Skarżący mógłby stworzyć ok. 756 sztuk kotłów grzewczych (252 dni x 3 sztuki kotłów). Organy ustaliły, że Skarżący wyprodukował 703 sztuki kotłów c.o., czyli wartość ta nie odbiegała od ilości podawanych przez pracowników strony, podczas składania zeznań. Zatem ponownie (za Sądem pierwszej instancji) nie można się zgodzić ze Skarżącym, że zeznania pracowników potwierdzają, iż nie byłby w stanie wyprodukować określonej w decyzji organu pierwszej instancji ilości kotłów. Wobec takiej oceny zaprezentowanej przez organ i przyjętej w zaskarżonym wyroku, nie sposób zarzucić tu organom dowolność oceny (art. 191 O.p.), ani działania uchybiającego art. 23 § 1 O.p. Ze stanu sprawy wynika, że w sprawie dokonano szacowania ilości sprzedanych kotłów c.o. na podstawie zużycia blachy na wyprodukowanie kotłów. Pod uwagę wzięto ilość kilogramów blachy zużytej przez Skarżącego na wyprodukowane i sprzedane na faktury VAT (zgodnie z oświadczeniem strony z 4 czerwca 2018 r.) kotły c.o. oraz stany remanentowe. Jak wynika z zestawienia sprzedaży kotłów, sporządzonym w toku postępowania podatkowego (na podstawie faktur VAT i paragonów), Skarżący w 2016 r. produkował kotły c.o. różnego typu. Nie istniała tym samym możliwość określenia konkretnych typów kotłów grzewczych, które zostały sprzedane przez Stronę i stanowiły niezaewidencjonowany obrót. Sąd pierwszej instancji tu ocenił już, co umknęło Skarżącemu, że organy prawidłowo ustaliły średnią wagę kotła c.o., dzieląc ilość blachy stalowej zużytej na wyprodukowane i sprzedane w 2016 r. kotły, przez ilość sprzedanych na faktury VAT i paragony fiskalne kotłów. Dzieląc różnicę w ilości blachy stalowej zużytej w zakupie, a zużytej po stronie sprzedaży (19.723,75 kg) przez obliczoną średnią wagę kotła c.o. (184,95 kg), organ pierwszej instancji prawidłowo, określił ilość niezaewidencjonowanej w 2016 r. sprzedaży kotłów c.o., tj. 107 sztuk. Ponadto należy wskazać na brak możliwości ustalenia ceny jednostkowej każdego sprzedawanego poza ewidencją kotła, ze względu na produkcję kotłów różnego typu, a co za tym idzie różna ilość zużycia blachy do ich produkcji. Zatem zasadnym było przyjęcie najbardziej optymalnej metody szacowania pozwalającej ustalić najbardziej zbliżoną i uśrednioną podstawę opodatkowania. 6.3. Oczywiście bezzasadny był również zarzut skargi kasacyjnej, dotyczący naruszenia art. 10 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców poprzez naruszenie zasady domniemania uczciwości przedsiębiorcy. W realiach sprawy nie wystąpiły bowiem wątpliwości, których nie można było rozstrzygnąć na podstawie zgromadzonego materiału. 6.4. Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli nie ma ona usprawiedliwionych podstaw, o czym stanowi art. 184 ab initio P.p.s.a. W myśl tego przepisu, wobec uznania wszystkich zarzutów skargi kasacyjnej za bezzasadne, orzeczono zatem jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. Orzeczenie o kosztach uzasadnia treść art. 204 pkt 1 P.p.s.a. s. del. WSA W. Gurba s. NSA A. Cudak s. NSA A. Mudrecki
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI