I FSK 396/05

Trybunał Konstytucyjny2006-10-31
SAOSAdministracyjnepostępowanie sądowo-administracyjneWysokakonstytucyjny
skarga konstytucyjnaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymidwuinstancyjnośćTrybunał Konstytucyjnykontrola konstytucyjności

Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej dotyczącej przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uznając je za zgodne z Konstytucją w poprzednim wyroku.

Przedsiębiorstwo Handlowo Usługowe „Primi” M.M. Pryszlak Sp.J. wniosło skargę konstytucyjną, kwestionując zgodność art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 183 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z Konstytucją. Skarżąca zarzuciła naruszenie prawa do dwuinstancyjnego postępowania sądowego. Trybunał Konstytucyjny, powołując się na wcześniejszy wyrok w podobnej sprawie (SK 63/05), odmówił nadania dalszego biegu skardze, uznając, że kwestionowane przepisy są zgodne z Konstytucją.

Skarżąca konstytucyjna, Przedsiębiorstwo Handlowo Usługowe „Primi” M.M. Pryszlak Sp.J., zakwestionowała zgodność z Konstytucją RP przepisów art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.). Zarzuciła, że przepisy te, ograniczając prawo stron do dwuinstancyjnego postępowania sądowo-administracyjnego, naruszają art. 78 oraz art. 176 ust. 1 Konstytucji. Skarga była związana z oddaleniem skargi kasacyjnej skarżącej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Trybunał Konstytucyjny, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, postanowił odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. Uzasadnił to tym, że kwestionowane przepisy p.p.s.a. były już przedmiotem kontroli Trybunału w wyroku z dnia 20 września 2006 r. (sygn. SK 63/05), w którym orzeczono o ich zgodności z Konstytucją, w tym z powołanymi przez skarżącą przepisami. Trybunał nie podzielił argumentacji skarżącej, że ograniczenie podstaw kasacyjnych narusza prawo do dwuinstancyjności, wskazując, że przepisy te nie ustanawiają podmiotowych ani przedmiotowych ograniczeń prawa do wniesienia skargi kasacyjnej i zapewniają właściwy kształt postępowania drugoinstancyjnego. W związku ze zbędnością ponownego orzekania w tej samej materii, Trybunał umorzył postępowanie na podstawie art. 39 ust. 1 pkt 1 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, przepisy te są zgodne z Konstytucją RP.

Uzasadnienie

Trybunał Konstytucyjny, powołując się na wcześniejszy wyrok w sprawie SK 63/05, stwierdził, że kwestionowane przepisy p.p.s.a. nie naruszają prawa do dwuinstancyjności, ponieważ nie ustanawiają podmiotowych ani przedmiotowych ograniczeń prawa do wniesienia skargi kasacyjnej i zapewniają właściwy kształt postępowania drugoinstancyjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmówiono nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej

Strona wygrywająca

Trybunał Konstytucyjny

Strony

NazwaTypRola
Przedsiębiorstwo Handlowo Usługowe „Primi” M.M. Pryszlak Sp.J.spółkaskarżąca

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1 i 2

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepisy te nie naruszają prawa do dwuinstancyjności, ponieważ nie ustanawiają podmiotowych ani przedmiotowych ograniczeń prawa do wniesienia skargi kasacyjnej i zapewniają właściwy kształt postępowania drugoinstancyjnego.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepisy te nie naruszają prawa do dwuinstancyjności, ponieważ nie ustanawiają podmiotowych ani przedmiotowych ograniczeń prawa do wniesienia skargi kasacyjnej i zapewniają właściwy kształt postępowania drugoinstancyjnego.

Pomocnicze

Konstytucja RP art. 78

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 176 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym art. 39 § ust. 1 pkt 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kwestionowane przepisy p.p.s.a. były już przedmiotem kontroli Trybunału Konstytucyjnego w wyroku SK 63/05, który uznał je za zgodne z Konstytucją. Przepisy te nie ustanawiają podmiotowych ani przedmiotowych ograniczeń prawa do wniesienia skargi kasacyjnej. Przepisy te zapewniają właściwy kształt postępowania drugoinstancyjnego, chroniący przed arbitralnością orzekania i nierównym traktowaniem.

Odrzucone argumenty

Zaskarżone przepisy p.p.s.a. naruszają art. 78 oraz art. 176 ust. 1 Konstytucji RP poprzez ograniczenie prawa do dwuinstancyjnego postępowania sądowo-administracyjnego. Wadliwe określenie podstaw kasacyjnych ograniczyło badanie zasadności skargi przez NSA. Niedopuszczalne jest ustawowe ograniczenie prawa do wniesienia całościowej skargi od orzeczenia wydanego w pierwszej instancji.

Godne uwagi sformułowania

odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej zbędność orzekania nie ustanawia żadnych podmiotowych ani przedmiotowych ograniczeń prawa do wnoszenia skargi kasacyjnej zapewniają właściwy jego kształt, chroniący przed arbitralnością orzekania i nierównym traktowaniem

Skład orzekający

Janusz Niemcewicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zgodności przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dotyczących skargi kasacyjnej z Konstytucją RP, w szczególności w kontekście prawa do dwuinstancyjności."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnych przepisów p.p.s.a. i ich interpretacji w kontekście konstytucyjnym. Orzeczenie opiera się na wcześniejszym wyroku Trybunału.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego, jakim jest prawo do dwuinstancyjności w postępowaniu sądowoadministracyjnym, jednak rozstrzygnięcie opiera się na wcześniejszym orzecznictwie Trybunału, co czyni je mniej nowatorskim.

Czy prawo do dwuinstancyjności w sądach administracyjnych jest nieograniczone? Trybunał Konstytucyjny wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
203/5/B/2007 POSTANOWIENIE z dnia 31 października 2006 r. Sygn. akt Ts 129/06 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Janusz Niemcewicz, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej Przedsiębiorstwa Handlowo Usługowego „Primi” M.M. Pryszlak Sp.J., w sprawie zgodności: art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, 1270, ze zm.) z art. 78 oraz art. 176 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej z 24 maja 2006 r., sporządzonej przez pełnomocnika skarżącej – Przedsiębiorstwa Handlowo Usługowego „Primi” M.M. Pryszlak Sp.J., zakwestionowano zgodność z Konstytucją art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 183 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: p.p.s.a.). Zaskarżonym unormowaniom p.p.s.a. skarżąca zarzuciła niezgodność z art. 78 oraz art. 176 ust. 1 Konstytucji, wywołaną ograniczeniem prawa stron postępowania sądowo-administracyjnego do dwuinstancyjnego postępowania przed sądami administracyjnymi. Skarga konstytucyjna została sformułowana w związku z następującym stanem faktycznym. Wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z 6 kwietnia 2004 r. (sygn. akt 1 III SA 2614/02) oddalona została skarga skarżącej na decyzję Izby Skarbowej w Olsztynie z 24 sierpnia 2002 r. (nr PP-E-823-2-197-2001) w przedmiocie podatku od towarów i usług za 1999 r. Skargę kasacyjną skarżącej od tego orzeczenia oddalił Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 16 grudnia 2005 r. (sygn. akt I FSK 396/05). Orzeczenie to zostało doręczone skarżącej 27 lutego 2006 r. Uzasadniając postawiony zarzut niekonstytucyjności kwestionowanych przepisów, skarżąca stwierdziła w uzasadnieniu skargi, że ustrojodawca gwarantuje stronom postępowań sądowych nieograniczone prawo do dwuinstancyjnego postępowania sądowego. Tymczasem zaskarżone unormowania p.p.s.a., a więc zawarte w ustawie zwykłej, nie zapewniają należytej realizacji tego prawa, wykluczają też obiektywne i sprawiedliwe rozstrzygnięcie sprawy przez sąd administracyjny. Skarżąca podkreśliła, że niedopuszczalne jest ustawowe ograniczenie prawa do wniesienia całościowej skargi od orzeczenia wydanego w pierwszej instancji oraz takie ukształtowanie postępowania drugoinstancyjnego, w którym sąd nie badałby wszechstronnie sprawy rozstrzygniętej nieprawomocnie w pierwszej instancji. Zawarte w zaskarżonych przepisach taksatywne ujęcie przesłanek odwoławczych i zakaz całościowego orzekania przez sąd drugiej instancji rażąco naruszają wskazane w skardze prawa konstytucyjne skarżącej. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Wniesionej przez skarżącą skardze konstytucyjnej nie może być nadany dalszy bieg, albowiem merytoryczne rozpatrzenie sformułowanych w niej zarzutów jest zbędne. Kwestionowane przez skarżącą spółkę przepisy p.p.s.a. były już przedmiotem rozważań Trybunału Konstytucyjnego, także w kontekście wskazanych w skardze konstytucyjnej wzorców kontroli. Wyrokiem z dnia 20 września 2006 r., sygn. SK 63/05 (Dz. U. Nr 170, poz. 1224), Trybunał Konstytucyjny w pełnym składzie orzekł m.in., że „Art. 174 i art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z 2004 r. Nr 162, poz. 1692, z 2005 r. Nr 94, poz. 788, Nr 169, poz. 1417 i Nr 250, poz. 2118 oraz z 2006 r. Nr 38, poz. 268) są zgodne z art. 45 ust. 1 w związku z art. 2, art. 7, art. 32 ust. 1, art. 77 ust. 2, art. 78 oraz art. 176 ust. 1 Konstytucji”. We wskazanym wyżej wyroku Trybunał Konstytucyjny nie podzielił opinii skarżącej spółki, że to wadliwe określenie w zaskarżonych przepisach podstaw kasacyjnych ograniczyło badanie przez Naczelny Sąd Administracyjny zasadności jej skargi wszczynającej postępowanie sądowoadministracyjne i że prowadzi to do naruszenia gwarantowanego przez Konstytucję prawa do dwuinstancyjnego postępowania przed sądami administracyjnymi. Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego regulacja zawarta w tych przepisach nie ustanawia żadnych podmiotowych ani przedmiotowych ograniczeń prawa do wnoszenia skargi kasacyjnej, przez co spełnia podnoszony w orzecznictwie Trybunału wymóg dostępności środka zaskarżenia. Kwestionowane przepisy p.p.s.a. nie naruszają powołanych w skardze praw podmiotowych również dlatego, że nie ograniczają możliwości uruchomienia postępowania drugoinstancyjnego, zapewniają właściwy jego kształt, chroniący przed arbitralnością orzekania i nierównym traktowaniem, a także nie zamykają drogi do uzyskania wyroku sądu drugiej instancji. Art. 39 ust. l pkt 1 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643, ze zm.) stanowi, że Trybunał umarza na posiedzeniu niejawnym postępowanie, jeżeli wydanie orzeczenia jest zbędne lub niedopuszczalne. Taki stan rzeczy ma niewątpliwie miejsce, gdy zaskarżony przepis prawny był już przedmiotem kontroli jego zgodności z Konstytucją w innej sprawie rozpoznawanej przez Trybunał (zob. postanowienia: z 3 października 2001 r., sygn. SK 3/01, OTK ZU nr 7/2001, poz. 218, s. 1114-1115, z 25 listopada 2002 r., sygn. SK 30/01, OTK ZU nr 6/A/2002, poz. 88, s. 1142 oraz z 26 marca 2002 r., sygn. P 3/02, OTK ZU nr 2/A/2002, poz. 22, s. 298). Zważywszy, że przedmiot niniejszej sprawy jest zbieżny z materią, co do której Trybunał Konstytucyjny wypowiedział się szczegółowo we wspomnianym wyroku z 20 września 2006 r. (sygn. SK 63/05), należało odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej wniesionej przez skarżącą z uwagi na zbędność orzekania. Biorąc wszystkie powyższe okoliczności pod uwagę, orzeka się jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI