I FSK 360/23

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną P. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który oddalił skargę podatnika na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi. Postanowienie to utrzymywało w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od towarów i usług za okres od maja do września 2008 roku. Sąd pierwszej instancji uznał, że odmowa wszczęcia postępowania była prawidłowa, ponieważ w obrocie prawnym istniała ostateczna i prawomocna decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego z 2015 roku, określająca wysokość zobowiązania podatkowego w VAT za wskazany okres. W ocenie WSA, wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w sytuacji istnienia ostatecznej decyzji wymiarowej byłoby działaniem w stanie powagi rzeczy rozstrzygniętej i prowadziłoby do sprzeczności z prawem. Pełnomocnik skarżącego zarzucił w skardze kasacyjnej naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 128 Ordynacji podatkowej oraz art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej, argumentując, że przepisy Ordynacji podatkowej nie stoją na przeszkodzie stwierdzeniu nadpłaty, gdy obowiązuje decyzja wymiarowa. Zarzucono również naruszenie przepisów dotyczących kosztów pomocy prawnej. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i z urzędu bierze pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Stwierdzono, że skarga kasacyjna nie podważyła skutecznie oceny sprawy dokonanej przez WSA, a zarzuty nie zostały dostatecznie uzasadnione. NSA przywołał utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym odmowa wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia i zwrotu nadpłaty jest uzasadniona, gdy za dany okres wydano już decyzje wymiarowe. Podkreślono, że nadpłata jest nierozerwalnie związana z wysokością zobowiązania podatkowego, a pozytywne rozpatrzenie wniosku o nadpłatę mogłoby prowadzić do współistnienia sprzecznych decyzji. Jedyną drogą do wzruszenia ostatecznej decyzji wymiarowej jest skorzystanie z nadzwyczajnych trybów postępowania, takich jak wznowienie postępowania czy stwierdzenie nieważności decyzji, co wymaga wskazania konkretnego przepisu prawa uzasadniającego taki wniosek. NSA uznał również, że zarzut dotyczący kosztów pomocy prawnej nie był uzasadniony, gdyż przedmiotem zaskarżenia nie była należność pieniężna w rozumieniu przepisów rozporządzenia.

Zagadnienia prawne (3)

Skład orzekający