Orzeczenie · 2023-03-29

I FSK 317/20

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2023-03-29
NSApodatkoweWysokansa
VATnadpłataoprocentowanieOrdynacja podatkowaskarga kasacyjnaprawomocnośćzasada skutecznościTSUE

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Powiatu L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który oddalił skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu w sprawie oprocentowania nadpłaty podatku VAT. Spór dotyczył wysokości i zasad naliczania oprocentowania od nadpłaty wynikającej z korekt deklaracji VAT, które były efektem wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Skarżący domagał się pełnego naprawienia szkody, podczas gdy organ podatkowy i sąd pierwszej instancji opierali się na wcześniejszym, prawomocnym wyroku WSA z 2017 roku, który rozstrzygnął kwestię oprocentowania w oparciu o art. 78 § 5 pkt 2 Ordynacji podatkowej. NSA, stosując art. 153 i 170 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uznał, że prawomocne orzeczenie sądu wiąże strony, sądy i inne organy państwowe, a zatem nie można ponownie badać kwestii już rozstrzygniętych. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną jako nieuzasadnioną, zasądzając jednocześnie koszty postępowania od skarżącego na rzecz organu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Wiążąca moc prawomocnych orzeczeń sądów administracyjnych i zasada związania oceną prawną (art. 153 P.p.s.a.). Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących oprocentowania nadpłat VAT w kontekście orzecznictwa TSUE.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej, w której istniało wcześniejsze prawomocne orzeczenie sądu administracyjnego dotyczące tej samej kwestii.

Zagadnienia prawne (2)

Czy w przypadku, gdy podatnik nie skorzystał z możliwości zaskarżenia wyroku sądu pierwszej instancji, który był dla niego korzystny, ale nie w pełni satysfakcjonował jego argumentację, późniejsze postępowanie w tej samej sprawie powinno być prowadzone z uwzględnieniem zasady związania prawomocnym orzeczeniem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, prawomocne orzeczenie sądu administracyjnego wiąże strony, sądy i inne organy państwowe, co oznacza, że kwestie prawne w nim rozstrzygnięte nie mogą być ponownie badane.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że art. 153 i 170 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nakładają obowiązek związania prawomocnym orzeczeniem. Oznacza to, że sądy i organy muszą przyjmować, że dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu, zapobiegając sprzecznym rozstrzygnięciom.

Jak należy interpretować i stosować przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące oprocentowania nadpłaty lub zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, w szczególności w kontekście wyroków TSUE i terminów składania wniosków?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd pierwszej instancji prawidłowo uznał, że do zwrotu podatku wynikającego z wyroku TSUE zastosowanie ma art. 74 pkt 1 Ordynacji podatkowej wraz z art. 77 § 1 pkt 4 i art. 78 § 5 pkt 2 Ordynacji podatkowej, a oprocentowanie przysługuje do 30 dnia od dnia publikacji sentencji wyroku TSUE, jeśli wniosek został złożony po tym terminie.

Uzasadnienie

NSA potwierdził stanowisko WSA, że nadwyżka podatku naliczonego nad należnym do zwrotu, powstała na skutek orzeczenia TSUE, powinna być traktowana jak nadpłata, a oprocentowanie naliczane zgodnie z art. 78 § 5 pkt 2 Ordynacji podatkowej, gdy wniosek złożono po upływie 30 dni od publikacji wyroku TSUE.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Powiatu L. od wyroku WSA we Wrocławiu.

Przepisy (19)

Główne

Ordynacja podatkowa art. 78 § § 5

Ordynacja podatkowa

W przypadkach przewidzianych w art. 77 § 1 pkt 4 i 4a oprocentowanie przysługuje za okres od dnia powstania nadpłaty do dnia jej zwrotu, pod warunkiem złożenia wniosku o zwrot nadpłaty przed terminem albo w terminie 30 dni od dnia wejścia w życie orzeczenia TSUE lub od dnia uchylenia aktu normatywnego. Jeśli wniosek złożono po upływie 30 dni, oprocentowanie przysługuje do 30 dnia od dnia wejścia w życie orzeczenia TSUE lub od dnia uchylenia aktu normatywnego.

Ordynacja podatkowa art. 77 § § 1 pkt 4

Ordynacja podatkowa

Nadpłata podlega zwrotowi w terminie 30 dni od dnia złożenia wniosku.

Ordynacja podatkowa art. 74 § pkt 1

Ordynacja podatkowa

Dotyczy zwrotu nadpłaty.

ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 153

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy i sądy.

ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 170

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe.

Pomocnicze

ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 168 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 183 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 174

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 145 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 170

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 184

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 204 § pkt 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 205 § § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ustawa o podatku od towarów i usług art. 87 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

ustawa o podatku od towarów i usług art. 87 § ust. 2

Ustawa o podatku od towarów i usług

ustawa o podatku od towarów i usług art. 87 § ust. 7

Ustawa o podatku od towarów i usług

Ordynacja podatkowa art. 56 § § 1

Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 78 § § 1

Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 78a

Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawomocne orzeczenie sądu administracyjnego wiąże strony, sądy i inne organy państwowe (art. 153 i 170 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). • Kwestia oprocentowania nadpłaty VAT została już rozstrzygnięta w prawomocnym wyroku WSA z 2017 roku, który nie został skutecznie zaskarżony. • Skarżąca nie skorzystała z możliwości zaskarżenia wyroku WSA z 2017 roku, mimo że miała taką możliwość.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów postępowania (art. 174 pkt 2 P.p.s.a.) poprzez uznanie zgodnego z prawem działania organu, który nie dokonał zwrotu nadpłaty i nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w terminie 30 dni wraz z należnym oprocentowaniem. • Naruszenie art. 153 w zw. z art. 170 P.p.s.a. poprzez uznanie, że wyrok z 2017 roku rozstrzygał kwestię oprocentowania, podczas gdy dotyczył odmowy zwrotu oprocentowania nadwyżki. • Naruszenie art. 165 Ordynacji podatkowej, gdyż zaskarżone decyzje wydano w nowym postępowaniu wszczętym na wniosek strony. • Naruszenie art. 145 § 1 lit. a i c w zw. z art. 153 P.p.s.a. w zw. z art. 77 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej poprzez oddalenie skargi na skutek błędnego przyjęcia, że wyrok z 2017 roku rozstrzygał konsekwencje naruszenia art. 77 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej. • Naruszenie prawa materialnego (art. 174 pkt 1 P.p.s.a.) poprzez uznanie zasad z art. 78 § 5 pkt 2 Ordynacji podatkowej z pominięciem obowiązku z art. 77 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej. • Niewłaściwe zastosowanie art. 87 ust. 2 w zw. z art. 87 ust. 7 ustawy o VAT w zw. z art. 56 § 1 w zw. z art. 78 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez odmowę określenia odsetek w prawidłowej wysokości.

Godne uwagi sformułowania

"Wyrok ten stał się prawomocny na skutek umorzenia postępowania kasacyjnego przez Naczelnego Sąd Administracyjny postanowieniem z 18 grudnia 2017 roku, w sprawie sygn. akt I FSK 1719/17, z uwagi na cofnięcie skargi kasacyjnej przez organ podatkowy." • "W uzasadnieniu wyroku, w sprawie niniejszej, WSA podkreślił, że skarżąca dysponowała środkiem prawnym mogącym zakwestionować rzeczony WSA z 9 czerwca 2017 roku, sygn. akt I SA/Wr 209/17, a mianowicie przysługiwało jej prawo do złożenia skargi kasacyjnej, z którego to środka nie skorzystała." • "W myśl art. 168 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczenie sądu staje się prawomocne, jeżeli nie przysługuje, co do niego środek odwoławczy." • "Zgodnie z art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie." • "Naczelny Sąd Administracyjny podzielił stanowisko Sądu pierwszej instancji, który słusznie przyjął, że dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy kluczowym jest wydanie przez ten Sąd wyroku z 9 czerwca 2017 roku, sygn. akt I SA/Wr 209/17, który stał się prawomocny, i który wiąże zarówno organy jak i Sąd." • "Ratio legis art. […]

Skład orzekający

Izabela Najda-Ossowska

przewodniczący

Maja Chodacka

sprawozdawca

Hieronim Sęk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wiążąca moc prawomocnych orzeczeń sądów administracyjnych i zasada związania oceną prawną (art. 153 P.p.s.a.). Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących oprocentowania nadpłat VAT w kontekście orzecznictwa TSUE."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej, w której istniało wcześniejsze prawomocne orzeczenie sądu administracyjnego dotyczące tej samej kwestii.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje kluczową zasadę prawomocności orzeczeń sądowych i jej wpływ na późniejsze postępowania. Pokazuje również, jak interpretowane są przepisy podatkowe w kontekście prawa unijnego.

Prawomocność wyroku: dlaczego nie można dwa razy dochodzić tego samego przed sądem?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst