I FSK 287/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła opodatkowania podatkiem akcyzowym 20 używanych samochodów osobowych marki Audi, nabytych wewnątrzwspólnotowo z Niemiec przez spółkę V. sp. z o.o. Organy podatkowe zakwestionowały zadeklarowaną przez spółkę podstawę opodatkowania, uznając, że znacząco odbiega od średniej wartości rynkowej tych pojazdów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę spółki, podzielając stanowisko organów. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz decyzje organów obu instancji. Sąd kasacyjny uznał, że kluczowe znaczenie ma interpretacja pojęcia 'znacznego' odstępstwa od średniej wartości rynkowej, które zgodnie z utrwalonym orzecznictwem powinno przekraczać 30%. W niniejszej sprawie, po uwzględnieniu rabatu szkodowego (wynikającego z uszkodzeń pojazdów), różnica między zadeklarowaną podstawą opodatkowania a wartością rynkową mieściła się w przedziale 17,8% - 24,3%. NSA stwierdził, że taka różnica nie jest 'znaczna' i nie dawała organom podstaw do wszczynania dalszej procedury weryfikacyjnej, w tym wzywania spółki do wyjaśnienia przyczyn zaniżenia ceny. Sąd podkreślił, że rabat szkodowy powinien być uwzględniony już na pierwszym etapie weryfikacji, a nie dopiero na etapie wyjaśnień podatnika. W konsekwencji, NSA uchylił decyzje organów i zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz spółki.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia 'znacznego odstępstwa' od wartości rynkowej dla celów podatku akcyzowego od samochodów używanych, znaczenie rabatu szkodowego i specyfiki rynku nabycia.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji importu używanych samochodów osobowych i interpretacji przepisów o podatku akcyzowym. Kluczowe jest ustalenie, czy różnica w cenie jest 'znaczna' (powyżej 30%).
Zagadnienia prawne (3)
Czy różnica między zadeklarowaną podstawą opodatkowania a średnią wartością rynkową samochodu osobowego, po uwzględnieniu rabatu szkodowego, może być uznana za 'znaczną' w rozumieniu art. 104 ust. 8 u.p.a.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli różnica nie przekracza około 30%, nie jest ona uznawana za 'znaczną', co wyklucza dalszą procedurę weryfikacyjną.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że rabat szkodowy powinien być uwzględniony na wczesnym etapie weryfikacji. Po jego uwzględnieniu, różnica w wartości pojazdów (17,8%-24,3%) nie była 'znaczna', co oznaczało, że nie było podstaw do kwestionowania zadeklarowanej podstawy opodatkowania.
Czy czynniki takie jak rabaty handlowe, skala działalności, model biznesowy czy stała współpraca z kontrahentami mogą stanowić 'uzasadnioną przyczynę' różnicy między ceną nabycia a średnią wartością rynkową samochodu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, te czynniki kształtują cenę, ale niekoniecznie wartość rynkową w rozumieniu przepisów o podatku akcyzowym. Jednakże, specyfika rynku nabycia oraz rabaty szkodowe mogą stanowić uzasadnione przyczyny.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że 'uzasadniona przyczyna' może obejmować specyfikę rynku nabycia oraz stan techniczny pojazdu (rabat szkodowy). Czynniki biznesowe same w sobie nie są wystarczające, ale rabat szkodowy obniża rzeczywistą wartość pojazdu i powinien być uwzględniony na wczesnym etapie.
Czy organ podatkowy powinien uwzględnić rabat szkodowy już na etapie wstępnej weryfikacji podstawy opodatkowania, czy dopiero po wezwaniu podatnika do wyjaśnień?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Powinien uwzględnić go już na etapie wstępnej weryfikacji, jeśli dane pozwalają na jego ustalenie.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że skoro rabat szkodowy został uznany za uzasadnioną przyczynę obniżenia podstawy opodatkowania na późniejszym etapie, to powinien być uwzględniony już na pierwszym etapie postępowania, przy ustalaniu, czy różnica jest 'znaczna'.
Przepisy (22)
Główne
u.p.a. art. 100 § ust. 1 pkt 2 i 3 oraz ust. 2
Ustawa o podatku akcyzowym
u.p.a. art. 101 § ust. 2 pkt 3
Ustawa o podatku akcyzowym
u.p.a. art. 104 § ust. 1 pkt 2
Ustawa o podatku akcyzowym
u.p.a. art. 104 § ust. 6
Ustawa o podatku akcyzowym
u.p.a. art. 104 § ust. 8
Ustawa o podatku akcyzowym
u.p.a. art. 104 § ust. 9
Ustawa o podatku akcyzowym
u.p.a. art. 104 § ust. 11
Ustawa o podatku akcyzowym
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 188
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 191
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 193
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 200
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 203 § pkt 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 209
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
O.p. art. 120
Ustawa - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 122
Ustawa - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 187 § § 1
Ustawa - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 191
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Argumenty
Skuteczne argumenty
Różnica między zadeklarowaną podstawą opodatkowania a średnią wartością rynkową, po uwzględnieniu rabatu szkodowego, nie była 'znaczna' (nie przekraczała 30%). • Rabat szkodowy powinien być uwzględniony już na pierwszym etapie weryfikacji, a nie dopiero po wezwaniu podatnika do wyjaśnień. • Specyfika rynku nabycia oraz stan techniczny pojazdu (rabat szkodowy) mogą stanowić 'uzasadnioną przyczynę' różnicy w cenie.
Odrzucone argumenty
Argumenty spółki dotyczące modelu biznesowego, skali działalności i stałej współpracy z kontrahentami jako uzasadnione przyczyny zaniżenia podstawy opodatkowania (choć mogły wpływać na cenę, nie na wartość rynkową w rozumieniu przepisów).
Godne uwagi sformułowania
różnica między zadeklarowaną podstawą opodatkowania a średnią wartością rynkową, po uwzględnieniu rabatu szkodowego, nie przekracza ani nawet nie zbliża się do 30% • nie było więc uzasadnionych przesłanek do uruchamiania dalszych etapów procedury weryfikacyjnej • procedura weryfikacyjna [...] musi być interpretowana ściśle i wdrażana tylko wyjątkowo • znaczny • odstępstwo od średniej wartości rynkowej powinno dotyczyć sytuacji • kiedy cena taka jest niższa o co najmniej 30% od średniej wartości rynkowej • rabat szkodowy nie jest w tych okolicznościach nadzwyczajną preferencją cenową zastosowaną przez zbywcę, ale należy uznać, że odpowiada ustaleniu rzeczywistej wartości pojazdów.
Skład orzekający
Arkadiusz Cudak
przewodniczący
Artur Mudrecki
członek
Włodzimierz Gurba
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'znacznego odstępstwa' od wartości rynkowej dla celów podatku akcyzowego od samochodów używanych, znaczenie rabatu szkodowego i specyfiki rynku nabycia."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji importu używanych samochodów osobowych i interpretacji przepisów o podatku akcyzowym. Kluczowe jest ustalenie, czy różnica w cenie jest 'znaczna' (powyżej 30%).
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu importu używanych samochodów i potencjalnych sporów z organami podatkowymi dotyczących wartości rynkowej i podatku akcyzowego. Wyjaśnia, kiedy organy mogą kwestionować zadeklarowaną cenę.
“Importujesz używane auto? Uważaj na podatek akcyzowy – NSA wyjaśnia, kiedy organy mogą podważyć Twoją cenę zakupu.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.